Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] września 2005 r., nr [...], Starosta [...] zatwierdził projekt budowlany i udzielił E. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego wg projektu indywidualnego z lokalizacją na działce nr ewid. [...], położonej w m. B. nr [...]. Od decyzji tej odwołał się inwestor, podnosząc, że w wydanym pozwoleniu znalazły się błędy dotyczące numeracji działki, że projekt przygotowywały dwie osoby, a podpisała go jedna, oraz że na projekcie zagospodarowania działki istnieje inna data niż na dacie decyzji nr [...].
Wojewoda [...] na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. uchylił decyzję nr [...], przekazując sprawę wydania pozwolenia do ponownego rozpoznania organowi I instancji. W uzasadnieniu Wojewoda podał, że powodem uchylenia decyzji jest niewyjaśnienie rozbieżności pomiędzy datami umieszczonymi w projekcie, w odniesieniu do pozostałych zarzutów wyjaśnił, że numeracja działek jest poprawna, gdyż niezgodność dotyczy numeru ewidencyjnego i numeru ulicy, projekt może zaś podpisać jedna osoba z wystarczającymi uprawnieniami, mimo że faktycznie przy opracowaniu projektu brały udział i inne osoby.
Na decyzję tę E. K. złożył skargę, ponawiając argumenty przytaczane we wcześniejszych pismach, organ zaś w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zajęte w decyzjach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skargę należało uwzględnić, lecz z przyczyn innych niż w niej podane.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.) Sąd administracyjny, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji w trybie art. 138 § 1 k.p.a. jest wyjątkiem od zasady merytorycznego rozpatrzenia sprawy przez organ odwoławczy i niedopuszczalna jest wykładnia rozszerzająca tego przepisu. Organ odwoławczy może wydać decyzję kasacyjną tylko wówczas, gdy organ I instancji nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego lub gdy przeprowadził je w sposób wadliwy. Nie może stanowić takiej przesłanki konieczność ponownego dokonania oceny prawnej przeprowadzonego przez organ I instancji postępowania wyjaśniającego czy też konieczność dokonania oceny zarzutów podniesionych w odwołaniu, z czym może się wiązać ewentualne przeprowadzenie dodatkowego postępowania w celu uzupełnienia dowodów przez organ odwoławczy (art. 136 k.p.a.). Postępowanie przed organem odwoławczym obejmuje bowiem czynności zmierzające do rozstrzygnięcia sprawy. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny materiału dowodowego zebranego w postępowaniu przed organem I instancji.
Przepisy art. 136 i 138 § 2 k.p.a. określają zachowanie się organu II instancji w sytuacji, gdy w wyniku oceny materiału dowodowego wyłonią się jego braki w znacznej części. Kodeks przewiduje dwie formy uzupełniającego postępowania wyjaśniającego w postępowaniu odwoławczym. Organ II instancji może przeprowadzić je we własnym zakresie albo zlecić przeprowadzenie tego postępowania organowi I instancji. Wybór metody należy do organu odwoławczego.
Organ odwoławczy może zatem uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji jedynie wówczas, gdy rozstrzygnięcie sprawy wymaga uprzedniego przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego w całości lub w znacznej części. Decyzja kasacyjna nie może być podjęta w sytuacjach innych niż te, które wyznaczone zostały treścią art. 138 § 2 k.p.a. Przepis ten do tych tylko sytuacji wyraźnie zawęża możliwość wydania rozstrzygnięcia kasacyjnego.
W okolicznościach kontrolowanej sprawy jedynym powodem uchylenia decyzji i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania była rozbieżność pomiędzy datą pozwolenia budowlanego i umieszczoną na pieczątce datą zatwierdzenia znajdującej się w aktach sprawy kserokopii projektu zagospodarowania działki. Okoliczność ta wymaga niewątpliwie wyjaśnienia, a jeżeli należałoby w tym zakresie przeprowadzić postępowanie dowodowe nie przekracza ono procesowych możliwości organu II instancji, szczególnie wobec wskazanego wyżej trybu postępowania. Jeśli bowiem nie ma ani podstawy ani potrzeby zastosowania art. 138 § 2 k.p.a., uzupełniające czynności dowodowe wykonywane mogą być albo przez organ II instancji, albo przez organ I instancji na podstawie art. 136 k.p.a. na zlecenie i pod kontrolą organu II instancji. Uzasadnia to w konsekwencji uchylenie zaskarżonej decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej wyżej ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.