Prosto w prawo Skróty klawiszowe⌘KCtrl KPrzejdź do przepisu, ustawy albo sygnatury/Pole pytania albo wyszukiwania na stronie← →Poprzedni i następny artykuł albo strona listyCKopiuj przypis; z zaznaczonym tekstem cytat z przypisemLKopiuj linkFUkryj albo pokaż spis treści ustawyEscZamknij panel, menu albo okno?Lista skrótów Dla profesjonalistyPro
Spis treści, przepisy i wyszukiwarka

Powołane przepisy 1

Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 29 października 2014 r., sygn. akt VII SA/Wa 921/14

prawomocnyRozstrzygnięcie: za organemTekst u wydawcy: CBOSA

Metryka

Sąd
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie
Skład
Sędzia WSA Małgorzata Jarecka przewodniczący, sprawozdawca
Sędzia WSA Mirosława Kowalska przewodniczący
Sędzia WSA Ewa Machlejd przewodniczący
ref. Hubert Dobrowolski protokolant
Rozpoznanie
na rozprawie w dniu 29 października 2014 r.
Sprawa
sprawy ze skargi P. B. na decyzję Ministra Finansów z dnia [...] marca 2014 r. znak [...] w przedmiocie odmowy umorzenia kary pieniężnej nałożonej z tytułu nielegalnego użytkowania skargę oddala

Uzasadnienie

Zaskarżoną decyzją z dnia [...] marca 2014 r., znak [...] Minister Finansów, na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r., poz. 267), dalej kpa, po rozpatrzeniu odwołania P. B. od decyzji Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2013 r., znak: [...], którą odmówiono umorzenia kwoty 75.000,00 zł należności głównej oraz odsetek w wysokości 9.763,00 zł z tytułu kary pieniężnej nałożonej przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., znak: [...] w związku z nielegalnym użytkowaniem budynku sklepu dobudowanego do istniejącego jednorodzinnego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...], położonej w miejscowości [...], gmina [...] – utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy.

Z akt postępowania administracyjnego wynika, że w związku z nielegalnym użytkowaniem budynku sklepu dobudowanego do istniejącego jednorodzinnego budynku mieszkalnego Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w [...] postanowieniem z dnia [...] maja 2012 r., znak: [...] wymierzył P. B. karę w wysokości 75.000,00 zł. Po rozpatrzeniu zażalenia [...] Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego postanowieniem z dnia [...] lipca 2012 r., nr [...] utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Następnie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z dnia 28 stycznia 2013 r., sygn. akt II SA/Kr 1263/12 oddalił skargę, zaś NSA do dnia wydania zaskarżonego rozstrzygnięcia nie rozpoznał skargi kasacyjnej, zarejestrowanej pod sygn. akt II OSK 1105/13.

Wojewoda [...], po rozpatrzeniu wniosku z dnia 15 maja 2013 r. o umorzenie w całości kary, decyzją z dnia [...] grudnia 2013 r., znak: [...] r. odmówił umorzenia przedmiotowej kary oraz umorzenia należnych odsetek, gdyż zdaniem organu I instancji sytuacja finansowa i materialna strony nie uzasadnia umorzenia nałożonej kary.

Po rozpatrzeniu odwołania zapadła wskazana na wstępie zaskarżona decyzja.

Minister wyjaśnił, że na mocy art. 59g ust. 5 w związku z art. 57 ust. 7 Prawa budowlanego w sprawie zastosowanie mają przepisy ustawy Ordynacja podatkowa.

Organ odwoławczy ustalił, że P. B. prowadzi samodzielne gospodarstwo domowe. Strona jest właścicielem nieruchomości położonej w miejscowości [...] nr [...], na której wybudowany został przedmiotowy budynek. Własność niniejszej nieruchomości P. B. nabył w 2008 r., poprzez przyjęcie darowizny od rodziców. Strona jest również zameldowana pod w/w adresem. P. B. oświadczył, iż w domu w [...] mieszkają jego rodzice oraz siostra, którzy prowadzą odrębne gospodarstwo domowe i ponoszą główne koszty utrzymania domu. Natomiast koszty ponoszone przez stronę związane z utrzymaniem domu i nieruchomości to: podatek od nieruchomości, podatek rolny, opłaty za wywóz nieczystości oraz ubezpieczenie domu. P. B. na stałe przebywa w [...], gdzie pracuje oraz mieszka w wynajmowanym pokoju. Głównym źródłem utrzymania strony jest dochód osiągany w związku z zatrudnieniem w odlewni na stanowisku specjalisty technologa w przedsiębiorstwie [...] S.A.

