Uzasadnienie
Zaskarżoną decyzją z dnia [...] listopada 2002 r. wydaną po ponownym rozpatrzeniu sprawy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył na podstawie art. 138 § lpkt 3 kpa postępowanie odwoławcze od decyzji Prezydenta W. z dnia [...] czerwca 1998 r. - uznając iż odwołująca się nie posiada przymiotu strony. Odwołanie J. K., będącej członkiem Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]" było już przedmiotem takiej samej decyzji organu odwoławczego przy pierwotnym rozpatrzeniu sprawy.
J. K. odwoływała się od decyzji z dnia [...] czerwca 1998 r. wydanej przez Prezydenta W. na podstawie art. 51 ust. 1 pkt 1 a i art. 36 ust. 2 ustawy Prawo budowlane z 7 lipca 1994r. Decyzja ta zezwalała inwestorowi K. S. A. na wznowienie robót budowlanych budowy studia urody i odnowy biologicznej przy ulicy [...] róg [...] w W. W uzasadnieniu tej decyzji organ wskazał, że w związku z interwencją M. W. pełnomocnika J. K. dokonano oględzin przedmiotowej budowy i stwierdzono prowadzenie robót budowlanych niezgodnie z projektem w zakresie instalacji wentylacji mechanicznej oraz podziału powierzchni wewnętrznej budynku. Pozostałe prace wykonywane były zgodnie z projektem. W związku z tym w dniu [...] kwietnia 1998 r. organ wydał postanowienie nakazujące wstrzymanie dalszych prac w oparciu o art. 50 ust 1 pkt 3 Prawa budowlanego. W dniu [...] maja 1998 r. Prezydent
W. wydał decyzję nakazującą inwestorowi dostarczenie niezbędnych dokumentów koniecznych do dalszego prowadzenia prac budowlanych - w terminie do 30 maja 1998 r. Inwestor wywiązał się z tego obowiązku i dostarczył:
orzeczenie osoby posiadającej uprawnienia o zgodności wykonanych robót z zatwierdzonym projektem,warunkami pozwolenia i sztuką budowlaną projekt instalacji wentylacyjnej uzgodnienie tego projektu z inspektorem sanitarnym inwentaryzację wykonanych robót ze zmianami w stosunku do projektu inwentaryzację geodezyjną powykonawczą dziennik budowy dokumentujący prace
Po sprawdzeniu dostarczonych dokumentów organ uznał za możliwe kontynuowanie przez inwestora robót budowlanych.
Odwołanie od tej decyzji złożyła J. K. i podniosła w nim że prace budowlane prowadzone są niezgodnie z projektem, na dachu budynku zainstalowano wentylator urządzenia klimatyzacyjnego, który znajduję się bardzo blisko jej okna. Dach wykonanego budynku jest usytuowany ok. 10 cm pod jej oknami. Decyzja w ocenie odwołującej się narusza jej prawa i akceptuje urządzenia powodujące hałas i zanieczyszczenie powietrza.
Po rozpatrzeniu tego odwołania Wojewoda [...] decyzją z dnia [...] września 1998 r. na podstawie art. 138 § lpkt 3 kpa po raz pierwszy umorzył postępowanie odwoławcze. W uzasadnieniu podniósł, że J. K. nie posiada przymiotu strony albowiem jest właścicielką spółdzielczego prawa do lokalu mieszkalnego a Spółdzielnia "[...]" wyraziła zgodę na przedmiotową inwestycję. Powołał się na orzecznictwo
Naczelnego Sądu Administracyjnego, które wyklucza udział członka spółdzielni w charakterze strony w postępowaniu administracyjnym.
Po rozpoznaniu skargi J. K. na powyższą decyzję Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 18 grudnia 2000 r. w sprawie IV S A 2349/98 uchylił zaskarżoną decyzję.
