Zakres wniosku o wydanie interpretacji indywidualnej
11 sierpnia 2026 r. wpłynął Państwa wniosek z tego samego dnia o wydanie interpretacji indywidualnej, dotyczący podatku dochodowego od osób prawnych. Uzupełnili go Państwo pismem z 16 września 2026 r. (wpływ 17 września 2026 r.) – w odpowiedzi na wezwanie.
Treść wniosku jest następująca: Opis stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego Opis działalności gospodarczej Wnioskodawcy i informacje ogólne Wnioskodawca jest podmiotem prowadzącym działalność na podstawie ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Prawo bankowe (dalej: „Prawo Bankowe”, t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 38 z późn. zm.) posiadającym siedzibę na terytorium Polski i podlegającym w Polsce opodatkowaniu od całości dochodów bez względu na miejsce ich osiągnięcia (polski rezydent podatkowy).
Bank świadczy usługi między innymi w zakresie udzielania kredytów, prowadzenia rozliczeń pieniężnych, prowadzenia rachunków papierów wartościowych, działalności maklerskiej związanej z rynkiem papierów wartościowych, jest organizatorem, agentem emisji, depozytariuszem, agentem ds. płatności, agentem zabezpieczeń oraz gwarantem. Działalność Wnioskodawcy jest uniwersalna, w związku z tym, Wnioskodawca posiada szeroki zakres usług finansowych skierowanych zarówno do osób fizycznych, małych i średnich przedsiębiorstw jak i do podmiotów korporacyjnych. W ramach prowadzonej działalności gospodarczej Wnioskodawca, jako kredytodawca, udziela kredytów klientom indywidualnym i korporacyjnym.
Należności wynikające z zawieranych umów kredytowych, które są dla Banku źródłem przychodu podatkowego stanowią przede wszystkim spłaty z tytułu odsetek, prowizje i inne opłaty, natomiast spłaty części kapitałowej udzielanych kredytów nie stanowią po stronie Banku przychodu podatkowego. W tym miejscu należy wskazać, że Bank jest również stroną umów kredytów udzielonych przez inne banki. Niemniej przedmiotem niniejszego wniosku są jedynie finansowania (kredyty) udzielone przez Bank (tj. wierzytelności kredytowe własne).
Przed udzieleniem kredytu Wnioskodawca dokonuje oceny zdolności kredytowej kontrahenta (kredytobiorcy), tak aby zminimalizować ryzyko braku spłaty udzielonego kredytu (analiza ryzyka kredytowego). Takiej weryfikacji, mającej na celu ograniczenie ryzyka kredytowego, dokonuje zespół specjalistów Banku. Niemniej, w toku prowadzonej przez Wnioskodawcę działalności może dochodzić do sytuacji, w których kredytobiorcy zaprzestają terminowego spłacania zaciągniętych zobowiązań kredytowych lub w ogóle nie spłacają należności (w całości lub części).
W tym kontekście Bank podejmuje szereg działań zgodnie z wdrożonymi ramami wewnętrznego nadzoru, tj. procedurami i instrukcjami wewnętrznymi (dalej: „Procedury”) oraz przepisami powszechnie obowiązującego prawa cywilnego, zmierzających do efektywnego ściągnięcia wierzytelności, bądź ich odsprzedaży zewnętrznym podmiotom. Zasady odpisywania nieściągalnych wierzytelności kredytowych do ewidencji pozaksięgowej Bank sporządza sprawozdanie finansowe zgodnie z Międzynarodowymi Standardami Rachunkowości (dalej: „MSR”) i Międzynarodowymi Standardami Sprawozdawczości Finansowej (dalej: „MSSF”).
W kwestiach nieuregulowanych przez MSSF i interpretacje, Bank stosuje polskie standardy rachunkowości, tj. przepisy ustawy o rachunkowości i przepisy wykonawcze do tej ustawy. Zgodnie z MSSF Bank jest zobowiązany do tworzenia odpisów na oczekiwane straty kredytowe, a schemat działania Wnioskodawcy w powyższym zakresie określają również Procedury. W zakresie określonym przez Ustawę o CIT, w szczególności w zależności od uprawdopodobnienia nieściągalności wierzytelności, Bank zalicza odpisy na oczekiwane straty kredytowe dokonane od kredytów do kosztów uzyskania przychodów.
Bank jest uprawniony do zaliczania do kosztów uzyskania przychodów odpisów aktualizujących z tytułu utraty wartości kredytów (dalej: „odpisy na straty kredytowe”), stosownie do zasad wskazanych w art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze Ustawy o CIT, stosując przesłanki uprawdopodobnienia nieściągalności wierzytelności, o których mowa w art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT. W myśl ww. przepisów możliwość zaliczenia odpisów na straty kredytowe do kosztów uzyskania przychodów uzależniona jest od: 1) rodzaju wierzytelności, 2) okresu opóźnienia w spłacie wierzytelności, 3) spełnienia co najmniej jednej przesłanki uprawdopodobnienia nieściągalności.
Bank zalicza do kosztów uzyskania przychodów odpisy na straty kredytowe dotyczące należności z tytułu kapitału kredytu, tj. pomniejszone o wartość odpisów na straty kredytowe dotyczące odsetek, prowizji i opłat, które zostały utworzone na pokrycie wierzytelności własnych Wnioskodawcy. W celu udokumentowania wystąpienia przesłanki uprawdopodobnienia nieściągalności wierzytelności, Bank pozyskuje informacje i dokumenty, które poświadczają fakt jej zaistnienia i nie budzą uzasadnionych wątpliwości w tym zakresie.
W tym kontekście Wnioskodawca pragnie wyraźnie podkreślić, że mimo uzasadnionej perspektywy braku częściowej lub całościowej spłaty kredytów, po utworzeniu odpisu aktualizującego wierzytelności te nadal znajdują się w ewidencji rachunkowej Banku. Z perspektywy rachunkowej odpisy te pomniejszają wartość bilansową brutto aktywa finansowego jakim jest wierzytelność kredytowa.
W wyniku przeciągających się, z przyczyn niezależnych od Banku, działań windykacyjnych oraz zmieniającej się sytuacji ekonomicznej dłużników, odniesieniu do niektórych z wierzytelności kredytowych, na które utworzone zostały odpisy na straty kredytowe, Bank może podjąć decyzję o zaprzestaniu ujmowania ich w ewidencji rachunkowej (bilansie lub ewidencji pozabilansowej). Dzieje się tak w sytuacji, w której Bank nie widzi perspektyw na spłatę należności wynikających z wierzytelności kredytowych przez kontrahentów - dłużników.
Wyżej wymienione działania, w zależności od statusu danej wierzytelności, mogą przyjąć dwie formy, tj.: 1) całkowitego, definitywnego spisania nieodzyskiwanej wierzytelności kredytowej z ewidencji rachunkowej Banku do ewidencji pozaksięgowej (dalej: „spisania całkowite” lub „odpisania całkowite”) lub 2) spisania definitywnego nieodzyskiwanej części wierzytelności kredytowej z ewidencji rachunkowej Banku do ewidencji pozaksięgowej (dalej: „spisania częściowe” lub „odpisania częściowe”). Jak stanowi MSSF 9 (par.
5.4.4 Odpisanie), „Jednostka bezpośrednio obniża wartość bilansową brutto składnika aktywów finansowych, jeżeli nie ma ona uzasadnionych perspektyw na odzyskanie danego składnika aktywów finansowych w całości lub części. Odpisanie stanowi zdarzenie prowadzące do zaprzestania ujmowania". Zatem z perspektywy rachunkowej, spisanie (odpisanie) definiuje się jako obniżenie wartości bilansowej brutto składnika aktywów finansowych, jeżeli jednostka nie ma uzasadnionych perspektyw na odzyskanie danego składnika aktywów finansowych w całości lub części. Odpisy mogą dotyczyć całości składnika aktywów finansowych lub jego części.
W praktyce spisanie należności do ewidencji pozaksięgowej (całkowite lub częściowe) jest dokonywane wyłącznie w odniesieniu do tej części ekspozycji, w przypadku której Bank, na podstawie ustalonych kryteriów, nie oczekuje istotnych odzysków. Należy podkreślić, że spisanie ekspozycji ma charakter księgowy i nie jest tożsame z umorzeniem zobowiązania dłużnika. Bank może nadal prowadzić działania windykacyjne oraz odzyskiwać należności po dokonaniu spisania, a uzyskane odzyski, spisanych uprzednio należności w koszty podatkowe, są ujmowane jako przychody w okresach, w których zostały zrealizowane.
Rezultatem spisania wierzytelności z ewidencji księgowej jest zakończenie rachunkowego „bytu” tych należności. W praktyce, co do zasady, spisanie wierzytelności (całkowite lub częściowe, w stosunku do części spisanej) wiąże się z zaprzestaniem dalszego naliczania odsetek, chyba że podjęta przez Bank decyzja stanowić będzie inaczej. Definitywne spisanie wierzytelności kredytowych do ewidencji pozaksięgowej nie skutkuje natomiast automatycznym unicestwieniem ich z jakichkolwiek baz danych powiązanych z działalnością Banku.
W dalszym ciągu widnieją one bowiem w systemach Banku, w tym w systemie windykacyjnym Wnioskodawcy, jednak nie znajdują się już one w ewidencji bilansowej lub pozabilansowej Banku Mechanizm całkowitego i częściowego spisania wierzytelności jest taki sam z perspektywy rachunkowej, z tą różnicą, że spisanie częściowe dotyczy wyłącznie części wierzytelności, która jest nieodzyskiwalna, tj. tej części ekspozycji kredytowej, w odniesieniu do której Bank nie oczekuje otrzymania odzysków. Zgodnie z punktem B5.4.9 MSSF 9: „Odpisy mogą odnosić się do składnika aktywów finansowych w całości lub do jego części.
Przykładowo, jednostka zamierza wyegzekwować zabezpieczenie składnika aktywów finansowych i oczekuje odzyskania z zabezpieczenia nie więcej niż 30 procent wartości składnika aktywów finansowych. Jeżeli jednostka nie ma uzasadnionych perspektyw odzyskania dalszych przepływów pieniężnych z tytułu składnika aktywów finansowych, powinna ona odpisać pozostałych 70 procent wartości składnika aktywów finansowych.” Zatem spisanie częściowe nie obejmuje tej części wierzytelności, która zgodnie z kryteriami określonymi w Procedurach jest odzyskiwalna. Z kolei spisanie całkowite dotyczy tych wierzytelności, które w całości są klasyfikowane jako nieodzyskiwalne.
W momencie dokonania spisania całkowitego Wnioskodawca dokonuje odwrócenia wcześniej rozpoznanego kosztu uzyskania przychodu na poziomie odpisu na straty kredytowe (tj. na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze w zw. z art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT) w przychód w podatku CIT. W przypadku spisania częściowego Wnioskodawca postępuje analogicznie, tj. odwraca rozpoznany wcześniej koszt podatkowy na poziomie odpisu na straty kredytowe, ale tylko w stosunku do części spisanej – w części w jakiej odpis został wykorzystany do spisania wierzytelności.
Część niepodlegająca spisaniu wraz z odpowiadającej jej odpisem pozostaje w ewidencji bilansowej i w rachunku podatkowym Wnioskodawcy jako koszt podatkowy aż do chwili odpisania tej pozostałej części wierzytelności kredytowej. W tym kontekście należy wskazać, że czynność spisania całkowitego lub częściowego może nastąpić, gdy wierzytelność jest wymagalna, przed lub po udokumentowaniu nieściągalności, o którym mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT.
Decyzja o spisaniu całkowitym lub częściowym podejmowania jest zgodnie z polityką rachunkowości Wnioskodawcy, a spełnienie określonych w niej kryteriów może kwalifikować daną wierzytelność do spisania całkowitego lub częściowego, niezależnie od toczących się procesów zmierzających do uzyskania udokumentowania nieściągalności, o którym mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT. Udokumentowanie, o którym mowa powyżej pełni ważną rolę w podatkowym traktowaniu przez Bank poszczególnych wierzytelności nieperformujących.
Wnioskodawca raz jeszcze podkreśla, że zasady z tym związane, w tym warunki uznania nieściągalności wierzytelności za udokumentowaną, określone są w Procedurach Banku, które w sposób szczegółowy odnoszą się również do gromadzonej przez Bank dokumentacji. Wdrożone przez Bank Procedury odpowiadają w tym zakresie regulacjom Ustawy o CIT. Wnioskodawca pragnie również podkreślić, że w przypadku wystąpienia przesłanek udokumentowania nieściągalności (określonych w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT), właściwe jednostki organizacyjne Banku, zgodnie z Procedurami, weryfikują faktyczne spełnienie warunków tych zdarzeń oraz przygotowują i gromadzą w tym zakresie niezbędne dokumenty.
Niemniej, z uwagi na czynniki niezależne od Wnioskodawcy (np. opóźnienie w otrzymaniu postanowień sądowych), a także ze względu na ustalony obieg dokumentów w Banku, może dochodzić do różnicy czasowej pomiędzy wystąpieniem przesłanki, a momentem, w którym Bank (tj. właściwe osoby odpowiedzialne za rozliczenia podatkowe Banku) pozyskuje taką informację i ma możliwość należytego udokumentowania wystąpienia przesłanek.
