Uzasadnienie
Postanowieniem nr [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. Wojewoda [...], na podstawie art. 152 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U z 2013 r., poz. 267), po rozpoznaniu wniosku [...] sp. z o.o. w [...] odmówił wstrzymania wykonania swojej decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r., Nr [...], zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej, na rzecz inwestora - Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...], pozwolenia na budowę dla inwestycji pn.: Regulacja rzeki [...] w km 220+400
÷ 227+400 w m. [...] (z wyłączeniem odcinka od km 221+043 do km 221+992
- - lewy brzeg, 222+170-prawy brzeg).
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, że w dniu [...] czerwca 2012 r. Wojewoda [...] decyzją Nr [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił pozwolenia na budowę ww. inwestycji na rzecz inwestora - Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...].
Dnia 19 kwietnia 2013 r. do organu wpłynął wniosek "[...]" sp. z o.o., reprezentowanej przez Prezesa Zarządu E. K., z dnia 17 kwietnia 2013 r., o wznowienie postępowania zakończonego powyższą decyzją.
We wniosku tym E. K., wskazała, że jako strona, spółka bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu o pozwolenie na budowę. Wniosek ten zawierał jednocześnie żądanie wstrzymania wykonania decyzji Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., Nr [...].
Postanowieniem nr 83/13 z dnia [...] maja 2013 r. Wojewoda [...] wznowił postępowanie administracyjne zakończone ostateczną decyzją tegoż organu z dnia [...] czerwca 2012 r., znak: [...] i postanowieniem z dnia [...] czerwca 2013 r., nr [...] znak: [...], odmówił wstrzymania wykonania decyzji z dnia [...] czerwca 2012 r. znak: Nr [...]. Na postanowienie to spółka wniosła zażalenie, po rozpatrzeniu którego, organ odwoławczy Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] września 2013 r. znak: [...], utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie.
W ocenie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego, w analizowanej sprawie nie zachodzi prawdopodobieństwo wystąpienia przesłanki z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa w postaci posiadania przez skarżącą przymiotu strony w postępowaniu zakończonym ww. decyzją Wojewody [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., Nr [...], znak: [...]. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, że nie może na etapie postępowania w sprawie wstrzymania wykonania powyższej decyzji, badać czy nieruchomość należąca do skarżącej znajduje się w obszarze oddziaływania spornej inwestycji, a także czy spółka posiada przymiot strony w rozumieniu art. 28 Kpa w zw. art. 28 ust. 2 Prawa budowlanego.
Organ podkreślił, że sam fakt położenia działek nr ewid. [...] i [...] w sąsiedztwie planowanej inwestycji nie jest tożsamy ze znajdowaniem się tych nieruchomości w obszarze oddziaływania przedmiotowej inwestycji. Natomiast potencjalne zwiększenie zagrożenia powodziowego w związku z realizacją zaprojektowanego przedsięwzięcia pozostaje bez wpływu, na ustalenie obszaru oddziaływania inwestycji w postępowaniu o. wydanie pozwolenia na budowę.
W skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego skarżąca [...] sp. z o.o. w [...] wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia, a także postanowienia je poprzedzającego.
Skarżąca wnosiła o:
- - rozstrzygnięcie w trybie art. 145 § l pkt 7 k.p.a., czy skarżący posiada przymiot strony w postępowaniu, zakończonym wydaniem decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r.;
- - uchylenie utrzymanej w mocy zaskarżonym postanowieniem decyzji Wojewody [...] nr [...] z dnia [...] czerwca 2012 r., zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej na rzecz inwestora - Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...] pozwolenia na budowę dla inwestycji pn.: Regulacja rzeki [...] w km 220+400 - 227+400 w m. [...] (z wyłączeniem odcinka od km 221+043 do km 221+992-lewy brzeg, 222+170-prawy brzeg);
- - wstrzymanie w trybie art. 152 § 1 k.p.a. wykonania powołanej wyższej decyzji.
Organ wnosił o oddalenie skargi podnosząc, jak w zaskarżonym postanowieniem.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej, co wynika z art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2012 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. Nr 153, poz. 1269 ze zm.). Sąd rozpoznający skargę na akt administracyjny dokonuje jego oceny mając na uwadze wyłącznie stan prawny obowiązujący w dniu podjęcia aktu, jak i stan sprawy istniejący na ten dzień, a wynikający z akt administracyjnych (art. 133 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, t.j. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej "P.p.s.a.". Stosownie zaś do przepisu art. 134 § 1 P.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawa prawną.
Wspomniane kryterium legalności umożliwia sądowi administracyjnemu wyeliminowanie z obrotu - prawnego aktu, jeżeli stwierdzi on naruszenie prawa materialnego o wpływie na wynik sprawy, naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego lub inne naruszenie przepisów postępowania, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a-c P.p.s.a.). Uwzględnienie skargi następuje również w przypadku stwierdzenia, że zaskarżony akt jest dotknięty jedną z wad wymienionych w art. 156 K.p.a. lub w innych ustawach (art. 145 § 1 pkt 2 P.p.s.a.).
