Uzasadnienie
Uzasadnienie
Decyzją z dnia [...] grudnia 2001 r. Burmistrz Gminy [...] na podstawie art. 55 ust 1 pkt 1, art. 59 ust 1 Prawa budowlanego - na wniosek inwestora Spółki z o. o. [...] w W. udzielił pozwolenia na użytkowanie 14 murowanych, nie podpiwniczonych, wolnostojących parterowych budynków mieszkalnych zlokalizowanych przy ulicy J. w W. na działce nr [...].
W uzasadnieniu wskazano, że inwestycja została zrealizowana w oparciu o pozwolenie na budowę z dnia [...] września 2000 r. Do wniosku o pozwolenie na użytkowanie inwestor dołączył wymagane przepisami protokoły badań i sprawdzeń wraz z inwentaryzacją geodezyjną powykonawczą.
B. i K. K. na mocy aktu notarialnego z [...] lipca 2001 r. stali się właścicielami działki nr [...] powstałej po podziale działki nr [...] przy ulicy K. oraz budynku typu BL budowanego przez Spółkę [...] a objętego później powyższym pozwoleniem na użytkowanie.
Między małżonkami K. a spółką [...] zaistniał spór dotyczący powierzchni użytkowej nabytego budynku. Skarżący twierdzili, że faktyczna powierzchnia użytkowa wynosi 106, 2 m kw. a powierzchnia wynikającą z pozwolenia na budowę tego budynku wynosić powinna 134, 7 m kw.
Wnioskiem z [...] stycznia 2003 r. B. i K. K. domagali się stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. o pozwoleniu na użytkowanie wskazując jako podstawę art. 156 § 1 ust 2 i 7 kpa.
Twierdzili, że decyzja została wydana na podstawie inwentaryzacji powykonawczej, która nie została sporządzona z natury i jest niezgodna ze stanem faktycznym oraz została wydana bez protokolarnego stwierdzenia na miejscu budowy zgodności wykonanego obiektu z warunkami pozwolenia na budowę. W uzasadnieniu podnieśli, że decyzja pozwalająca na użytkowanie wydana została mimo,że powierzchnia użytkowa ich budynku wynosi 106, 2 m kw. zamiast 134, 7 m kw. jak było wskazane w pozwoleniu na budowę.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] grudnia 2003 r. na podstawie art. 157 § 1 i 2 kpa w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 kpa stwierdził nieważność decyzji Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2001 r.
W uzasadnieniu decyzji organ wskazał, iż w dokumentach sprawy brak jest jakiekolwiek wzmianki o przeprowadzeniu przez organ wydający decyzję obowiązkowej kontroli obiektu budowlanego wynikającej z art. 59 ust 1 Prawa budowlanego.
Odwołanie od tej decyzji złożył inwestor [...] i podniósł w nim, że w dniu [...] grudnia 2001 r. były przeprowadzone oględziny przedmiotowego obiektu i dołączył uwierzytelniony protokół oględzin z udziałem przedstawicieli właściwego organu urbanistyczno -budowlanego.
[...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] lutego 2004 r. na podstawie art. 132 § 2 kpa po rozpatrzeniu odwołania uchylił własną decyzję z dnia [...] grudnia 2003 r. stwierdzającą nieważność pozwolenia na użytkowanie i umorzył postępowanie administracyjne.
W uzasadnieniu wskazał, że odwołanie zasługuje w całości na uwzględnienie wobec przedstawienia dowodu oględzin o jakich mowa w art. 59 ust 1 Prawa budowlanego co skutkowało zastosowaniem art. 132 § 2 kpa i uchyleniem zaskarżonej decyzji.
Odwołanie od tej decyzji złożył K. K. i podniósł w nim,że nie wyrażał zgody na uchylenie decyzji stwierdzającej nieważność decyzji o pozwoleniu na użytkowanie, dlatego art. 132 § 2 kpa nie mógł być przez organ zastosowany.
Podtrzymał twierdzenie, że nie było oględzin na terenie jego budynku na jakie powołuje się inwestor przedkładając protokół z [...] grudnia 2001 r.
Po rozpatrzeniu tego odwołania Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] marca 2004 r. uchylił zaskarżoną decyzję i odmówił zmiany w trybie art. 132 § 2 kpa decyzji stwierdzającej nieważność pozwolenia na użytkowanie. Organ odwoławczy podniósł, że nie było podstaw do wydania rozstrzygnięcia w trybie art. 132 § 2 kpa wobec braku zgody małżonków K. na takie rozstrzygniecie, jak również nie było podstaw do umorzenia postępowania w przedmiocie stwierdzenia nieważności.
