Uzasadnienie
W piśmie z dnia [...] maja 2020 roku, Pani J.P. złożyła skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] [...], w sprawie dotyczącej obiektów małej architektury i miejsc parkingowych na działkach nr ew. [...] i [...] położonych przy ul. [...] w miejscowości [...] gm. [...].
W związku z bezczynnością zarzuciła organowi naruszenie przepisów postępowania, a to:
- 1. art. 8 § 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (dalej jako: k.p.a.) poprzez niewydanie przez Organ odpowiedniego aktu administracyjnego w terminie wskazanym w przepisach prawa, a w konsekwencji prowadzenie postępowania w sposób niebudzący zaufania jego uczestników do władzy publicznej;
- 2. art. 12 § 1 i § 2 k.p.a. w zw. z art. 35 § 1, § 2 i § 3 k.p.a. w zw. z art. 36 § 1 k.p.a. - poprzez rażące naruszenie terminów wskazanych w przepisach prawa, a także brak podjęcia przez Organ jakichkolwiek czynności celem poinformowania Skarżącej o podjętych czynnościach oraz braku poinformowania o konieczności przedłużenia trwania postępowania;
- 3. art. 9 k.p.a. oraz art. 10 k.p.a. poprzez niepoinformowanie Skarżącej o niezałatwieniu sprawy w wyznaczonym terminie i przyczynach zwłoki, co uniemożliwia Skarżącej wzięcie aktywnego udziału w postępowaniu i przyczynienie się do szybszego załatwienia sprawy.
W oparciu o powyższe zarzuty wnosiła o:
- 1. stwierdzenie, że Organ dopuścił się bezczynności;
- 2. stwierdzenie, że bezczynność Organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa;
- 3. wymierzenie Organowi grzywny na postawie art. 149 § 2 p.p.s.a. w maksymalnej wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.;
- 4. przyznania Skarżącej na podstawie art. 149 § 2 p.p.s.a. od Organu sumy pieniężnej w wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.;
- 5. zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
W odpowiedzi na skargę organ wskazał, że na skutek interwencji z dnia [...] maja 2018 roku adw. M.L., pełnomocnika Pani J.P. PINB [...] [...] podjął czynności wyjaśniające w sprawie. W dniu [...] czerwca 2018 roku na ww. działkach przeprowadzona została kontrola, podczas której inspektor PINB ustalił, iż inwestycja jest realizowana na podstawie zgłoszenia robót niewymagających pozwolenia na budowę, złożonego do Starosty [...] [...] w dniu [...] listopada 2017 roku, polegającego na rozbiórce budynku i budowie obiektów małej architektury, budowie miejsc postojowych. Inwestycję zrealizowano ze zmianami w stosunku do projektu autorstwa arch. B.Z., upr. [...]polegającymi na zmianie nawierzchni fragmentu placu zabaw z kory na piasek.
W dniu [...] czerwca 2018 roku, do PINB wpłynęło pismo Gminy [...] przekazujące dokumenty związanych z realizacją gminnego zadania inwestycyjnego.
W dniu [...] czerwca 2018 roku, tut. Organ zwrócił się pismem do Wydziału Architektury i Budownictwa Starostwa [...] [...], z prośbą o udzielenie informacji, czy inwestor tj. Gmina [...] był upoważniony do wykonania inwestycji w postaci obiektów małej architektury tj. miejsc postojowych, placu zabaw, usytuowanych na działkach nr ew. [...] i [...] w miejscowości [...], gm. [...], zrealizowanych na podstawie zgłoszenia [...].
W dniu [...] czerwca 2018 roku, do organu powiatowego wpłynął wniosek pełnomocnika skarżącej o wydanie nakazu rozbiórki.
W piśmie z dnia [...] czerwca 2018 roku, Starosta [...] [...] wskazał, iż zgłoszenie robót niewymagających pozwolenia na budowę znak: [...] zostało zatwierdzone milczącą zgodą z dnia [...] stycznia 2018 roku, obejmującą rozbiórkę budynku mieszkalnego, budowę obiektów małej architektury, budowę miejsc postojowych dla samochodów osobowych przy ul. [...], obręb [...], gm. [...]. Zgłoszenie robót niewymagających pozwolenia na budowę znak: [...]zakończone decyzją Nr [...] z dnia [...] stycznia 2018 r., obejmowało budowę obiektów małej architektury.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] [...] w dniu [...] lipca 2018 roku wezwał pełnomocnika skarżącej do wykazania interesu prawnego w rozumieniu art. 28 ustawy Kodeks postępowania administracyjnego.
