Uzasadnienie
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w M. decyzją nr [...]wydaną dnia [...] lipca 2003r. na podstawie art. 105 kodeksu postępowania administracyjnego umorzył postępowanie administracyjne w sprawie budowy budynku mieszkalnego realizowanego na działkach nr ew. [...] i [...] położonych w C. R. W uzasadnieniu organ podał, że ustalono iż na działkach nr [...] i [...] prowadzone są roboty budowlane przy budowie budynku mieszkalnego na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę z dnia [...] września 2002r. i zgodnie z tą decyzją.
Wobec tego uznając, że postępowanie w ramach nadzoru budowlanego jest bezprzedmiotowe organ umorzył wszczęte postępowanie.
Odwołanie od tej decyzji złożyła H. P. Po rozpatrzeniu odwołania [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją nr [...] wydaną dnia [...] listopada 2007r. na podstawie art. 138 §1 kodeksu postępowania administracyjnego utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję, powtarzając w uzasadnieniu fakty i argumenty zawarte w decyzji organu I instancji.
Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego wniosła H. P., podnosząc, że jest współwłaścicielką działki nr [...] która objęta była decyzją o pozwoleniu na budowę.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wnosząc o jej oddalenie podtrzymał argumenty zawarte w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. nr 153, poz. 1269 ze zm.), kontrola działalności administracji publicznej jest przez Sądy administracyjne sprawowana pod względem zgodności z prawem, czyli prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.
Na podstawie zaś art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Zgodnie zaś z art. 134 §1 w/w ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą – co oznacza, że może zaskarżoną decyzję uchylić również z innych przyczyn niż w niej wskazane. Taka sytuacja zachodzi w niniejszej sprawie.
W ocenie Sądu w rozpatrywanej sprawie nie zachodzi bezprzedmiotowość postępowania. Nie istnieją okoliczności, które czyniłyby wydanie decyzji administracyjnej prawnie niemożliwe. Bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której mowa w art. 105 § 1 kpa, to brak przedmiotu postępowania. Tym przedmiotem jest zaś konkretna sprawa, w której organ administracji państwowej jest władny i jednocześnie zobowiązany rozstrzygnąć na podstawie przepisów prawa materialnego o uprawnieniach lub obowiązkach indywidualnego podmiotu.
Sprawa administracyjna jest konsekwencją istnienia stosunku administracyjnoprawnego, czyli takiej sytuacji prawnej, w której strona ma prawo żądać od organu administracyjnego skonkretyzowania jej indywidualnych uprawnień wynikających z prawa materialnego.
Zarówno orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego jak i doktryna prawa są w tej materii zgodne - bezprzedmiotowość postępowania administracyjnego, o której stanowi art. 105 § 1 kpa oznacza, że brak jest któregoś z elementów materialnego stosunku prawnego, a wobec tego nie można wydać decyzji załatwiającej sprawę przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Oznacza to, iż wszystkie elementy badanego stanu prawnego i faktycznego są tego rodzaju, że niepotrzebne jest postępowanie mające na celu wyjaśnienie wszystkich tych okoliczności w sprawie. Należy przy tym brać pod uwagę okoliczności podnoszone zarówno przez stronę, jak i przez organ z urzędu. Chodzi tu o kryterium bezprzedmiotowości odnoszące się do postępowania, ale w taki sposób, iż wynik tego postępowania nie powinien mieć charakteru merytorycznego rozstrzygnięcia w sprawie, lecz jedynie być formalnym jego zakończeniem.
W przedmiotowej sprawie wniosek do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego o wszczęcie postępowania złożyła H. P. Obowiązkiem organu nadzoru budowlanego rozpoznającego sprawę w trybie postępowania administracyjnego było załatwienie jej poprzez wydanie decyzji pozytywnej lub negatywnej. Nie znajduje uzasadnienia w przepisach kodeksu postępowania administracyjnego wydanie decyzji o umorzeniu postępowania w sprawie, w której strony są zainteresowane wynikiem merytorycznym, (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 kwietnia 1995 r. sygn. akt SA/Łd 2424/94).
Strona składając konkretny wniosek do organu ma bowiem prawo domagać się rozstrzygnięcia. Umorzenie w takim wypadku postępowania jest uchylaniem się organu od rozstrzygnięcia sprawy.
Organ I instancji powinien rozpoznać sprawę merytorycznie, bowiem nie można mówić o bezprzedmiotowości postępowania skoro istnieje sprawa i jest osoba, która w tej sprawie domaga się konkretnego rozstrzygnięcia.
Tak więc w przedmiotowej sprawie decyzje organów nadzoru budowlanego
I i II instancji nie odpowiadają prawu, gdyż został naruszony art. 105 § 1 kpa w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy.
Z tych względów orzeczono jak w sentencji z mocy art. 145 § 1 ust 1 lit c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.)