W takim przypadku Bank ma możliwość dokonania oceny spełnienia przesłanki (udokumentowania) dopiero po uzyskaniu pełnej wiedzy w tym zakresie, gdy odpowiednie dokumenty zostaną pozyskane przez Bank, przekazane do odpowiednich komórek merytorycznych i ocenione pod względem spełnienia przesłanek udokumentowania. Zasady przenoszenia nieściągalnych wierzytelności kredytowych do ewidencji pozabilansowej W odniesieniu do niektórych wierzytelności lub ich części Bank może przenieść należność z ewidencji bilansowej do ewidencji pozabilansowej, która stanowi element ksiąg rachunkowych.
Należy w tym miejscu odróżnić spisanie wierzytelności z ksiąg (które tworzą ewidencja bilansowa i pozabilansowa) do ewidencji pozaksięgowej od przeniesienia wierzytelności z ewidencji bilansowej do pozabilansowej. Przeniesienie wierzytelności z ewidencji bilansowej do ewidencji pozabilansowej odbywa się poprzez przeniesienie wartości tych wierzytelności do tej ewidencji wraz z odpowiadającymi im odpisami, gdzie na odpowiednich kontach ewidencjonowana jest należność oraz odpowiadający jej odpis. Nie dochodzi tutaj zatem do wykorzystania odpisu i jego wyksięgowania z ksiąg rachunkowych, a jedynie do jego przeniesienia w ramach tych ksiąg rachunkowych do ewidencji pozabilansowej.
Wnioskodawca zatem, tak jak to czynił na poziomie ewidencji bilansowej, kontynuuje rozpoznanie kosztu podatkowego na poziomie utworzonego odpisu na daną wierzytelność z uwzględnieniem zasad dotyczących uprawdopodobnienia nieosiągalności, tj zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze w zw. z art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT.
Na rzecz Wnioskodawcy wydana została indywidualna interpretacja podatkowa (…), w ramach której organ podatkowy potwierdził, że przeniesienie wierzytelności kredytowej z ewidencji bilansowej do ewidencji pozabilansowej, wraz z odpowiadającym jej odpisem aktualizującym jest co do zasady neutralne podatkowo, nie stanowi odpisania wierzytelności w rozumieniu przepisów ustawy o CIT, a jest czynnością techniczną. Wydana na rzecz Banku interpretacja odnosi się do przeniesienia całości wierzytelności z ewidencji bilansowej do pozabilansowej.
Natomiast w ramach działalności Wnioskodawcy dochodzi i może dochodzić do sytuacji, w której z ewidencji bilansowej do pozabilansowej przenoszona jest jedynie część danej ekspozycji kredytowej. W odniesieniu do wierzytelności przeniesionych do ewidencji pozabilansowej Bank monitoruje sytuację dłużnika (podejmuje czynności windykacyjne) również po przeniesieniu do ewidencji pozabilansowej, oraz prowadzi działania mające na celu odzyskanie danej wierzytelności. Działanie to nie powoduje zmian w sytuacji prawnej i faktycznej wierzytelności (niezależnie od tego czy przenoszona jest całość czy tylko część wierzytelności).
Dopiero z chwilą rezygnacji z dochodzenia wierzytelności przez Bank może być podjęta decyzja o definitywnym odpisaniu wierzytelności z ksiąg rachunkowych i spisaniu wierzytelności do ewidencji pozaksięgowej. Wówczas odpis na wierzytelność jest wykorzystywany w celu odpisania wierzytelności i wyksięgowywany z ksiąg rachunkowych.
Wnioskodawca raz jeszcze pragnie podkreślić, że w momencie dokonania spisania wierzytelności do ewidencji pozaksięgowej Wnioskodawca dokonuje odwrócenia wcześniej rozpoznanego kosztu uzyskania przychodu na poziomie odpisu na straty kredytowe i jednocześnie stosuje zasady dotyczące odpisywania nieściągalnych wierzytelności kredytowych do ewidencji pozaksięgowej opisane powyżej. Sprzedaż wierzytelności kredytowych Kolejno Wnioskodawca pragnie wskazać, że w celu odzyskania chociażby części należności wynikających z wierzytelności kredytowych Bank może podjąć decyzję o ich odsprzedaży.
Sprzedaż może nastąpić przed lub po spisaniu całkowitym lub częściowym, a także przed lub po udokumentowaniu nieściągalności, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, w zależności od charakteru danej wierzytelności i warunków ustalonych przez Bank z nabywcą.
W szczególności, w tym kontekście Wnioskodawca pragnie podkreślić, że sprzedaż (zbycie) własnych wierzytelności kredytowych dotyczy i będzie dotyczyć również wierzytelności, które: 1) zostały spisane definitywnie z ewidencji rachunkowej Banku w wartości całej pozostałej do spłaty wierzytelności (spisania całkowite), a przed dokonaniem spisania całkowitego nieściągalność wierzytelności nie została udokumentowana na postawie art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT i nie została udokumentowana również przed datą sprzedaży, 2) zostały spisane definitywnie z ewidencji rachunkowej Banku jedynie w części wartości pozostałej do spłaty wierzytelności (spisania częściowe), a przed dokonaniem spisania częściowego nieściągalność wierzytelności nie została udokumentowana na postawie art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT i nie została udokumentowana również przed datą sprzedaży, 3) zostały spisane definitywnie z ewidencji rachunkowej Banku w wartości całej pozostałej do spłaty wierzytelności (spisania całkowite), a przed dokonaniem spisania całkowitego nieściągalność wierzytelności została udokumentowana na postawie art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT lub została udokumentowana po częściowym spisaniu, ale przed datą sprzedaży, 4) zostały spisane definitywnie z ewidencji rachunkowej Banku jedynie w części wartości pozostałej do spłaty wierzytelności (spisania częściowe), a przed dokonaniem spisania częściowego nieściągalność wierzytelności została udokumentowana na postawie art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT lub została udokumentowana po częściowym spisaniu, ale przed datą sprzedaży.
W stosunku do sprzedawanych wierzytelności objętych niniejszym wnioskiem opóźnienie w spłacie kapitału kredytu (lub odsetek) przekracza 12 miesięcy. Wnioskodawca, co do zasady, dokonuje sprzedaży wierzytelności kredytowych nieściągalnych do funduszy wierzytelności albo towarzystw funduszy inwestycyjnych tworzących fundusz wierzytelności (dalej: „fundusz sekurytyzacyjny”). W ramach niniejszego Wniosku Wnioskodawca pragnie potwierdzić skutki podatkowe w odniesieniu do sprzedaży wierzytelności własnych tylko i wyłącznie do tego rodzaju instytucji finansowych.
Przedmiotem sprzedaży wierzytelności, które są przedmiotem zapytania Wnioskodawcy w ramach niniejszego wniosku, nie są i nie będą wierzytelności przedawnione.
Pytania
1. Czy na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT Wnioskodawca będzie mieć prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w CIT z tytułu nieściągalnych wierzytelności kredytowych po spełnieniu się obu przesłanek, tj. dokonania spisania całkowitego wierzytelności oraz spełnieniu przesłanki udokumentowania, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, po spełnieniu się późniejszej z tych dwóch przesłanek, niezależnie od tego, która z nich wystąpiła jako ostatnia?
2. Czy na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT Wnioskodawca będzie mieć prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w CIT z tytułu nieściągalnych wierzytelności kredytowych po spełnieniu się obu przesłanek tj. dokonania spisania częściowego (w stosunku do części spisanej) wierzytelności oraz spełnieniu przesłanki udokumentowania, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, po spełnieniu się późniejszej z tych dwóch przesłanek, niezależnie od tego, która z nich wystąpiła jako ostatnia?
3. Czy Wnioskodawca jest uprawniony do rozpoznania wartości wierzytelności kredytowych odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w związku ze spełnieniem przesłanki udokumentowania nieściągalności wierzytelności, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT w momencie, w którym właściwe osoby prowadzące rozliczenia podatkowe Wnioskodawcy uzyskują informację o jej zaistnieniu na potrzeby uwzględnienia wartości w rozliczeniach podatkowych Banku?
4. Czy prawidłowe jest podejście Wnioskodawcy, zgodnie z którym prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w CIT na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT z tytułu spisań częściowych wierzytelności powinno być stosowane dla części wierzytelności, która została odpisana, a w przypadku części wierzytelności pozostającej nadal w ewidencji bilansowej powinny być stosowane przepisy art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze w zw. z art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT?
5. Czy w przypadku, gdy spełnienie obu przesłanek (tj. dokonania spisania wierzytelności oraz udokumentowania nieściągalności wierzytelności zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT) nastąpi przed przedawnieniem wierzytelności kredytowej, natomiast osoby prowadzące rozliczenia podatkowe Wnioskodawcy otrzymają informację o zaistnieniu przesłanki udokumentowania dopiero po przedawnieniu się wierzytelności, czy wówczas Wnioskodawca będzie mieć prawo do dokonania korekty rozliczeń roku podatkowego, w którym doszło do spełnienia się późniejszej z tych dwóch przesłanek celem rozpoznania wartości wierzytelności odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w tej dacie?
6. Czy w przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych całkowicie, których nieściągalność nie została udokumentowana, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu z tytułu zbycia wierzytelności do wysokości niespłaconej części udzielonego kredytu, a jednocześnie nabędzie prawo do rozpoznania w kosztach podatkowych straty z tytułu zbycia wierzytelności kredytowej do wysokości udzielonego kapitału na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze oraz art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT?
(pytanie ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku z 16 września 2026 r.) 7. Czy w przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych częściowo, których nieściągalność nie została udokumentowana, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu z tytułu zbycia wierzytelności do wysokości niespłaconej części udzielonego kredytu, a jednocześnie nabędzie prawo do rozpoznania w kosztach podatkowych straty z tytułu zbycia wierzytelności kredytowej do wysokości udzielonego kapitału na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze oraz art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT?
(pytanie ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku z 16 września 2026 r.) 8. Czy w przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych całkowicie, których nieściągalność została udokumentowana zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, w chwili sprzedaży Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód z tytułu dokonania transakcji, bez możliwości rozpoznania kosztów uzyskania przychodów na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT?
(pytanie ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku z 16 września 2026 r.) 9. Czy w przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych częściowo, których nieściągalność została udokumentowana zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, w chwili sprzedaży: a) w odniesieniu do części kapitałowej wierzytelności niespisanej definitywnie z ksiąg rachunkowych Wnioskodawca będzie mieć prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów ze straty na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT, stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą uzyskaną ze zbycia a wartością wierzytelności z tytułu udzielonego przez Bank kredytu, nie wyższą niż kwota udzielonego kredytu oraz nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu ze sprzedaży, zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze Ustawy o CIT?; b) w odniesieniu do części kapitałowej wierzytelności spisanej definitywnie z ksiąg rachunkowych Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód z tytułu dokonania transakcji, bez możliwości uwzględnienia części spisanej w kosztach podatkowych na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT? - przy czym przychód ze sprzedaży powinien zostać rozpoznany tylko w odniesieniu do części kapitałowej spisanej?
(pytanie ostatecznie sformułowane w uzupełnieniu wniosku z 16 września 2026 r.) 10. Czy w przypadku przeniesienia części wierzytelności kredytowej do ewidencji pozabilansowej, gdzie na skutek takiego przeniesienia cała wierzytelność nadal będzie prezentowana w ewidencji rachunkowej, ale częściowo w ewidencji bilansowej i częściowo w ewidencji pozabilansowej, Bank będzie uprawniony do rozpoznania kosztów podatkowych z tytułu odpisów na tą wierzytelność zgodnie art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze w zw. z art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT?
Państwa stanowisko w sprawie
Zdaniem Wnioskodawcy: 1. Na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy z dnia 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 554 ze zm., dalej: „Ustawa o CIT”) Wnioskodawca będzie mieć prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w CIT z tytułu nieściągalnych wierzytelności kredytowych po spełnieniu przesłanki odpisania z tytułu nieściągalności czyli dokonaniu spisania całkowitego wierzytelności oraz spełnieniu przesłanki udokumentowania, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, po spełnieniu się późniejszej z tych dwóch przesłanek.
Jeśli spisanie nastąpi jako zdarzenie pierwsze, to zaliczenie do kosztów podatkowych będzie możliwe w przyszłości po spełnieniu przesłanki udokumentowania nieściągalności, a jeśli udokumentowanie nieściągalności nastąpi wcześniej, to zaliczenie do kosztów podatkowych kwoty wierzytelności będzie możliwe po spisaniu wierzytelności z ewidencji księgowej.
2. Na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT Wnioskodawca będzie mieć prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w CIT z tytułu nieściągalnych wierzytelności kredytowych po spełnieniu przesłanki odpisania z tytułu nieściągalności czyli dokonaniu spisania częściowego (w stosunku do części spisanej) wierzytelności oraz spełnieniu przesłanki udokumentowania, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, po spełnieniu się późniejszej z tych dwóch przesłanek.