Interes prawny skarżącej został wykazany w piśmie z dnia [...] lipca 2018 roku (data wpływu [...] lipca 2018 roku).
W dniu [...] lipca 2018 roku, PINB wszczął postępowanie administracyjne na wniosek z dnia [...] maja 2018 roku, zmieniony wnioskiem z dnia [...] maja 2018 roku (złożonym w dniu [...] czerwca 2018 roku) Pani J.P. reprezentowanej przez adw. M.L., w sprawie obiektów małej architektury i miejsc postojowych na działkach nr ew. [...],[...]przy ul. [...] w [...], gm. [...].
W dniu [...] sierpnia 2018 roku, do organu wpłynęły kolejne pisma pełnomocnika skarżącej, w tym pismo wyjaśniające terminowość wniesionego sprzeciwu.
Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] [...] w dniu [...] sierpnia 2018 roku wydał decyzję Nr [...], w której umorzył postępowanie administracyjne w przedmiotowej sprawie.
Od przedmiotowej decyzji skarżąca wniosła odwołanie do Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego.
W dniu [...] października 2018 roku PINB przekazał odwołanie wraz z aktami sprawy do organu II instancji.
Po rozpoznaniu odwołania [...] listopada 2018 roku do organu powiatowego wróciły z WINB akta sprawy wraz z decyzją [...]Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego Nr [...] z dnia [...] listopada 2018 roku, utrzymującą w mocy zaskarżoną decyzję.
Niemniej [...] listopada 2019 roku, Wojewódzki [...] Inspektor Nadzoru Budowlanego przekazał do PINB wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego z dnia 27 czerwca 2019 roku, w którym uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą ją decyzję organu pierwszej instancji.
W dniu [...] grudnia 2019 roku, w tut. Inspektoracie obyło się spotkanie z Zastępcą Wójta Gminy [...] Panem T.S., w sprawie rozbiórki ww. obiektów małej architektury, podczas spotkania Pan [...] zwrócił się do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego z prośbą o możliwość dokonania rozbiórki (wydania decyzji rozbiórkowej) w późniejszym terminie ze względu na brak środków w budżecie Gminy. Oświadczył również, iż koszty rozbiórki zostaną uwzględnione w budżecie Gminnym na 2020 rok i wtedy też odbędzie się przedmiotowa rozbiórka (w aktach sprawy notatka służbowa z dnia [...] czerwca 2020 roku, podpisana przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego Pana D.F. i Zastępcę Wójta Gminy [...] Pana T.S. potwierdzająca, iż takie spotkanie miało miejsce).
Dnia [...] lutego 2020 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] [...] na podstawie art. 36 w związku z art. 123 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r., Kodeks postępowania administracyjnego, wydał postanowienie Nr [...] i wyznaczył nowy termin do załatwienia przedmiotowej sprawy do dnia [...] marca 2020 roku.
W dniu [...] marca 2020 roku, do PINB wpłynęło ponaglenie pełnomocnika skarżącej.
Dnia [...] marca 2020 roku Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego [...] [...] wydał decyzję Nr [...] w której nakazał inwestorowi rozbiórkę obiektów małej architektury i miejsc postojowych oraz przekazał ponaglenie do WINB.
W dniu [...] kwietnia 2020 roku inwestor Gmina [...] odwołała się od w/w decyzji.
Dnia [...] kwietnia 2020 roku odwołanie wraz z aktami sprawy zostało przekazane do organu II instancji.
W dniu [...] kwietnia 2020 roku wpłynęło postanowienie WINB Nr [...] z dnia [...] kwietnia 2020 roku, w którym ponaglenie Pani J.P. reprezentowanej przez adw. M.L. z dnia [...] lutego 2020 roku, uznane zostało za zasadne, lecz WINB odmówił wyznaczenia organowi dodatkowego terminu na załatwienie przedmiotowej sprawy.
W dniu [...] maja 2020 roku wpłynęła decyzja WINB Nr [...] z dnia [...] maja 2020 roku, uchylająca zaskarżoną decyzję PINB w całości i na podstawie art. 51 ust. 1 ustawy Prawo budowlane orzeczono: nakaz rozbiórki obiektów małej architektury.
