Uzasadnienie
Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa decyzją z dnia [...] stycznia 2008 r. ([...]), na podstawie art. 158 § 1 w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071, z 2001 r. Nr 49, poz. 509 ze zm.), zw. dalej kpa, po rozpatrzeniu wniosku U. K. o stwierdzenie nieważności decyzji Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2007r. o odmowie nadania U. K. tytułu rzeczoznawcy budowlanego w specjalności konstrukcyjno-budowlanej obejmującej wykonawstwo w zakresie budownictwa lądowego - odmówiła stwierdzenia nieważności ww. decyzji.
W uzasadnieniu wskazała, że decyzję odmowną wydano, wobec nieudokumentowania praktyki zawodowej oraz znaczącego dorobku praktycznego. Strona domagała się stwierdzenia nieważności tej decyzji ze względu na rażące naruszenie prawa. Stąd też podstawę prawną uzasadniającą uwzględnienie jej żądania mogą stanowić zarzutu natury prawnej. Tymczasem odwołanie odnosi się wyłącznie do okoliczności faktycznych, a nie prawnych i jako takie może stanowić jedynie przesłankę do ewentualnego uchylenia decyzji w postępowaniu zwykłym.
Organ podniósł, że zgromadził niezbędny materiał dowodowy, czego wymaga art. 77 kpa. oraz wezwał stronę do uzupełnienia dokumentów. Nie naruszył zatem w rażący sposób art. 75 kpa, gdyż dopuścił jako dowód dokumenty przekazane przez stronę. Nie wiadomo również, zdaniem organu, na czym miałoby polegać naruszenie art. 76 k.p.a., który odnosi się do dokumentów urzędowych. W tej sytuacji organ negatywnie ocenił zgromadzone dowody. Nie można jednak wskazać przepisu, który zostałby w ten sposób rażąco naruszony.
Krajowa Komisja Kwalifikacyjna Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa decyzją z dnia [...] maja 2008 r. ([...]), po rozpoznaniu wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy U. K., na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 w zw. art. 158 § 1 i art. 156 § 1 pkt 2 kpa, - utrzymała w mocy zaskarżoną decyzję.
Organ podtrzymał argumenty wskazane w decyzji I instancji i wyjaśnił, że nie twierdził, iż strona nie pełniła stanowisk i nie wykonywała budynków wymienionych w złożonej dokumentacji. Stwierdził jedynie, że ustalony stan faktyczny nie odpowiada art. 15 Prawa budowlanego. Dorobkiem zawodowym strony objęte były bowiem małe oraz nieskomplikowane obiekty, a przy budowie niektórych z nich nie wymagane jest powołanie kierownika budowy. Z całą pewnością nie można w sposób oczywisty stwierdzić, że organ w sposób rażący i bezpodstawnie uznał, iż dorobek zawodowy strony nie jest znaczący.
Skargę na ww. decyzję złożyła U. K., wnosząc o uchylenie rozstrzygnięć organów obu instancji i zarzuciła naruszenie art. 6, 7, 8, 9 kpa, art. 75-77 kpa, art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 15 ust. 1 Prawo budowlane
Wskazała, że organy nie rozpoznały jej zarzutów ograniczając się do utrzymania w mocy decyzji I instancji. Decyzje pozostają w rażącej sprzeczności z zasadami kpa, a także z zasadą równości konstytucyjnej stron wobec prawa. Decyzja, o której stwierdzenie nieważności wnosiła nie odpowiada zasadzie legalności wskazanej w art. 6 kpa i art. 7 Konstytucji RP. Każde działanie organu administracji winno być zgodne z konkretną normą prawa. Postępowanie organu o odmowie nadania tytułu rzeczoznawcy budowlanego nie odpowiada art. 15 ust. 1 i 2 Prawo budowlane. Stwierdziła, że uzasadnienie decyzji odmawiającej stwierdzenia nieważności decyzji nie jest uzasadnieniem faktycznym i prawnym w rozumieniu art. 107 § 3 kpa. Uzasadnienie skarżonej decyzji także zawiera tę wadę. W związku z powyższym wniosła o uwzględnienie skargi i uchylenie zaskarżonych decyzji.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko zaprezentowane w zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia prawa materialnego mającego wpływ na wynik sprawy lub istotnych wad w przeprowadzonym postępowaniu.
Mając na uwadze powyższe kryteria Sąd stwierdził, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, gdyż zaskarżoną decyzję, jak i poprzedzającą ją decyzję wydano z naruszeniem prawa.
Skarżąca wystąpiła z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Krajowej Komisji Kwalifikacyjnej Polskiej Izby Inżynierów Budownictwa z dnia [...] kwietnia 2007r. o odmowie nadania tytułu rzeczoznawcy budowlanego w specjalności konstrukcyjno-budowlanej obejmującej wykonawstwo w zakresie budownictwa lądowego wskazując, że decyzję tą wydano z rażącym naruszeniem przepisów o postępowaniu dowodowym art. 75-77 kpa i art. 107 § 3 kpa w zw. z art. 15 kpa.