Średnie miesięczne wynagrodzenie strony kształtuje się na poziomie 4.830,07 zł netto. Na podstawie zeznania o wysokości osiągniętego dochodu (poniesionej straty) ustalono, iż w 2011 r. P. B. osiągnął dochód w wysokości 51.887,30 zł, zaś w 2012 r. dochód ten wyniósł 52.230,79 zł. Zgodnie z oświadczeniami strony i przedłożonymi dokumentami miesięczne koszty utrzymania P. B. kształtują się na poziomie ok. 2.579,99 zł miesięcznie i składają się na nie koszty związane z: zakupem żywności, odzieży i artykułów higienicznych (ok. 1.500,00 zł); zakupem paliwa (500,00 zł); opłatami za usługi telekomunikacyjne (79,99 zł); czynszem za wynajem pokoju (500,00 zł).

Ponadto P. B. ponosi okresowo koszty związane z ubezpieczeniem domu (325,00 zł rocznie); podatkiem od nieruchomości (1.937,00 zł rocznie); podatkiem rolnym (427,00 zł rocznie); opłatami za wywóz nieczystości (69,98 zł kwartalnie). Łącznie wydatki strony z wyżej wskazanych tytułów wynoszą 2.968,92 zł, co w ujęciu miesięcznym stanowi ok. 247.41 zł.

Na podstawie akt sprawy ustalono, iż w budynku którego dotyczy kara mieści się sklep wielobranżowy. Niniejsza działalność gospodarcza prowadzona jest przez matkę P. B., B. B.. B. B. poza sklepem w [...] prowadzi również sklepy w miejscowości [...] oraz [...]. Zgodnie z Polską Klasyfikacją Działalności głównym przedmiotem prowadzonej działalności gospodarczej jest sprzedaż detaliczna prowadzona w niewyspecjalizowanych sklepach z przewagą żywności, napojów i wyrobów tytoniowych. W 2012 r. B. B. zawarła z bankiem [...] umowę kredytu obrotowego w kwocie 90.000,00 zł na sfinansowanie zakupu towarów i materiałów potrzebnych do prowadzenia działalności gospodarczej z terminem spłaty przypadającym na dzień 1 czerwca 2015 r. P. B. oświadczył, iż pomaga w spłacie powyższego kredytu dokonując comiesięcznych przelewów. Na podstawie akt sprawy ustalono, iż w okresie od 9 lutego 2012 r. do 1 lipca 2013 r. Strona dokonała przelewów na rzecz S. B. w łącznej kwocie 36.630,00 zł. Wysokość przelewów nie jest stała i kształtuje się na poziomie od 1.500,00 zł do 5.300,00 zł. Średnia wysokość dokonanych przelewów we wskazanym okresie 17 miesięcy wynosi ok. 2.154,70 zł miesięcznie.

Na podstawie posiadanych przez Ministra Finansów dokumentów ustalono, iż miesięczne koszty utrzymania strony kształtują się na poziomie ok. 4.982,10 zł. Ponoszone przez stronę wydatki przewyższają zatem osiągane dochody o 152,03 zł. Minister Finansów zauważył, iż przy ustalaniu wysokości ponoszonych kosztów przyjął proporcjonalny miesięczny podział kosztów ponoszonych faktycznie okresowo (kwartalnie, rocznie). Podobne założenie przyjęto przy ustalaniu wysokości dokonywanych na rzecz B. B. przelewów. Z uwagi na fakt, iż miesięczne dochody strony są niezmienne, to założenie takie jest niezbędne do ustalenia rzeczywiście ponoszonych przez stronę wydatków.

Oceniając sytuację materialną strony Minister stwierdził, że wydatki strony zrównują się z osiąganymi dochodami.

Stosownie do oświadczenia strony ustalono, iż P. B. jest właścicielem samochodu marki [...] (rok prod. 2001) i w chwili obecnej nie posiada żadnych zobowiązań finansowych z tytułu pożyczek lub kredytów.

