Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia [...] kwietnia 2005 r., Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego na podstawie art. 134 k.p.a. stwierdził niedopuszczalność wniosku G. i S. P. o powtórne rozpoznanie sprawy zakończonej pismem tego organu z dnia [...] lutego 2005 r.
W uzasadnieniu organ podał, że G. i S. P. zwrócili się do Wojewody [...] z wnioskiem o wydanie decyzji określającej imiennie urzędników odpowiedzialnych za zwłokę w załatwieniu sprawy pozwolenia na modernizację i remont rurociągu [...] przebiegającej przez ich nieruchomość. Ponieważ Wojewoda załatwiał tę sprawę opieszale, wnioskodawcy złożyli zażalenie w trybie art. 37 § 1 k.p.a., zaś Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wymienionym wyżej pismem uznał to zażalenie za bezzasadne. W piśmie tym Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego poinformował, że już wcześniejszymi pismami wyjaśnił, że żądnie wnioskodawców domagające się podania informacji o funkcjonariuszach odpowiedzialnych za niezałatwienie sprawy w terminie nie może przybrać formy decyzji administracyjnej.
Wnioskodawcy potraktowali tę odpowiedź jako decyzję administracyjną i złożyli w trybie art. 127 § 3 k.p.a. wniosek o ponowne rozpoznanie sprawy.
W efekcie tego organ wydał postanowienie stwierdzające niedopuszczalność złożenia wniosku i podkreślił, że niezależnie od formy załatwienia sprawy, a to wydania postanowienia czy też odpowiedzi udzielonej pismem w sprawie nieuzania zażalenia na bezczynność organu, prawo nie przewiduje środka odwoławczego od takiego aktu, a zatem powtórne rozpatrzenie na podstawie art. 127 § 3 k.p.a. sprawy załatwianej w trybie skargi na bezczynność organu (art. 37 § 1 k.p.a.) jest niedopuszczalne.
G. i S. P. złożyli skargę na to postanowienie ponawiając argumenty przytaczane we wcześniejszych pismach, organ zaś w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zajęte w decyzjach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skargę należało oddalić, gdyż zaskarżone postanowienie odpowiada prawu.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Istotnie, jak podał w postanowieniu Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, kodeks postępowania administracyjnego przewiduje możliwość złożenia zażalenia jedynie na te postanowienia, które wymieniono w kodeksie jako podlegające zaskarżeniu w drodze zażalenia.
Art. 37 k.p.a. stanowi, iż na niezałatwienie sprawy w terminie określonym w art. 35 lub ustalonym w myśl art. 36 stronie służy zażalenie do organu administracji publicznej wyższego stopnia, organ zaś wymieniony w § 1, uznając zażalenie za uzasadnione, wyznacza dodatkowy termin załatwienia sprawy oraz zarządza wyjaśnienie przyczyn i ustalenie osób winnych niezałatwienia sprawy w terminie, a w razie potrzeby także podjęcie środków zapobiegających naruszaniu terminów załatwiania spraw w przyszłości.
Zażalenie, o którym mowa w tym przepisie jest samoistnym środkiem ochrony praw procesowych w postępowaniu administracyjnym. Stosowane jest wówczas, gdy organ władzy publicznej nie działa w ramach powierzonych mu kompetencji. Warunkiem zastosowania tego przepisu jest zatem istnienie sprawy administracyjnej załatwianej w drodze decyzji, gdyż wówczas dopiero mają zastosowanie przepisy kodeksu postępowania administracyjnego. Kodeks postępowania administracyjnego normuje bowiem postępowanie przed organami administracji publicznej w należących do właściwości tych organów sprawach indywidualnych rozstrzyganych w drodze decyzji administracyjnych (art. 1 pkt 1 k.p.a.) Oznacza to, że regulacje zawarte w tym kodeksie (z pewnymi wyjątkami), w tym zażalenie na bezczynność organu, można zastosować tylko w sprawie administracyjnej.
W sprawie będącej przedmiotem zażalenia na bezczynność, skarżący domagali się wydania decyzji ustalającej osoby winne odpowiedzialności dyscyplinarnej, co zdaniem organu nie jest sprawą administracyjną lecz sprawą dyscyplinarną i takiej też odpowiedzi organ udzielił pismem. Ponieważ odpowiedzi te nie zadawalały wnioskodawców, złożyli zażalenie na bezczynność Wojewody. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego, nie uznając zażalenia za zasadne odmówił zaś pismem jego uwzględnienia.
Niezależnie od tego czy organ trafnie ocenił zasadność żądania zawartego w tym zażaleniu, a także niezależnie od formy w jakiej to uczynił, wyczerpana w tym momencie została już droga procesowa przed organami administracji w sprawie bezczynności organu. Po zajęciu stanowiska przez organ wyższego stopnia w sprawie zażalenia na bezczynność otwiera się bowiem odrębna droga skargowa do sądu administracyjnego na bezczynność organu.
Tymczasem wnioskodawcy, niezadowoleni z odpowiedzi będącej efektem zażalenia na bezczynność organu, złożyli środek odwoławczy w postaci wniosku o powtórne rozpoznanie sprawy, chociaż przepisy kodeksu nie przewidują już dalszej drogi administracyjnej w sprawie bezczynności. W tej sytuacji, stwierdzając niedopuszczalność wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, organ nie naruszył prawa, a tylko w takim zakresie zaskarżone postanowienie wydane na podstawie art. 134 k.p.a. podlega kontroli sądu administracyjnego.
W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi skargę oddalił.