Wskazać zatem trzeba, że postępowanie nieważnościowe jest nadzwyczajnym trybem postępowania administracyjnego. Postępowanie to nie polega na ponownym prowadzeniu postępowania dowodowego, badaniu przyczyn i przesłanek podjęcia przez organ rozstrzygnięcia w postępowaniu zwykłym, lecz ogranicza się jedynie do skontrolowania, czy rozstrzygnięcie to nie jest dotknięte jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 kpa., której wystąpienie powoduje konieczność jego wyeliminowania z obrotu prawnego ze skutkiem ex tunc. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 8 czerwca 1998r., II SA 456/98). Tym niemniej w postępowaniu tym obowiązują ogólne zasady postępowania administracyjnego, w tym normujące gromadzenie i ocenę dowodów, a także obowiązek wyjaśnienia stronie w uzasadnieniu decyzji przesłanek, jakimi organ się kierował wydając rozstrzygnięcie.
Podkreślenia wymaga, że przepis art. 15 ust. 1 Prawa budowlanego, stanowiący podstawę prawną decyzji wydanej w postępowaniu zwyczajnym zawiera katalog wymogów od łącznego spełnienia których zależy uzyskanie tytułu rzeczoznawcy budowlanego. W pkt 2 - litera d tegoż przepisu wskazuje się na konieczność wykazania znaczącego dorobku praktycznego w zakresie objętym rzeczoznawstwem. Użyty w przepisie termin znaczący dorobek jest niewątpliwie pojęciem nieostrym, wskazującym na jego uznaniowy charakter. Uznaniowy charakter decyzji nie zwalnia jednak organu od obowiązku przeprowadzenia prawidłowego postępowania oraz wydania decyzji spełniającej wymogi określone w przepisach procedury administracyjnej Wręcz przeciwnie, organ prowadząc postępowanie w wyniku, którego ma zostać wydana decyzja uznaniowa ma obowiązek wypełnić zawarty w art. 7 k.p.a. nakaz dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy oraz określony w przepisie art. 77 § 1 k.p.a. obowiązek zebrania i rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego.
Dokonana w postępowaniu ocena dowodów w oparciu o art. 80 k.p.a. nie może nosić cech dowolności. Wszystkie istotne dla sprawy ustalenia i wnioski winny zostać zawarte w motywach podjętego rozstrzygnięcia, zgodnie z art. 107 § 3 kpa.
Uzasadnienie decyzji musi być pełne, spójne i logiczne. Przedstawienie motywów prawnych i faktycznych stanowi bowiem ważny element każdej decyzji administracyjnej. Obowiązek sporządzenia uzasadnienia decyzji odpowiadającego wymogom określonym w art. 107 § 3 k.p.a. stanowi realizację w postępowaniu administracyjnym określonej w art. 11 k.p.a. zasady przekonywania. W uzasadnieniu faktycznym organ powinien wskazać te fakty, które przemawiają za podjętym przez organ rozstrzygnięciem (por. Cz. Martysz (w:) G. Łaszczyca, Cz. Martysz, A. Matan, Postępowanie administracyjne ogólne, Warszawa 2003, s. 663 i nast., a także wyrok NSAzdnia 30 czerwca 1983 r., sygn. akt I SA 178/83, ONSA 1983, nr 1, poz. 51).
Wymienionych wyżej cech nie posiada uzasadnienie wydanej w postępowaniu zwyczajnym decyzji z dnia [...] kwietnia 2007r., co uszło uwadze organów w postępowaniu nieważnościowym. W uzasadnieniu tym organ samorządu zawodowego skwitował bowiem jednym zdaniem, że skarżąca nie wykazała warunków niezbędnych do uzyskania tytułu rzeczoznawcy, w szczególności nie udokumentowała wymaganej praktyki zawodowej oraz znaczącego dorobku. Tak lakoniczne uzasadnienie decyzji wskazuje, że organ w ogóle nie wyjaśnił motywów rozstrzygnięcia, co niewątpliwie pozostaje w rażącej - w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa - sprzeczności z powołanymi wyżej przepisami procedury administracyjnej, a w szczególności art. 107 § 3 kpa w związku z art. 15 ust. 1 pkt 1 i 2 (a-d) Prawa budowlanego.
Nie sposób dokonać kontroli takiej decyzji z punktu widzenia jej zgodności z obowiązującymi przepisami prawa, skoro nie wiadomo jakimi przesłankami kierował się organ przy ocenie dotyczącej wykazania 10 letniej praktyki zawodowej, a także według, jakich kryteriów zweryfikował dorobek zawodowy skarżącej. Nie można dokonać oceny, czy przy jej wydaniu organ nie dopuścił się dowolności oraz zaniechania w dokładnym wyjaśnieniu stanu faktycznego sprawy.
Organy winny mieć na uwadze, że przepis art. 156 §1 pkt 2 kpa nie zawęża rażącego naruszenia prawa, do uregulowań materialnoprawnych i nie wyklucza przypisania decyzji wady nieważności w przypadku ujawnienia rażącego naruszenia przepisów proceduralnych, jeśli to naruszenie pozostaje w związku z ostatecznym rozstrzygnięciem sprawy (por. wyroki: NSA z dnia 8 sierpnia 1986r. SA/Wr 370/86, WSA w W-wie z dnia 26 maja 2008r., IV SA/Wa 591/08, LEX nr 510351 oraz z dnia 24 stycznia 2008r., VII SA/Wa 1952/07, LEX nr 510772).
Powyższe uchybienia skutkowały usunięciem z obrotu prawnego obu decyzji wydanych w postępowaniu nieważnościowym. Rzeczą organu przy ponownym rozpoznaniu sprawy będzie przeprowadzenie postępowania z uwzględnieniem stanowiska Sądu.
Wobec poczynionych ustaleń Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c oraz art. 152 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. -Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1271) orzekł jak w pkt I i II sentencji.