Uzasadnienie
Decyzją Dyrektora [...] Oddziału Wojewódzkiego Narodowego Funduszu Zdrowia w [...] z dnia [...] lutego 2006 r. na podstawie art. 45 ust. 1 ustalono, że A. T. nie przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w leki. Z treści decyzji, a także wcześniejszych pism organu, m. in. z dnia [...] lipca 2005 r., wynika, że przepis przyjęty za podstawę decyzji nie daje uprawnień do bezpłatnego zaopatrzenia w leki członkom rodziny oraz wdowcom po osobach wymienionych w art. 42 i 59 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin. (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 87, tekst jednolity z późn. zm.).
Decyzję tę utrzymał w mocy Prezes Narodowego Funduszu Zdrowia decyzją nr [...] z dnia [...] marca 2006 r. Powołując się na ten sam przepis art. 45 cyt. ustawy, organ odwoławczy podzielił stanowisko organu I instancji.
A. T. złożyła skargę na tę decyzję ponawiając argumenty przytaczane we wcześniejszych pismach. Skarżąca podniosła, że jest wdową po inwalidzie wojennym, uprawnienia do renty po zmarłym mężu nie realizuje, gdyż pobiera wyższą emeryturę zamiast renty, ale uważa, że zaopatrzenie w leki jej przysługuje, gdyż jest wdową po inwalidzie wojennym.
Organ w odpowiedzi na skargę podtrzymał stanowisko zajęte w decyzjach.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył co następuje.
Skargę należało uwzględnić, gdyż zaskarżona decyzja narusza prawo materialne przez dokonanie błędnej subsumpcji prawnej, decyzja nie zawiera należytego uzasadnienia, a nadto stan faktyczny sprawy nie został dostatecznie wyjaśniony.
Stosownie do treści art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz.1270 z późn. zm.), sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. Oznacza to, że Sąd, rozpoznając skargę, ocenia czy zaskarżona decyzja nie narusza przepisów prawa materialnego bądź przepisów postępowania administracyjnego. Zgodnie z art. 134 § 1 ww. ustawy Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną.
Na wstępie stwierdzić trzeba, że wniosek skarżącej z dnia [...] lipca 2005 r., zawierający żądanie ustalenia prawa do bezpłatnego zaopatrzenia w leki przez wdowę uprawnioną do renty rodzinnej po inwalidzie wojennym, rozpatrzony został w oparciu o art. 45 dotyczący inwalidów wojskowych, a nie - jak wynikało z treści żądania - w oparciu o art. 46 ust. 1 ustawy z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. Nr 210, poz. 2135 z późn. zm.). Art. 46 stanowi, iż "Inwalidom wojennym, ich małżonkom pozostającym na ich wyłącznym utrzymaniu oraz wdowom i wdowcom po poległych żołnierzach i zmarłych inwalidach wojennych uprawnionym do renty rodzinnej, a także osobom represjonowanym, przysługuje bezpłatne zaopatrzenie w leki..." Przepis ten dla uprawnionej do renty rodzinnej wdowy po zmarłym inwalidzie wojennym, stanowi podstawę do bezpłatnego zaopatrzenia w leki.
Jest to uprawnienie wynikające bezpośrednio z treści przepisu, uwarunkowane jedynie stwierdzeniem przez organ przesłanek wskazanych w przepisie. W okolicznościach kontrolowanej przez Sąd sprawy chodziło o stwierdzenie, że:
- - o ustalenie uprawnienia ubiega się osoba będąca wdową,
- - zmarły był inwalidą wojennym,
- - wdowa jest uprawniona do renty po inwalidzie wojennym.
Uprawnienie do renty po inwalidzie wojennym wynikające z powołanej decyzji jest prawem, z którego można korzystać lub też - jak w przypadku skarżącej - wybrać inną dogodniejszą formę zaopatrzenia. Nie zmienia to jednak faktu, iż uprawnienie do renty po inwalidzie wojennym wynikające z decyzji administracyjnej przysługuje dopóki, w przewidzianym przez prawo trybie, nie zostanie wyeliminowane z obrotu prawnego.
Jak wynika z załączonej do akt sprawy decyzji z dnia [...] października 1998 r. o przyznaniu skarżącej renty rodzinnej po inwalidzie wojennym A. T. jest osobą uprawnioną do renty rodzinnej po zmarłym inwalidzie wojennym. Z zaświadczenia nr [...] ZUS wynika, że jest ona wdową uprawnioną do renty rodzinnej po osobie, o której mowa w art. 59 ustawy z dnia 29 maja 1974 r. o zaopatrzeniu inwalidów wojennych i wojskowych oraz ich rodzin (Dz. U. z 2002 r. Nr 9, poz. 87, tekst jednolity z późn. zm.). Przepis ten jest przepisem przejściowym wymienionej ustawy i zawiera w ust. 1 regulację dotyczącą zachowania do rent praw nabytych osób uznanych za inwalidów wojennych na podstawie przepisów wcześniej obowiązujących. Okoliczność związana z pobieraniem renty nie przesądza jednak czy osoba pobierająca taką rentę jest inwalidą wojennym. Definicję inwalidztwa wojennego zawierają natomiast art. 6-8 wymienionej ustawy i potwierdzenie albo zaprzeczenie tej okoliczności należało do organów administracji w związku ze zgłoszonym przez skarżącą żądaniem.
Po ustaleniu sytuacji faktycznej, w związku z treścią żądania skarżącej, należało ustalone fakty skonfrontować z treścią przepisu art. 46, a nie art. 45 ustawy o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (subsumpcja prawna) i z tego wyprowadzić wniosek czy daje to podstawę do stwierdzenia, że skarżącej, jako wdowie uprawnionej do renty rodzinnej po zmarłym inwalidzie wojennym przysługuje świadczenie wymienione w przepisie art.
- 46. Jak już powiedziano organy odniosły sytuację faktyczną niezgodnie z\ wnioskiem skarżącej do art. 45, a nie do art.
- 46. Skutkiem tego wniosek skarżącej w istocie nie został rozpoznany.
Uzasadnia to w konsekwencji uchylenie zaskarżonej decyzji oraz decyzji pierwszej instancji, jako że wskazane uchybienia dotyczą postępowania organów obu instancji. W tym stanie rzeczy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 z późn. zm.) uchylił zarówno decyzję organu II instancji jak i poprzedzającą ją decyzję organu I instancji.