Uzasadnienie
Przedmiotem rozpoznania Sądu jest skarga I. S. (dalej także strona) na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania.
Do wydania zaskarżonego postanowienia doszło w następującym stanie faktycznym i pranym:
Z akt sprawy wynika, że Kierownik Biura Powiatowego ARiMR w [...], działający z upoważnienia Dyrektora [...]Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, (dalej "Dyrektor ARiMR"), w dniu 30 maja 2022 r. wydał decyzję nr [...]o odmowie wypłaty I. S. drugiej raty pomocy finansowej na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego PROW 2014-2020.
Powyższa decyzja została skutecznie doręczona Stronie w dniu 2 czerwca 2022 r. (k-71 akt administracyjnych).
Następnie w dniu 17 czerwca 2022 r. (data nadania przesyłki poleconej, k-74/1 akt adm.) Strona złożyła do organu pierwszej instancji odwołanie od decyzji Dyrektora ARiMR nr [...]o odmowie wypłaty drugiej raty pomocy finansowej na operacje typu "Restrukturyzacja małych gospodarstw" w ramach poddziałania "Pomoc na rozpoczęcie działalności gospodarczej na rzecz rozwoju małych gospodarstw" objętego PROW 2014-2020.
Zaskarżonym postanowieniem Nr [...]z 5 stycznia 2023 r. Prezes Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, rozpoznając odwołanie I. S., stwierdził - uchybienie terminu do wniesienia odwołania. W podstawie prawnej powołano art. 134 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, zwanej dalej k.p.a.).
Uzasadniając wydane rozstrzygnięcie Prezes ARiMR uznał, że zostało złożone z uchybieniem 14 dniowego terminu na jego złożenie, zaś strona nie wniosła do organu odwoławczego wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia odwołania.
Wskazując ramy prawne wydanego postanowienia, tj. art. 129 § 1 i § 2 k.p.a., art. 134 k.p.a., Prezes ARiMR wyjaśnił, że warunkiem skuteczności czynności procesowej, jaką jest wniesienie odwołania, jest zachowanie ustawowego terminu do jej dokonania, natomiast bezskuteczny upływ terminu do wniesienia odwołania w następstwie prowadzi do ostateczności decyzji.
Stosownie do przepisu art. 134 Kpa, organ odwoławczy stwierdza w drodze postanowienia niedopuszczalność odwołania oraz uchybienie terminu do wniesienia odwołania. Jak wynika z przepisu, obowiązkiem organu odwoławczego jest badanie dopuszczalności odwołania oraz badanie terminowości jego wniesienia. Uchybienie terminowi do wniesienia odwołania powoduje, że odwołanie nie może być merytorycznie rozpoznane.
W rozpoznawanej sprawie Prezes ARiMR stwierdził, że strona uchybiła terminowi do wniesienia odwołania, co skutkowało wydaniem postanowienia.
W skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego, I. S. (dalej skarżący) wniósł na podstawie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. o stwierdzenie nieważności zaskarżonego postanowienia nr [...] w całości - mając na uwadze art. 156 k.p.a., zaś w razie nie uwzględnienia wniosku o stwierdzenie nieważności, wniósł o uchylenie postanowienia całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.
Skarżący zaskarżonemu postanowieniu zarzucił:
- 1) naruszenie art. 129 § 1 i § 2 k.p.a. przez jego niewłaściwą wykładnię i zastosowanie;
- 2) naruszenie art. 39 § 2 k.p.a.. oraz art, 42 § 1 k.p.a. poprzez uznanie za doręczoną decyzję wysłaną na błędny adres ([...]) - podczas gdy skarżący zamieszkuje i jest zameldowany na pobyt stały pod adresem [...];
- 3) naruszenie art. 43 k.p.a. poprzez uznanie, iż doszło do doręczenia zastępczego wskutek przekazania decyzji pełnoletniemu domownikowi, podczas gdy była to osoba którą zastano w innym budynku ([...]), nie będąca domownikiem skarżącego;
- 4) naruszenie art. 134 k.p.a. poprzez jego zastosowanie pomimo wniesienia odwołania w terminie.
Uzasadniając skargę podniósł, że Organ wysłał decyzję na błędny adres - [...], podczas gdy skarżący zamieszkuje pod adresem [...], gdzie jest zameldowany na pobyt stały. Argumentował także, że jego adres jest organowi znany, czego najlepszym dowodem jest fakt, że wszystkie kolejne pisma oraz postanowienie nr [...]organ wysłał na prawidłowy adres ([...]).
Skarżący zaznaczył że, jeszcze przed wydaniem decyzji [...]przez Dyrektora ARiMR pismem z 21 maja 2022 r, wyraźnie wskazał swój prawidłowy adres. Zdaniem skarżącego wysyłka decyzji na adres [...] była oczywistym błędem organu, wobec czego nie można uznać, iż doszło do jej doręczenia, ponadto nie doszło również do doręczenia zastępczego.
W podsumowaniu skarżący podał, należy uznać, iż decyzja nr [...]nie została skarżącemu doręczona w dniu 2 czerwca 2022 r.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Zdaniem Prezesa ARiMR decyzja z 30 maja 2022 r. została skutecznie doręczona w skarżącemu w dniu 2 czerwca 2022 r.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje
Zgodnie z treścią art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 2492 ze zm.) w związku z art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej "p.p.s.a."), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W ramach owej kontroli sąd administracyjny nie przejmuje sprawy administracyjnej do jej końcowego załatwienia, lecz ocenia, czy przy wydawaniu zaskarżonego aktu nie naruszono reguł postępowania administracyjnego i czy prawidłowo zastosowano prawo materialne.
