Uzasadnienie
W dniu 30 marca 2009r. wpłynął do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie formularz wniosku o przyznanie prawa pomocy T.S., w którym wnosi o zwolnienie od kosztów sądowych.
W niniejszej sprawie zważono, co następuje:
Zgodnie z art. 246 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002r. nr 153, poz.1270 ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym – gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania (pkt 1), a w zakresie częściowym – gdy wykaże, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny (pkt 2). Żądanie zwolnienia od kosztów sądowych jest wnioskiem o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym (art. 245 § 3 ww. ustawy.)
Podkreślić należy, że udzielenie stronie prawa pomocy w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest formą jej dofinansowania z budżetu państwa i przez to powinno się sprowadzać do przypadków, w których zdobycie przez stronę środków na sfinansowanie udziału w postępowaniu sądowym jest rzeczywiście, obiektywnie niemożliwe (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka -Medek, wyd. Zakamycze 2005, s. 594).
Z powołanego wyżej przepisu wynika, że ciężar udowodnienia braku możliwości pokrycia kosztów spoczywa na wnioskującym o przyznanie prawa pomocy.
Instytucja przyznania prawa pomocy ma zatem charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadkach osób charakteryzujących się trudną sytuacją materialną. Może być więc przyznane na wniosek osób bardzo ubogich znajdujących się ze względu na różne zdarzenia życiowe w sytuacji, która nie pozwala im na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, lub gdy ich poniesienie byłoby związane z poniesieniem uszczerbku koniecznego dla wnioskującego i jego rodziny, tj. uniemożliwiłoby zaspokojenie najbardziej podstawowych potrzeb życiowych.
Oceniając dane przedstawione w formularzu uznano, że wnioskodawcę który prowadzi działalność gospodarczą i uzyskuje z niej dochody, nie sposób uznać za osobę na tyle ubogą, że konieczne jest mu przyznanie prawa pomocy we wnioskowanym zakresie tj. zwolnienia od kosztów sądowych.
Z wniosku o przyznanie prawa pomocy wynika, iż wnioskodawca jest osobą rozwiedzioną, mającą dwójkę dzieci, które mieszkają z byłą żoną wnioskodawcy.
Wnioskodawca podał, iż prowadzi działalność gospodarczą z której uzyskuje dochód ok. 250.000 złotych miesięcznie brutto.
Wnioskodawca podkreślił, iż posiada zadłużenia kredytowe oraz bieżące egzekucje komornicze skierowane do jego majątku. Dodał, iż spłaca pożyczki od K. S. w wysokości 120.000 złotych oraz 1.000.000 złotych z oprocentowaniem 5 % oraz kredyty z ratami miesięcznymi w wysokości 1.738,80 złotych i drugą 6.500 złotych oraz ratą leasingu w wysokości 1.762,00 złotych.
Wnioskodawca podał, iż koszty jakie ponosi to: obciążenia ZUS ok.10.000 złotych miesięcznie, koszty utrzymania miesięcznego to 1.200-1.500 złotych, alimenty na dzieci w wysokości 1.500, długi rozwodowe 3.000/4.000 złotych, koszty stałe w związku z prowadzoną działalnością w wysokości 29.500 złotych oraz wynagrodzenia dla pracowników w wysokości 127.000 złotych, koszty pozostałe związane z działalnością (remonty) 60.000 złotych.
Wnioskodawca zakreślił w formularzu, że posiada mieszkanie o pow. 130 m² oraz nieruchomość rolną o pow. 1,2 ha.
W świetle przedstawionych wyżej faktów, w ocenie referendarza sądowego osoba, która prowadzi zyskowną działalność gospodarczą, korzysta z pomocy profesjonalnego pełnomocnika oraz ponosi powyższe wydatki jest w stanie również ponosić koszty sądowe samodzielnie. Podkreślić należy, iż koszty sądowe powinny być ponoszone na równi z innymi niezbędnymi wydatkami.
Zaznaczyć nadto należy, iż instytucja zwolnienia od kosztów sądowych może mieć zastosowanie jedynie wobec osób znajdujących się w skrajnie trudnej sytuacji materialnej uniemożliwiającej zaspokojenie bieżących potrzeb. Instytucja ta nie może być nadużywana w sytuacji, gdy wnioskodawca prowadzi działalność gospodarczą i osiąga niemałe dochody.
Z powyższych względów, na podstawie art. 246 § 1 pkt 2 w zw. z art. 258 § 2 pkt 7 cytowanej wyżej ustawy, orzeczono jak w sentencji postanowienia.