Jeśli spisanie częściowe nastąpi jako zdarzenie pierwsze, to zaliczenie do kosztów podatkowych części spisanej wierzytelności będzie możliwe w przyszłości po spełnieniu przesłanki udokumentowania nieściągalności, a jeśli udokumentowanie nieściągalności nastąpi wcześniej, to zaliczenie do kosztów podatkowych kwoty wierzytelności (części spisanej) będzie możliwe po spisaniu wierzytelności z ewidencji księgowej.
3. Wnioskodawca jest uprawniony do rozpoznania wartości wierzytelności kredytowych odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w związku ze spełnieniem przesłanki udokumentowania nieściągalności wierzytelności, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT w momencie, w którym osoby prowadzące rozliczenia podatkowe Wnioskodawcy uzyskują informację o jej zaistnieniu na potrzeby uwzględnienia wartości w rozliczeniach podatkowych Banku.
4. Prawo Wnioskodawcy do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w CIT na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT z tytułu spisań częściowych wierzytelności powinno być stosowane dla tej części wierzytelności, która została odpisana, a w przypadku części wierzytelności pozostającej nadal w ewidencji bilansowej powinny być stosowane przepisy art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze w zw. z art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT.
5. W przypadku, gdy spełnienie obu przesłanek (tj. dokonania spisania wierzytelności oraz udokumentowania nieściągalności wierzytelności zgodnie z art. 16 ust.2 Ustawy o CIT) nastąpi przed przedawnieniem wierzytelności, natomiast osoby prowadzące rozliczenia podatkowe Wnioskodawcy otrzymają informację o zaistnieniu przesłanki udokumentowania dopiero po przedawnieniu się wierzytelności, wówczas Wnioskodawca będzie mieć prawo do dokonania korekty rozliczeń podatkowych roku podatkowego, w którym doszło do spełnienia się późniejszej z tych dwóch przesłanek, celem rozpoznania wartości wierzytelności odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w roku podatkowym, w którym obie te przesłanki były spełnione.
6. W przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych całkowicie, których nieściągalność nie została udokumentowana, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu z tytułu zbycia wierzytelności do wysokości niespłaconej części udzielonego kredytu, a jednocześnie nabędzie prawo do rozpoznania w kosztach podatkowych straty z tytułu zbycia wierzytelności kredytowej do wysokości udzielonego kapitału na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze oraz art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT.
7. W przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych częściowo, których nieściągalność nie została udokumentowana, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu z tytułu zbycia wierzytelności do wysokości niespłaconej części udzielonego kredytu, a jednocześnie nabędzie prawo do rozpoznania w kosztach podatkowych straty z tytułu zbycia wierzytelności kredytowej do wysokości udzielonego kapitału na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze oraz art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT.
8. W przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych całkowicie, których nieściągalność została udokumentowana zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, w chwili sprzedaży Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód z tytułu dokonania transakcji, bez możliwości rozpoznania kosztów uzyskania przychodów na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT.
9. W przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych częściowo, których nieściągalność została udokumentowana zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, w chwili sprzedaży: a) w odniesieniu do części kapitałowej wierzytelności niespisanej definitywnie z ksiąg rachunkowych Wnioskodawca będzie mieć prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów ze straty na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT, stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą uzyskaną ze zbycia a wartością wierzytelności z tytułu udzielonego przez Bank kredytu, nie wyższą niż kwota udzielonego kredytu oraz nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu ze sprzedaży, zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze Ustawy o CIT; b) w odniesieniu do części kapitałowej wierzytelności spisanej definitywnie z ksiąg rachunkowych Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód z tytułu dokonania transakcji, bez możliwości uwzględnienia części spisanej w kosztach podatkowych na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT; przychód ze sprzedaży powinien zostać rozpoznany tylko w odniesieniu do części kapitałowej spisanej.
10. W przypadku wierzytelności kredytowych znajdujących się w ewidencji bilansowej jak również w przypadku wierzytelności kredytowych znajdujących się w ewidencji pozabilansowej Bank ma prawo do rozpoznawania w kosztach podatkowych utworzonych na nie odpisów zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze w zw. z art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT. Zarówno ewidencja bilansowa jak i pozabilansowa są elementami ewidencji rachunkowej, w której Bank ewidencjonuje należności kredytowe wraz z odpowiadającymi im odpisami, a przeniesienie wierzytelności kredytowej z ewidencji bilansowej do pozabilansowej jest neutralne podatkowo.
Dlatego też w przypadku częściowego przeniesienia wierzytelności kredytowej do ewidencji pozabilansowej, gdy pozostała część znajduje się w ewidencji bilansowej, Bank powinien stosować jednolite regulacje podatkowe, efektywnie traktować wierzytelność jako całość i rozpoznawać koszty odpisów zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze w zw. z art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT.
Uzasadnienie stanowiska Wnioskodawcy Uzasadnienie dotyczące pytania nr 1 Zgodnie z art. 15 ust. 1 Ustawy o CIT, kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. W związku z powyższym kosztami uzyskania przychodów są wszelkie wydatki związane z działalnością gospodarczą, uzasadnione gospodarczo, których celem jest osiągnięcie, zabezpieczenie lub zachowanie źródła przychodów.
Dodatkowym warunkiem determinującym możliwość zaliczenia dla celów podatkowych wydatków w kosztach podatkowych jest niewymienienie ich w zamkniętym katalogu wydatków niepodlegających uwzględnieniu w kosztach uzyskania przychodów, o którym mowa w art. 16 ust. 1 Ustawy o CIT. Co jednak istotne, przepis ten, oprócz wyłączeń, zawiera również przesłanki pozytywne dotyczące możliwości zaliczenia wydatków w kosztach podatkowych w CIT.
W myśl art. 16 ust. 1 pkt 25 Ustawy o CIT nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wierzytelności odpisanych jako nieściągalne, z wyjątkiem: a) wierzytelności, w części, w jakiej uprzednio zostały zarachowane do przychodów należnych i których nieściągalność została udokumentowana w sposób określony w ust. 2, b) wymagalnych a nieściągalnych kredytów (pożyczek) pomniejszonych o kwotę odsetek, opłat i prowizji oraz o równowartość rezerw lub odpisów na straty kredytowe albo odpisów aktualizujących wartość należności, utworzonych na te kredyty (pożyczki), zaliczonych uprzednio do kosztów uzyskania przychodów – w przypadku gdy te kredyty (pożyczki) udzielone zostały przez jednostkę organizacyjną, której działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawnioną do udzielania kredytów (pożyczek) na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady jej funkcjonowania, ba) nabytych wierzytelności banku hipotecznego – wymagalnych a nieściągalnych, pomniejszonych o kwotę odsetek, opłat i prowizji oraz o równowartość rezerw lub równowartość odpisów na straty kredytowe, utworzonych na te wierzytelności banku hipotecznego, zaliczonych uprzednio do kosztów uzyskania przychodów, c) strat poniesionych przez bank z tytułu udzielonych po dniu 1 stycznia 1997 r. gwarancji (poręczeń) spłaty kredytów i pożyczek, obliczonych zgodnie z pkt 25 lit. b Należy również podkreślić, że z ww. przepisem koresponduje art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT.
Zgodnie z tą regulacją za wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 25, uważa się te wierzytelności, których nieściągalność została udokumentowana: 1) postanowieniem o nieściągalności, uznanym przez wierzyciela jako odpowiadającym stanowi faktycznemu, wydanym przez właściwy organ postępowania egzekucyjnego, albo 2) postanowieniem sądu o: a) oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości, gdy majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania lub wystarcza jedynie na zaspokojenie tych kosztów, lub b) umorzeniu postępowania upadłościowego, jeżeli zachodzi okoliczność wymieniona w lit. a, lub c) zakończeniu postępowania upadłościowego, albo 3) protokołem sporządzonym przez podatnika, stwierdzającym, że przewidywane koszty procesowe i egzekucyjne związane z dochodzeniem wierzytelności byłyby równe albo wyższe od jej kwoty.
Powyższy katalog ma charakter zamknięty. Jednocześnie konstrukcja przepisu (poprzez użycie przez ustawodawcę spójników „lub” i „albo”), w ocenie Wnioskodawcy, przesądza o tym, że spełnienie jednego z ww. warunków w art. 16 ust. 2 skutkuje spełnieniem przesłanki udokumentowania nieściągalności wierzytelności. Przepisy Ustawy o CIT uwzględniają ponadto dodatkowy warunek dotyczący zaliczenia nieściągalnych wierzytelności w kosztach podatkowych – na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 20 nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wierzytelności odpisanych jako przedawnione.
Natomiast wymaga wyraźnego podkreślenia, że analizowane w ramach pytania nr 1 wierzytelności kredytowe nie stanowią wierzytelności przedawnionych. W związku z czym, zdaniem Wnioskodawcy, przepis ten nie znajdzie zastosowania do skutków podatkowych objętych pytaniem nr 1 w ramach niniejszego wniosku.
Wracając do rozważań związanych z analizą przepisów dotyczących wierzytelności nieściągalnych, mając na uwadze ich treść, zdaniem Wnioskodawcy, aby taka wierzytelność została uznana za koszt podatkowy muszą zostać spełnione kumulatywnie dwa warunki, tj.: - musi dojść do dokonania księgowej operacji definitywnego odpisania wierzytelności oraz, - wierzytelność musi zostać uznana za nieściągalną, co podatnik powinien odpowiednio udokumentować. Konsekwentnie, dopiero łączne wypełnienie warunków, o których mowa powyżej skutkuje nabyciem uprawnienia do rozliczenia wierzytelności nieściągalnej w kosztach podatkowych w podatku CIT.
Przy czym, przez odpisanie (spisanie) wierzytelności nieściągalnej rozumie się, zgodnie z ugruntowanym podejściem organów podatkowych w tym zakresie, odpisanie definitywne z ewidencji rachunkowej (ksiąg rachunkowych) podatnika, a nie jedynie techniczne przeniesienie wierzytelności z ewidencji bilansowej do ewidencji pozabilansowej (np. Dyrektor Krajowej Informacji Skarbowej – dalej: „Dyrektor KIS”; w interpretacji z dnia 26 marca 2026 r., Znak: 0114-KDIP2-2.4010. 31.2026.2.IN, w interpretacji z 20 marca 2026 r., Znak: 0111-KDIB1-2.4010.22.2026.2.EJ oraz w interpretacji z dnia 15 stycznia 2026 r., Znak: 0111-KDIB1-2.4010.602.2025.2.BD).
Zdaniem Wnioskodawcy warunek ten zostanie spełniony, co zostało odzwierciedlone w stanie faktycznym Wniosku. Co jednocześnie istotne, ustawodawca w żaden sposób nie przewidział w przepisach Ustawy o CIT jaka powinna być kolejność wyżej wymienionych zdarzeń. Wnioskodawcy nie są również znane jakiekolwiek rozporządzenia wykonawcze lub inne akty powszechnie obowiązującego prawa, które precyzowałyby tę kwestię.
W związku z powyższym Wnioskodawca stoi na stanowisku, że zaliczenie przez Bank wierzytelności nieściągalnych do kosztów uzyskania przychodów na gruncie obowiązujących przepisów, tj. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b w zw. z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT będzie możliwe dopiero po spełnieniu ostatniego warunku, o którym mowa w tych przepisach, tj. dokonania definitywnego spisania wierzytelności z ewidencji rachunkowej Banku i udokumentowania nieściągalności wierzytelności kredytowej. Jednocześnie, w ocenie Wnioskodawcy, dla podatkowego traktowania tych zdarzeń nie ma znaczenia kolejność spełnienia ww. przesłanek.
W związku z tym, zdaniem Wnioskodawcy, na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT Wnioskodawca będzie mieć prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w CIT z tytułu wierzytelności kredytowych nieściągalnych po spełnieniu przesłanki nieściągalności czyli dokonaniu spisania całkowitego wierzytelności oraz spełnieniu przesłanki udokumentowania, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, po spełnieniu późniejszej z tych dwóch przesłanek przez Wnioskodawcę.
Przy czym, gdy warunki te nie zostaną spełnione jednocześnie (a np. w różnych latach podatkowych), należy przyjąć, że zaliczenie wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów będzie możliwe, gdy spełniony zostanie drugi z warunków. Takie stanowisko zostało wielokrotnie potwierdzone przez Dyrektora KIS w wydawanych interpretacjach indywidualnych, w tym m.in. w interpretacji indywidualnej z dnia 20 marca 2026 r., Znak: 0111-KDIB1-2.4010.22.2026.2.EJ, w interpretacji z 26 marca 2026 r., Znak: 0114-KDIP2-2.4010.31.2026.2.IN oraz w interpretacji z 15 stycznia 2026 r., Znak: 0111-KDIB1-2.4010.602.2025.2.BD.
Uzasadnienie dotyczące pytania nr 2 Zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku spisania częściowego wierzytelności (w stosunku do części spisanej) konkluzje powinny być analogiczne jak w przypadku spisania całkowitego wierzytelności. Jak wskazano w opisie stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego niniejszego wniosku, Wnioskodawca, w wyniku braku perspektyw dotyczących możliwości dochodzenia roszczeń z tytułu wierzytelności trudnych może podjąć decyzję o spisaniu całkowitym, lub, jeśli takie okoliczności dotyczą jedynie części wierzytelności kredytowej, spisaniu częściowym.