Organ powiatowy w rezultacie wnosił o oddalenie skargi.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Stosownie do treści art. 3 § 2 pkt 8 i 9 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.), dalej jako: "p.p.s.a." sądy administracyjne są uprawnione do rozstrzygania skarg na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt. 1-4 w/wym. art. 3 i w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1 – 3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.
Zgodnie z art. 119 pkt 4 p.p.s.a., sprawa może być rozpoznana w trybie uproszczonym na posiedzeniu niejawnym, jeżeli przedmiotem skargi jest bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania. Taka sytuacja zaistniała w rozpatrywanej sprawie.
Natomiast odpowiednio do art. 149 § 1 p.p.s.a. sąd, uwzględniając skargę na bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania przez organy w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 1-4 albo na przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach określonych w art. 3 § 2 pkt 4a: 1) zobowiązuje organ do wydania w określonym terminie aktu albo do dokonania czynności;
- 2) zobowiązuje organ do stwierdzenia albo uznania uprawnienia lub obowiązku wynikających z przepisów prawa;
- 3) stwierdza, że organ dopuścił się bezczynności. Jednocześnie, na podstawie art. 149 § 1a p.p.s.a., sąd stwierdza, czy bezczynność organu miała miejsce z rażącym naruszeniem prawa. Na podstawie § 2 art. 149 sąd, w przypadku, o którym mowa w § 1, może ponadto orzec z urzędu albo na wniosek strony o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a. lub przyznać od organu na rzecz skarżącego sumę pieniężną do wysokości połowy kwoty określonej w art. 154 § 6 p.p.s.a.
W rozpoznawanej sprawie skarżąca w dniu [...] czerwca 2020 r. wniosła skargę na bezczynność Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] Zachodniego, w sprawie dotyczącej obiektów małej architektury i miejsc parkingowych na działkach nr ew. [...] i [...] położonych przy ul. [...] w miejscowości [...] gm. [...].
Opisany stan faktyczny wskazuje, że skarga na bezczynność została wniesiona przez skarżącą w związku z jej wnioskiem z dnia [...] maja 2018 r. złożonym do Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego [...] [...].
Z akt sprawy wynika, że w dniu [...] marca 2020 r. skarżąca złożyła ponaglenie, zaś w dniu [...] marca 2020 r. organ wydał w przedmiotowej sprawie po raz kolejny decyzję.
Organ odwoławczy w dniu [...] maja 2020 r. uchylił zaskarżoną decyzję i orzekł merytorycznie w oparciu o art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a.
Oznacza to, że sprawa wszczęta na skutek wniosku skarżącej została ostatecznie zakończona przed wniesieniem skargi na bezczynność.
Sąd wskazuje, że zgodnie z uchwałą Naczelnego Sądu Administracyjnego podjętą 22 czerwca 2020 r. II OPS 5/19, wniesienie skargi na bezczynność po zakończeniu przez organ administracji publicznej prowadzonego postępowania przez wydanie decyzji ostatecznej stanowi przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu takiej skargi przez sąd administracyjny w zakresie rozstrzygnięcia podjętego na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W uzasadnieniu ww. uchwały wskazano, że za niedopuszczalną należy uznać skargę na bezczynność wniesioną po zakończeniu postępowania administracyjnego. Odmienne rozumowanie oznaczałoby, że środek ten zamiast w swoim celu zmierzać do likwidacji stanu bezczynności, powiązany byłby zasadniczo z celem wykraczającym poza zakres postępowania administracyjnego, a więc z dążeniem do uzyskania prejudykatu.
Sąd w pełni aprobuje powyższy pogląd NSA wyrażony w ww. uchwale.
Mając powyższe na względzie, skoro skarżąca wniosła skargę na bezczynność po wydaniu decyzji ostatecznej przez organ, czyli ustaniu bezczynności, należało uznać, że stanowi to przeszkodę w merytorycznym rozpoznaniu skargi na podstawie art. 149 § 1 pkt 3 p.p.s.a.
Wobec tego Sąd stwierdził, że skarga jest niedopuszczalna i podlega odrzuceniu, zgodnie z art. 58 § 1 pkt 6 p.p.s.a.