Uzasadnienie
VII SA/Wa 2350/18 UZASADNIENIE
Minister Inwestycji i Rozwoju postanowieniem z dnia [...] lipca 2018r. znak [...] po rozpatrzeniu zażalenia M A i Z A na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2017r. znak [...] odmawiające wznowienia postępowania zakończonego ostateczną decyzją Wojewody [...] z dnia [...] maja 2016 r. znak [...] 4 uchylającą w części i orzekającą w tym zakresie co do istoty sprawy, a w pozostałej części utrzymującą w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r. nr [...] o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej polegającej na budowie drogi gminnej polegającej na rozbudowie pasa drogowego drogi gminnej ul. [...] w [...] na odcinku od ul. [...] do ul. [...] i budowie kanalizacji deszczowej, powiat [...], województwo [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
Decyzja została wydana na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 144 kodeksu postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r., poz. 2096 ze zm.), dalej określanego jako "kpa".
Zapadła w oparciu o następujący stan faktyczny i prawny sprawy.
W dniu [...] listopada 2017r. Wojewoda [...] wydał postanowienie o odmowie wznowienia postępowania zakończonego decyzją ostateczną tego organu z dnia [...] maja 2016r. uchylającą częściowo decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2015 r. o zezwoleniu na realizację inwestycji drogowej "polegającej na budowie drogi gminnej polegającej na rozbudowie pasa drogowego drogi gminnej ul. [...] w [...] na odcinku od ul. [...] do ul. [...] i budowie kanalizacji deszczowej, powiat [...], województwo [...] ". W ocenie organu I instancji wnioskodawcy nie wskazali w sposób dostatecznie przekonywujący okoliczności, które mogłyby uniemożliwić im dowiedzenie się o wydaniu decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2015 r. z publicznie dostępnego obwieszczenia. W opinii organu przedstawione przez wnioskodawców wyjaśnienia nie stanowią dowodu na brak możliwości dowiedzenia się o decyzji Wojewody [...].
W konsekwencji, w ocenie organu, wniosek M A i Z A w zakresie przesłanki, o której mowa w art. 145 §1 pkt 4 kpa został złożony z uchybieniem terminu wynikającego z art. 148 §2 kpa tj. z przekroczeniem miesięcznego terminu od dnia, w którym wnioskodawcy dowiedzieli się o decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2016 r.
Pismem z dnia 9 listopada 2017 r. M A i Z A złożyli zażalenie na wskazane postanowienie.
zarzucili zaskarżonemu postanowieniu:
- i) obrazę prawa procesowego, która mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegającą na naruszeniu art. 7 kpa i art. 8 kpa wyrażającą się w odstąpieniu od podjęcia z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności ustalenia możliwości i terminu powzięcia wiedzy o wydanej ostatecznej decyzji przez wnioskodawców, oraz ii) (ii) obrazę prawa procesowego, która mogła mieć istotny wpływ na wynik sprawy, polegającą na naruszeniu art. 7 kpa i art. 77 § 1 kpa, wyrażającą się w nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego z urzędu w zakresie możliwości uzyskania wiedzy o decyzji z obwieszczenia, w szczególności w drodze przeprowadzenia rozprawy administracyjnej i przesłuchania wnioskodawców, a tym samym - uchybienie obowiązkowi podjęcia z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy przy uwzględnieniu słusznego interesu obywateli (art. 7 kpa) oraz zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący całego materiału dowodowego (art. 77 § 1 kpa), co miało wpływ na wynik sprawy tj. wydanie postanowienia o odmowie wznowienia postępowania.
Skarżący wnieśli na podstawie art. 138 § 1 p. 2 kpa w zw. 144 kpa – o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i orzeczenie co do istoty sprawy przez wznowienie postępowania, stosownie do przepisu art. 149 § 1 kpa, ewentualnie na podstawie art. 138 § 2 kpa w zw. z art. 144 kpa - o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewodzie [...].
W dniu [...] lipca 2018 r. Minister Inwestycji i Rozwoju wydał zaskarżone postanowienie.