W uzasadnieniu wyroku wskazano,że wprawdzie dominuje w orzecznictwie pogląd,że w postępowaniu administracyjnym członek spółdzielni mieszkaniowej posiadający własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego jest reprezentowany przez statutowo właściwe organy spółdzielni ale w szczególnych sytuacjach Naczelny Sąd Administracyjny dopuszcza udział członka niezależnie od tego czy w postępowaniu administracyjnym uczestniczy sama spółdzielnia. Ma to miejsce wtedy gdy konkretna decyzja rozstrzyga o kwestiach mających istotny wpływ na prawa członka w zakresie korzystania przez niego z lokalu mieszkalnego. Taka sytuacja w ocenia Sądu mogła mieć miejsce w tej sprawie.
Nadto Sąd zobowiązał organ do ustalenia czy rozpatrywana sprawa była przedmiotem uchwały spółdzielni np. poprzez wyrażenie zgody na budowę w granicy. Gdyby bowiem taka uchwała miała miejsce to członek spółdzielni może dochodzić swoich praw jedynie przez kwestionowanie uchwały w postępowaniu wewnątrz spółdzielczym a następnie w drodze powództwa przed sądem powszechnym.
Wydając decyzję z dnia [...] listopada 2002 r. po ponownym rozpatrzeniu sprawy [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego ustalił, że odwołująca się nie ma przymiotu strony (powołał orzecznictwo NSA) oraz, że Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" nie udzieliła skarżącej w formie uchwały praw do reprezentowania jej interesów.
W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego pełnomocnik J. K. zarzucił, że organ wydał decyzję o umorzeniu postępowania odwoławczego wbrew dyrektywom i poglądowi prawnemu zawartym w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2000 r. z którego wynikało, że skarżąca posiada przymiot strony w tym postępowaniu administracyjnym.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie i podtrzymał argument, że w tej sprawie przymiot strony przysługuje tylko Spółdzielni Mieszkaniowej "[...]".
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Na wstępie należy zauważyć, iż decyzja organu odwoławczego o umorzeniu postępowania odwoławczego z uwagi na brak przymiotu strony u odwołującej się J. K. będąca aktualnie przedmiotem rozpoznania była już kontrolowana przez Naczelny Sąd Administracyjny, który wyrokiem z dnia 18 grudnia 2000 r. w sprawie IV SA 2349/98 uchylił taką samą -poprzednio wydaną decyzję organu.
W uzasadnieniu wyroku Sąd wyraził pogląd prawny z którego wynikało, że wprawdzie skarżącej przysługuje spółdzielcze własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego ale usytuowanie inwestycji będącej przedmiotem kontroli organów nadzoru budowlanego względem lokalu skarżącej mieszczącego się w budynku spółdzielni jest takie, że wywierać może istotny wpływ na prawa członka w zakresie korzystania przez niego z lokalu. Poza tym Sąd zobowiązał organ do ustalenia czy rozpatrywana sprawa była przedmiotem uchwały spółdzielni np. poprzez wyrażenie zgody na budowę w granicy. Gdyby bowiem taka uchwała miała miejsce to skarżąca mogłaby dochodzić swoich praw jedynie przez kwestionowanie uchwały w postępowaniu wewnątrz spółdzielczym a następnie w drodze powództwa przed sądem powszechnym.
Tymczasem rozpoznając sprawę ponownie organ nie poczynił żadnych ustaleń w tym kierunku i nie wyciągał żadnych wniosków z uzasadnienia Naczelnego Sądu Administracyjnego. Przytoczył jedynie wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z których wynikało, iż co do zasady członkowi spółdzielni mieszkaniowej posiadającemu własnościowe prawo do lokalu mieszkalnego nie przysługuje samodzielnie przymiot strony w postępowaniu administracyjnym dotyczącym m.in. pozwolenia na budowę, gdyż jest reprezentowany przez statutowo właściwe organy spółdzielni. Przytaczanie tych orzeczeń było co najmniej zbędne wobec jasno wyrażonego w wyroku z dnia 18 grudnia 2000 r. poglądu prawnego, którym organ był związany.
