Uzasadnienie
VII SA/SA 456/06
Decyzją NR-[...] z dnia [...] lipca 2005 r. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] na podstawie art. 68 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.) oraz art. 104 i 108 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) po rozpatrzeniu sprawy dotyczącej stanu technicznego części budynku mieszkalnego przy ul. J. w W. nakazał Prezydentowi Miasta [...] - opróżnienie lokalu nr [...] w w/w budynku oraz zarządził umieszczenie na części budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi i mienia oraz o zakazie jego użytkowania a także zabezpieczenie w/w części budynku przed dostępem osób trzecich. Jednocześnie na podstawie art. 108 k.p.a., Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego powyższej decyzji nadał rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na ochronę zdrowia i życia ludzkiego.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał, że lokal nr [...] jest w bardzo złym stanie technicznym i stwierdzono występujące zagrożenie bezpieczeństwa ludzi i mienia.
Decyzją nr [...] z dnia [...] stycznia 2006 r. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego, na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.) oraz art. 83 ust. 2 ustawy ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.), po rozpatrzeniu odwołania S. A. od decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] z dnia [...] lipca 2005 r. umorzył postępowanie odwoławcze.
W uzasadnieniu organ odwoławczy powołując się na orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazał, iż w sytuacji gdy podmiot wnoszący odwołanie nie jest stroną w rozumieniu art. 28 k.p.a., co zdaniem organu miało miejsce w niniejszej sprawie, to rozstrzygnięcie następuje w drodze decyzji o umorzeniu postępowania odwoławczego na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego zauważył, że odwołanie wniesione na podstawie przekonania podmiotu, że decyzja organu pierwszej instancji dotyczy jego praw i obowiązków winno podlegać ocenie na podstawie zasad przewidzianych dla postępowania odwoławczego, również w zakresie ustalenia interesu prawnego odwołującego się. Jak wynika z akt sprawy przedmiotowa decyzja została wydana na podstawie art. 68 Prawa budowlanego. Zgodnie z brzmieniem tego przepisu decyzje podejmowane na jego podstawie polegają na nałożeniu na określone w nim wskazane podmioty konkretnych obowiązków.
Adresatami tych obowiązków są wyłącznie właściciele lub zarządcy obiektów budowlanych, a treścią obowiązków - opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania. Dyspozycja tego artykułu wskazuje, że decyzje podejmowane na jego podstawie nie dotyczą obowiązków prawnych najemców lokali. Tak wiec najemcy lokali, nie posiadają przymiotu stron postępowania administracyjnego w sprawach o opróżnienie budynku.
Skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie złożył S. A. Zaskarżonej decyzji zarzucił naruszenie art. 28 k.p.a., przez błędną jego wykładnię poprzez przyjęcie, że skarżący nie jest stroną w postępowaniu w sprawie o opróżnienie mieszkania na podstawie art. 68 Prawa budowlanego, i wniósł o stwierdzenie, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem prawa.
W uzasadnieniu skargi S. A. wskazał, iż w mieszkaniu nr [...] przy ul. J. w W. dokonał adaptacji pomieszczeń z przeznaczeniem na mieszkanie przeprowadzając gruntowny remont łącznie z wykonaniem wszystkich instalacji wewnątrz mieszkania. Ponadto skarżący był samoistnym posiadaczem tego mieszkania, dlatego też, nabył własność tego mieszkania w wyniku zasiedzenia z dniem 1 października 2005 r. W następstwie tego wystąpił do Sądu Rejonowego dla [...] z wnioskiem o stwierdzenie zasiedzenia. S.A. wskazał, iż w świetle powyższych faktów niewątpliwie ma interes prawny w sprawie wydania decyzji NR-[...].
Wprawdzie decyzja organu nadzoru budowlanego skierowana jest do Prezydenta Miasta [...], jednak nie ulega wątpliwości, że dotyka ona bezpośrednio interesu skarżącego.