Organ II instancji po zbadaniu sprawy stwierdził, iż M A i Z A uchybili terminowi do wniesienia wniosku o wznowienie postępowania. W ocenie Ministra Inwestycji i Rozwoju nie sposób przyjąć, że organ pierwszej instancji rozpoznając sprawę nie dopełnił obowiązków przewidzianych w art. 7 kpa, art. 8 kpa, art. 77 §1 kpa, nie wykazując niezbędnej dbałości o dokładne wyjaśnienie sprawy. Według organu II instancji wszystkie istotne w sprawie fakty i zdarzenia w sprawie zostały ustalone oraz w dostateczny sposób rozważone, a motywy podjętego rozstrzygnięcia należycie przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia.
W dniu 13 września 2018 r. M A oraz Z A złożyli skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Ministra Inwestycji i Rozwoju z dnia [...] lipca 2018 r. Skarżący wnieśli o:
- i) uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości, ii) (ii) uchylenie poprzedzającego go postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2017 r.
Skarżący zarzucili zaskarżonemu postanowieniu:
- 1. naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, na podstawie art. 45 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a., polegające na naruszeniu art. 10 § 1 kpa przez jego niezastosowanie, wyrażające się w odstąpieniu od umożliwienia skarżącemu wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów, a tym samym - pozbawienie strony możliwości wzięcia udziału w postępowaniu w rozumieniu art. 145 § 1 pkt 4 kpa,
- 2. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. polegające na:
- a) naruszeniu art. 7 kpa i art. 8 § 1 kpa, wyrażającym się w odstąpieniu od podjęcia z urzędu wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy w zakresie ustalenia możliwości i terminu powzięcia wiedzy o wydaniu ostatecznej decyzji wywłaszczeniowej wobec skarżącego, a tym samym - w prowadzeniu postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej,
- b) naruszeniu art. 7 kpa i art. 77 § 1 k.p.a., wyrażającym się w nieprzeprowadzeniu postępowania dowodowego z urzędu w zakresie możności uzyskania wiedzy o decyzji z obwieszczenia w tej konkretnej sprawie,
- c) naruszeniu art. 89 § 2 kpa, wyrażającym w nieprzeprowadzeniu rozprawy, pomimo iż było to potrzebne dla wyjaśnienia sprawy w drodze przesłuchania stron, spowodowało utrzymanie w mocy postanowienia Wojewody [...] z dnia [...] listopada 2017 r.
Minister Inwestycji i Rozwoju pismem z dnia 12 października 2018 wniósł odpowiedź na skargę z wnioskiem o jej oddalenie.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do art. 1 § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne kontrolują działalność administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, badając prawidłowość zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafność ich wykładni.
Przedmiotem rozpoznawanej skargi jest postanowienie, o którym mowa w art. 119 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1369), dalej: p.p.s.a., zatem stosownie do treści tego przepisu oraz art. 120 p.p.s.a. sprawa mogła być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów.
W ocenie Sądu analizowana pod tym kątem skarga nie zasługuje na uwzględnienie ponieważ zaskarżone postanowienie nie narusza prawa.
Z akt sprawy wynika, że powodem odmowy wznowienia postępowania według organu I instancji było niezachowanie przez Skarżących terminu do wniesienia wniosku o wznowienie.
Zgodnie z art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli strona bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu. Stosownie do treści art. 148 § 1 k.p.a. podanie o wznowienie postępowania wnosi się do organu administracji publicznej który wydał decyzję w pierwszej instancji w terminie jednego miesiąca od dnia, w którym strona dowiedziała się o okoliczności stanowiącej podstawę do wznowienia postępowania. Natomiast termin do złożenia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. biegnie od dnia w którym strona dowiedziała się o decyzji (art. 148 § 2 k.p.a.).
Trzeba podkreślić, że przepis art. 148 § 2 k.p.a. nie wymaga dla otwarcia biegu terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 k.p.a. doręczenia decyzji (postanowienia), której dotyczy żądanie wznowienia. Bieg terminu rozpoczyna się w dacie powzięcia przez stronę wiadomości o istnieniu danej decyzji (postanowienia). Istotne jest to, aby do strony dotarła wiadomość o wydaniu aktu i zawartym w niej rozstrzygnięciu, niezależnie nawet od źródła z którego pochodzi ta informacja. Zwrot "strona dowiedziała się o decyzji" należy rozumieć w ten sposób, że strona uzyskała informacje pozwalające zidentyfikować decyzję której jej nie doręczono, w stopniu pozwalającym jej na sformułowanie żądania wznowienia postępowania.