P. B. w 2012 r. przebył zabieg chirurgiczny związany ze zdiagnozowaną dyskopatią. W okresie od 26 stycznia 2012 r. do 30 marca 2012 r. oraz od 11 kwietnia 2012 r. do 4 maja 2012 r. Strona przebywała na zwolnieniu lekarskim. W związku przebytym zabiegiem chirurgicznym strona skierowana została na rehabilitację (basen). Przebyta operacja nie wpłynęła na zdolność do wykonywania pracy na zajmowanym stanowisku.

W ocenie Ministra Finansów, brak jest podstaw do całkowitego umorzenia nałożonej kary wraz z odsetkami. Wprawdzie strona podnosi, iż osiągane dochody nie pozwalają na gromadzenie oszczędności, jednakże ustalono także, iż dochody strony pozwalają na uregulowanie własnych zobowiązań finansowych, a także pozwalają na spłatę należności, do których uregulowania strona nie jest zobowiązana.

Wydatki strony pokrywają w całości osiągane dochody, niemniej jednak część dochodów (ok. 2.154,70 zł miesięcznie) P. B. przekazuje swojej matce B. B. na poczet spłaty zaciągniętego przez nią kredytu. Minister Finansów zauważył, iż stroną zawierającą umowę kredytową na kwotę 90.000,00 zł była B. B., a więc bank pozytywnie ocenił jej zdolność kredytową. Spłata niniejszego kredytu zabezpieczona jest wekslem własnym B. B. in blanco, poręczonym przez męża S. B.. P. B. nie był poręczycielem niniejszego kredytu, ani w żaden inny sposób nie odpowiada za zabezpieczenie jego spłaty i tym samym nie może odpowiadać za dobrowolnie podjęte zobowiązania finansowe B. B. oraz nie jest zobowiązany do pomocy w spłacie zaciągniętego przez matkę kredytu.

Na podstawie oświadczenia strony, organ stwierdził, iż pomoc finansowa ma na celu wsparcie rodziców w spłacie zaciągniętego kredytu. Skoro kredyt udzielony został przez bank na okres do dnia 1 czerwca 2015 r., to udzielana przez stronę pomoc finansowa ma charakter wyłącznie czasowy. Tymczasem umorzenie należności publicznoprawnych posiada charakter definitywny. Ma to szczególne znaczenie wobec faktu, że sytuacja finansowa strony może się zmieniać i w przypadku zmiany stanu faktycznego strona może wystąpić z nowym wnioskiem o udzielenie ulgi w spłacie nałożonej kary.

Dodatkowo organ zauważył, że w księgach wieczystych nieruchomości będących własnością strony nie ma wpisanych obciążeń, mogą zatem stanowić dogodne zabezpieczenie dla zaciągniętego przez stronę kredytu.

Odnosząc się do argumentów strony o sposobie zakwalifikowania budynku oraz nie brania udziału w procesie budowlanym organ stwierdził, że argumenty te, jakkolwiek istotne, pozostają jednakże poza zakresem niniejszego postępowania. Minister Finansów nie będąc organem nadzoru budowlanego nie rozpatruje bowiem prawidłowości przebiegu procesu budowlanego, lecz bada jedynie przesłanki które uzasadniałyby udzielnie wnioskowanej ulgi. Ponadto sposób ustalania kar przewidzianych przepisami Prawa budowlanego cechuje automatyzm, który wyłącza możliwość miarkowania ich wysokości z uwagi np. na stopień zawinienia, czy wartość zrealizowanej inwestycji.

Zdaniem organu argument o niebyciu inwestorem jest niezasadny, ponieważ w przypadku nabycia prawa (prawa własności) w drodze czynności prawnej, poprzez przeniesienie własności ma miejsce następstwo prawne. Dokonanie czynności cywilnoprawnej, polegającej na przeniesieniu własności nieruchomości, powoduje to, że nie poprzedni właściciel, ale nowy będzie zobowiązany do ponoszenia ciężarów publicznoprawnych związanych z własnością tej nieruchomości.