Częściowe spisanie oznacza definitywne zaprzestanie ujmowania w ewidencji rachunkowej przez Wnioskodawcę części składnika aktywów finansowych (tj. części wierzytelności kredytowej) jeśli wystąpią obiektywne przesłanki rachunkowe i prawne, które uprawniają Bank to takiego działania w stosunku do części wierzytelności. Częściowe spisanie dotyczy zatem wyłącznie części wierzytelności kredytowej. Pozostała, niespisana część wierzytelności nadal znajduje się w ewidencji rachunkowej Wnioskodawcy i prezentowana jest w jego bilansie.
Wnioskodawca pragnie podkreślić, że w momencie dokonania spisania całkowitego Wnioskodawca dokonuje odwrócenia wcześniej rozpoznanego kosztu uzyskania przychodu na poziomie odpisu na straty kredytowe (tj. na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze w zw. z art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT) w przychód w podatku CIT. W przypadku spisania częściowego Wnioskodawca postępuje analogicznie, tj. odwraca rozpoznany wcześniej koszt podatkowy na poziomie odpisu na straty kredytowe, ale tylko w stosunku do części spisanej – w części w jakiej odpis został wykorzystany do spisania wierzytelności.
Część niepodlegająca spisaniu wraz z odpowiadającym jej odpisem pozostaje w ewidencji bilansowej i w rachunku podatkowym Wnioskodawcy jako koszt podatkowy aż do chwili odpisania tej pozostałej części wierzytelności kredytowej. Wskutek częściowego spisania wierzytelności dochodzi do definitywnego usunięcia z ewidencji rachunkowej Banku jedynie części wierzytelności kredytowej, co do której Bank nie widzi uzasadnionych perspektyw odzyskania przepływu pieniężnego wynikającego ze składnika aktywów finansowych.
Mechanizm całkowitego i częściowego spisania wierzytelności jest taki sam z perspektywy rachunkowej, z tą różnicą, że spisanie częściowe dotyczy wyłącznie części wierzytelności, która jest „nieodzyskiwalna”, tj. tej części ekspozycji kredytowej, w odniesieniu do której Bank nie oczekuje otrzymania odzysków. Spisanie częściowe nie dotyczy tej części wierzytelności, w odniesieniu do której, zgodnie z Procedurami i procesami obowiązującymi w Banku, Wnioskodawca widzi perspektywy spłaty.
Jak zostało przez Wnioskodawcę wskazane w uzasadnieniu do stanowiska dotyczącego pytania nr 1, zdaniem Banku, aby wierzytelność kredytowa nieściągalna została uznana za koszt podatkowy powinny zostać spełnione kumulatywnie dwa warunki, tj.: - musi dojść do dokonania księgowej operacji definitywnego odpisania wierzytelności (do czego referuje art. 16 ust. 1 pkt 25 Ustawy o CIT) oraz, - wierzytelność musi zostać uznana za nieściągalną, co podatnik powinien odpowiednio udokumentować (do czego referuje art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT).
Konsekwentnie, dopiero łączne wypełnienie warunków, o których mowa powyżej skutkuje nabyciem uprawnienia do rozliczenia wierzytelności nieściągalnej w kosztach podatkowych w podatku CIT.
Kolejno, również w uzasadnieniu stanowiska dot. pytania nr 1 Wnioskodawca wskazał, że skoro ani przepisy Ustawy o CIT ani przepisy aktów wykonawczych do tej ustawy nie regulują kwestii kolejności wystąpienia powyższych zdarzeń (spełnienia wyżej wskazanych przesłanek), zaliczenie przez Bank wierzytelności nieściągalnych do kosztów uzyskania przychodów na gruncie obowiązujących przepisów, tj. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b w zw. z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT będzie możliwe dopiero po spełnieniu ostatniego warunku, o którym mowa w tych przepisach, tj. dokonania definitywnego spisania wierzytelności z ewidencji rachunkowej Banku i udokumentowania nieściągalności wierzytelności kredytowej.
Przy czym, zdaniem Wnioskodawcy, skoro mechanizm całkowitego i częściowego spisania wierzytelności jest taki sam z perspektywy rachunkowej i różni się wyłącznie zakresem spisania, a mianowicie: - spisanie całkowite wierzytelności obejmuje całą wierzytelność kredytową, która na podstawie określonych kryteriów została w całości zakwalifikowana jako nieodzyskiwalna przez Bank, - spisanie częściowe wierzytelności kredytowej obejmuje wyłącznie tę część wierzytelności kredytowej, która na podstawie określonych kryteriów została zakwalifikowana jako nieodzyskiwalna przez Bank (spisanie nie dotyczy tej części wierzytelności, która w ocenie Banku jest odzyskiwalna, ta część bowiem pozostaje w bilansie Banku), tak konsekwentnie, w ocenie Wnioskodawcy, wyżej wskazane konkluzje powinny mieć zastosowanie także do części wierzytelności kredytowej (części ekspozycji kredytowej) podlegającej spisaniu w ramach spisania częściowego wierzytelności.
Tym samym Wnioskodawca stoi na stanowisku, że na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT Wnioskodawca będzie mieć prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w CIT z tytułu wierzytelności kredytowych nieściągalnych po spełnieniu przesłanki nieściągalności czyli dokonaniu spisania częściowego wierzytelności (w stosunku do części spisanej) oraz spełnieniu przesłanki udokumentowania, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, tj. po spełnieniu późniejszej z tych dwóch przesłanek przez Wnioskodawcę.
Zdaniem Wnioskodawcy, należy podkreślić, że za taką konkluzją przemawia również fakt, że możliwość dokonywania odpisów w odniesieniu wyłącznie do części wierzytelności została wprost określona w MSSF 9. Skoro na gruncie rachunkowym skutki odpisów całkowitych oraz odpisów częściowych wierzytelności nie zostały zróżnicowane, to zdaniem Wnioskodawcy nie istnieją przesłanki aby na gruncie podatkowym skutki odpisów rachunkowych były traktowane odmiennie z uwagi na zakres dokonanego odpisu (całość lub część wierzytelności).
Skoro w art. 16 ust. 1 pkt 25 Ustawy o CIT ustawodawca nie wprowadził rozróżnienia dla wierzytelności odpisanych jako nieściągalne w całości lub w części to, zdaniem Wnioskodawcy, wprowadzenie takiego rozróżnienia (i tym samym przyjęcie odmiennych negatywnych dla podatnika konkluzji w przypadku odpisów częściowych) byłoby niezgodne z wykładnią językową i celowościową przepisów ustawy o CIT.
Analogicznie również (jak w uzasadnieniu na pytanie nr 1 wniosku), w ocenie Wnioskodawcy, gdy warunki te nie zostaną spełnione jednocześnie (a np. w różnych latach podatkowych), należy przyjąć, że zaliczenie wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów będzie możliwe, gdy spełniony zostanie drugi z warunków. Uzasadnienie dotyczące pytania nr 3 Wymaga podkreślenia, że przepisy Ustawy o CIT nie odnoszą się do kwestii momentu uwzględnienia w kosztach podatkowych wierzytelności nieściągalnych. Przepisy zawierają jedynie przesłanki warunkujące możliwość zaliczenia takich wierzytelności w kosztach uzyskania przychodów.
W związku z tym, w ocenie Wnioskodawcy, skutki podatkowe w tym zakresie należy wywodzić z zasad ogólnych wynikających z przepisów Ustawy o CIT. Na podstawie art. 15 ust. 4 Ustawy o CIT koszty uzyskania przychodów bezpośrednio związane z przychodami, poniesione w latach poprzedzających rok podatkowy oraz w roku podatkowym, są potrącalne w tym roku podatkowym, w którym osiągnięte zostały odpowiadające im przychody, z zastrzeżeniem ust. 4b i 4c. Kolejno, na gruncie art. 15 ust. 4d Ustawy o CIT, koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są potrącalne w dacie ich poniesienia.
Z kolei w myśl art. 15 ust. 4e Ustawy o CIT, za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów, z zastrzeżeniem ust. 4a i 4f-4h, uważa się dzień, na który ujęto koszt w księgach rachunkowych (zaksięgowano) na podstawie otrzymanej faktury (rachunku), albo dzień, na który ujęto koszt na podstawie innego dowodu w przypadku braku faktury (rachunku), z wyjątkiem sytuacji, gdy dotyczyłoby to ujętych jako koszty rezerw albo biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów.
Wnioskodawca pragnie w tym kontekście podkreślić, że zgodnie z opisem stanu faktycznego, z uwagi na czynniki niezależne od Wnioskodawcy (np. opóźnienie w otrzymaniu postanowień sądowych), a także ze względu na ustalony obieg dokumentów w Banku, może dochodzić do różnicy czasowej pomiędzy wystąpieniem udokumentowania nieściągalności, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, a momentem, w którym Bank pozyskuje taką informację i ma możliwość należytego udokumentowania wystąpienia przesłanek. W takim przypadku Bank ma możliwość dokonania oceny spełnienia przesłanki (udokumentowania) dopiero po uzyskaniu pełnej wiedzy w tym zakresie.
Mając to na uwadze, zdaniem Wnioskodawcy, Bank jest uprawniony do rozpoznania wartości wierzytelności kredytowych odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w związku ze spełnieniem przesłanki udokumentowania nieściągalności wierzytelności, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT w momencie, w którym Bank posiada potwierdzenie udokumentowania i informacja taka została przekazana do osoby prowadzącej rozliczenia podatkowe Banku.
W szczególności, w ocenie Wnioskodawcy, dopiero w momencie, w którym taka osoba uzyska informację o zaistnieniu danej przesłanki oraz odnotuje ten fakt na potrzeby rozliczeń podatkowych Banku, dochodzi do spełnienia wymogu należytego udokumentowania wydatku w celu zaliczenia go do kosztów uzyskania przychodów. Prawidłowość powyższego podejścia potwierdzają interpretacje indywidualne Dyrektora KIS, w tym przykładowo interpretacja z dnia 21 października 2022 r. Znak: 0111-KDIB1-3.4010.563.2022.1.MBD.
Uzasadnienie dotyczące pytania nr 4 W pierwszej kolejności Wnioskodawca pragnie raz jeszcze wskazać, że ustawa o CIT reguluje kwestie dotyczące zaliczania do kosztów podatkowych odpisów na straty kredytowe.
W myśl art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze Ustawy o CIT, nie uważa się za koszty uzyskania przychodów odpisów na straty kredytowe utworzonych na pokrycie wierzytelności, których nieściągalność została uprawdopodobniona, z wyjątkiem tych odpisów na straty kredytowe utworzonych na należności z tytułu udzielonych przez bank kredytów (pożyczek) oraz na należności z tytułu udzielonych przez bank gwarancji (poręczeń) spłaty kredytów (pożyczek), pomniejszonych o wartość odpisów na straty kredytowe dotyczącą odsetek, prowizji i opłat, które zostały utworzone na pokrycie, w bankach, z zastrzeżeniem lit. c wymagalnych a nieściągalnych – udzielonych kredytów (pożyczek).
Stosownie do art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT, nieściągalność wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 26-26c, uznaje się za uprawdopodobnioną w przypadku wymagalnych a nieściągalnych kredytów (pożyczek), wymagalnych a nieściągalnych należności z tytułu udzielonych przez bank gwarancji (poręczeń) spłaty kredytów (pożyczek) oraz wymagalnych a nieściągalnych nabytych wierzytelności banku hipotecznego, o których mowa odpowiednio w ust. 1 pkt 26 lit. a tiret pierwsze i drugie i lit. b tiret pierwsze oraz w ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze i drugie i lit. b tiret pierwsze, jeżeli: a) dłużnik zmarł, został wykreślony z Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej, został postawiony w stan likwidacji lub została ogłoszona jego upadłość albo b) zostało otwarte postępowanie restrukturyzacyjne lub został złożony wniosek o zatwierdzenie układu w postępowaniu o zatwierdzenie układu, o którym mowa w ustawie z dnia 15 maja 2015 r. - Prawo restrukturyzacyjne, lub zostało wszczęte postępowanie ugodowe w rozumieniu przepisów o restrukturyzacji finansowej przedsiębiorstw i banków, albo c) opóźnienie w spłacie kapitału kredytu (pożyczki) lub odsetek przekracza 12 miesięcy, a ponadto: - wierzytelność jest kwestionowana przez dłużnika na drodze powództwa sądowego albo - wierzytelność została skierowana na drogę postępowania egzekucyjnego, albo - miejsce pobytu dłużnika jest nieznane i nie został ujawniony jego majątek, mimo podjęcia przez wierzyciela działań zmierzających do ustalenia tego miejsca i majątku.
Powyższe przepisy określają zasady uwzględniania w kosztach uzyskania przychodów odpisów na straty kredytowe. Natomiast Wnioskodawca raz jeszcze zaznacza, że w wyniku przeciągających się, z przyczyn niezależnych od Banku, działań windykacyjnych oraz zmieniającej się sytuacji ekonomicznej dłużników, odniesieniu do niektórych z wierzytelności kredytowych, na które utworzone zostały odpisy na straty kredytowe, Bank może podjąć (następnie) decyzję o zaprzestaniu ujmowania ich w ewidencji rachunkowej (bilansie), tj. uznania wierzytelności za nieściągalne. Działania te mogą materializować się poprzez dokonanie spisania całkowitego lub częściowego.