Z akt sprawy wynika, że M A i Z A o treści decyzji Wojewody [...] z dnia [...] maja 2016r., objętej ich wnioskiem o wznowienie postępowania dowiedzieli się w dniu 3 czerwca 2016r., z pisma Wojewody informującego o wydaniu tej decyzji, co wprost dokumentują własnoręczne podpisy obydwojga Skarżących widniejące na zwrotnych potwierdzeniach odbioru tego pisma.
Powyższe zaś oznacza, że organy prawidłowo przyjęły, że Skarżący nie dochowali terminu z art.148 § 2 k.p.a. do złożenia wniosku o wznowienie postępowania nadając go w dniu 23 marca 2017r..
Ponownego podkreślenia wymaga także, że nie jest konieczne aby strona dokładnie poznała treść rozstrzygnięcia, wystarczy jeśli posiadała informację czego dana decyzja dotyczy. Innymi słowy pojęcia "dowiedzenia się o decyzji" nie należy utożsamiać z zawiadomieniem o pełnej treści decyzji (por. np. wyrok NSA z 18 września 2014 r. II OSK 674/13). Podobnie ocenić trzeba również podnoszoną przez M i Z A okoliczność, że nie powzięli oni wiedzy o przedmiotowej decyzji " z obwieszczenia". W stanie faktycznym niniejszej sprawy powyższe pozostaje bowiem bez wpływu na prawidłowość dokonanego przez organy administracji rozstrzygnięcia.
Skarżący nie udokumentowali także, zdaniem Sądu, dochowania przez siebie terminu do złożenia wniosku o wznowienie postępowania w terminie miesięcznym liczonym od dnia w którym dowiedzieli się o istnieniu nowych okoliczności i dowodów istniejących w dniu wydania kwestionowanej przez nich decyzji, a nieznanych organowi, który ją wydał w rozumieniu art.145 § 1 pkt.5 k.p.a.
Z treści wniosku oraz stanowiska Skarżących wynika, że podnoszoną przez nich nową okolicznością jest fakt niewyrażania przez M A i Z A zgody na podział ich działki i przekonanie o braku potrzeby jej wywłaszczenia, o czym powzięli, w ich ocenie, wiedzę w dniu 14 marca 2017r. po zapoznaniu się z decyzją Wojewody [...] z dnia [...] marca 2017r., który to organ utrzymał w mocy decyzję Starosty [...] z dnia [...] października 2016r. ustalającą na rzecz Skarżących odszkodowanie za przedmiotową nieruchomość zajętą pod drogę,a stanowiącą działkę nr [...] w [...].
Trafnie, zdaniem Sądu, wskazał organ w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia, że Skarżący o omawianych przez siebie okolicznościach mieli wiedzę znacznie wcześniej niż deklarują to we wniosku złożonym w analizowanej sprawie.
Z akt sprawy wynika bowiem, że w swoim wniosku z dnia 22 marca 2017r. Skarżący przywołali okoliczność, że Z A stawił się w Starostwie Powiatowym w dniu 20.09.2016r. w sprawie " decyzji Starosty [...] ", kiedy to został spisany protokół, w którym " kategorycznie odmówił zgody na podział działki [...] i jej wywłaszczenie". Jednocześnie w tym samym wniosku wskazali, że o podziale wymienionej działki dowiedzieli się w dniu 21 sierpnia 2016r. przy okazji wydania im operatu szacunkowego. Uzasadnienie decyzji przyznającej Skarżącym odszkodowanie z dnia 20 października 2016r. przywołuje natomiast pismo p.p. A z dnia 30.10.2016r., z którego wprost wynika, że ponownie zakwestionowali w nim zasadność przejęcia ich działki przez Gminę. Także w uzasadnieniu decyzji utrzymującej mocy decyzję z dnia [...] października 2016r. Wojewoda [...] przywołał sprzeciw Skarżącego co do podziału działki, widniejący w zapisie protokołu rozprawy administracyjnej z dnia 20 września 2016r. przywołanej wyżej.
Mając powyższe na uwadze Sąd, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 718 z późn. zm.) orzekł jak w sentencji.