W aspekcie wszczęcia postępowań w celu wzruszenia ostatecznej decyzji zatwierdzającej projekt zamienny budynku sklepu oraz usunięcie z obrotu prawnego postanowienia, którym nałożona została kara, organ stwierdził, że nawet w takiej sytuacji uregulowanie przez stronę nałożonej kary jest zasadne i racjonalne, bowiem tak długo jak w obrocie prawnym pozostawać będzie ostateczne postanowienie o nałożeniu kary tak długo strona będzie pozostawała zobowiązaną do uregulowania niniejszej kary. Zapłata kary i ewentualne późniejsze usunięcie z obrotu prawnego postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] maja 2012 r. nie będzie w dłuższej perspektywie miało negatywnego dla strony skutku ekonomicznego. W przypadku bowiem skutecznego usunięcia z obrotu prawnego postanowienia nakładającego karę, przy jednoczesnym jej uregulowaniu, P. B. będzie mógł skorzystać z przysługujących mu uprawnień wynikających z rozdziału 9 Ordynacji podatkowej dotyczącego stwierdzenia nadpłaty.

Odnosząc się do stanu zdrowia strony i przebytego przez nią zabiegu, organ uznał, że zabieg nie wpłynął na zdolność do wykonywania zawodu. Tym samym stan zdrowia nie wpływa w sposób bezpośredni na możliwości zarobkowe strony i jej sytuację materialną.

Rozważając kwestię umorzenia kary, organ wskazał, że niezasadny jest argument o redukcji zatrudnienia oraz likwidacji prowadzonej przez B. B. działalności gospodarczej, ponieważ zobowiązanym do uregulowania przedmiotowej kary jest P. B., który jest osobą fizyczną, nieprowadzącą działalności gospodarczej, nie zaś B. B., na której ten obowiązek nie ciąży. Zauważył, że argument o możliwości zmniejszenia zatrudnienia wśród pracowników oraz o likwidacji prowadzonej przez B. B. działalności gospodarczej, w świetle protokołu z przesłuchania P. B. z dnia [...] grudnia 2013 r., w którym strona oświadczyła, iż "Ten sklep mnie nie interesuje i nie interesuje mnie wszystko to co się tam dzieje", został podniesiony z zamiarem wywarcia presji na organie w celu wymuszenia udzielenia ulgi w spłacie i nie posiada uzasadnienia w świetle ustalonego stanu faktycznego.

W tym stanie rzeczy, Minister Finansów nie znalazł przesłanek do udzielenia ulgi w postaci umorzenia kwoty 75.000,00 zł wraz z odsetkami z tytułu kary pieniężnej

Na koniec Minister pouczył, iż ulga w postaci umorzenia należności jest rozwiązaniem najdalej idącym w katalogu dostępnych form wsparcia zobowiązanego podmiotu. Ordynacja podatkowa przewiduje także odroczenie terminu płatności oraz rozłożenie płatności na raty. Odmowa umorzenia należności nie wyklucza zatem możliwości wszczęcia postępowania w sprawie udzielenia innego rodzaju ulgi w spłacie zobowiązania, np. rozłożenia zapłaty należności na raty, co wymaga złożenia stosownego wniosku przez stronę.

Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wniósł P. B., który dochodząc stwierdzenia nieważności decyzji organów obu instancji, ewentualnie uchylenia zaskarżonej decyzji zarzucił jej naruszenie:

  1. - art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, poprzez jego niewłaściwe zastosowanie i brak uznania ważnego interesu podatnika;
  2. - art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, iż ważny interes podatnika nie może się wyrażać w okolicznościach związanych z samą podstawą powstania należności;
  3. - art. 7, 8 i art. 77 w zw. z art. 80 oraz 107 kpa, poprzez brak przeprowadzenia wymaganego postępowania wyjaśniającego, niewyjaśnienie wszystkich okoliczności sprawy, oraz niedostateczne przedstawienie motywów rozstrzygnięcia w pisemnym uzasadnieniu zaskarżonej decyzji oraz załatwienie sprawy bez uwzględnienia słusznego interesu strony.

Zdaniem skarżącego za umorzeniem przemawia fakt nie posiadania środków wystarczających na pokrycie nałożonej kary oraz konieczność znacznego zadłużenia się i podważenia sytuacji ekonomicznej rodziny skarżącego w celu uzyskania środków na spłatę kary nałożonej postanowieniem, co do którego toczy się nie tylko postępowanie zwyczajne, ale także postępowanie nadzwyczajne, których celem jest jej eliminacja z obrotu prawnego.

