Uzasadnienie
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia (...) marca 2014 r., znak: (...)), działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r., poz. 267, dalej: k.p.a.), po rozpatrzeniu zażalenia M M - uchylił postanowienie Wojewody (...) z dnia (...) stycznia 2014 r. nr (...), wydane w oparciu o art. 61a § 1 k.p.a., odmawiające wszczęcia postępowania w sprawie zażalenia A M na bezczynność Prezydenta (...) w sprawie nierozpatrzenia w terminie wniosku M M o wydanie pozwolenia na budowę instalacji gazowej w budynku handlowo-usługowym przy ul. (...) w (...); i umorzył postępowanie organu I instancji.
W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ wskazał, że postanowieniem z dnia (...) stycznia 2014 r. nr (...) Wojewoda (...) odmówił wszczęcia postępowania w sprawie zażalenia A M na niezałatwienie w terminie przez Prezydenta (...) sprawy dotyczącej wniosku M M. Zaskarżone postanowienie z dnia (...) stycznia 2014 r. nr (...) zostało wydane po rozpatrzeniu zażalenia A M i tylko on jest uprawniony do jego kwestionowania. Tym samym M M nie jest uprawniona do skutecznego domagania się weryfikacji tego postanowienia. Postanowienie to nie wpływa w jakikolwiek sposób na zakres jej praw i obowiązków, organ postanowieniem nr (...) rozstrzygnął wyłącznie kwestię tego, czy konkretny podmiot - A M - jest uprawniony do skutecznego żądania uruchomienia określonej procedury administracyjnej.
W niniejszej sprawie wystąpiła zatem przeszkoda formalnoprawna czyli brak legitymacji po stronie M M do skutecznego wniesienia zażalenia na postanowienie nr (...), na które zażalenie złożyć mógł jedynie A M. Organ podsumowując wskazał, że bez znaczenia dla oceny interesu prawnego M M pozostaje fakt, że skarżąca pozostaje w związku małżeńskim z A M. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) marca 2014 r. znak: (...) złożyli M M i A M wnosząc o jego uchylenie, o uchylenie postanowienia organu I instancji oraz zasądzenie kosztów postępowania.
W skardze wskazali, że do zażalenia dołączyli akt małżeństwa oraz umowę nabycia prawa współużytkowania nieruchomości, której dotyczy niniejsza sprawa i małżonkowie nabyli te prawa w czasie trwania ich małżeństwa, a zatem każde z nich w interesie wspólnym ma prawo decydowania oraz występowania w charakterze strony.
Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał dotychczasowe stanowisko zawarte w zaskarżonym postanowieniu.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z art. 1 § 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym w świetle § 2 powołanego wyżej artykułu kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. Chodzi więc o kontrolę aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dokonywaną pod względem ich zgodności z prawem materialnym i przepisami procesowymi, nie zaś według kryteriów słuszności. Sąd administracyjny nie rozstrzyga merytorycznie o zgłoszonych przez stronę żądaniach, a jedynie w przypadku stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa, o którym mowa w art. 145 p.p.s.a. uchyla ją lub stwierdza jej nieważność.
Biorąc pod uwagę wyżej wskazane kryteria Sąd uznał, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie, bowiem zaskarżone postanowienie jest prawidłowe.
W niniejszym postępowaniu Sąd kontrolował postanowienie Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia (...) marca 2014 r. umarzające -na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a.- postępowanie zażaleniowe M M na postanowienie nr (...) o odmowie wszczęcia postępowania skierowane do A M. Wskazać zatem należy -jak słusznie zauważył organ odwoławczy- że, jednym z pierwszych obowiązków organu odwoławczego jest ustalenie czy podmiot składający zażalenie jest legitymowany do jego wniesienia. Jeżeli organ ustali, że osoba która wniosła zażalenie nie ma interesu prawnego do wniesienia zażalenia - zobowiązany jest na podstawie art. 138 § 1 pkt 3 k.p.a. umorzyć postępowanie zażaleniowe.
Przypomnieć zatem należy, że postępowanie zainicjowane zostało -skierowanym do Prezydenta (...) - wnioskiem z dnia (...) września 2012 r. o pozwolenie na budowę instalacji gazowej w budynku handlowo-usługowym, który pochodził od M M. Wniosek ten wszczął postępowanie o pozwolenie na budowę.
W piśmie z dnia (...) grudnia 2013 r. zażalenie do Wojewody (...) na bezczynność Prezydenta (...) w przedmiocie załatwienia wniosku M M o pozwolenie na budowę złożyli M M i A M. Wojewoda (...) powyższe zażalenie załatwił dwoma postanowieniami wydanymi w dniu (...) stycznia 2014 r.:
- - postanowieniem z dnia (...) stycznia 2014 r. nr (...) Wojewoda (...) -po rozpoznaniu zażalenia A M na bezczynność Prezydenta (...) w przedmiocie wniosku o pozwolenie na budowę- w oparciu o art. 61a § 1 k.p.a. - odmówił wszczęcia postępowania w tej sprawie;
- - postanowieniem z dnia (...) stycznia 2014 r. nr (...) Wojewoda (...) -po rozpoznaniu zażalenia M M na bezczynność Prezydenta (...) w przedmiocie wniosku o pozwolenie na budowę- w oparciu o art. 37 § 2 k.p.a. - wyznaczył Prezydentowi (...) dodatkowy termin do rozpatrzenia wniosku.
W niniejszej sprawie postanowienie nr (...) dotyczyło załatwienia zażalenia jedynie A M, zatem M M nie była osobą uprawnioną do złożenia zażalenia na to postanowienie. Prawo to przysługiwało jedynie A M. Ponieważ zarzuty skargi odnoszą się w zasadzie przede wszystkim do tego, że oboje małżonkowie mają przymiot strony w postępowaniu zainicjowanym ww. wnioskiem o pozwolenie na budowę a zatem i równe prawo do złożenia zażalenia na bezczynność organu - na marginesie już tylko wskazać trzeba, że w świetle obowiązującego prawa każda osoba fizyczna, niezależnie od istniejącego między danymi osobami związku małżeńskiego, wspólności ustawowej małżeńskiej czy współwłasności danej nieruchomości, etc. - jest osobnym podmiotem praw i zobowiązań i w świetle prawa każda z tych osób składa wnioski jedynie we własnym imieniu, chyba że posiada pełnomocnictwo drugiej osoby do dokonania konkretnej czynności prawnej (małżonkowie również takie pełnomocnictwo winni posiadać).
Na marginesie już tylko wskazać należy, że w kwestii bezczynności organu w załatwieniu wniosku o pozwolenie na budowę, Wojewoda (...) załatwiając zażalenie M M na bezczynność Prezydenta (...) - prawidłowo (z zachowaniem procedury przewidzianej dla bezczynności organu) w oparciu o art. 37 k.p.a. postanowieniem nr (...) wyznaczył Prezydentowi (...) dodatkowy termin załatwienia sprawy.
Konkludując, słusznie Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego umorzył postępowanie zażaleniowe (z zażalenia Ma M na postanowienie nr (...)), w sytuacji gdy osoba składająca zażalenie nie miała do tego uprawnienia. Przy czym rzetelnie i czytelnie organ w uzasadnieniu swojego rozstrzygnięcia, zachowując formę przewidzianą przepisem art. 107 § 3 k.p.a., uzasadnił swoje stanowisko.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w wyroku.