Uzasadnienie
Pismem z 5 stycznia 2008 r. (data wpływu do organu w dniu 9 stycznia 2009 r.) B. J. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w sprawie -jak określiła- zaskarżenia bezczynności Miejskiego Konserwatora Zabytków w Spocie wobec samowoli budowlanej na obszarze zabytkowym przy ul. (...) w (...).
W uzasadnieniu skargi m.in. wyjaśniła, iż Miejski Konserwator Zabytków, wiedząc od 2002 r. o prowadzonych na obszarze (...) -bez zgody (...) Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków (a więc nielegalnych)- robotach budowlanych, nie wykonuje żadnych ustawowych obowiązków w tej sprawie. Wskazała, iż żąda nieustająco wykazania przez Miejskiego Konserwatora Zabytków w (...) i ujawnienia w dokumentach kontroli budowy przy ul. (...), że inwestor nie posiada decyzji, jaką każdy inwestor w takiej sytuacji, zgodnie z art. 39 Prawa budowlanego, ma obowiązek uzyskać przed przystąpieniem do jakichkolwiek robót budowlanych na obszarze zabytkowym. Wyjaśniła dalej, iż oczekuje od Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, którego zawiadomiła o ww. okolicznościach dotyczących budowy przy ul. (...) w (...), iż podejmie właściwe nadzorcze działania w tej sprawie. Wniosła o zaprzestanie przez Ministra dalszej bezczynności wobec jej skargi złożonej ww. zakresie.
Minister Kultury i Dziedzictwa Narodowego w odpowiedzi na skargę wniósł o jej odrzucenie. Wyjaśnił, iż przedmiotowa sprawa dotyczy skargi B. J. z (...) kwietnia 2008 r. złożonej w trybie postępowania skargowego przewidzianego w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, a w tego typu sprawach skarga do sądu administracyjnego jest niedopuszczalna.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Rozpoznawana skarga dotyczy bezczynności Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w sprawie skargi wniesionej do tego organu na bezczynność, wadliwe działanie Miejskiego Konserwatora Zabytków w (...).
Z uwagi na przedmiot skargi oraz wniosek organu o jej odrzucenie Sąd uznał, iż przed przystąpieniem do merytorycznego rozpoznania sprawy należy w pierwszej
Sygn. akt VII SAB/Wa 53/10 kolejności ocenić, czy rozpoznawana skarga należy do właściwości sądu administracyjnego.
Rozważając powyższe wskazać trzeba, iż stosownie do treści art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) określającego właściwość rzeczową sądów administracyjnych, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje orzekanie w sprawach skarg na:
- 1) decyzje administracyjne;
- 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
- 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
- 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;
4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;
- 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
- 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
- 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
- 8) bezczynność organów w przypadkach określonych w pkt 1-4a.
Zatem, z przytoczonej regulacji prawnej wynika, iż kontrola działalności administracji publicznej sprawowana przez sądy administracyjne obejmuje między innymi orzekanie w sprawach skarg na bezczynność organów, w przypadkach określonych w art. 3 § 2 pkt 1 - 4a p.p.s.a (art. 3 § 2 pkt 8). Dotyczy to sytuacji, w których organy administracji nie podejmują nakazanych prawem aktów lub czynności w sprawach indywidualnych. Skarga na bezczynność organów przysługuje bowiem tylko w tych sprawach, w których są wydawane decyzje i postanowienia administracyjne (art.
Sygn. akt VII SAB/Wa 53/10 3 § 2 pkt 1-3 p.p.s.a), w tych sprawach, w których mogą być podejmowane akty lub czynności określone w art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. oraz tam, gdzie w indywidualnych sprawach wydawane są pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego (art. 3 § 2 pkt 4a p.p.s.a.). Zaznaczyć więc należy, iż zaskarżenie bezczynności organu administracji publicznej jest dopuszczalne tylko w takim zakresie, w jakim dopuszczalne jest zaskarżenie do sądu administracyjnego decyzji, postanowień oraz innych aktów i czynności z zakresu administracji publicznej (v. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lipca 2009 r, sygn. akt II GSK 1101/08, lex nr 552736).
Nadto wskazać trzeba, iż w myśl § 3 cytowanego przepisu, sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę, i stosują środki określone w tych przepisach.
Kierując się powyższym Sąd zauważa, iż w niniejszej sprawie B. J. wniosła skargę na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w sprawie dotyczącej jej skargi na bezczynność organów konserwatorskich podległych Ministrowi. W aktach administracyjnych znajduje się pismo skarżącej z 14 maja 2008 r. skierowane do Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, z którego wynika, iż skarżąca domagała się interwencji Ministra w sprawie wadliwego działania (a właściwie bezczynności) Miejskiego Konserwatora Zabytków w (...) w sprawie prowadzenia robót budowlanych na obszarze zabytkowym bez decyzji - pozwolenia (...) Konserwatora Zabytków na podjęcie takich robót. Pismo to nie stanowiło żadnego środka zaskarżenia, nie było też złożone -jak z niego wynika- w toku trwającego postępowania administracyjnego. Zawierało ono zarzut wadliwej działalności organu i -w ocenie Sądu- stanowiło w istocie skargę przewidzianą w art. 227 i nast. ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2000 r., Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej: k.p.a.).
Konkludując, Sąd przyjął, iż skarżąca zarzuciła Ministrowi Kultury i Dziedzictwa Narodowego bezczynność polegającą na nierozpoznaniu jej skargi wniesionej w trybie postępowania skargowego uregulowanego w dziale VIII Kodeksu postępowania administracyjnego (art. 227 - 240 k.p.a.) na działalność (a właściwie bezczynność) Konserwatora Zabytków Miasta (...), który nie reaguje na prowadzenie robót bez wymaganych prawem pozwoleń na obszarze zabytkowym.
Dostrzegając powyższe wskazać należy, iż czynności podjęte przez Ministra na skutek ww. skargi wniesionej na nienależyte wykonanie zadań przez ww. Konserwatora Zabytków, nie mogą stanowić przedmiotu skargi do sądu administracyjnego, nie należą bowiem do spraw wymienionych w art. 3 p.p.s.a.. Sąd administracyjny nie jest właściwy rzeczowo w takich sprawach, tj. nie ma kompetencji do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a. To zaś oznacza, iż ewentualna bezczynność Ministra w tym zakresie nie podlega rozpoznaniu przez sąd administracyjny, z uwagi na brzmienie art. 3 § 2 pkt 8 i § 3 p.p.s.a. W tym miejscu warto zauważyć, iż w postanowieniu z 25 lutego 2009 r. (sygn. akt II OSK 241/09, lex nr 557044), Naczelny Sąd Administracyjny wyraźnie wskazał, iż sądy administracyjne nie są właściwe do rozpoznawania skarg powszechnych jakimi są skargi zawarte w dziale VIII k.p.a., a więc skargi związane z krytyką wykonywania zadań przez właściwe organy albo ich pracowników, ani także do oceny prawidłowości prowadzonego postępowania skargowego w trybie przepisów działu VIII k.p.a.
Z wymienionych powodów Sąd uznał, iż merytoryczne rozpoznanie skargi na bezczynność Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego nie jest możliwe. Skarga B. J. dotyczy bowiem bezczynności nieobjętej zakresem właściwości sądów administracyjnych.
Dlatego też Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w oparciu o art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi.
O zwrocie wpisu Sąd orzekł w oparciu o art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.