Uzasadnienie
P. K. złożył na urzędowym formularzu wniosek o częściowe zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie VII SA/Wa 262/16. W treści wniosku skarżący wskazał, że posiada samochód w leasingu, działki – budowlaną i rekreacyjną – o wartości 2,5 mln zł oraz oszczędności w kwocie ok. 2.000 zł. Skarżący oświadczył, że prowadzi jednoosobowe gospodarstwo domowe, utrzymuje się z wynagrodzenia za pracę w wysokości 3800 zł. Do zobowiązań i stałych wydatków zaliczył kredyty na działki, raty leasingowe, czynsz najmu mieszkania.
W tym stanie rzeczy stwierdzono, co następuje:
Zgodnie z art. 245 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.) prawo pomocy może być przyznane w zakresie całkowitym lub częściowym, prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata lub radcy prawnego. W myśl art. 246 § 1 pkt 2 ustawy przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199). Zatem prawo pomocy jako instytucja o charakterze wyjątkowym winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Strona musi zatem wykazać, iż jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia poczynienie odstępstwa od tej generalnej reguły.
Celem instytucji prawa pomocy jest umożliwienie dostępu do sądu osobom znajdującym się w sytuacji, w której poniesienie kosztów postępowania spowodowałoby uszczerbek utrzymania koniecznego wnioskodawcy i jego rodziny. Przez uszczerbek utrzymania koniecznego, o którym mowa w art. 246 ustawy, należy natomiast rozumieć pozbawienie środków na pokrycie najbardziej podstawowych wydatków, a więc kosztów wyżywienia, ubrania, zamieszkania i leczenia. Uszczerbek w majątku strony, który wiąże się wyłącznie z obniżeniem stopy życiowej, nie uzasadnia natomiast przyznania prawa pomocy. Prawo pomocy mogą zatem otrzymać wyłącznie osoby znajdujące się w wyjątkowo ciężkim położeniu materialnym, pozbawione dochodów oraz te, które co prawda uzyskują dochody, ale w wysokości pozwalającej im jedynie na zaspokojenie podstawowych potrzeb. Informacje przedstawione w złożonym wniosku nie wskazują natomiast, aby skarżący znajdował się w takiej sytuacji.
Jak wynika z wniosku, P. K. otrzymuje wynagrodzenie za pracę w wysokości 3800 zł. Skarżący posiada działki – budowlaną i rekreacyjną – o wartości 2,5 mln zł oraz oszczędności w kwocie ok. 2.000 zł. Zauważyć ponadto trzeba, że skarżący prowadzi pole namiotowe w C.. W ocenie referendarza sądowego informacje te nie pozwalają uznać skarżącego za osobę ubogą, znajdującą się w sytuacji uniemożliwiającej zaspokojenie podstawowych potrzeb życiowych, brak jest więc podstaw do uwzględnienia wniosku. Za przyznaniem prawa pomocy nie przemawia także przywołany w uzasadnieniu wniosku argument, iż stan finansowy skarżącego uległ pogorszeniu w związku z pracami, które mają na celu przygotowanie prowadzonej przez skarżącego działalności do sezonu letniego.
W ocenie referendarza sądowego uzyskiwane dochody oraz oszczędności pozwalają skarżącemu na poniesienie kosztów sądowych, zwłaszcza, że wysokość wpisu od skargi w niniejszej sprawie wynosi tylko 100 zł. Na zdolności płatnicze skarżącego wskazuje również ustanowienie adwokata z wyboru.
Mając powyższe względy na uwadze orzeczono jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.).