Uzasadnienie
W dniu 19 lutego 2018r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął wniosek o przyznanie prawa pomocy Ł. K. uzupełniony na obowiązującym w postępowaniu przed sądami administracyjnymi formularzu PPF w którym wniósł o zwolnienie od kosztów sądowych.
Z treści ww. wniosku wynika, że wnioskodawca prowadzi gospodarstwo domowe wraz z żoną i synem. Jest osobą bezrobotną bez prawa do zasiłku, małżonka natomiast przebywa na urlopie wychowawczym. Wspólnie utrzymują się z zasiłku wychowawczego pobieranego przez małżonkę w wysokości 400,00 złotych, zasiłku rodzinnego w wysokości 95,00 złotych oraz świadczenia wychowawczego na dziecko (tzw. "500 plus") w sumie z kwoty w wysokości 995,00 złotych. Podał, że posiada dwie działki niezabudowane jedną o pow. 02697 ha i drugą o pow. 0,2800 ha oraz działkę zabudowaną. Poza tym oświadczył, że nie posiada innych nieruchomości, oszczędności pieniężnych, wierzytelności ani przedmiotów wartościowych o wartości powyżej 5000 złotych.
Wnioskodawca wskazał, że miesięczny koszt utrzymania trzyosobowej rodziny wynosi ok. 1000 złotych, w tym kwotę ok. 350,00 złotych przeznaczają na opłaty związane z eksploatacją zajmowanego przez nich domu. Zaznaczył, że ich miesięczny budżet w całości przeznaczają na podstawowe potrzeby rodziny. Wnioskodawca załączył do sprawy zaświadczenie z zakładu pracy małżonki o zatrudnieniu z dnia 15 grudnia 2017r. wraz z informacją, iż przebywała ona na urlopie wychowawczym od 24 lutego 2017r. do 31 grudnia 2017r. Dnia 7 grudnia 2017r. małżonka zawnioskowała o udzielenie urlopu wychowawczego w okresie od 1 lutego 2018r. do 30 września 2018r. Załączył również zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z dnia 13 grudnia 2017r. potwierdzające, że jest zarejestrowany jako osoba bezrobotna od 17 lutego 2016r. Od dnia 17 lutego 2016r. nie posiada prawa do zasiłku.
W tym stanie faktycznym zważono co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017r. poz. 1369 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie częściowym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny.
Podkreślenia jednocześnie wymaga, że co do zasady strona jest zobowiązana do ponoszenia kosztów związanych z jej udziałem w sprawie (art. 199 p.p.s.a.). Zatem prawo pomocy jako instytucja stanowiąca odstępstwo od tej generalnej reguły winno być stosowane jedynie w przypadkach, w których ze złożonego wniosku wynikać będzie w sposób bezsporny, że zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście niemożliwe. Należy przy tym podkreślić, że na osobie wnioskującej o przyznanie prawa pomocy spoczywa powinność udowodnienia - na co wskazuje użyty w art. 246 p.p.s.a zwrot: "wykaże" - że sytuacja finansowa uniemożliwia jej poniesienie kosztów postępowania. Wniosek o przyznanie prawa pomocy powinien być zatem sporządzony w sposób rzetelny, powinny znaleźć się w nim wszelkie informacje niezbędne do pełnej oceny możliwości płatniczych wnioskodawcy. Okoliczności wynikające ze złożonego wniosku nie mogą budzić wątpliwości, a jeżeli takie występują, nie mogą być interpretowane na korzyść strony.
Analizując dane przedstawione we wniosku oraz załączone do sprawy dokumenty uznano, że wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Przedstawiona sytuacja materialna we wniosku jest mało wiarygodna.
Wnioskodawca podał, że utrzymuje się z żoną i dzieckiem wyłącznie z zasiłków tj. zasiłku rodzinnego w wysokości 95,00 złotych, wychowawczego uzyskiwanego przez żonę w wysokości 400,00 złotych i świadczenia wychowawczego na dziecko (tzw. "500 plus") w sumie ok. wysokości 995,00 złotych. Wskazał, że jest osobą bezrobotną i na potwierdzenie powyższego załączył zaświadczenie Powiatowego Urzędu Pracy w [...] z dnia 13 grudnia 2017r. Zauważyć należy, iż ww. załączonego zaświadczenia wynika, że jest on zarejestrowany jako osoba bezrobotna od 17 lutego 2016r.
Wobec tego wnioskodawca nie przedstawił wszystkich okoliczności dotyczących jego sytuacji finansowej i życiowej. Przede wszystkim nie podał, czy podejmuje jakiekolwiek starania w znalezieniu pracy i jakie są powody, że od dwóch lat jej nie podejmuje, choćby dorywczej, sezonowej. Nie wskazał również, aby istniały przeciwwskazania do podjęcia pracy zarobkowej (całkowita lub częściowa niezdolność do pracy).
Ponadto w świetle przedstawianej trudnej sytuacji finansowej rodziny, niezrozumiała jest decyzja małżonki wnioskodawcy o przedłużeniu urlopu wychowawczego od 1 lutego 2018r. do 30 września 2018r. Skoro bowiem wnioskodawca jest osobą bezrobotną to on mógłby sprawować opiekę nad dzieckiem. Zatem podjęcie powyższej decyzji (o przedłużeniu urlopu wychowawczego) przez małżonkę świadczy o tym, że sytuacja finansowa rodziny nie jest na tyle trudna jak przedstawia we wniosku. Racjonalnym zachowaniem człowieka znajdującego się w trudnej sytuacji finansowej jest podejmowanie działań zmierzających do poprawy jego sytuacji. Z wniosku nie wynika natomiast, aby wnioskodawca z żoną podejmowali jakiekolwiek działania zmierzające do poprawy ich sytuacji finansowej.
Wskazać należy, że w orzecznictwie sądowym przyjmuje się, iż prawo pomocy przysługuje jedynie stronie, która znajduje się w trudnej sytuacji materialnej z przyczyn od siebie niezależnych (por. postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 lipca 2013r. I SA/Wa 255/13 LEX nr 1437167, postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 października 2012r. sygn. akt I OZ 726/12 LEX nr 1269677).
Mając na względzie wskazywane wyżej okoliczności uznano, że nie można przyjąć, że skarżący z żoną znajdują się trudnej sytuacji finansowej z przyczyn od nich niezależnych. Jednocześnie sytuacji majątkowej wnioskodawcy i jego małżonki w żaden sposób nie można porównywać do sytuacji majątkowej osób, które - mimo podejmowanych starań- nie są w stanie opłacić kosztów udziału w postępowaniu.
Ponadto wskazać należy, iż wnioskodawca odnośnie ponoszonych wydatków i zobowiązań ogólnikowo jedynie wskazał, że kwotę ok. 350,00 złotych przeznacza z żoną na opłaty związane z eksploatacją zajmowanego przez nich domu. Nie wyszczególnił ponoszonych miesięcznie wydatków w tym opłat i nie podał w domu stanowiącym czyją własność zamieszkują. Poza tym nie wskazał, czy z tytułu posiadania nieruchomości uzyskuje jakiekolwiek dochody bądź czerpie pożytki.
Mając powyższe na uwadze stwierdzono, że wnioskodawca nie wykazał w dostateczny sposób, że jego sytuacja świadczy o spełnieniu przesłanek do przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie.
W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w związku z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji postanowienia.