Jak zostało przez Wnioskodawcę wskazane w uzasadnieniu stanowiska do pytań nr 1-2, zdaniem Banku, aby wierzytelność kredytowa nieściągalna została uznana za koszt podatkowy powinny zostać spełnione kumulatywnie dwa warunki, tj.: - musi dojść do dokonania księgowej operacji definitywnego odpisania wierzytelności (do czego referuje art. 16 ust. 1 pkt 25 Ustawy o CIT) oraz, - wierzytelność musi zostać uznana za nieściągalną, co podatnik powinien odpowiednio udokumentować (do czego referuje art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT).
W kontekście tej pierwszej przesłanki należy podkreślić, że zgodnie ze stanem faktycznym i zdarzeniem przyszłym opisanym w niniejszym wniosku, Wnioskodawca, w wyniku braku perspektyw dotyczących możliwości dochodzenia roszczeń z tytułu wierzytelności trudnych może podjąć decyzję o spisaniu całkowitym lub, jeśli takie okoliczności dotyczą jedynie części wierzytelności kredytowej, spisaniu częściowym. Wierzytelność może zostać odpisana przez Wnioskodawcę całkowicie lub częściowo przed lub po udokumentowaniu nieściągalności.
W momencie dokonania spisania całkowitego Wnioskodawca dokonuje odwrócenia wcześniej rozpoznanego kosztu uzyskania przychodu na poziomie odpisu na straty kredytowe w przychód w podatku CIT. W przypadku spisania częściowego Wnioskodawca postępuje analogicznie, tj. odwraca rozpoznany wcześniej koszt podatkowy na poziomie odpisu na straty kredytowe, ale tylko w stosunku do części spisanej – w części w jakiej odpis został wykorzystany do spisania wierzytelności.
Jak również wskazano w opisie stanu faktycznego/zdarzenia przyszłego oraz w uzasadnieniu do stanowiska Wnioskodawcy w zakresie pytania nr 2, mechanizm całkowitego i częściowego spisania wierzytelności jest taki sam z perspektywy rachunkowej i różni się wyłącznie zakresem spisania (całość lub cześć wierzytelności). Częściowe spisanie oznacza definitywne zaprzestanie ujmowania w ewidencji rachunkowej przez Wnioskodawcę części składnika aktywów finansowych (tj. części wierzytelności kredytowej) jeśli wystąpią obiektywne przesłanki rachunkowe i prawne, które uprawniają Bank to takiego działania w stosunku do części wierzytelności.
Pozostała, niespisana część wierzytelności nadal znajduje się w ewidencji rachunkowej Wnioskodawcy i prezentowana jest w jego bilansie. Odwołując się do treści art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT należy wskazać, że zdaniem Wnioskodawcy, celem ustawodawcy było ustanowienie możliwości zaliczenia do kosztów podatkowych takich wierzytelności, w stosunku do których wierzyciel traci faktyczną możliwość żądania jej spłaty na gruncie obowiązujących przepisów prawa.
Jeśli zatem Bank, na podstawie posiadanej wiedzy postanawia o spisaniu częściowym, tj. definitywnym unicestwieniu z ksiąg rachunkowych nieodzyskiwanej części wierzytelności kredytowej, tak zdaniem Wnioskodawcy, właśnie w stosunku do tej części wierzytelności należy uznać, że spełniona została przesłanka uznania wierzytelności za odpisaną jako nieściągalna. Konsekwentnie, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że jeśli dokona spisania częściowego z ksiąg rachunkowych nieperformującej wierzytelności kredytowej, to w CIT skutki należy oceniać oddzielnie dla części spisanej i niespisanej.
W praktyce zatem: - część spisana z ksiąg rachunkowych może stanowić koszt podatkowy dopiero wtedy, gdy dla tej właśnie części zostaną spełnione wszystkie przesłanki właściwe dla części kapitałowej wierzytelności kredytowej — jako wymagalnej i nieściągalnej wierzytelności kredytowej, po wymaganych pomniejszeniach (na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b w zw. z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT), - część niespisana z ksiąg rachunkowych nie może zostać zaliczona do kosztów podatkowych, nawet jeśli wierzytelność została już uznana za nieściągalną co zostało potwierdzone udokumentowaniem nieściągalności — brak bowiem spełnienia przesłanki odpisania tej części jako nieściągalnej.
Jednocześnie ta część będzie mogła stanowić koszt podatkowy po stronie Banku w momencie dokonania spisania rachunkowego oraz spełnienia pozostałych przesłanek.
Tym samym, zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku wierzytelności kredytowej, w odniesieniu do której obie przesłanki zaliczenia nieściągalnej wierzytelności do kosztów podatkowych (tj. dokonanie rachunkowego odpisania wierzytelności jako nieściągalnej w księgach rachunkowych oraz udokumentowanie nieściągalności wierzytelności w sposób wskazany w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT) zostały spełnione w odniesieniu jedynie do części tej wierzytelności, wówczas Wnioskodawca ma prawo do rozpoznania kosztu podatkowego jedynie w zakresie tej części wierzytelności.
Nie ulega bowiem wątpliwości, że w stosunku do tej części wierzytelności dochowane zostały warunki jakie ustawodawca nałożył na podatników w celu zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów.
Natomiast w odniesieniu do tej części wierzytelności kredytowej, która nie została rachunkowo odpisana, Bank nie powinien mieć jeszcze prawa do rozpoznania jej w kosztach uzyskania przychodów, zachowując przy tym prawo do uwzględnienia w kosztach podatkowych odpisów na straty kredytowe, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze Ustawy o CIT, które na tę część wierzytelności są nadal utworzone, i w zakresie których nieściągalność została uprawdopodobniona na podstawie art. 16 ust. 2a pkt 2 ustawy o CIT.
Podsumowując, zdaniem Wnioskodawcy, skutki podatkowe dla spisań częściowych należy wywodzić w kontekście całej wierzytelności, niemniej z uwagi na zakres rachunkowego mechanizmu spisania wierzytelności, które może dotyczyć, zgodnie z MSSF 9, całości lub części wierzytelności (w zależności od tego w jakim zakresie Bank klasyfikuje daną wierzytelność jako nieodzyskiwaną na gruncie określonych kryteriów rachunkowych), skutki podatkowe na gruncie przepisów Ustawy o CIT będą odmienne dla części spisanej i niespisanej.
Zatem za prawidłowe powinno zostać uznane podejście Wnioskodawcy, zgodnie z którym prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w CIT na gruncie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT z tytułu spisań częściowych powinno być rozpatrywane oddzielnie dla części spisanej i niespisanej, zgodnie z konkluzjami wskazanymi powyżej. Uzasadnienie dotyczące pytania nr 5 Wymaga ponownego podkreślenia, że przepisy Ustawy o CIT nie odnoszą się do kwestii momentu uwzględnienia w kosztach podatkowych wierzytelności nieściągalnych. Przepisy zawierają jedynie przesłanki warunkujące możliwość zaliczenia takich wierzytelności w kosztach uzyskania przychodów.
Jednocześnie, jak wskazano w uzasadnieniu stanowiska Wnioskodawcy do poprzednich pytań (a w szczególności w uzasadnieniu do pytania nr 3 i 4), zaliczenie nieściągalnych wierzytelności do kosztów podatkowych, może mieć miejsce przy łącznym spełnieniu dwóch przesłanek: - dokonania rachunkowego odpisania wierzytelności jako nieściągalnej w księgach rachunkowych, - udokumentowania nieściągalności wierzytelności w sposób wskazany w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT. Tym samym, zdaniem Wnioskodawcy nie powinien budzić wątpliwości fakt, że jeśli warunek udokumentowania nieściągalności danej wierzytelności zostanie spełniony (art.
16 ust. 2 Ustawy o CIT) przed dokonaniem spisania wierzytelności z ewidencji rachunkowej, tak na moment takiego spisania Bank będzie miał możliwość rozpoznania kosztów uzyskania przychodów w oparciu o treść art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT. Ponadto, zgodnie z uzasadnieniem Wnioskodawcy na pytanie nr 1 i 2, gdy warunki te zostaną spełnione w różnych latach podatkowych, zaliczenie odpisu do kosztów uzyskania przychodów będzie możliwe w roku podatkowym, w którym spełniony zostanie drugi z warunków.
Wnioskodawca pragnie w tym kontekście podkreślić, że zgodnie z opisem stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego oraz uzasadnienia na pytanie nr 3, z uwagi na czynniki niezależne od Wnioskodawcy (np. opóźnienie w otrzymaniu postanowień sądowych), a także ze względu na ustalony obieg dokumentów w Banku, może dochodzić do różnicy czasowej pomiędzy wystąpieniem udokumentowania nieściągalności, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, a momentem, w którym Bank (a konkretnie zespół prowadzący rozliczenia podatkowe Banku) pozyskuje taką informację i ma możliwość należytego udokumentowania wystąpienia przesłanek.
W takim przypadku Bank ma możliwość dokonania oceny spełnienia przesłanki (udokumentowania) dopiero po uzyskaniu pełnej wiedzy w tym zakresie. Powyższe czynniki mogą prowadzić do powstania sytuacji, w której przesłanki warunkujące możliwość rozpoznania spisanej wierzytelności kredytowej jako koszt podatkowy wystąpią przed przedawnieniem tej wierzytelności, natomiast Bank pozyska informację o ich wystąpieniu już po jej przedawnieniu.
Tytułem przykładu: w działalności Banku występują i mogą występować sytuacje w przyszłości, w których w odniesieniu do określonej nieściągalnej wierzytelności warunki zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów zostaną spełnione częściowo w roku 20X (tj. w roku 20X dojdzie do spisania wierzytelności) a w roku 20X+1 dojdzie do udokumentowania nieściągalności wierzytelności w sposób wskazany w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT np. postanowieniem sądu).
Jednocześnie jednostka organizacyjna odpowiedzialna za rozliczenia podatkowe Banku pozyska informację o spełnieniu tych warunków dopiero w roku 20X+3, podczas gdy wierzytelność uległa przedawnieniu w roku 20X+2. Sytuacje takie mogą się pojawiać w szczególności, gdy przy danej wierzytelności występują również poręczyciele i wszelkie procedury związane z udokumentowaniem nieściągalności muszą być prowadzone wobec wielu osób/podmiotów.
W tej sytuacji, mimo że na moment pozyskania przez osoby odpowiedzialne za rozliczenia podatkowe Banku informacji o spełnieniu ww. warunków wierzytelność uległa przedawnieniu, zdaniem Wnioskodawcy, nadal posiada on prawo do wstecznego rozpoznania (w drodze korekty rozliczeń podatkowych i korekty rocznego zeznania podatkowego CIT) kosztu uzyskania przychodów w roku, w którym doszło do spełnienia ww. przesłanek (tj. spisania wierzytelności i odpowiedniego udokumentowania jej nieściągalności).
Tym samym, odnosząc się do przykładu wskazanego powyżej, Wnioskodawca jest zdania, że będzie mieć prawo w roku 20X+3 do dokonania korekty rozliczeń podatkowych roku 20X+1 (pod warunkiem, że zobowiązanie podatkowe dotyczące tego roku nie uległo przedawnieniu na gruncie obowiązujących przepisów prawa) i rozpoznania w korekcie zeznania CIT za rok 20X+1 koszów uzyskania przychodów z tytułu nieściągalnej wierzytelności. Wprawdzie zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 20 Ustawy o CIT kosztów uzyskania przychodów nie stanowią wierzytelności odpisane jako przedawnione.
Niemniej jednak, zdaniem Wnioskodawcy, przepis ten nie powinien mieć zastosowania w przypadku, w którym wierzytelność została odpisana przed upływem okresu przedawnienia z tytułu stwierdzonej nieściągalności, a Wnioskodawca pragnie wstecznie skorygować rozliczenia podatkowe i rozpoznać koszt podatkowy w roku podatkowym, w którym doszło do spełnienia przesłanek zaliczenia nieściągalnej wierzytelności do kosztów. W takiej bowiem sytuacji spełnienie przesłanek uprawniających Bank do rozpoznania kosztów podatkowych wystąpi wcześniej niż moment przedawnienia wierzytelności.
Zdaniem Wnioskodawcy art. 16 ust. 1 pkt 20 oraz art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b Ustawy o CIT należy odczytywać w ten sposób, że skoro wierzytelności odpisane jako przedawnione nie mogą stanowić kosztu uzyskania przychodu, to logiczną tego konsekwencją jest brak możliwości zaliczenia wierzytelności odpisanych jako nieściągalne do kosztów podatkowych na podstawie tego drugiego przepisu.
Odnosząc powyższe do wskazanego wyżej przykładu należy uznać, że w przypadku, gdyby odpisanie wierzytelności, jako jednej z przesłanek zaliczenia wierzytelności nieściągalnej do kosztów podatkowych, nastąpiłoby po jej przedawnieniu (tj. w 20X+2 doszłoby do przedawnienia a w roku 20X+3 doszłoby do spisania wierzytelności z ksiąg), to Wnioskodawca nie miałby prawa do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów z tego tytułu.
