Uzasadnienie
Pismem z 12 stycznia 2011 r. A. P. reprezentowana przez matkę – J. S., wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Ministra Infrastruktury. Wskazała, że jej skarga jest związana z pismem z 21 maja 2010 r., którym zwróciła się do ww. organu o udzielenie informacji na temat postępowania dotyczącego zbiornika na nieczystości znajdującego się na działce o nr [...] w [...], należącej do D. D. Podniosła, że Minister Infrastruktury na wskazane pismo z 21 maja 2010 r. zareagował pismami z 9 czerwca 2010 r. i 19 sierpnia 2010 r., jednakże nie zawierały one odpowiedzi na jej wniosek. Dopiero w kolejnym piśmie Minister Infrastruktury wskazał, że przedstawiony problem pozostaje poza jego kompetencjami. Podając taki stan sprawy skarżąca wniosła o uwzględnienie skargi na bezczynność oraz o wyznaczenie organowi, tj. Ministrowi Infrastruktury, terminu dla wydania stosownego aktu prawnego.
Minister Infrastruktury w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie stwierdzając, że nie znajduje ona uzasadnienia w obowiązującym prawie. Wyjaśnił przy tym, że na pismo J. S. z 21 maja 2010 r. o udzielenie informacji o postępowaniu dotyczącym usunięcia zbiornika na nieczystości znajdującego się na posesji D. D., Departament Rynku Budowlanego i Techniki Ministerstwa Infrastruktury odpowiedział pismem z 9 czerwca 2010 r. wskazując, że w sprawach regulowanych ustawą – Prawo budowlane właściwe były i są organy nadzoru budowlanego, administracji architektoniczno-budowlanej i Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego jako organ centralny.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Rozpoznawana skarga dotyczy bezczynności Ministra Infrastruktury, którą pełnomocnik skarżącej upatruje w braku właściwej (merytorycznej) odpowiedzi na pismo z 21 maja 2010 r. skierowane przez skarżącą (w której imieniu działała matka jako jej pełnomocnik) do wskazanego organu.
Z uwagi na przedmiot skargi Sąd uznał, iż w pierwszej kolejności w sprawie rozważyć należy, czy sprawa ta należy go kognicji wojewódzkiego sądu administracyjnego.
Rozważając powyższe wskazać trzeba, iż stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) określającego właściwość rzeczową sądów administracyjnych, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Zatem, z przytoczonych regulacji prawnych wynika, iż kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p.p.s.a (art. 3 § 2 pkt 8). Dotyczy to sytuacji, w których organy administracji nie podejmują nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. Skarga na bezczynność organów przysługuje bowiem tylko w tych sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia administracyjne (art. 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a), w tych sprawach, w których mogą być podejmowane akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a., tam gdzie wydawane są pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.).
Zaznaczyć więc należy, iż skarga na bezczynność organu dopuszczalna jest tylko w takich granicach, w jakich służy skarga do sądu administracyjnego na decyzje, postanowienia oraz akty i czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa (v. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lipca 2009 r., sygn. akt II GSK 1101/08, lex nr 552736).
Przenosząc powyższe uwagi na grunt niniejszej sprawy dostrzec raz jeszcze trzeba, iż skarga na bezczynność związana jest z pismem skarżącej z 21 maja 2010 r. Z treści tego pisma wynika, iż skarżąca zwróciła się do organu – Ministra Infrastruktury o udzielenie informacji o sprawie, tj. postępowaniu administracyjnym dotyczącym zbiornika na nieczystości na posesji należącej do D. D. W szczególności skarżąca wniosła o wskazanie, jakie działania Minister Budownictwa podejmował w tej sprawie w okresie od czerwca 2007 r. do sierpnia 2007 r. Podała jednocześnie, że zgodnie z jej wiedzą Państwo [...] otrzymali w ww. okresie jakieś rozstrzygnięcie związane z nakazem usunięcia zbiornika, które natomiast jej jako stronie ww. postępowania nie zostało doręczone.
Zatem, skarżąca skierowała do Ministra Infrastruktury pismo zawierające prośbę o udzielenie informacji. Pismo to nie stanowiło żadnego środka zaskarżenia, nie było też złożone -jak z niego wynika- w toku trwającego postępowania administracyjnego. Na tak sformułowane pismo organ mógł więc zareagować tylko w jeden sposób, tj. wystosować do skarżącej pismo o charakterze informacyjnym, zawierającym ogólne informacje na temat podjętych czynności, czy obowiązujących przepisów prawa, w tym: w zakresie właściwości organów. Tego typu pismo organu, nie mające cech aktu administracyjnego (decyzji czy postanowienia zaskarżalnego, bo nie rozstrzygające konkretnej sprawy administracyjnej w stosunku do konkretnej osoby fizycznej) i będące jedynie oświadczeniem wiedzy organu (a nie władczym rozstrzygnięciem) nie może być zaś przedmiotem skargi do sądu administracyjnego. Treść cyt. powyżej art. 3 § 2 p.p.s.a. nie obejmuje bowiem skarg na pisma informujące.
Brak jest także przepisów szczególnych, które przewidywałyby w tego rodzaju sprawach sądową kontrolę (stosownie do art. 3 § 3 p.p.s.a.). To zaś oznacza, że ewentualna bezczynność organu w tym zakresie (polegająca na nieudzieleniu właściwej informacji) nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny, z uwagi na brzmienie art. 3 § 2 pkt 8 i § 3 p.p.s.a.
Z wymienionych powodów Sąd uznał, iż merytoryczne rozpoznanie skargi na bezczynność Ministra Infrastruktury nie jest możliwe, albowiem skarga dotyczy bezczynności nieobjętej zakresem właściwości sądów administracyjnych.
Na koniec Sąd dodatkowo zaznacza, że przy potraktowaniu pisma skarżącej z 21 maja 2010 r. jako skargi wniesionej w trybie powszechnym (art. 227 i nast. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.)), wniesiona skarga na bezczynność w takiej sprawie nie podlegałaby również merytorycznemu rozpoznaniu. Sąd administracyjny nie ma kompetencji do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. Ewentualna bezczynność organu w tym zakresie nie podlega więc także rozpoznaniu przez sąd administracyjny. W tym miejscu warto zauważyć, iż w postanowieniu z 25 lutego 2009 r. (sygn. akt II OSK 241/09, lex nr 557044), Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie wskazał, iż sądy administracyjne nie są właściwe do rozpoznawania skarg powszechnych jakimi są skargi zawarte w dziale VIII k.p.a., a więc skargi związane z krytyką wykonywania zadań przez właściwe organy albo ich pracowników, ani także do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a.
W tej sytuacji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi.
O zwrocie wpisu Sąd orzekł w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.