Uzasadnienie
W dniu [...] grudnia 2011 r. wpłynęła do Sądu, złożona za pośrednictwem Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w W. (dalej: "Prezes ARMiR"), skarga B. P. (dalej: "skarżący") na decyzję z [...] października 2011 r. w przedmiocie pomocy finansowej dla młodych rolników, wraz z pismem z [...] grudnia 2011r. zawierającym wniosek o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Uzasadniając wniosek skarżący wyjaśnił, że zaskarżona decyzja została doręczona bratu – R. P., który nie jest domownikiem i mieszka pod innym adresem. Skarżący wskazał, że w październiku i listopadzie tj. w czasie, gdy przesyłka była doręczona, przebywał w innej miejscowości, gdzie wykonywał prace sezonowe. Decyzję Prezesa ARMiR z [...] października 2011 r. odnalazł po powrocie do domu [...] grudnia 2011 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Na wstępie należy zaznaczyć, że wniosek o przywrócenie terminu do wniesienia skargi został złożony w terminie, gdyż jak twierdzi skarżący, z decyzją organu zapoznał się [...] grudnia 2011 r. Od tej daty rozpoczął się zatem bieg terminu do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi.
Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1270 ze zm.; dalej: "u.p.p.s.a."), sąd może na wniosek przywrócić termin, jeżeli strona bez własnej winy nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym.
Zgodnie z brzmieniem art. 87 § 1 i § 4 u.p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Równocześnie z wnioskiem strona powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie.
Zgodnie z art. 87 § 2 powołanej ustawy, we wniosku należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Przesłanki przywrócenia terminu, które muszą być spełnione łącznie aby wiosek mógł zostać rozpatrzony pozytywnie, określają przepisy § 1-4 art. 87 u.p.p.s.a. Są nimi:
- - wniesienie wniosku o przywrócenie terminu w terminie 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu,
- - uprawdopodobnienie okoliczności wskazujących na brak winy strony w uchybieniu terminu,
- - powstanie ujemnych dla strony skutków w zakresie postępowania sądowego,
- - równoczesne ze złożeniem wniosku dokonanie czynności, której strona nie dokonała w terminie (art. 87 § 4).
W orzecznictwie sądowym ugruntowany jest pogląd, że zawarta w art. 86 § 1 u.p.p.s.a. przesłanka braku winy, warunkująca pozytywne rozpoznanie wniosku, oznacza wykazanie okoliczności, które przy zachowaniu należytej staranności uniemożliwiły wnioskującemu terminowe dokonanie czynności i jednocześnie były przez niego nie do przewidzenia i nie do usunięcia. Kierunek wykładni sądowej tego przepisu wskazuje, że winę wykluczają przeszkody, których wnioskodawca nie był w stanie przewidzieć, ani im zapobiec. A contrario, negatywnej przesłanki zawinienia, która wyłącza możliwość przywrócenia terminu, należy upatrywać w zaniechaniu przez wnioskodawcę tym wszystkim czynnościom, które przy dołożeniu przez niego należytej staranności, zapobiegłyby konsekwencjom, jakie ustawodawca wiąże z upływem terminów do dokonania określonych czynności procesowych. Oceniając wystąpienie tej przesłanki, sąd powinien przyjąć obiektywny miernik staranności, której można wymagać od każdego należycie dbającego o swoje interesy.
Nie jest dopuszczalne przywrócenie terminu, gdy strona dopuściła się choćby lekkiego niedbalstwa. Literatura i orzecznictwo, do przeszkód uniemożliwiających terminowe dokonanie czynności z uwagi na różnorodność zjawisk życiowych, zaliczają przerwę w komunikacji, nagłą chorobę strony, która nie pozwala na wyręczenie się inną osobą, powódź, pożar, itp.
Zgodnie z art. 43 ustawy z 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98 poz. 1071 ze zm.; dalej: "k.p.a."), w przypadku nieobecności adresata pismo doręcza się, za pokwitowaniem, dorosłemu domownikowi, sąsiadowi lub dozorcy domu, jeżeli osoby te podjęły się oddania pisma adresatowi. O doręczeniu pisma sąsiadowi lub dozorcy zawiadamia się adresata, umieszczając zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej lub, gdy to nie jest możliwe, w drzwiach mieszkania. Powołany przepis wskazuje na jedną z form tzw. doręczeń zastępczych, kiedy to przesyłka nie zostaje doręczona bezpośrednio do rąk jej adresata, lecz przyjmuje się fikcję prawną, iż takie doręczenie nastąpiło. Przepisy regulujące doręczenia zastępcze mają na celu umożliwienie prawidłowego przebiegu postępowania zwłaszcza w przypadkach, gdy dokonanie doręczenia samemu adresatowi jest utrudnione (np. z uwagi na jego nieobecność pod wskazanym adresem).
Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy, należy zauważyć, że nie mogą odnieść pożądanego skutku podnoszone przez skarżącego argumenty.
Zaskarżona decyzja Prezesa ARMiR z [...] października 2011 r. została odebrana przez brata skarżącego [...] października 2011 r., w trybie art. 43 k.p.a. Doręczenie dokonane we wskazanym trybie rodzi domniemanie prawne, że pismo zostało doręczone adresatowi. Skarżący w żaden sposób nie wykazał, iż jego brat (R. P.) nie posiada statusu domownika. Ponadto Sąd zauważa, iż z akt administracyjnych wynika, że osoba ta w trakcie prowadzonego postępowania administracyjnego odbierała także inną korespondencję adresowaną do skarżącego ([...] lipca 2011 r.).
Zdaniem Sądu, skarżący nie przedstawił okoliczności, które uprawdopodobniłyby brak jego winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Wyjazd skarżącego poza miejsce zamieszkania, w celach zarobkowych, nie może zostać uznany za przesłankę do przywrócenia terminu. Skarżący będący osobą prowadzącą postępowanie administracyjne powinien bowiem odpowiednio wcześnie zadbać o to, by uniknąć negatywnych konsekwencji uchybienia terminów procesowych, chociażby poprzez ustanowienie pełnomocnika procesowego.
Uznając, że niedochowanie przez skarżącego terminu do złożenia skargi nie jest następstwem okoliczności niezależnych od strony, lecz jest wynikiem niedostatecznej staranności w prowadzeniu własnych spraw, Sąd uznał, iż nie wystąpiły okoliczności uzasadniające przywrócenie uchybionego terminu.
W konsekwencji, działając na podstawie art. 86 § 1 w związku z art. 87 § 2 u.p.p.s.a., Sąd orzekł, jak w sentencji postanowienia.