Uchylenie zaskarżonej decyzji lub postanowienia w całości albo w części następuje w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego, jeżeli miało ono wpływ na wynik sprawy, lub naruszenia przepisów prawa procesowego, jeżeli mogło ono mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a także dając podstawę do wznowienia postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 p.p.s.a.). Natomiast w razie nieuwzględnienia skargi, sąd skargę oddala odpowiednio w całości albo w części (art. 151 p.p.s.a.). Ponadto należy wskazać, że zgodnie z art. 134 § 1 p.p.s.a., sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną.
Przedmiotem kontroli Sądu w niniejszej sprawie, z punktu widzenia kryterium legalności jest postanowienie Prezesa ARiMR stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania.
Organ konsekwentnie podtrzymuje, że skarżący odebrał przesyłkę w dniu 2 czerwca 2022 r., o czym świadczy zwrotne potwierdzenie obioru przesyłki, przy czym odwołanie zesłało złożone z uchybieniem 14 dniowego terminu.
Z kolei skarżący stoi na stanowisku, że przesyłka została skierowana na błędny adres, bowiem organ wysłał przesyłkę na adres [...], podczas gdy skarżący zamieszkuje pod adresem [...]i tam tez jest zameldowany. Ponadto w piśmie z 21 maja 2022 r. wyraźnie wskazał swój prawidłowy adres. Skarżący jednoznacznie wskazuje, ze przesyłka nie została mu doręczona w dniu 2 czerwca 2022 r., nie podaje jednak, kiedy została mu doręczona, ewentualnie w jakich okolicznościach dowiedział się o wydanej decyzji, skoro nie doręczono mu wspomnianej decyzji, a złożył odwołanie.
W ocenie Sądu analiza akt administracyjnych wskazuje, że przesyłki do skarżącego kierowane były na różne adresy, tj. [...], [...] i takie adresy podawał tez skarżący. Prawdą jest również jak wywodzi strona skarżąca, że w piśmie z 21 maja 2022 r. skarżący podał adres [...]. Przesyłkę odbioru decyzji odebrała T. S. – matka skarżącego. Skarżący dowiedział się o przesyłce i złożył odwołanie. Sąd nie neguje faktu, że przesyłka powinna być doręczona na adres podany przez stronę w piśmie z 21 maja 2022 r., nie mniej mając na uwadze zasady ekonomiki procesowej oraz inne okoliczności, Sąd przyjął, że odwołanie wpłynęło w terminie.
Skarga jest zasadna, gdyż zaskarżone postanowienie wydane przez Prezesa ARiMR z 5 stycznia 2023 r. zostało wydane z naruszeniem przepisów prawa procesowego, co miało istotny wpływ na wynik sprawy.
Stosownie do treści art. 129 § 2 k.p.a. odwołanie wnosi się w terminie czternastu dni od dnia doręczenia decyzji stronie, a gdy decyzja została ogłoszona ustnie - od dnia jej ogłoszenia stronie.
Zgodnie z art. 57 § 4 k.p.a. jeżeli koniec terminu wykonania czynności przypada na dzień uznany ustawowo za wolny od pracy lub na sobotę, termin upływa następnego dnia, który nie jest dniem wolnym od pracy ani sobotą.
Z kolei według art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. termin uważa się za zachowany jeżeli przed jego upływem pismo zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. - Prawo pocztowe.
W art. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 stycznia 1951 r. o dniach wolnych od pracy (Dz. U. z 2015 r., poz.
90) określono, że dniami wolnymi od pracy są dni: 1 stycznia - Nowy Rok, 6 stycznia - Święto Trzech Króli, pierwszy dzień Wielkiej Nocy, drugi dzień Wielkiej Nocy, 1 maja - Święto Państwowe, 3 maja - Święto Narodowe Trzeciego Maja, pierwszy dzień Zielonych Świątek, dzień Bożego Ciała, 15 sierpnia - Wniebowzięcie Najświętszej Maryi Panny, 1 listopada - Wszystkich Świętych, 11 listopada - Narodowe Święto Niepodległości, 25 grudnia - pierwszy dzień Bożego Narodzenia, 26 grudnia - drugi dzień Bożego Narodzenia.
Przyjmując zatem, że decyzja Dyrektora ARiMR została doręczona w dniu 2 czerwca 2022 r. (k. 71 akt admin.), oznacza to, że ostatni dzień 14-dniowego terminu do wniesienia odwołania przypadał w dniu 16 czerwca 2022 r. (czwartek), a więc w 2022 r. w dzień Bożego Ciała. W konsekwencji za ostatni dzień terminu do wniesienia odwołania należało uznać 17 czerwca 2022 r.
W tym właśnie dniu odwołanie zostało nadane w polskiej placówce pocztowej operatora wyznaczonego w rozumieniu ustawy - Prawo pocztowe, czego nie kwestionuje organ w wyrażonym stanowisku. Oznacza to, że zgodnie z treścią art. 57 § 5 pkt 2 k.p.a. termin do dokonania czynności został zachowany, a organ nieprawidłowo zastosował art. 134 k.p.a.
Na marginesie jedynie zaznaczyć należy, że rozpoznanie odwołania nastąpiło po upływie pół roku, co niewątpliwie spowodowało, ze organowi umknęła data 16 czerwca 2022 r., która jako święto Bożego Ciała była dniem wolnym od pracy.
Jednocześnie chybiony był zarzut skarżącego odnoszący się do stwierdzenia nieważności zaskarżonego postanowienia.
Mając powyższe na uwadze sąd na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 119 pkt 3 p.p.s.a. orzekł o uchyleniu postanowienia.
O kosztach postępowania sąd orzekł na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 § 1 p.p.s.a.