W niniejszej sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia wskazanego w powyższej ustawie naruszenia prawa, w konsekwencji więc, skarga została oddalona, ponieważ zaskarżone postanowienie prawa nie narusza.
Sąd kontrolował postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2013 r., którym organ utrzymał w mocy postanowienie nr [...] z dnia [...] czerwca 2013 r. Wojewody [...], odmawiające wstrzymania wykonania decyzji tego organu z dnia [...] czerwca 2012 r., nr [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej na rzecz inwestora - Regionalnego Zarządu Gospodarki Wodnej [...], pozwolenia na budowę dla inwestycji Regulacja rzeki [...] na określonych odcinkach. Wniosek o wstrzymanie wykonania ww. decyzji został zgłoszony po wznowieniu postępowania i organ rozpatrzył go w aspekcie przesłanek z art. 152 kpa.
Przepis ten pozwala organowi właściwemu w sprawie wznowienia postępowania na wstrzymanie z urzędu lub na wniosek strony wykonania decyzji jeżeli okoliczności sprawy wskazują na prawdopodobieństwo uchylenia decyzji w wyniku wznowienia postępowania.
Tylko więc w sytuacji gdy zachodzi prawdopodobieństwo uchylenia decyzji, a więc gdy istnieje przekonanie o zasadności przesłanek do wznowienia postępowania, organ ma obowiązek wstrzymania wykonania decyzji ("wstrzyma"). Zatem każdorazowa ocena zasadności, a nawet konieczności zastosowania przepisu art. 152 kpa musi uwzględnić konkretne okoliczności sprawy.
W literaturze prawniczej i orzecznictwie sądowoadministracyjnym na tle art. 152 k.p.a. podkreśla się incydentalny charakter postępowania rozstrzygającego w przedmiocie wstrzymania decyzji ostatecznej w ramach postępowania wznowieniowego. Sąd orzekający w niniejszej sprawie podziela pogląd prawny, zawarty w uzasadnieniu orzeczenia organu odwoławczego, że zbyt pochopne skorzystanie z możliwości wstrzymania wykonania decyzji, niepoparte materiałem dowodowym wykazującym prawdopodobieństwo uchylenia decyzji dotychczasowej, może stanowić naruszenie zasady ogólnej trwałości decyzji ostatecznych wyrażonej w art. 16 § 1 k.p.a. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 września 1998 r. sygn. akt IV SA 2311/96 LEX nr 43803). Zgodnie z tą zasadą decyzje ostateczne obowiązują tak długo, dopóki nie zostaną uchylone lub zmienione przez nową decyzję, co może nastąpić tylko w przypadkach przewidzianych w Kodeksie postępowania administracyjnego.
Są to sytuacje nadzwyczajne enumeratywnie wymienione w przepisach prawnych. Zasada ogólna trwałości decyzji ostatecznych jest jedną z fundamentalnych zasad całego systemu ogólnego postępowania administracyjnego, zapewniającą pewność i stabilność obrotu prawnego. Dlatego korzystanie z prawem przewidzianych możliwości wstrzymania wykonania decyzji ostatecznych, powinno mieć miejsce w sytuacjach wyjątkowych i prawnie uzasadnionych.
Postępowanie w sprawie wydania pozwolenia toczyło się bez udziału skarżącej, natomiast wskutek jej podania zostało wszczęte postępowanie z przyczyny określonej w art. 145 § 1 pkt 4 kpa. Skarżąca wskazywała, że bez własnej winy nie brała udziału w postępowaniu o pozwolenie na budowę zaskarżonym ostateczną decyzją, a planowane roboty budowlane związane z regulacją rzeki mogą wywołać nieodwracalne skutki w postaci zalewania działki skarżącej, a także dewastacji zabytkowego zespołu pałacowego. Skarżąca podnosiła w szczególności, że w wyniku inwestycji następuje efekt "ucha igielnego" w korycie rzeki w zabytkowym parku.
Należy mieć jednak na uwadze, że w postępowaniu o wstrzymanie wykonania decyzji nie bada się merytorycznie zgodności z prawem decyzji stanowiącej przedmiot postępowania wznowieniowego oraz konieczności jej wyeliminowania z obrotu prawnego.
Należy to bowiem do rozstrzygnięcia kończącego postępowanie wznowieniowe.
Natomiast zbyt szybkie i pochopne skorzystanie z instytucji wstrzymania decyzji ostatecznej może naruszać zasadę trwałości tej decyzji. Przepis art. 152 § 1 kpa dotyczy takiego stanu rzeczy, gdy na podstawie akt sprawy organ jest przekonany o konieczności uchylenia decyzji ostatecznej we wznowionym postępowaniu.
Z dokumentacji znajdującej się w aktach sprawy nie wynika, żeby zaistniało prawdopodobieństwo uchylenia decyzji we wznowionym postępowaniu.
Z tego względu zaskarżone postanowienie nie zostało wydane z naruszeniem prawa a skarga na podstawie art. 151 ppsa – została oddalona.