Orzeczenie TK z 13 lutego 1991 r., W 3/90

Teza

Po rozpoznaniu na posiedzeniu w dniu 13 lutego 1990 r. wniosku z dnia 16 lipca 1990 r. Rzecznika Praw Obywatelskich o ustalenie (...) powszechnie obowiązującej wykładni art. 3 ust. 2 i art. 4 ustawy z 1950 r. o wydawaniu Dziennika Ustaw Rzeczypospolitej Polskiej i Dziennika Urzędowego Rzeczypospolitej Polskiej "Monitor Polski" /Dz.U. 1950 nr 58 poz. 524/, w szczególności przez "określenie skutków prawnych faktycznego opóźnienia i dostarczenia adresatom wymienionych organów promulgacyjnych w ten sposób, że w praktyce niemożliwe jest zastosowanie się do norm prawnych ogłoszonych w danym organie promulgacyjnym"

• postanawia nie ustalić powszechnie obowiązującej wykładni wymienionych wyżej przepisów przez określenie następstw prawnych praktyki związanej ze stosowaniem ustawy.

Uzasadnienie

Trybunał Konstytucyjny, będąc sądem prawa, a nie faktów, nie ma kompetencji oceniania legalności określonej praktyki w dziedzinie publikacji aktów normatywnych. Pragnie także zauważyć, że większość z sygnalizowanych we wniosku Rzecznika Praw Obywatelskich przypadków nieprawidłowej praktyki jest następstwem określonych sytuacji faktycznych, a nie następstwem nieprawidłowego stosowania przepisów ustawy o wydawaniu Dziennika Ustaw i Monitora Polskiego. Nieprawidłowe stosowanie ustawy w praktyce mogłoby stanowić podstawę ustalenia powszechnie obowiązującej wykładni ustaw jedynie wówczas, gdyby miało znamiona praktyki będącej następstwem rozbieżnej wykładni przepisów ustawy. Podstawą wykładni byłyby wówczas wątpliwości, jak rozumieć przepisy ustawy. Jak jednak wskazano wyżej, przepisy art. 3 ust. 2 i art. 4 ustawy o wydawaniu Dziennika Ustaw i Monitora Polskiego nie dają powodów do takiej wykładni.

Wbrew pozorom zagadnienie promulgacji nie jest zagadnieniem technicznym. Jego związek z zasadą praworządności jest nierozdzielny.

Biorąc pod uwagę braki ustawy o wydawaniu Dziennika Ustaw i Monitora Polskiego, będące źródłem wadliwej praktyki w dziedzinie ogłaszania aktów normatywnych i ich wejścia w życie, Trybunał Konstytucyjny doszedł do wniosku, że mają one znamiona luki i uchybienia w prawie. Ich usunięcie jest niezbędne dla zapewnienia spójności systemu prawa, a w szczególności - dla uzyskania harmonii między obowiązkami i prawami obywateli oraz innych podmiotów prawa w warunkach państwa prawnego.

Sformułowane w związku z tym uwagi postanowił przedstawić Sejmowi RP stosownie do postanowień art. 5 ustawy z dnia 29 kwietnia 1985 o Trybunale Konstytucyjnym.