Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 10 lipca 2014 r., sygn. akt VIII SA/Wa 626/14

Uzasadnienie

Pismem z dnia [...] maja 2014 r. Pan S. K. (dalej: "skarżący") wniósł skargę na działanie Marszałka Senatu Rzeczypospolitej Polskiej.

W uzasadnieniu skarżący zarzucił organowi:

1. - uchylanie się od umieszczenia godła RP na oficjalnej stronie internetowej organu;
2. - przypisanie na stronie internetowej organu wyższości jego loga nad godłem Rzeczypospolitej Polskiej;
3. - zezwolenie na umieszczenie w Sali posiedzeń organu godła nie odpowiadającego przepisom ustawy o godle, barwach i hymnie Rzeczypospolitej Polskiej oraz o pieczęciach państwowych;
4. - zezwolenie na umieszczenie na stronie internetowej barw Rzeczypospolitej Polskiej z naruszeniem ww. ustawy.

Wojewódzki Sad Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Zgodnie z przepisem art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1269 ze zm.), sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej, przy czym kontrola ta sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej.

Ponadto, co wymaga podkreślenia, Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (vide: art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej także: "p.p.s.a.").

Przed przystąpieniem do oceny zasadności każdej skargi, Sąd ma obowiązek zbadać, czy przedstawiona mu sprawa należy do drogi sądowej, a więc czy mieści się w granicach objętych kontrolą sądową (kognicją sądu administracyjnego). Sąd administracyjny sprawuje bowiem sądową kontrolę działalności administracji publicznej tylko w granicach określonych prawem.

W tej sytuacji, rozpoznając niniejszą sprawę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w pierwszej kolejności obowiązany był zbadać, czy przedmiot skargi - w tym przypadku czynność organu należy do właściwości sądów administracyjnych.

Granice właściwości sądów administracyjnych oraz istota wymiaru sprawiedliwości sprawowanego przez te sądy, zostały określone wprost w art. 184 Konstytucji RP. Z przepisu tego wynika, że sądy administracyjne sprawują w zakresie określonym w ustawie, kontrolę działalności organów administracji publicznej.

Wyraźne określone w Konstytucji RP granice właściwości rzeczowej sądów administracyjnych znalazły swoje potwierdzenie w przepisach ustaw reformujących sądownictwo administracyjne, a więc ustawy Prawo o ustroju sądów administracyjnych, ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, jak również ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Przepisy wprowadzające ustawę - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i ustawę - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2002 r. Nr 153, poz. 1271 ze zm.).

Zakres kontroli sądowej sprecyzowany został w art. 3 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. – dalej także: "p.p.s.a."). Zgodnie z jego treścią, kontrola działalności administracji publicznej obejmuje orzekanie w sprawach ze skarg na:

1. 1) decyzje administracyjne;
2. 2) postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także na postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty;
3. 3) postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które służy zażalenie;
4. 4) inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa;

4a) pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach;

1. 5) akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6) akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7) akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8) bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4a.

Sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę oraz rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, jak też spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej (por. art. 3 § 3 i art. 4 p.p.s.a.).

Należy zauważyć, że zgodnie z przytoczonymi przepisami, kontrola działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne obejmuje m.in. orzekanie w sprawach skarg na inne, niż decyzje administracyjne i postanowienia, akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień bądź obowiązków wynikających z przepisów prawa (art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a.).

Z powyższego wynika, że akty lub czynności podlegające kontroli sądu administracyjnego muszą spełniać następujące warunki:

1. - nie mogą mieć charakteru decyzji lub postanowienia wydanego w postępowaniu jurysdykcyjnym, egzekucyjnym lub zabezpieczającym,
2. - winny mieć charakter publicznoprawny,
3. - być skierowane do indywidualnego podmiotu oraz
4. - dotyczyć jego uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa.

Ostatni warunek oznacza, że musi istnieć ścisły związek między przepisem prawa, który określa uprawnienie lub obowiązek a aktem lub czynnością, która dotyczy takiego uprawnienia lub obowiązku (tak m.in. /w:/ postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 grudnia 2007 r., sygn. akt II GSK 265/07).

W świetle powyższego należy wskazać, że czynność z zakresu administracji publicznej może podlegać zaskarżeniu do sądu administracyjnego jedynie, gdy z jej treści wynika przyznanie stronie uprawnień lub nałożenie na nią określonych obowiązków, a czynności te wynikają z władczego działania organu administracji publicznej.

Kwestionowana przez skarżącego działalność organu nie rozstrzyga zatem władczo i jednostronnie o prawach lub obowiązkach, nie nosi zatem koniecznej cechy aktu, mogącego podlegać ocenie sądu administracyjnego. Działalność ta nie podlega również kontroli sądowoadministracyjnej na mocy przepisów szczególnych.

Sąd w składzie rozpoznającym sprawę podziela troskę Pana S.K. o to, by godło i barwy Rzeczypospolitej Polskiej były propagowane z najwyższą czcią, co zwłaszcza powinno być obowiązkiem wszystkich organów Państwa. Wyrażając zrozumienie godnych szacunku pobudek, jakie kierowały Panem S. K., Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie z wyżej przedstawionych przyczyn prawnych, ze względu na brak prawem przypisanych kompetencji, nie jest jednak w stanie podjąć oczekiwanych przez niego działań prawnych.

Biorąc powyższe pod uwagę, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 p.p.s.a. – odrzucił skargę, jako wniesioną w sprawie nienależącej do właściwości sądu administracyjnego.