Wobec uchylenia tej decyzji pozostało do rozpatrzenia odwołanie Spółki [...] od decyzji [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] grudnia 2003 r. stwierdzającej nieważność pozwolenia na użytkowanie.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z [...] maja 2004 r. uchylił zaskarżoną decyzję i odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2001 r.
Dokonując kontroli kwestionowanej decyzji organ odwoławczy uznał,że nie jest obarczona żadną wadą z art. 156 § 1 kpa. Inwestor wystąpił do Państwowej Straży Pożarnej z informacją o zakończeniu robót budowlanych a także do Wydziału Architektury Urzędu Gminy [...], do wniosku o pozwolenie na użytkowanie dołączył geodezyjną inwentaryzację powykonawczą, dzienniki budowy oraz oświadczenie kierownika budowy R. K. o zrealizowaniu inwestycji zgodnie z pozwoleniem budowlanym.
Organ uznał,że nie jest uprawniony do oceny wiarygodności (zgodności ze stanem faktycznym) oględzin z dnia [...] grudnia 2001 r. Pozwolenie na budowę wydane było na [...] i nie było podstaw do uznania, że stroną tego postępowania powinien być także K. K.. Poza tym organ podniósł,że stwierdzenie nieważności tej decyzji spowodowałoby negatywne konsekwencje wobec wszystkich obiektów objętych przedmiotowym pozwoleniem na użytkowanie.
Skargę na decyzję Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] maja 2004 r. odmawiającą stwierdzenie nieważności pozwolenia na użytkowanie złożyli małżonkowie B. i K. K.. W skardze podnieśli:
- - że nie uczestniczyli w oględzinach przeprowadzonych przez organ w dniu [...] grudnia 2001 r. a protokół oględzin sporządzony tego dnia budzi wątpliwości, dodatkowo jest sprzeczny z protokołem z dnia [...] grudnia 2001 r., który znajduje się w aktach.
- - że organ wadliwie powołuje się na negatywne skutki społeczno – gospodarcze, które mogłaby spowodować decyzja o stwierdzeniu nieważności pozwolenia na użytkowanie
- - niezgodność inwentaryzacji powykonawczej ze stanem faktycznym
- - że powinni uczestniczyć w postępowaniu dotyczącym udzielenia pozwolenia na użytkowanie.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasową argumentację.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga nie jest zasadna.
Na wstępie należy zauważyć, że postępowanie w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej jest samodzielnym postępowaniem administracyjnym ograniczającym się do ustalenia, czy decyzja dotknięta jest jedną z wad wymienionych w art. 156 § 1 pkt 1-7 k.p.a.
Zarzut rażącego naruszenia prawa musi wynikać z przesłanek nie budzących wątpliwości.
W sprawie niniejszej podstawą do stwierdzenia nieważności wskazaną przez skarżących było twierdzenie, że organ nie przeprowadził protokolarnego stwierdzenia na miejscu budowy zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę i uporządkowanie terenu budowy czym rażąco naruszył art. 59 Prawa budowlanego w brzmieniu obowiązującym w dniu wydania decyzji.
Poza tym skarżący poddawali w wątpliwość przedstawiony przez inwestora dokument w postaci protokółu oględzin sporządzony w dniu [...] grudnia 2001 r. Nadto podnosili, że nie uczestniczyli ani w tych oględzinach ani też w całym postępowaniu dotyczącym pozwolenia na użytkowanie.
Nie ulega wątpliwości, że te ostatnie zarzuty pozostają bez wpływu na postępowanie w przedmiocie stwierdzenia nieważności.
Jak wynika z utrwalonego stanowiska nauki prawa i orzecznictwa Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie stwierdzenia nieważności decyzji nie można powoływać się na podstawy wznowienia postępowania. Nie jest dopuszczalne przyjęcie, że którakolwiek z podstaw wznowienia postępowania mogłaby stanowić zarazem jedną z przesłanek stwierdzenia nieważności decyzji. Pozbawienie strony możliwości wzięcia udziału w postępowaniu administracyjnym (np. poprzez niepowiadomienie jej o wszczęciu postępowania), powodujące zaistnienie podstawy wznowienia postępowania określonej w art. 145 § pkt 4 kpa, nie może być uznane za wydanie decyzji z rażącym naruszeniem prawa. W przeciwnym razie doszłoby do obejścia ustalonego w art. 148 kpa terminu do wniesienia podania o wznowienie postępowania.
Bezsporne jest, że decyzja pozwalająca na budowę wydana była na inwestora jakim była spółka z o. o. [...] i to właśnie inwestor powinien być wnioskodawcą w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie, choćby z tego względu że właściciele poszczególnych działek nie mieli dokumentacji technicznej ani możliwości spełnienia przesłanek warunkujących udzielenie pozwolenia na użytkowanie.
