Uzasadnienie
S. [...] wniosło do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w R. w przedmiocie odmowy udostępnienia informacji publicznej.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu w wysokości 200 zł, skarżące S. złożyło na urzędowym formularzu PPPr wniosek (uzupełniony pismem z dnia 7 stycznia 2009 r.) o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowego zwolnienia od kosztów sądowych.
W uzasadnieniu wniosku podniesiono, że S. [...] w skład którego wchodzą osoby często bezrobotne powstało w celu ochrony praw mieszkańców przed despotyzmem miejscowych władz. Nie prowadzi ono żadnej działalności finansowej, nie posiada majątku i opiera się na społecznej pracy zarządu.
Pismem z dnia 30 grudnia 2008 r. zobowiązano skarżące S. do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy poprzez udzielenie informacji w jaki sposób uzyskuje ono środki finansowe na realizację działalności, czy posiada majątek oraz w jakiej wysokości ustanowione są składki członkowskie.
W odpowiedzi działający w imieniu S. Prezes S. G. oświadczył, że aktualnie S. ma 19 oficjalnych członków, którzy w większości są ludźmi wielodzietnymi i o bardzo niskich dochodach, dlatego też koszty działalności S. (papier, tusz, kserokopie) ponosi Prezes S. G.. Zatem w sytuacji osobistej członków S. kwota 200 zł tytułem wpisu stanowi "spory wydatek".
Zgodnie z art. 246 § 2 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153 poz. 1270 ze zm.) zwanej dalej ppsa, przyznanie prawa pomocy osobie prawnej, a także innej jednostce organizacyjnej nie posiadającej osobowości prawnej może nastąpić w zakresie całkowitym, gdy jednostka ta wykaże, że nie ma żadnych środków na poniesienie jakichkolwiek kosztów postępowania, zaś w zakresie częściowym, gdy wykaże, że nie ma dostatecznych środków na poniesienie pełnych kosztów postępowania.
Regulacja ta stanowi odstępstwo od generalnej zasady zawartej w art. 199 ppsa, że w postępowaniu sądowoadministracyjnym strony same ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie. Rzeczą zatem strony wnioskującej o przyznanie prawa pomocy jest wykazanie, że jej sytuacja materialna jest na tyle trudna, że uzasadnia wyjątkowe potraktowanie.
Ze statutu S. wynika, że jednym ze środków realizacji jego celów jest uczestniczenie jako strona w rozumieniu przepisów Kpa w postępowaniach administracyjnych, karnych, cywilnych oraz występowanie z wnioskami i postulatami pod adresem organów państwowych, samorządowych (...) wymiaru sprawiedliwości oraz innych instytucji w imieniu swoich członków (§ 9 Statutu). Chcąc zatem realizować swą regulaminową działalność na drodze postępowania sądowoadministracyjnego S. powinno liczyć się z koniecznością ponoszenia kosztów tego postępowania. Innymi słowy oznacza to, że w procedurze planowania wydatków związanych z prowadzoną działalnością, podmioty prowadzące tę działalność, przewidując realizację swych praw przed sądem, powinny uwzględniać także konieczność posiadania środków na prowadzenie procesu sądowego. W przypadku stowarzyszenia, którego członkowie mają wynikający ze statutu (§ 13 pkt 2) obowiązek regularnego opłacania składek, konieczność ponoszenia kosztów sądowych powinna również być brana pod uwagę przy ustalaniu wysokości tychże składek.
Samo stwierdzenie, że członkowie S. – 19 osób, to ludzie wielodzietni i często bezrobotni, w sytuacji gdy Sąd nie ma możliwości badania w niniejszym postępowaniu, indywidualnej sytuacji finansowej i rodzinnej członków, jest niewystarczające dla wykazania, że wnioskodawca istotnie nie ma dostatecznych środków na poniesienie kosztów postępowania nawet w zakresie częściowym.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 246 § 2 pkt 2 oraz art. 254 §1 i art. 258 § 1 i 2 pkt 7 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, postanowiono jak w sentencji.