Opisana powyżej sytuacja nie jest jednak przedmiotem zapytania Wnioskodawcy, gdyż jego zdaniem przepisy podatkowe jasno w tej sytuacji określają brak prawa podatnika do rozpoznania kosztu podatkowego w odniesieniu do spisanej wierzytelności, jeśli przed spisaniem uległa ona przedawnieniu.
Zapytanie i stanowisko Wnioskodawcy odnosi się do odmiennego zdarzenia, w którym do spisania i udokumentowania nieściągalności wierzytelności, a tym samym do spełnienia przesłanek zaliczenia jej do kosztów uzyskania przychodów w świetle art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b w zw. z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT doszło przed przedawnieniem tej wierzytelności, natomiast z przyczyn niezawinionych przez Bank informacja o zaistnieniu tych przesłanek dotarła do właściwych osób prowadzących rozliczenia podatkowe Banku już przedawnieniu wierzytelności.
Tym samym Bank nie posiada możliwości rozpoznania kosztów podatkowych z tego tytułu w bieżącym okresie (tj. w okresie, w którym osoby prowadzące rozliczenia podatkowe Banku uzyskują informację o zaistnieniu przesłanki udokumentowania oraz odnotowują ten fakt na potrzeby rozliczeń podatkowych Banku). Nadal jednak, zdaniem Wnioskodawcy, Bank powinien mieć możliwość korekty nieprzedawnionych, ubiegłych lat podatkowych, co zdaniem Wnioskodawcy jest również zgodne z zasadą ochrony praw nabytych.
Innymi słowy Wnioskodawca podkreśla, że w szczególnych przypadkach opisanych w ramach niniejszego uzasadnienia, mimo iż informacja o wystąpieniu przesłanek zaliczenia do kosztów nieściągalnej wierzytelności trafia do osób prowadzących rozliczenia podatkowe Banku już po przedawnieniu wierzytelności, Wnioskodawca nie rozważa rozpoznania kosztów podatkowych z tego tytułu na bieżąco, tj. w momencie pozyskania tej informacji. Na moment otrzymania takiej informacji wierzytelność ta jest już przedawniona i Bank nie ma możliwości bieżącego rozpoznania kosztu uzyskania przychodu z tego tytułu.
Jednak, zdaniem Wnioskodawcy, nadal posiada on prawo do skorygowania rozliczeń podatkowych roku podatkowego, który jednocześnie spełnia poniższe kryteria: - nie został przedawniony na moment pozyskania przez zespół podatkowy Banku o spełnieniu warunków zaliczenia w koszty podatkowe (innymi słowy Bank ma możliwość złożenia prawnie skutecznej korekty zeznania CIT za ten rok podatkowy), - w którym doszło do spełnienia warunków rozpoznania kosztów z tytułu nieściągalnej wierzytelności (tj. spisania rachunkowego i odpowiedniego udokumentowania nieściągalności wierzytelności zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT), - w którym to momencie przedmiotowa wierzytelność nie uległa jeszcze przedawnieniu.
Mając to na uwadze, zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku, gdy spełnienie obu przesłanek (tj. dokonania spisania wierzytelności oraz udokumentowania nieściągalności wierzytelności zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT) nastąpi przed przedawnieniem wierzytelności, natomiast Wnioskodawca otrzyma informację o zaistnieniu przesłanki udokumentowania dopiero po przedawnieniu się wierzytelności, wówczas Wnioskodawca będzie mieć prawo do dokonania korekty rozliczeń podatkowych roku podatkowego, w którym doszło do spełnienia się późniejszej z tych dwóch przesłanek celem rozpoznania wartości wierzytelności odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w roku podatkowym, w którym doszło do spełnienia tych przesłanek.
W szczególności, w ocenie Wnioskodawcy fakt, że osoba prowadząca rozliczenia podatkowe Banku uzyska informację o zaistnieniu danej przesłanki po przedawnieniu wierzytelności, nie pozbawia Banku prawa do dokonania wstecznej korekty rozliczeń podatkowych i rozpoznania kosztu uzyskania przychodu z tego tytułu w roku podatkowym, w którym dojdzie w praktyce do spełnienia przesłanek rachunkowego spisania i należytego udokumentowania nieściągalności wierzytelności w celu zaliczenia tej wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów (tj. przed faktycznym przedawnieniem wierzytelności kredytowej).
Uzasadnienie dotyczące pytania nr 6 Zgodnie z art. 12 ust. 1 pkt 1 Ustawy o CIT przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności otrzymane pieniądze, wartości pieniężne, w tym również różnice kursowe. Z kolei na podstawie art. 12 ust. 3 ustawy o CIT za przychody związane z działalnością gospodarczą i z działami specjalnymi produkcji rolnej, osiągnięte w roku podatkowym, a także za przychody uzyskane z zysków kapitałowych, z wyłączeniem przychodów, o których mowa w art. 7b ust. 1 pkt 1, uważa się także należne przychody, choćby nie zostały jeszcze faktycznie otrzymane, po wyłączeniu wartości zwróconych towarów, udzielonych bonifikat i skont.
Należy wskazać, że przepisy Ustawy o CIT przewidują specyficzne zasady rozliczenia transakcji sprzedaży wierzytelności kredytowych w szczególnych przypadkach. W myśl art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze do przychodów nie zalicza się, w bankach, przychodów ze zbycia funduszowi wierzytelności albo towarzystwu funduszy inwestycyjnych tworzącemu fundusz wierzytelności wierzytelności z tytułu kredytów (pożyczek) – do wysokości niespłaconej części udzielonych kredytów (pożyczek). W praktyce zatem, co do zasady, cena za zbywaną wierzytelność kredytową bankową nie generuje przychodu jeśli nie przekracza wartości wierzytelności (tj. części kapitałowej wierzytelności kredytowej).
Ponadto przepisy Ustawy o CIT regulują również zasady rozpoznawania kosztów uzyskania przychodów w kontekście sprzedaży wierzytelności do funduszy sekurytyzacyjnych.
Zgodnie z art. 15 ust. 1h pkt 2 tej ustawy w bankach kosztem uzyskania przychodów jest także strata ze zbycia funduszowi wierzytelności albo towarzystwu funduszy inwestycyjnych tworzącemu fundusz wierzytelności z tytułu kredytów (pożyczek), stanowiąca różnicę pomiędzy kwotą uzyskaną ze zbycia a wartością wierzytelności z tytułu udzielonego przez bank kredytu (pożyczki) - do wysokości kwoty udzielonego kredytu (pożyczki), z wyłączeniem odsetek, prowizji i opłat, jeżeli opóźnienie w spłacie kapitału tego kredytu (pożyczki) lub odsetek przekracza 12 miesięcy.
Jak wynika z powyższego, ustawodawca wprowadził szczególne zasady w Ustawie o CIT dotyczące sprzedaży wierzytelności kredytowych przez banki na rzecz funduszy sekurytyzacyjnych. Banki mogą sprzedawać posiadane przez siebie wierzytelności funduszowi sekurytyzacyjnemu. Kosztem podatkowym banku jest wtedy strata poniesiona ze zbycia. Jednocześnie do kosztów podatkowych (czyli powiększenia straty) nie wlicza się naliczonych odsetek dotyczących sprzedanej wierzytelności ani też opłat związanych z jej dochodzeniem.
W tym kontekście Wnioskodawca pragnie podkreślić, że w ramach prowadzonej działalności bankowej zbywa lub zamierza zbywać m. in. wierzytelności kredytowe własne, które zostały spisane definitywnie z jego ewidencji rachunkowej w wartości całej pozostałej do spłaty wierzytelności (spisania całkowite), a przed dokonaniem spisania całkowitego nieściągalność wierzytelności nie została udokumentowana na postawie art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT i nie została udokumentowana również przed datą sprzedaży. Opóźnienie w spłacie, w przypadku wierzytelności kredytowych będących przedmiotem sprzedaży przekracza 12 miesięcy. Przedmiotem sprzedaży nie są i nie będą wierzytelności przedawnione.
Jak wskazano w uzasadnieniach stanowiska Wnioskodawcy na poprzednie pytania, zdaniem Wnioskodawcy, aby wierzytelność kredytowa nieściągalna została uznana za koszt podatkowy powinny zostać spełnione kumulatywnie dwa warunki, tj.: - musi dojść do dokonania księgowej operacji definitywnego odpisania wierzytelności (do czego referuje art. 16 ust. 1 pkt 25 Ustawy o CIT) oraz, - wierzytelność musi zostać uznana za nieściągalną, co podatnik powinien odpowiednio udokumentować (do czego referuje art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT).
Zatem nie powinno budzić wątpliwości, że w przypadku spisania całkowitego wierzytelności kredytowej, której nieściągalność nie została udokumentowana zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, Wnioskodawca na moment dokonania spisania nie ma prawa do zaliczenia do kosztów podatkowych wartości tej wierzytelności nieściągalnej i w efekcie powyższego nie rozpoznał w odniesieniu do takiej wierzytelności kosztów podatkowych przed datą sprzedaży.
Niemniej jednak, niezależnie od powyższego, do sprzedaży tego rodzaju wierzytelności kredytowych, tj. wierzytelności spisanych całkowicie, których nieściągalność nie została udokumentowana, powinny znaleźć zastosowanie przepisy Ustawy o CIT dotyczące zasad rozpoznawania przychodów i kosztów w przypadku sprzedaży wierzytelności kredytowych do funduszu sekurytyzacyjnego, tj. art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze oraz art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT.
W związku z powyższym, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że w przypadku sprzedaży wierzytelności kredytowych spisanych całkowicie, których nieściągalność nie została udokumentowana, nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu z tytułu należności otrzymanych od funduszu wierzytelności do wysokości niespłaconej części udzielonych kredytów.
Jednocześnie Wnioskodawca będzie uprawniony do uwzględnienia w kosztach uzyskania przychodów straty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą uzyskaną ze zbycia a wartością wierzytelności z tytułu udzielonego kredytu – do wysokości kwoty udzielonego kredytu, z wyłączeniem odsetek, prowizji i opłat (mając na uwadze, że opóźnienie w spłacie kapitału tego kredytu lub odsetek przekroczy 12 miesięcy).
Tym samym, zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych całkowicie, których nieściągalność nie została udokumentowana, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu z tytułu zbycia wierzytelności do wysokości niespłaconej części udzielonego kredytu, a jednocześnie nabędzie prawo do rozpoznania w kosztach podatkowych straty z tytułu zbycia wierzytelności kredytowej do wysokości udzielonego kapitału na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze oraz art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT.
Uzasadnienie dotyczące pytania nr 7 Wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności bankowej zbywa lub zamierza zbywać także m.in. wierzytelności kredytowe własne, które zostały spisane definitywnie z jego ewidencji rachunkowej jedynie w części wartości pozostałej do spłaty wierzytelności (spisania częściowe), a przed dokonaniem spisania częściowego nieściągalność wierzytelności nie została udokumentowana na postawie art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT i nie została udokumentowana również przed datą sprzedaży. Opóźnienie w spłacie, w przypadku wierzytelności kredytowych będących przedmiotem sprzedaży przekracza 12 miesięcy. Przedmiotem sprzedaży nie są i nie będą wierzytelności przedawnione.
Zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku sprzedaży wierzytelności spisanych częściowo, których nieściągalność nie została udokumentowana, skutki na gruncie przepisów CIT będą takie same jak w przypadku opisanym w pytaniu nr 6 czyli dla wierzytelności spisanych całkowicie, których nieściągalność nie została udokumentowana.
Jak wskazano w uzasadnieniu do pytania nr 6, do sprzedaży wierzytelności kredytowych spisanych całkowicie, których nieściągalność nie została udokumentowana powinny mieć zastosowanie przepisy Ustawy o CIT dotyczące zasad rozpoznawania przychodów i kosztów w przypadku sprzedaży wierzytelności do funduszu sekurytyzacyjnych, tj. art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze oraz art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT. W opisie stanu faktycznego i zdarzenia przyszłego wniosku Wnioskodawca podkreślił, że z perspektywy rachunkowej mechanizm i skutek dokonania odpisu częściowego i odpisu całkowitego wierzytelności jest zasadniczo taki sam.
Jedyną różnicą pomiędzy odpisem częściowym a całkowitym wierzytelności jest jego zakres – podczas gdy spisanie całkowite obejmuje całą wierzytelność, spisanie częściowe obejmuje wyłącznie jej część.
W praktyce, zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku spisania częściowego wierzytelności nieściągalnej: - część spisana z ksiąg rachunkowych może stanowić koszt podatkowy dopiero wtedy, gdy dla tej właśnie części zostaną spełnione wszystkie przesłanki właściwe dla części kapitałowej wierzytelności kredytowej — jako wymagalnej i nieściągalnej wierzytelności kredytowej, po wymaganych pomniejszeniach (na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b w zw. z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT), - część niespisana z ksiąg rachunkowych nie może zostać zaliczona do kosztów podatkowych, nawet jeśli wierzytelność została już uznana za nieściągalną co zostało potwierdzone udokumentowaniem nieściągalności — brak bowiem spełnienia przesłanki odpisania tej części wierzytelności jako nieściągalnej.