Dokumentacja przedstawiona przez inwestora w postaci protokołu oględzin sporządzonego w dniu [...] grudnia 2001 r. wskazuje że odbyło się protokolarne stwierdzenie na miejscu budowy zgodności wykonania obiektu z warunkami zabudowy i zagospodarowania terenu oraz warunkami pozwolenia na budowę i uporządkowanie terenu budowy. Lakoniczność tego dokumentu rodzi pewne zastrzeżenia i wskazuje, że oględziny przeprowadzone zostały bez należytej staranności. Poza tym istnieje drugi protokół z dnia [...] grudnia 2001 r. Tym niemniej dostrzeżone uchybienia proceduralne w działaniu organu w owym czasie nie mogą skutkować stwierdzeniem nieważności decyzji.
Nie ulega bowiem wątpliwości, że dokonano protokolarnego stwierdzenia na miejscu budowy okoliczności wskazanych w art. 59 Prawa budowlanego.
Postępowanie prowadzone w trybie stwierdzenia nieważności nie może skutkować wzruszeniem ostatecznych decyzji w oparciu o nieprawidłowości nie mające charakteru wad kwalifikowanych (art. 156 § 1 k.p.a.). O tym zaś, czy miało rażące naruszenie prawa, decyduje przede wszystkim oczywistość naruszenia i jego wpływ na załatwienie sprawy.
W ocenie skarżących głównym argumentem dla którego organ nie powinien wydawać pozwolenia na użytkowanie jest mniejsza powierzchnia użytkowa ich budynku niźli wynikało to z pozwolenia na budowę. Tymczasem jak wskazuje materiał dowodowy różnica ta nie jest wynikiem wybudowania innego co do wymiarów zewnętrznych czy konstrukcji budynku a wynikiem przyjęcia określonego sposobu liczenia tej powierzchni przez projektanta. Jeśli nawet sposób ten nie odpowiadał Polskim Normom to jest to ewentualnie wadliwość samego projektu a nie wadliwość decyzji pozwalającej na użytkowanie budynku.
W kontekście tych uwag nie jest dopuszczalne "podciąganie" wypadków zwykłego naruszenia prawa pod naruszenie kwalifikowane, rażące, ani - tym bardziej - uznawanie za naruszające prawo sytuacji - gdzie nie jest pewne, czy do naruszenia prawa w ogóle doszło.
Przez rażące naruszenie prawa, w rozumieniu art. 156 § 1 pkt 2 kpa, należy rozumieć oczywistą sprzeczność z przepisem prawa nie do pogodzenia z założeniami działania organu praworządnego państwa, z zasadą demokratycznego państwa prawnego, wymaganiami praworządności.
Stwierdzone wady muszą być o szczególnym ciężarze gatunkowym i muszą mieć charakter rażący w sensie obiektywnym a nie subiektywnym.
Na uwagę zasługuje również okoliczność iż w istocie skarżący czują się pokrzywdzeni przez inwestora co do rzeczywistej wielkości obiektu - budynku mieszkalnego, który nabyli. Problem ten nie może i nie mógł być podnoszony w postępowaniu w przedmiocie pozwolenia na użytkowanie. Postępowanie to służy bowiem ustaleniu że obiekt jest w takim stanie, by mógł zostać przeprowadzony jego odbiór i by można było przekazać go do normalnej eksploatacji i użytkowania, co z kolei zapewnia wybudowanie go zgodnie z pozwoleniem na budowę.
Aby stwierdzić nieważność decyzji należy ustalić, że wada tkwi w samej decyzji, np. decyzja została wydana wbrew nakazowi lub zakazowi ustanowionemu w przepisie prawnym, gdy decyzja pozostaje w oczywistej sprzeczności z treścią przepisu prawa, mającej charakter rażący. Nie chodzi bowiem w tego typu przypadkach o zwykłe uchybienia w działaniu organu, ale o przekroczenie prawa w sposób jasny i niedwuznaczny.
Odmowa stwierdzenia nieważności decyzji administracyjnej ma miejsce wtedy, gdy organ prowadzący postępowanie ustali, że nie występuje żadna z ustawowych przyczyn stwierdzenia nieważności.
W tej sprawie nie zachodzą przesłanki z art. 156 § 1 pkt 2 i 7 kpa na które powołują się skarżący. Zatem nie doszło do rażącego naruszenia prawa przy wydaniu decyzji ani też decyzja nie zawiera wady powodującej jej nieważność z mocy prawa.
Dlatego Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego zasadnie uchylił decyzję organu I instancji stwierdzającą nieważność decyzji Burmistrza Gminy [...] z dnia [...] grudnia 2001 r. oraz odmówił stwierdzenia jej nieważności.
Z tych przyczyn na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) Sąd skargę - jako nieuzasadnioną - oddalił.