W odpowiedzi na skargę [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego wniósł o jej oddalenie, podtrzymał swoje stanowisko zawarte w uzasadnieniu skarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Skarga jest niezasadna.
Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. 2002, Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie mogła być uwzględniona.
Na podstawie art.28 k.p.a. stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek.
Zarówno w orzecznictwie NSA, jak i Sądu Najwyższego konsekwentnie podkreślano tezę, iż ustalenie interesu prawnego osoby uczestniczącej w postępowaniu następuje ostatecznie w wyniku konkretyzacji właściwego przepisu prawa materialnego.
Zgodnie z treścią art.68 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (Dz. U. 2003 r. Nr 207 poz. 2016 ze zm.) w razie stwierdzenia potrzeby opróżnienia w całości lub w części budynku przeznaczonego na pobyt ludzi, bezpośrednio grożącego zawaleniem, właściwy organ jest obowiązany nakazać, w drodze decyzji, na podstawie protokołu oględzin, właścicielowi lub zarządcy obiektu budowlanego opróżnienie bądź wyłączenie w określonym terminie całości lub części budynku z użytkowania, przesłać decyzję, o której mowa w pkt 1, obowiązanemu do zapewnienia lokali zamiennych na podstawie odrębnych przepisów; zarządzić umieszczenie na budynku zawiadomienia o stanie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia oraz o zakazie jego użytkowania, wykonanie doraźnych zabezpieczeń i usunięcie zagrożenia bezpieczeństwa ludzi lub mienia, z określeniem, technicznie uzasadnionych, terminów ich wykonania.
Decyzja przewidziana w art. 68 pkt 1 i pkt 2 jest kierowana do wykonania przez właściciela lub zarządcę budynku, w przedmiotowej sprawie do Prezydenta Miasta [...].
Należy wskazać, iż ugruntowane orzecznictwo Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjmuje, iż nie jest stroną postępowania administracyjnego najemca lokalu, gdy postępowanie to dotyczy wyłączenia z użytkowania tego lokalu z powodu zagrożenia zdrowia, życia i bezpieczeństwa mienia, na podstawie art. 68 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (por. np. wyrok NSA z dnia 4 kwietnia 2003 r., IV SA 2627/2001 lub teza 2 wyroku NSA z dnia 8 kwietnia 1998 r., IV SA 928/96, LEX nr 43366).
Należy wskazać, że adresatem i stroną przedmiotowego postępowania jest Prezydent Miasta [...]. Przymiotu strony w rozumieniu art. 28 k.p.a. nie ma natomiast najemca S.A., który był użytkownikiem tego lokalu (zajmując lokal bezumownie). Fakt najmowania lokalu przez skarżącego nie rodzi jednak żadnego skutku o charakterze materialno-prawnym, który zgodnie z art. 28 k.p.a. - mógłby stanowić podstawę interesu prawnego S.A., stanowiącego wyłączną przesłankę przymiotu strony w postępowaniu administracyjnym.
Skarżący może legitymować się tylko interesem faktycznym, który polega na konieczności opuszczenia mieszkalnego lokalu nr [...] przy ulicy J., z powodu grożącego mu niebezpieczeństwa wywołanego stanem technicznym budynku.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zauważa, iż decyzja NR-[...] z dnia [...] lipca 2005 r. Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] w żaden sposób nie naruszała interesu prawnego skarżącego, skoro z uzasadnienia decyzji i okoliczności faktycznych sprawy wynika, iż decyzja oparta na przepisach prawa budowlanego, prawidłowo skierowana została do właściciela nieruchomości, nakładając na niego obowiązki. Obiekt stanowi bowiem własność Miasta [...].
W/w decyzja skierowana do właściciela nieruchomości - nie dotyczy uprawnień skarżącego wypływających z najmu lokalu, nie nakłada na niego żadnych obowiązków, gdyż wykonanie decyzji należy do właściciela obiektu budowlanego..
W tym stanie rzeczy na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) skargę jako bezzasadną należało oddalić.