Zatem skutki podatkowe rozpoznane przez Bank przed sprzedażą, w odniesieniu do części spisanej i niespisanej, będą analogiczne – Bank nie będzie mieć prawa do rozpoznania kosztów podatkowych z tytułu wierzytelności nieściągalnych. Powyższe będzie, zdaniem Wnioskodawcy, wywierać wpływ na skutki podatkowe, jakie Bank powinien określić w momencie sprzedaży wierzytelności kredytowych.
W sytuacji sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności spisanej częściowo, której nieściągalność nie została udokumentowana, w ocenie Wnioskodawcy: - w odniesieniu zarówno do spisanej jak i nieodpisanej części wierzytelności Wnioskodawca będzie uprawniony do uwzględnienia w kosztach uzyskania przychodów straty stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą uzyskaną ze zbycia a wartością wierzytelności z tytułu udzielonego kredytu - do wysokości kwoty udzielonego kredytu, z wyłączeniem odsetek, prowizji i opłat (mając na uwadze, że opóźnienie w spłacie kapitału tego kredytu lub odsetek przekroczy 12 miesięcy); - Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu z tytułu należności otrzymanych od funduszu wierzytelności z tytułu sprzedaży wierzytelności do wysokości niespłaconej części udzielonych kredytów.
Przed dokonaniem transakcji sprzedaży Wnioskodawca nie będzie mieć bowiem prawa do rozpoznania kosztów podatkowych na gruncie 16 ust. 1 pkt 25 lit. b w zw. z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT zarówno w odniesieniu do części spisanej jak i niespisanej wierzytelności kredytowej.
Tym samym, zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych częściowo, których nieściągalność nie została udokumentowana, Wnioskodawca nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu z tytułu zbycia wierzytelności do wysokości niespłaconej części udzielonego kredytu, a jednocześnie nabędzie prawo do rozpoznania w kosztach podatkowych straty z tytułu zbycia wierzytelności kredytowej do wysokości udzielonego kapitału na podstawie art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze oraz art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT.
Uzasadnienie dotyczące pytania nr 8 Wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności bankowej zbywa lub zamierza zbywać także m.in. wierzytelności kredytowe własne, które zostały spisane definitywnie z jego ewidencji rachunkowej w wartości całej pozostałej do spłaty wierzytelności (spisania całkowite), a przed dokonaniem spisania całkowitego nieściągalność wierzytelności została udokumentowana na postawie art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT lub została udokumentowana po częściowym spisaniu, ale przed datą sprzedaży. Opóźnienie w spłacie, w przypadku wierzytelności kredytowych będących przedmiotem sprzedaży przekracza 12 miesięcy. Przedmiotem sprzedaży nie są i nie będą wierzytelności przedawnione.
W takiej sytuacji Wnioskodawca, przed sprzedażą wierzytelności, nabędzie prawo do rozpoznania kosztu podatkowego na podstawie art. 16 ust. 25 lit. b w zw. z art. 16 ust. 2 ustawy o CIT w stosunku do całej wierzytelności. Powyższe, zdaniem Banku, powinno wywrzeć skutki podatkowe na zdarzenie występujące jako następne, tj. na sprzedaż wierzytelności, jeśli Bank rozpoznał już wartość danej wierzytelności w kosztach podatkowych na skutek jej spisania z udokumentowaniem nieściągalności.
Zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności nieściągalnych, które uprzednio zostały spisane oraz których nieściągalność została udokumentowana zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, jeśli Bank uprzednio rozpoznał koszt uzyskania przychodów, w chwili sprzedaży Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód z tytułu dokonania transakcji, bez możliwości uwzględnienia części spisanej w kosztach podatkowych na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT.
Wnioskodawca stoi na stanowisku, że przyjęcie odmiennego podejścia mogłoby skutkować podwójnym rozpoznaniem kosztu uzyskania przychodu z tytułu tej samej wierzytelności kredytowej: - po pierwsze na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b w zw. z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT – w momencie spełnienia przesłanek warunkujących możliwość rozpoznania wierzytelności nieściągalnej w kosztach podatkowych (tj. spisania rachunkowego wierzytelności i udokumentowania jej nieściągalności zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT) oraz - po drugie na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT – w momencie sprzedaży tej wierzytelności ze stratą.
Mając na uwadze, że przepisy Ustawy o CIT co do zasady nie uprawniają podatników, aby jakikolwiek wydatek pomniejszał ich podstawę opodatkowania więcej niż raz, chyba że przepisy szczególne nadają im takie prawo, Wnioskodawca stoi na stanowisku, że regulacje dot. sprzedaży wierzytelności do funduszu sekurytyzacyjnego (tj. art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze oraz art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT) nie znajdą zastosowania do transakcji sprzedaży wierzytelności nieściągalnych, których wartość została uprzednio rozpoznana jako koszt uzyskania przychodów.
Tym samym, zdaniem Wnioskodawcy, do transakcji sprzedaży wierzytelności spisanych całkowicie, których nieściągalność została udokumentowana przed sprzedażą i które zostały zaliczone do kosztów podatkowych Wnioskodawcy, zastosowanie znajdą inne szczególne zasady rozpoznawania przychodów związanych wierzytelnościami nieściągalnymi. Wymaga wskazania, że w myśl art. 12 ust. 1 pkt 4 Ustawy o CIT, przychodami, z zastrzeżeniem ust. 3 i 4 oraz art. 14, są w szczególności wartość zwróconych wierzytelności, które uprzednio, zgodnie z m.in. z art. 16 ust. 1 pkt 25, zostały odpisane jako nieściągalne i zaliczone do kosztów uzyskania przychodów.
Natomiast stosownie do art. 12 ust. 1a Ustawy o CIT, w razie zwrotu części wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 4, przychód ustala się proporcjonalnie do udziału zwróconej części wierzytelności w jej ogólnej kwocie. Konsekwentnie, w przypadku sprzedaży wierzytelności kredytowych spisanych całkowicie do funduszu sekurytyzacyjnego, których nieściągalność została udokumentowana, Wnioskodawca będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu z tytułu otrzymanych środków finansowych uzyskanych z tej transakcji na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 4, z zastrzeżeniem art. 12 ust. 1a Ustawy o CIT.
Wnioskodawca powinien w tym zakresie potraktować sprzedaż de facto jako zwrócenie wierzytelności, które uprzednio, zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b, zostały odpisane jako nieściągalne i zaliczone do kosztów uzyskania przychodów. Tym samym, zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych w całości, których nieściągalność została udokumentowana zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, w chwili sprzedaży Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód z tytułu dokonania transakcji, bez możliwości uwzględnienia części spisanej w kosztach uzyskania przychodów na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT.
Uzasadnienie dotyczące pytania nr 9 Wnioskodawca w ramach prowadzonej działalności bankowej zbywa lub zamierza zbywać także m.in. wierzytelności kredytowe własne, które zostały spisane definitywnie z jego ewidencji rachunkowej jedynie w części wartości pozostałej do spłaty wierzytelności (spisania częściowe), a przed dokonaniem spisania częściowego nieściągalność wierzytelności została udokumentowana na postawie art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT lub została udokumentowana po częściowym spisaniu, ale przed datą sprzedaży. Opóźnienie w spłacie, w przypadku wierzytelności kredytowych będących przedmiotem niniejszego wniosku, przekracza 12 miesięcy.
Jednocześnie przedmiotem sprzedaży nie są i nie będą wierzytelności przedawnione. W takiej sytuacji Wnioskodawca, przed sprzedażą wierzytelności, powinien mieć prawo do rozpoznania kosztu podatkowego na podstawie art. 16 ust. 25 lit. b w zw. z art. 16 ust. 1 pkt 20 ustawy o CIT w stosunku do części spisanej wierzytelności, a szczegółowe stanowisko Wnioskodawcy w tym zakresie zostało przedstawione w uzasadnieniu na pytanie nr 4 niniejszego wniosku.
Odnosząc się do argumentacji Wnioskodawcy opisanej w uzasadnieniu do stanowisk do pytań 2, 4 i 7 niniejszego wniosku, zdaniem Wnioskodawcy skutki w CIT sprzedaży wierzytelności kredytowej spisanej częściowo (której nieściągalność została udokumentowana) powinny być analizowane odrębnie w stosunku do części spisanej i niespisanej.
W ocenie Wnioskodawcy, skoro na moment dokonania księgowego odpisu częściowego część spisana może została przez Wnioskodawcę rozpoznana jako koszt podatkowy na podstawie art. 16 ust. 1 pkt 25 lit. b w zw. z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT, to w chwili sprzedaży Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód z tytułu dokonania transakcji, bez możliwości uwzględnienia części spisanej w kosztach podatkowych na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT (analogicznie jak w przypadku opisanym w uzasadnieniu do pytania nr 8).
Wnioskodawca stoi na stanowisku, że przychód ten powinien zostać rozpoznany na podstawie art. 12 ust. 1 pkt 4. Natomiast w odniesieniu do części kapitałowej wierzytelności, która nie została spisana z ksiąg rachunkowych Wnioskodawca, na moment sprzedaży, będzie mieć prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów ze straty na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT, stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą uzyskaną ze zbycia a wartością wierzytelności z tytułu udzielonego przez Bank kredytu, nie wyższą niż kwota udzielonego kredytu. Bank nie będzie również zobowiązany do rozpoznania przychodu ze sprzedaży, zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze Ustawy o CIT.
Powyższe Wnioskodawca wywodzi z tego, że w stosunku do części niespisanej, mimo udokumentowania, nie zaszły wcześniej przesłanki włączenia do kosztów uzyskania przychodów tej części wierzytelności na gruncie przepisów Ustawy o CIT dotyczących zasad rozliczania wierzytelności nieściągalnych. W rezultacie, zgodnie z dyspozycją art. 12 ust. 1a ustawy o CIT, Wnioskodawca powinien określić przychód ze sprzedaży wierzytelności kredytowych proporcjonalnie dla części kapitałowej spisanej i niespisanej.
Konsekwentnie przychód ten należy rozpoznać tylko w odniesieniu do części kapitałowej spisanej, bo tylko tę część wierzytelności Wnioskodawca miał prawo uwzględnić w kosztach uzyskania przychodów przed dokonaniem sprzedaży.
Tym samym, zdaniem Wnioskodawcy, w przypadku sprzedaży do funduszu sekurytyzacyjnego wierzytelności kredytowych spisanych częściowo, których nieściągalność została udokumentowana zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT i Bank rozpoznał z ich tytułu koszt podatkowy, w chwili sprzedaży: a) w odniesieniu do części kapitałowej wierzytelności niespisanej definitywnie z ksiąg rachunkowych Wnioskodawca będzie mieć prawo do rozpoznania kosztów uzyskania przychodów ze straty na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT, stanowiącej różnicę pomiędzy kwotą uzyskaną ze zbycia a wartością wierzytelności z tytułu udzielonego przez Bank kredytu, nie wyższą niż kwota udzielonego kredytu oraz nie będzie zobowiązany do rozpoznania przychodu ze sprzedaży, zgodnie z art. 12 ust. 4 pkt 15 lit. c tiret pierwsze Ustawy o CIT; b) w odniesieniu do części kapitałowej wierzytelności spisanej definitywnie z ksiąg rachunkowych Wnioskodawca powinien rozpoznać przychód z tytułu dokonania transakcji, bez możliwości uwzględnienia części spisanej w kosztach podatkowych na podstawie art. 15 ust. 1h pkt 2 Ustawy o CIT.
Uzasadnienie dotyczące pytania nr 10 Wnioskodawca wskazuje, że w ramach prowadzonej działalności mogą zdarzyć się również sytuacje, w których w odniesieniu do niektórych wierzytelności lub ich części Bank może przenieść należność z ewidencji bilansowej do ewidencji pozabilansowej, która stanowi element ksiąg rachunkowych. Wymaga wyraźnego podkreślenia, że przeniesienie wierzytelności z ewidencji bilansowej do pozabilansowej nie jest tożsame ze spisaniem należności kredytowych do ewidencji pozaksięgowej. Ewidencja pozabilansowa stanowi bowiem element ewidencji księgowej.
W szczególności, należy wskazać, że przeniesienie do ewidencji pozabilansowej nie wywołuje zmian w stanie prawnym czy faktycznym dotyczącym danej wierzytelności. Przenoszone do ewidencji pozabilansowej wierzytelności kredytowe nadal podlegają windykacji ze strony Banku podejmującego w odniesieniu do nich czynności egzekucyjne. Implikacje prawne i zmiany w stanie faktycznym wierzytelności następują dopiero w momencie trwałego usunięcia przez Bank tej należności z ewidencji pozabilansowej, tj. spisania całkowitego lub częściowego, o których mowa w stanie faktycznym i zdarzeniu przyszłym oraz uzasadnieniach na poprzednie pytania zadane przez Wnioskodawcę w niniejszym wniosku.
Wnioskodawca stoi na stanowisku, że przeniesienie wierzytelności kredytowej z ewidencji bilansowej do ewidencji pozabilansowej, wraz z odpowiadającym jej odpisem jest, co do zasady neutralne podatkowo, nie stanowi odpisania wierzytelności, a jest czynnością techniczną. Wierzytelność taka nadal pozostaje bowiem w ewidencji rachunkowej Banku. Samo przeniesienie wierzytelności do ewidencji pozabilansowej nie powoduje jeszcze podatkowego rozliczenia straty. Dla celów podatkowych kluczowe znaczenie mają odrębne zdarzenia: moment spisania wierzytelności do ewidencji pozaksięgowej, moment udokumentowania nieściągalności zgodnie z art. 16 ust. 2 CIT oraz brak przedawnienia wierzytelności.