W ocenie skarżącego kwestie związane z powstaniem należności stanowią ważny element badania możliwości zastosowania wobec niego ulgi z art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej i niezależnie od zasady trwałości decyzji administracyjnych Minister Finansów powinien podjąć się analizy okoliczności związanych z wydaniem postanowienia z dnia [...] maja 2012 r., a które mogły by prowadzić do uznania, że tak interes strony, jak i interes publiczny nakazuje umorzenie przedmiotowej należności.

Wskazując na definitywność udzielanej ulgi oraz czasowość pomocy udzielanej przez B. rodzicom, organ II instancji pominął fakt, iż skarżący będzie zobowiązany do spłaty należności w obecnym stanie faktycznym - przy konieczności spłaty kredytu jeszcze przez ponad rok - do czerwca 2015 r.

Odnosząc się do oświadczenia zawartego w protokole z dnia [...] grudnia 2013 r., skarżący stwierdził, że wypowiedź ta odnosiła się do kwestii technicznych związanych ze sklepem, a udzielana przez niego pomoc w sposób ewidentny wskazuje, iż nie jest mu obojętny los sklepu.

W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując dotychczasowe ustalenia faktyczne i prawne oraz argumentację zawartą w zaskarżonej decyzji.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje

Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.) sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej jedynie pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni. Uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez Sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.).

W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługiwała na uwzględnienie.

Przedmiotem kontroli w niniejszym postępowaniu sądowym była decyzja odmawiającą umorzenia kary w wysokości 75.000,00 zł należności głównej oraz odsetek w wysokości 9.763,00 zł z tytułu kary pieniężnej nałożonej w związku z nielegalnym użytkowaniem budynku sklepu dobudowanego do istniejącego jednorodzinnego budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce o nr ewid. [...], położonej w miejscowości [...] gmina [...].

Materialnoprawną podstawę rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy stanowił przepis art. 67a § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej, zgodnie z którym, organ podatkowy, na wniosek podatnika, z zastrzeżeniem art. 67b, w przypadkach uzasadnionych ważnym interesem podatnika lub interesem publicznym, może umorzyć w całości lub w części zaległości podatkowe, odsetki za zwłokę lub opłatę prolongacyjną. Stosownie bowiem do art. 59g ust. 5 ustawy Prawo budowlane do kar, o których mowa w ust. 1, stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy Ordynacja podatkowa, z tym że uprawnienia organu podatkowego, z wyjątkiem określonego w ust. 1, przysługują wojewodzie.

Jak wynika z treści ww. przepisu decyzja w przedmiocie umorzenia kary jest wydawana w ramach uznania administracyjnego, co oznacza, że przepis prawa umożliwia organowi administracyjnemu dokonanie wyboru treści rozstrzygnięcia. Jednak treść rozstrzygnięcia decyzji zapadłej na podstawie uznania administracyjnego nie może być dowolna, ponieważ winna być poprzedzona dokładnym ustaleniem stanu faktycznego. W postępowaniu administracyjnym prowadzonym w trybie art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej organ administracyjny winien więc dokładnie wyjaśnić wszystkie okoliczności faktyczne sprawy, przede wszystkim sytuację majątkową wnioskodawcy. Dopiero wówczas organ administracyjny może przystąpić do zbadania, czy w sprawie występuje ważny interes strony lub interes publiczny. Stosownie bowiem do art. 7 kpa, w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności i podejmują wszelkie kroki niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli.

Ocena ta powinna być poprzedzona wyczerpującym zebraniem materiału dowodowego oraz dokładnym wyjaśnieniem i rozważeniem wszystkich okoliczności faktycznych. Obowiązek ten wynika z art. 77 § 1 kpa, w myśl którego organ administracji państwowej jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy.

Zaznaczyć także należy, iż decyzje podejmowane w ramach uznania administracyjnego pozostają pod kontrolą sądu administracyjnego jak każde inne, ale zakres ich kontroli jest inaczej ukształtowany. Z tego względu kontrola sądowa takich decyzji zmierza do ustalenia, czy na podstawie przepisów prawa dopuszczalne było wydanie decyzji, czy organ przy jej wydaniu nie przekroczył granic uznania i czy uzasadnił rozstrzygnięcie dostatecznie zindywidualizowanymi przesłankami (por. np.: J. Borkowski /w:/ B. Adamiak, J. Borkowski Kodeks postępowania administracyjnego-Komentarz, C. H. Beck, Warszawa 2004, s. 494-495, wraz z powoływanym tam orzecznictwem NSA). Kontrola decyzji uznaniowej przez sąd administracyjny polega w szczególności na sprawdzeniu, czy jej wydanie poprzedzone było prawidłowo przeprowadzonym postępowaniem oraz wyjaśnieniem stanu faktycznego sprawy.