Również niezrozumiałe było stwierdzenie, że Spółdzielnia Mieszkaniowa "[...]" nie udzieliła skarżącej w formie uchwały praw do reprezentowania jej interesów. Wydaje się, że jest ono wyrazem całkowitego niezrozumienia intencji Sądu wyrażonego w uzasadnieniu albo też jego niedbałej lektury.
Zgromadzony dotychczas materiał dowodowy w tym dołączone do skargi fotografie obiektów, wskazują na bezpośrednie oddziaływanie inwestycji na lokal skarżącej tak w zakresie lokalizacji dachu obiektu w stosunku do okien mieszkania J. K. jak i umieszcenia na tym dachu urządzeń i instalacji których funkcjonowanie według twierdzeń skarżącej jest wysoce dla niej uciążliwe.
Naruszenie treści art. 30 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym przez organ skutkować musi uchyleniem wadliwego z tego powodu rozstrzygnięcia administracyjnych już chociażby z uwagi na związanie wcześniej zaprezentowaną oceną prawną także i samego Sądu z mocy art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.(Dz. U. z dnia 20 września 2002 r.)
Z przedstawionego przez Naczelny Sąd Administracyjny poglądu wynikała dla organu bezwzględna konieczność ustalenia wpływu inwestycji na lokal skarżącej oraz ustalenie ewentualnego stanowiska Spółdzielni co do przedmiotowej inwestycji i zbadanie jego formy. Istnienie wyrażonego stosownie do przepisów prawa spółdzielczego stanowiska spółdzielni wpływałoby na sposób ochrony własnych interesów J. K.. Orzeczenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skutkowało tym, że organ był związany wskazaniem Sądu co do uzupełnienia postępowania.
Zgodnie z art. 30 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym (Dz. U. Nr 74, poz. 368 z p. zm.) która utraciła moc prawną, ale obowiązywała w dacie wydania zaskarżonej decyzji ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Sądu wiązała w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność była przedmiotem zaskarżenia.
Aktualnie obowiązujący art. 99 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.(Dz. U. z dnia 20 września 2002 r.) stanowi ze ocena prawna wyrażona w orzeczeniu Naczelnego Sądu Administracyjnego, wydanym przed dniem 1 stycznia 2004 r., z zastrzeżeniem art. 100, wiąże w sprawie wojewódzki sąd administracyjny oraz organ, którego działanie lub bezczynność były przedmiotem zaskarżenia.
Ocena prawna, o jakiej mowa w powołanym przepisie, dotyczyła braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego i w związku z tym wskazywała na prawidłowe stosowanie prawa materialnego i procesowego. Obowiązek podporządkowania się tak rozumianej ocenie prawnej, mógł być wyłączony jedynie w razie istotnej zmiany stanu faktycznego lub prawnego, a także w razie wzruszenia "pierwotnego" wyroku w drodze rewizji nadzwyczajnej co w sprawie nie miało miejsca.
Skoro wymienione przepisy mają charakter bezwzględnie obowiązujący, to ani organ administracji publicznej, ani obecnie Wojewódzki Sąd Administracyjny orzekając ponownie w tej samej sprawie nie mogą pominąć oceny prawnej wyrażonej wcześniej w orzeczeniu tym bardziej, że obecny skład sądu całkowicie podziela zawartą w wyroku argumentację prawną.
Związanie wynikające z tego przepisu przestałoby obowiązywać jedynie w przypadku zmiany stanu prawnego lub zmiany stanu faktycznego jednak w sprawie niniejszej okoliczności takie nie zaistniały.
Dlatego Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) w zw. z art. 97 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Przepisy wprowadzające ustawę — Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) uchylił zaskarżoną decyzję.
Ponadto na podstawie art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w pkt II wyroku.
O kosztach postępowania rozstrzygnął na podstawie art. 200 wymienionej ustawy zasądzając je od organu na rzecz skarżącej.