Postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawiez 17 marca 2023 r., sygn. akt VIII SAB/Wa 3/23

Uzasadnienie

Pismem z 28 listopada 2022 r. K. S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na bezczynność Prokuratora Okręgowego w R. w przedmiocie rozpatrzenia pisma z 9 marca 2022 r. stanowiącego skargę na odmowę wszczęcia postępowania karnego w sprawie uporczywego i złośliwego łamania praw pracowniczych U.S. z wniosku z 8 lutego 2021 r. oraz wznowienia postępowania karnego w sprawie złośliwego i uporczywego łamania praw pracowniczych U. i K. S., prowadzonego przez Prokuraturę Rejonową w G. W odpowiedzi na skargę Prokurator Okręgowy w R. wniósł o jej odrzucenie jako niedopuszczalnej ewentualnie oddalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zważył, co następuje.

Na wstępie wskazać należy, że merytoryczne rozpatrzenie zasadności skargi poprzedzone jest w postępowaniu przed sądem administracyjnym badaniem dopuszczalności jej wniesienia. Skarga jest dopuszczalna, gdy przedmiot sprawy należy do właściwości sądu, skargę wniesie uprawniony podmiot, oraz gdy spełnia ona wymogi formalne i została złożona w terminie. Stwierdzenie braku którejś z wymienionych przesłanek dopuszczalności zaskarżenia uniemożliwia nadanie skardze dalszego biegu, co w konsekwencji prowadzi do odrzucenia skargi.

Zgodnie z art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2021 r., poz. 137 ze zm.) sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej (§ 1). Kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej (§ 2).

Stosownie do art. 3 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.) dalej: "p.p.s.a.", sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie.

W myśl art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej, która obejmuje orzekanie w sprawach skarg m.in. na:

1. 1. decyzje administracyjne,
2. 2. postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, na które służy zażalenie albo kończące postępowanie, a także postanowienia rozstrzygające sprawę co do istoty,
3. 3. postanowienia wydane w postępowaniu egzekucyjnym i zabezpieczającym, na które przysługuje zażalenie;
4. 4. inne niż określone w pkt 1-3 akty lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczące uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa, z wyłączeniem aktów lub czynności podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 735, 1491 i 2052), postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2021 r. poz. 1540, 1598, 2076 i 2105), postępowań, o których mowa w dziale V w rozdziale 1 ustawy z dnia 16 listopada 2016 r. o Krajowej Administracji Skarbowej (Dz. U. z 2021 r. poz. 422, z późn. zm.), oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw;

4a. pisemne interpretacje przepisów prawa podatkowego wydawane w indywidualnych sprawach, opinie zabezpieczające i odmowy wydania opinii zabezpieczających;

1. 5. akty prawa miejscowego organów jednostek samorządu terytorialnego i terenowych organów administracji rządowej;
2. 6. akty organów jednostek samorządu terytorialnego i ich związków, inne niż określone w pkt 5, podejmowane w sprawach z zakresu administracji publicznej;
3. 7. akty nadzoru nad działalnością organów jednostek samorządu terytorialnego;
4. 8. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadkach określonych w pkt 1-4 lub przewlekłe prowadzenie postępowania w przypadku określonym w pkt 4a;
5. 9. bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania w sprawach dotyczących innych niż określone w pkt 1-3 aktów lub czynności z zakresu administracji publicznej dotyczących uprawnień lub obowiązków wynikających z przepisów prawa podjętych w ramach postępowania administracyjnego określonego w ustawie z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego oraz postępowań określonych w działach IV, V i VI ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. - Ordynacja podatkowa oraz postępowań, do których mają zastosowanie przepisy powołanych ustaw.

Stosownie do art. 3 § 2a p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach sprzeciwów od decyzji wydanych na podstawie art. 138 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego. Ponadto, zgodnie z art. 3 § 3 p.p.s.a. sądy administracyjne orzekają także w sprawach, w których przepisy ustaw szczególnych przewidują sądową kontrolę i stosują środki określone w tych przepisach.

Z powyższego wynika, że skarga do sądu administracyjnego może być wniesiona na akt lub czynność wymienioną w art. 3 § 2 pkt 1 – 7 p.p.s.a. lub na bezczynność (zaniechanie) w podjęciu konkretnego aktu lub przewlekłość w podejmowaniu tego aktu (art. 3 § 2 pkt 8 – 9 p.p.s.a.).

Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 1 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, jeżeli sprawa nie należy do właściwości sądu administracyjnego.

Przedmiotem zaskarżenia w niniejszej sprawie jest bezczynność Prokuratora Okręgowego w przedmiocie rozpatrzenia pisma skarżącego z 9 marca 2022 r., a więc w istocie jej przedmiotem są kwestie związane z prowadzonym przez organy ścigania postępowaniem. Zasady prowadzenia tego postępowania uregulowane są w ustawie z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks postępowania karnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 534, dalej: k.p.k.). Nie ulega wątpliwości, iż wydane w trakcie postępowania karnego akty prawne lub czynności nie zaliczają się do żadnej z kategorii aktów lub czynności wymienionych w cytowanym art. 3 § 2 p.p.s.a. Nie podlegają one zatem kontroli sądów administracyjnych.

W konsekwencji tego także ocena bezczynności organów w zakresie wydania aktów prawnych lub dokonania czynności w toku postępowania karnego nie należy do właściwości sądów administracyjnych. Sąd administracyjny nie nadzoruje prokuratora w zakresie prowadzonych indywidualnie postępowań. Funkcja ta jest realizowana w oparciu o nadzór instancyjny przewidziany przepisami postępowania karnego. Zatem wszelkie aspekty tego postępowania, zarówno w fazie postępowania sądowego jak i postępowania przygotowawczego prowadzonego przez prokuratora reguluje Kodeks postepowania karnego.

Jak słusznie zauważył Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu postanowienia z 16 stycznia 2023 r. sygn. akt I SAB/Wa 364/22 sposób rozpoznania korespondencji kierowanej do organów prokuratury oraz zasadność i prawidłowość wydawanych rozstrzygnięć powinny być weryfikowane na gruncie przepisów Kodeksu postępowania karnego. Również wszelkie skargi i wnioski dotyczące działalności prokuratury podlegają rozpoznaniu w odrębnym trybie, a mianowicie według reguł zawartych w Dziale XIV rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 7 kwietnia 2016 r. Regulamin wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury, a przepisy Działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego oraz rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 8 stycznia 2002 r. w sprawie organizacji, przyjmowania i rozpatrywania skarg i wniosków, stosuje się jedynie w zakresie nieuregulowanym w ustawie Prawo o prokuraturze i Regulaminie wewnętrznego urzędowania powszechnych jednostek organizacyjnych prokuratury. (zob. postanowienie NSA z 2 grudnia 2021 r., sygn. akt III OSK 6862/21).

Mając na uwadze powyższe stwierdzić należało, że wniesiona w niniejszej sprawie skarga nie podlega właściwości sądu administracyjnego, co obligowało Sąd do jej odrzucenia na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 58 § 3 P.p.s.a. o czym orzeczono w sentencji postanowienia.