Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] sierpnia 2011 r. Wojewoda [...] stwierdził niedopuszczalność zażalenia [...] Towarzystwa Powierniczego Spółki z Ograniczoną Odpowiedzialnością [...] z dnia [...] maja 2011 r. na postanowienie Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2011 r., przekazujące według właściwości Wojewodzie [...] wniosek A. i J. O. oraz D. S. o wstrzymanie i stwierdzenie nieważności decyzji Prezydenta [...] z dnia [...] listopada 2008 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę budynku wielofunkcyjnego z przewagą funkcji mieszkalnej z parkingiem podziemnym, zagospodarowania terenu na dz. ew. nr [...]8 oraz wjazdu i przebudowy nawierzchni na części dz. ew. nr [...], [...], [...] przy ul. [...].
Organ powołał art. 141 § 1 k.p.a. wskazując, że na postanowienia przysługuje zażalenie jedynie wtedy, gdy kodeks tak stanowi. Wyjaśnił, że po nowelizacji ustawy k.p.a. z 3 grudnia 2010 r. art. 65 § 1 k.p.a. wskazuje, że w przypadku złożenia podania do organu niewłaściwego organ niezwłocznie przekazuje podanie organowi właściwemu, o czym zawiadamia wnioskodawcę.
W związku z powyższym organ I instancji nie powinien wydawać postanowienia, a jedynie przekazać sprawę wg właściwości i zawiadomić o tym wnioskodawcę pismem. Organ stwierdził, że postanowienie organu I instancji spełnia wyżej wymienione warunki, natomiast żaden przepis procesowy aktuainie nie dopuszcza możliwości wniesienia na nie zażalenia. Z tego względu należało orzec o niedopuszczalności zażalenia.
Na powyższe postanowienie skargę złożyła [...] Towarzystwo Powiernicze Spółka z Ograniczoną Odpowiedzialnością [...] i wnosząc o stwierdzenie nieważności postanowień wydanych w obu instancjach zarzuciła naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.: art. 156 w zw. z art. 126 i 65 § 1 k.p.a., poprzez niestwierdzenie nieważności postanowienia Prezydenta [...], pomimo, że zostało ono wydane bez podstawy prawnej; a także art. 6 k.p.a. poprzez naruszenie zasady działania organów administracji publicznej na podstawie i w granicach prawa.
Spółka podkreśliła, że art. 65 § 1 k.p.a. nie przewiduje wydania postanowienia, co oznacza, że postanowienie wydano bez podstawy prawnej. W obrocie pozostaje zatem postanowienie obciążone wadą kwalifikowaną, polegającą na złamaniu konstytucyjnej zasady działania organów państwa na podstawie i w granicach prawa, co stanowi o rażącym naruszeniu art. 6 k.p.a.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argumentację zawartą w zaskarżonym postanowieniu.
W piśmie z dnia 28 października 2011 r. skarżąca wskazała na zaniedbanie Wojewody [...], który w odpowiedzi na skargę wniósł o oddalenie skargi "J. W. na postanowienie nr [...]", podczas gdy podmiot ten nie jest stroną postępowania a postanowienie w niniejszej sprawie posiada inny numer. Ponadto Wojewoda w ogóle nie odniósł się do zarzutów skargi. Z jednej strony stwierdził bowiem, że organ I instancji nie powinien wydać postanowienia, z drugiej stwierdził, że postanowienie spełnia wszystkie warunki dotyczące przekazania pisma według właściwości w drodze postanowienia.
Następnie skarżąca przedstawiła rozważania odnośnie kwestii, czy istniało uzasadnienie przemawiające za potraktowaniem postanowienia organu I instancji jako nieaktu. Podniosła, że należy odróżnić nieakt od wadliwego aktu administracyjnego. Przywołała orzecznictwo NSA, wskazujące na brak możliwości powoływania się na nieważność aktu administracyjnego do czasu jego formalnego stwierdzenia. Z tego względu, zdaniem skarżącej, za uzasadnione należało uznać stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia, jako wydanego bez podstawy prawnej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.
W kontrolowanej sprawie oczywistym jest, co zresztą nie było podnoszone przez żadną ze stron, że w świetle zmienionego nowelą z dnia 3 października 2010 r. - która weszła w życie 11 kwietnia 2011 r. - art. 65 § 1 k.p.a. w zw. z art. 141 § 1 k.p.a., organ I instancji nie miał podstaw do przekazania Wojewodzie [...] wniosku o stwierdzenie nieważności z dnia [...] kwietnia 2008 r. według właściwości w formie postanowienia. Postanowienie takie, jako wydane bez podstawy prawnej, niewątpliwie dotknięte jest wadą. kwalifikowaną, wymienioną w art. 156 § 1 pkt2 k.p.a.
Podkreślić jednak trzeba, co uszło uwadze skarżącej, że organ odwoławczy może dokonać merytorycznej oceny postanowienia wydanego przez organ I instancji jedynie wtedy, gdy na taki akt przysługuje środek zaskarżenia. Zgodnie bowiem z art. 141 § 1 k.p.a. na wydane w toku postępowania postanowienia służy stronie zażalenie, gdy kodeks tak stanowi.
Mając na uwadze powyższe stwierdzić należy, że stosownie do art. 65 § 1 k.p.a. w obecnym brzmieniu, na przekazanie pisma według właściwości zażalenie nie przysługuje. W konsekwencji nie tylko organ I instancji nie miał podstaw do przekazania wniosku skarżącej według właściwości postanowieniem, ale również organ II instancji nie był uprawniony do rozpatrzenia zażalenia skarżącej, a więc zakwestionowania wadliwego aktu administracyjnego Prezydenta [...] z dnia [...] maja 2011 r.
W przedstawionej sytuacji rozpatrzenie zażalenia - jak tego domagała się skarżąca - również obarczone byłoby wadą kwalifikowaną, o której mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.
Z przedstawionych powodów Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1271) orzekł jak w sentencji.