Sąd administracyjny kontroluje, czy w toku postępowania administracyjnego podjęto wszelkie niezbędne kroki do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego, czy zebrano zatem wszystkie dowody w celu ustalenia istnienia bądź nieistnienia ustawowych przesłanek decyzji uznaniowej oraz, czy podjęta na ich podstawie decyzja nie wykracza poza granice uznania administracyjnego - czyli nie nosi cech dowolności.

Istotą uznania administracyjnego jest to, że wprowadzając pojęcie nieostre, niedookreślone przerzuca się na organ administracji publicznej konieczność wypełnienia hipotezy normy prawnej konkretną treścią. Organ jest zatem zobligowany do wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego, a co za tym idzie do rozważenia istnienia "ważnego interesu podatnika" lub "interesu publicznego" w kontekście wniosku stron.

W orzecznictwie sądowoadministracyjnym wskazuje się, że za "ważny interes podatnika" należy uznać zarówno taką sytuację, w której z powodu nadzwyczajnych zdarzeń losowych podatnik nie jest w stanie spłacić należności podatkowych, jak i normalną sytuację ekonomiczną podatnika, z uwzględnieniem wysokości osiąganych dochodów, wydatków, możliwości spłaty innych zobowiązań finansowych (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 10 marca 2009 r., sygn. akt I FSK 31/08, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem właściwy organ, prowadząc postępowanie administracyjne, na podstawie art. 67a § 1 Ordynacji podatkowej, ustala czy z przedstawionych przez wnioskodawcę dokumentów wynika jego ważny interes, tj. czy zaszły nadzwyczajne zdarzenia losowe lub wnioskodawca znajduje się w trudnej sytuacji ekonomicznej.

Ponadto przyjmuje się, że aby można było mówić o "ważnym interesie podatnika", na gruncie konkretnego stanu faktycznego, wnioskodawca musiałby wykazać przed organem, że z uwagi na ww. okoliczności, które zachwiały podstawami jego egzystencji, nie jest w stanie uiścić nałożonej kary (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 3 marca 2009 r., sygn. akt I SA/Lu 517/08, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

Zaś za "interes publiczny" należy uznać respektowanie wartości wspólnych dla całego społeczeństwa, takich jak sprawiedliwość, bezpieczeństwo, zaufanie obywateli do organów władzy publicznej. W tak pojmowanym interesie mieści się dążenie do sytuacji, w której podatnicy regulują swoje zobowiązania podatkowe w całości i terminowo, dbałość o interes Skarbu Państwa, rozumiany jako konieczność zapewnienia stałych dochodów państwa oraz możliwości realizacji zadań ogólnospołecznych. W tak pojmowanym interesie publicznym mieści się sytuacja, w której np. w przypadku spłaty zaległości podatkowych (w tym przypadku kary z tytułu nielegalnego użytkowania obiektu) zaszłaby konieczność korzystania przez podatnika z pomocy społecznej (zob. wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy z dnia 21 kwietnia 2009 r., sygn. akt I SA/Bd 90/09, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).

W ocenie Sądu, wbrew twierdzeniom skarżącego, organy administracyjne w postępowaniu nie naruszyły art. 7, 8 i 77 w zw. z art. 80 ani 107 kpa. Prawidłowo bowiem oceniły, że w niniejszej sprawie nie wystąpiły żadne nadzwyczajne zdarzenia losowe, konieczne do uwzględnienia "ważnego interesu podatnika", jak również oceniły sytuację materialną wnioskodawcy.

Zauważyć należy, iż organy rozpoznające sprawę zgromadziły obszerny materiał dowodowy, obrazujący sytuację rodzinną, finansową i majątkową wnioskodawcy.

