Uzasadnienie
Skarżący – C. i J. L. wnieśli do Sądu skargę na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2014 r. nr [...], utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie nałożenia obowiązków mających na celu doprowadzenie wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. W skardze zawarli wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...], uzasadniając go tym, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody po stronie inwestorów. Podnieśli, że koszty zlecenia opracowania dokumentacji technicznej wymaganej przez PINB są znaczne a w sytuacji uwzględnienia przez sąd argumentów skarżących nikt nie zwróci im poniesionych wydatków, natomiast w sytuacji niewykonania obowiązków i upływu wyznaczonego terminu, PINB w oparciu o przepisy egzekucyjne nałoży na inwestorów grzywnę w celu przymuszenia, a w konsekwencji zarządzi wykonanie zastępcze na koszt inwestorów.
Pismem z dnia 2 kwietnia 2015 r. skarżący nadesłali do Sądu samoistny wniosek o wstrzymanie wykonania postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] września 2014 r. nr [...]. Podnieśli w nim, że koszty zlecenia opracowania dokumentacji technicznej wymaganej przez organ nadzoru budowlanego są znaczne. Wskazali, że w sytuacji uwzględnienia przez sąd administracyjny argumentów skarżących nikt nie zwróci im poniesionych wydatków. Rurociąg (o ile rzeczywiście istnieje) wybudowany został poza kontrolą organów nadzoru budowlanego, bez dokumentacji, w sposób zupełnie samowolny, doprowadził do naruszenia gospodarki wodnej na analizowanym terenie, czyniąc najprawdopodobniej z działki inwestorów miejsce odprowadzania wody z działek sąsiednich. Wykonanie przez inwestorów obowiązków nałożonych przez organ nadzoru budowlanego, bez dogłębnego ustalenia pochodzenia, przeznaczenia i przebiegu ujawnionego "urządzenia" narazi inwestorów na powstanie trudnych do odwrócenia skutków na gruncie. Stanowić to będzie w istocie naruszenie podstawowych interesów inwestorów.
Z uwagi na fakt, iż w wyniku przeprowadzonego postępowania kontrolnego, po ponownym zbadaniu sprawy, [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] września 2014 r. nr [...] utrzymał w mocy postanowienie organu pierwszej instancji, Sąd potraktował wniosek skarżących jako wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a., katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na wnioskodawcy. Do wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne (por. postanowienie NSA z 9 września 2010 r., sygn. I OZ 671/10).
Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi zostać w sposób dostateczny uzasadniony, tj. należy wskazać na okoliczności, z których wynikałoby, iż zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Twierdzenia powinny być poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej (por. postanowienie NSA z dnia 5 grudnia 2012 r. sygn. akt II FZ 988/12, LEX nr 1240582).
Przenosząc te uwagi natury ogólnej na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że skarżący wbrew ciążącemu na nich obowiązkowi, nie uprawdopodobnili, że wykonanie zaskarżonego postanowienia spowoduje zaistnienie ustawowych przesłanek uzasadniających zastosowanie ochrony tymczasowej. Obowiązkowi temu nie czyni zadość wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania tego aktu z uwagi na znaczne koszty zlecenia opracowania dokumentacji technicznej wymaganej przez organ nadzoru budowlanego. Nie wskazali o jakie koszty chodzi i nie poparli swoich twierdzeń stosowną dokumentacją.
Skarżący podnieśli, że w sytuacji niewykonania nałożonych postanowieniem obowiązków i upływu wyznaczonego terminu, PINB w oparciu o przepisy egzekucyjne nałoży na inwestorów grzywnę w celu przymuszenia, a w konsekwencji zarządzi wykonanie zastępcze na koszt inwestorów. Należy jednak wskazać, że w niniejszej sprawie skarżący wnieśli o wstrzymanie wykonania postanowienia utrzymującego w mocy postanowienie wydane w oparciu o art. 81 c ust. 2 Prawa budowlanego a zgodnie z tych przepisem organy administracji architektoniczno-budowlanej i nadzoru budowlanego, w razie powstania uzasadnionych wątpliwości co do jakości wyrobów budowlanych lub robót budowlanych, a także stanu technicznego obiektu budowlanego, mogą nałożyć, w drodze postanowienia, obowiązek dostarczenia w określonym terminie odpowiednich ocen technicznych lub ekspertyz. Działania organów nadzoru budowlanego podejmowane w trybie art. 81 c ust. 2, w tym także wydanie zaskarżonego postanowienia, mają na celu zebranie materiału dowodowego, mającego umożliwić im w dalszym toku postępowania podjęcie merytorycznej decyzji dotyczącej przeprowadzonych przez skarżących robót budowlanych.
Postanowienie nakładające ww. obowiązki ma jedynie charakter dowodowy, nie rozstrzyga jeszcze sprawy merytorycznie i, jako takie, nie nadaje się do wykonania w trybie przepisów o postępowaniu egzekucyjnym w administracji. Konsekwencją jego niewykonania przez skarżących może być co najwyżej skorzystanie przez organ nadzoru budowlanego z możliwości przewidzianej w art. 81 c ust. 4 Prawa budowlanego, tj. zlecenie wykonania orzeczenia na koszt skarżących. Dopiero ta czynność mogłaby narazić skarżących na koszty i ewentualnie spowodować powstanie szkody.
Mając powyższe okoliczności na uwadze, Sąd na podstawie art. 61 § 3 i § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – orzekł jak w sentencji.