Uzasadnienie
Do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wpłynął na formularzu PPF wniosek T. W. o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu.
Z treści złożonego wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż T. W. prowadzi samodzielnie gospodarstwo domowe. Utrzymuje się z dochodu z emerytury w wysokości 987,10 zł. Wnioskodawczyni wskazała, że posiada dom z 1957 r. o pow. 56 m2 znajdujący się na działce o pow. 512 m2. W uzasadnieniu wniosku podała, że ma 71 lat, jest w złym stanie zdrowia psychicznego i fizycznego. Podała, że ponosi następujące koszty utrzymania domu: gaz 3 000 zł. na rok, energia elektryczna 700 zł na rok, wywóz szamba ok. 500 zł. na rok, śmieci 360 zł. na rok, podatek od nieruchomości 240 zł. na rok. Na leki wydaje miesięcznie około 160 zł. Nie wskazała posiadania majątku ani oszczędności.
W sprawie zważono, co następuje.
Przepisy ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) zwanej dalej p.p.s.a. przewidują możliwość przyznania stronom postępowania prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie w zakresie całkowitym (art. 245 § 2 p.p.s.a) lub częściowym (art. 245 § 3 p.p.s.a.), przy czym jego przyznanie uzależnione jest od spełnienia przez stronę ustawowo przewidzianych przesłanek. Żądanie przyznania prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym.
Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznanie osobie fizycznej prawa pomocy w zakresie całkowitym następuje, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania.
Przyznanie prawa pomocy jest instytucją wyjątkową, przysługującą jedynie w sytuacjach, gdy poniesienie kosztów przez stronę spowodowałoby u niej uszczerbek w środkach utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Zasadą jest, że każdy wnoszący sprawę do sądu zobowiązany jest ponosić koszty sądowe, a tylko faktyczny brak możliwości finansowych może skutkować zwolnieniem od ich ponoszenia. Należy więc zaznaczyć, że chodzi o taką sytuację finansową, która obiektywnie nie daje możliwości zgromadzenia odpowiednich środków na poniesienie kosztów sądowych. Korzystanie z tej instytucji powinno mieć zatem miejsce jedynie w wypadkach uzasadnionych szczególnymi okolicznościami i być ograniczone do osób faktycznie ubogich, które rzeczywiście nie posiadają żadnych lub wystarczających możliwości sfinansowania kosztów postępowania, a przez to nie mogą zrealizować przysługującego im prawa do sądu.
Biorąc pod uwagę sytuację majątkową T. W. uznać należy, iż uzasadnione jest przychylenie się do wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata z urzędu. Wnioskodawczyni utrzymuje się z dochodu w wysokości 987 zł. Dochód ten w całości przeznaczany jest na koszty utrzymania, wyżywienia i zakup leków. W tej sytuacji uznano, że stronę nie stać na samodzielne poniesienie kosztów sądowych i opłacenie zawodowego pełnomocnika.
W związku z powyższym orzeczono, jak w sentencji postanowienia, na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.