Zdaniem Sądu, organ przeanalizował bardzo dokładnie składniki majątku skarżącego, uzyskiwane przez niego dochody, a także ponoszone wydatki. Dokonał szczegółowych wyliczeń dochodów i wydatków, a następnie w ich kontekście zanalizował możliwości finansowe skarżącego. Prawidłowo ustalił, że dochody pozwalają na uregulowanie własnych zobowiązań finansowych skarżącego, a także pozwalają na wpieranie finansowe matki – B. B. w spłacie zaciągniętego przez nią kredytu. Jednocześnie w zakresie kredytu matki trafnie organ zaznaczył, że skoro kredyt udzielony został przez bank na okres do dnia 1 czerwca 2015 r., to udzielana przez skarżącego pomoc finansowa w spłacie kredytu ma charakter wyłącznie czasowy i krótkotrwały, biorąc pod uwagę termin udzielenia kredytu.

W tym miejscu należy podkreślić, że wnioskowane przez skarżącego umorzenie kary posiada charakter definitywny. Chwilowo zatem zwiększone wydatki, związane z pomocą w spłacie kredytu, czyli do dnia jego spłaty, tj. do dnia 1 czerwca 2015 r. nie mogą uzasadniać całkowitego umorzenia kary. W takiej sytuacji majątkowej, rodzinnej i zdrowotnej skarżącego umorzenie byłoby przekroczeniem granic swobodnego uznania. Przy czym słusznie wskazał organ, że skarżący w takim przypadku może wystąpić z wnioskiem o odroczenie terminu płatności lub jej rozłożenie na raty.

Sąd podziela także pozostałe argumenty organu dotyczące: sposobu zakwalifikowania budynku, braku udziału skarżącego w procesie budowlanym, jego stanu zdrowia.

Reasumując Minister Finansów właściwie stwierdził, na podstawie posiadanych informacji, iż strona posiada stałe źródło dochodów, które pozwala jej na zaspokojenie wydatków związanych z jej utrzymaniem i egzystencją. Zatem uiszczenie należnej kary nie zagrozi egzystencji strony.

Odnosząc się do zarzutu skargi dotyczącego niewzięcia przy rozpatrywaniu wniosku skarżącego o umorzenie kary okoliczności związanych z wydaniem postanowienia z dnia [...] maja 2012 r., a tym samym powstaniem należności, Sąd wyjaśnia, że organy nie były uprawnione do oceny prawidłowości wydania ww. postanowienia, ponieważ celem postępowania w niniejszej sprawie była tylko i wyłącznie ocena sytuacji skarżącego zarówno majątkowej, rodzinnej jak i zdrowotnej pod kontem możliwości udzielenia ulgi w spłacie zobowiązania poprzez jego umorzenie. Zaś do kontroli legalności postanowienia nakładającego karę służy postępowanie odwoławcze, kontrola sądowa oraz przewidziane w kodeksie postępowania administracyjnego tryby nadzwyczajne wzruszenia ostatecznej decyzji administracyjnej.

Biorąc więc pod uwagę powyższe ustalenia, Sąd podziela stanowisko organów administracji w zakresie odmowy umorzenia przedmiotowej kary pieniężnej oraz odsetek. Analiza bowiem dokonanych w tym zakresie ustaleń pozwala na stwierdzenie, jak zasadnie zauważył Minister Finansów, że zapłata kary i odsetek mieści się w granicach możliwości strony. Niewątpliwie zapłata kary wiąże się z uszczupleniem majątku wnioskodawcy, jednakże na gruncie stanu faktycznego sprawy nie można uznać, aby uiszczenie nałożonej kary zachwiało podstawami egzystencji wnioskodawcy.

Organy administracji dokonały prawidłowej analizy stanu prawnego i faktycznego sprawy, biorąc pod uwagę wszystkie okoliczności sprawy. Wydając swoje rozstrzygnięcia nie przekroczyły granicy uznania administracyjnego, co znalazło odzwierciedlenie w uzasadnieniu decyzji zarówno organu I jak i II instancji

W tym stanie rzeczy, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę jako nieuzasadnioną oddalił.

Treść dosłownie; przetworzyliśmy: podział na sekcje, układ według wzoru orzeczenia (metryka, punkty sentencji, nagłówki ze zdań sądu), linki do przepisów, wyróżnienia i zakrycie numerów PESEL, dowodów, paszportów i rachunków, których anonimizacja u wydawcy nie objęła.