Należy wskazać, że niezależnie od tego czy przeniesieniu do ewidencji pozabilansowej podlega całość czy część wierzytelności kredytowej (np. część kapitału kredytu czy niezabezpieczona część ekspozycji kredytowej), zasadniczy mechanizm przeniesienia pozostaje niezmieniony – stanowi techniczne przeksięgowanie (części) wierzytelności kredytowej i odpowiadającego jej odpisu na oczekiwane straty kredytowe na kontach ewidencji pozabilansowej (przy jednoczesnym dalszym dochodzeniu tej wierzytelności). Jednocześnie, przenoszona wierzytelność lub jej część zachowuje tę samą kwalifikację podatkową przed i po przeniesieniu oraz, zdaniem Wnioskodawcy, nie wpływa na podstawę opodatkowania CIT.
Wnioskodawca raz jeszcze podkreśla, że ewidencja bilansowa jak i pozabilansowa są elementami ewidencji rachunkowej, w której Bank ewidencjonuje należności kredytowe wraz z odpowiadającymi im odpisami, a przeniesienie wierzytelności kredytowej z ewidencji bilansowej do pozabilansowej jest neutralne podatkowo (…).
Ponieważ wierzytelność nadal pozostaje w całości w ewidencji rachunkowej Banku - wyksięgowanie bilansowe nie jest równoznaczne z odpisaniem wierzytelności do ewidencji pozaksięgowej, to Bank powinien stosować jednolite regulacje podatkowe dla całej wierzytelności kredytowej, traktować ją jako całość i rozpoznawać koszty odpisów zgodnie z art. 16 ust. 1 pkt 26c lit. a tiret pierwsze w zw. z art. 16 ust. 2a pkt 2 Ustawy o CIT. Analogiczne podejście do stanowiska Banku zostało potwierdzone również w wydawanych interpretacjach indywidualnych przez Dyrektora KIS, w tym z dnia 8 sierpnia 2025 r., Znak: 0114-KDIP2-2.4010.304.2025.1.SP.
Ocena stanowiska
Stanowisko, które przedstawili Państwo we wniosku jest prawidłowe w zakresie pytań oznaczonych we wniosku Nr 1-4 i 6-10 oraz nieprawidłowe w zakresie pytania oznaczonego we wniosku Nr 5. Odstępuję od uzasadnienia prawnego tej oceny w zakresie pytań Nr 1-2, Nr 4, Nr 6-10.
Uzasadnienie interpretacji indywidualnej
Ad. 3 i Ad. 5 W zakresie pytania Nr 3 Państwa wątpliwości dotyczą kwestii ustalenia czy Wnioskodawca jest uprawniony do rozpoznania wartości wierzytelności kredytowych odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w związku ze spełnieniem przesłanki udokumentowania nieściągalności wierzytelności, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT w momencie, w którym właściwe osoby prowadzące rozliczenia podatkowe Wnioskodawcy uzyskują informację o jej zaistnieniu na potrzeby uwzględnienia wartości w rozliczeniach podatkowych Banku.
Natomiast w zakresie pytania Nr 5 powzięli Państwo wątpliwość czy w przypadku, gdy spełnienie obu przesłanek (tj. dokonania spisania wierzytelności oraz udokumentowania nieściągalności wierzytelności zgodnie z art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT) nastąpi przed przedawnieniem wierzytelności kredytowej, natomiast osoby prowadzące rozliczenia podatkowe Wnioskodawcy otrzymają informację o zaistnieniu przesłanki udokumentowania dopiero po przedawnieniu się wierzytelności, czy wówczas Wnioskodawca będzie mieć prawo do dokonania korekty rozliczeń roku podatkowego, w którym doszło do spełnienia się późniejszej z tych dwóch przesłanek celem rozpoznania wartości wierzytelności odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w tej dacie.
Odnosząc się do powyższych wątpliwości, wskazać należy, że zgodnie z art. 15 ust. 1 ustawy z 15 lutego 1992 r. o podatku dochodowym od osób prawnych (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 554 ze zm., dalej: „ustawa o CIT”): Kosztami uzyskania przychodów są koszty poniesione w celu osiągnięcia przychodów ze źródła przychodów lub w celu zachowania albo zabezpieczenia źródła przychodów, z wyjątkiem kosztów wymienionych w art. 16 ust. 1. Koszty poniesione w walutach obcych przelicza się na złote według kursu średniego ogłaszanego przez Narodowy Bank Polski z ostatniego dnia roboczego poprzedzającego dzień poniesienia kosztu.
Konstrukcja przepisu dotyczącego kosztów uzyskania przychodów daje podatnikowi możliwość odliczenia dla celów podatkowych wszelkich kosztów (niewymienionych w art. 16 ust. 1 ustawy o CIT), pod warunkiem, że wykaże ich bezpośredni bądź pośredni związek z prowadzoną działalnością, a ich poniesienie ma lub może mieć wpływ na wielkość osiągniętego przychodu. Tak więc, kosztami uzyskania przychodów są wszelkie, racjonalnie i gospodarczo uzasadnione wydatki związane z prowadzeniem działalności gospodarczej, których celem jest osiągnięcie, zabezpieczenie i zachowanie źródła przychodów, z wyjątkiem wymienionych w art. 16 ust. 1 ww. ustawy.
Należy przy tym zauważyć, że art. 16 ust. 1 ustawy o CIT zawiera nie tylko katalog wyłączeń niektórych wydatków z kosztów uzyskania przychodów, ale pewne jego punkty stanowią, niezależnie od art. 15 ust. 1 tej ustawy, pozytywną podstawę zaliczenia określonych wydatków do kosztów uzyskania przychodów, po spełnieniu wymienionych tam warunków.
W myśl art. 16 ust. 1 pkt 25 ustawy o CIT: Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wierzytelności odpisanych jako nieściągalne, z wyjątkiem: a) wierzytelności, w części, w jakiej uprzednio zostały zarachowane do przychodów należnych i których nieściągalność została udokumentowana w sposób określony w ust. 2, b) wymagalnych a nieściągalnych kredytów (pożyczek) pomniejszonych o kwotę odsetek, opłat i prowizji oraz o równowartość rezerw lub odpisów na straty kredytowe albo odpisów aktualizujących wartość należności, utworzonych na te kredyty (pożyczki), zaliczonych uprzednio do kosztów uzyskania przychodów - w przypadku gdy te kredyty (pożyczki) udzielone zostały przez jednostkę organizacyjną, której działalność podlega nadzorowi państwowego organu nadzoru nad rynkiem finansowym, uprawnioną do udzielania kredytów (pożyczek) na podstawie odrębnych ustaw regulujących zasady jej funkcjonowania, ba) nabytych wierzytelności banku hipotecznego - wymagalnych a nieściągalnych, pomniejszonych o kwotę odsetek, opłat i prowizji oraz o równowartość rezerw lub równowartość odpisów na straty kredytowe, utworzonych na te wierzytelności banku hipotecznego, zaliczonych uprzednio do kosztów uzyskania przychodów, c) strat poniesionych przez bank z tytułu udzielonych po dniu 1 stycznia 1997 r. gwarancji (poręczeń) spłaty kredytów i pożyczek, obliczonych zgodnie z pkt 25 lit. b. Warunkiem zaliczenia ww. wierzytelności do kosztów podatkowych jest odpowiednie udokumentowanie ich nieściągalności, o czym stanowi art. 16 ust. 2 ustawy o CIT.
Zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy o CIT: Za wierzytelności, o których mowa w ust. 1 pkt 25, uważa się te wierzytelności, których nieściągalność została udokumentowana: 1) postanowieniem o nieściągalności, uznanym przez wierzyciela jako odpowiadającym stanowi faktycznemu, wydanym przez właściwy organ postępowania egzekucyjnego, albo 2) postanowieniem sądu o: a) oddaleniu wniosku o ogłoszenie upadłości, gdy majątek niewypłacalnego dłużnika nie wystarcza na zaspokojenie kosztów postępowania lub wystarcza jedynie na zaspokojenie tych kosztów, lub b) umorzeniu postępowania upadłościowego, jeżeli zachodzi okoliczność wymieniona w lit. a, lub c) zakończeniu postępowania upadłościowego, albo 3) protokołem sporządzonym przez podatnika, stwierdzającym, że przewidywane koszty procesowe i egzekucyjne związane z dochodzeniem wierzytelności byłyby równe albo wyższe od jej kwoty.
Jednocześnie należy zwrócić uwagę, że termin do zaliczenia nieściągalnych wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów ograniczony jest przepisem art. 16 ust. 1 pkt 20 ustawy o CIT, zgodnie z którym: Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wierzytelności odpisanych jako przedawnione. Biorąc pod uwagę powyższe uregulowania, stwierdzić należy, że ustawodawca uzależnił możliwość zakwalifikowania do kosztów uzyskania przychodów określonej wierzytelności od spełnienia konkretnych warunków. Co do zasady bowiem wierzytelności odpisane jako nieściągalne nie uznaje się za koszty uzyskania przychodów.
Warunkiem zaliczenia nieściągalnych wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów jest ich nieprzedawnienie. Ponadto wierzytelności określone jako nieściągalne muszą być udokumentowanie w sposób określony w art. 16 ust. 2 ustawy o CIT. Odnosząc się do Państwa wątpliwości przedstawionych w pytaniu Nr 3 wskazać należy, że przepisy ustawy o CIT nie precyzują momentu, w którym należy zaliczyć nieściągalne wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów. Z wyżej przytoczonych przepisów wynika, że podatnik ma prawo (nie obowiązek) zakwalifikować je do kosztów uzyskania przychodów po uprzednim udokumentowaniu ich nieściągalności w sposób określony w art. 16 ust. 2 ustawy o CIT.
Jedynie przepis art. 16 ust. 1 pkt 20 ustawy o CIT, stanowiący, iż nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wierzytelności odpisanych jako przedawnione, wyznacza czasową granicę zaliczenia do kosztów uzyskania przychodów wierzytelności, których nieściągalność została udokumentowana. Niemniej jednak należy stosować w takim przypadku generalną zasadę „przypisywania” kosztów do określonego roku podatkowego. Zgodnie z art. 15 ust. 4d ustawy o CIT: Koszty uzyskania przychodów, inne niż koszty bezpośrednio związane z przychodami, są potrącalne w dacie ich poniesienia.
Jeżeli koszty te dotyczą okresu przekraczającego rok podatkowy, a nie jest możliwe określenie, jaka ich część dotyczy danego roku podatkowego, w takim przypadku stanowią koszty uzyskania przychodów proporcjonalnie do długości okresu, którego dotyczą.
W myśl art. 15 ust. 4e ustawy o CIT: Za dzień poniesienia kosztu uzyskania przychodów, z zastrzeżeniem ust. 4a i 4f-4h, uważa się dzień, na który ujęto koszt w księgach rachunkowych (zaksięgowano) na podstawie otrzymanej faktury (rachunku), albo dzień, na który ujęto koszt na podstawie innego dowodu w przypadku braku faktury (rachunku), z wyjątkiem sytuacji gdy dotyczyłoby to ujętych jako koszty rezerw albo biernych rozliczeń międzyokresowych kosztów.
Podsumowując, nieściągalna wierzytelność zaliczana jest do kosztów uzyskania przychodów w dacie łącznego spełnienia dwóch warunków: - wierzytelność powinna być odpisana jako nieściągalna (powinien być dokonany odpowiedni zapis w ewidencji) oraz - nieściągalność wierzytelności powinna być udokumentowana. Gdy warunki te zostaną spełnione w różnych latach podatkowych, zaliczenie wartości nieściągalnej wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów będzie możliwe w roku podatkowym, w którym spełniony zostanie drugi (tj. późniejszy) z warunków.
Spełnienie pierwszej z przesłanek, tj. odpisanie wierzytelności jako nieściągalnej następuje poprzez dokonanie odpowiednich czynności w księgach rachunkowych, które co do zasady stanowią czynność techniczną i dokonywane są na podstawie przesłanek wynikających z przepisów rachunkowych dotyczących tworzenia odpisów bądź decyzji biznesowej o spisaniu danej wierzytelności jako nieściągalnej. Natomiast ustawa o CIT w tej konkretnej sytuacji przypisuje tej czynności znaczenie dla momentu rozpoznania kosztu uzyskania przychodów.
Druga z przesłanek – udokumentowanie nieściągalności wierzytelności, następuje w sposób określony w art. 16 ust. 2 ustawy o CIT, tj. poprzez uzyskanie przez podatnika potwierdzenia zaistnienia okoliczności, o których mowa w tym przepisie (a więc informacji lub dokumentu), takiego jak np. postanowienie o nieściągalności wydane przez właściwy organ postępowania egzekucyjnego albo trzy wskazane w przepisie ust. 2 rodzaje postanowień sądu, ewentualnie protokół, o którym mowa w pkt 3 tego artykułu.
Katalog okoliczności pozwalających na udokumentowanie nieściągalności zawarty w art. 16 ust. 2 ustawy o CIT jest katalogiem zamkniętym, w związku z czym nie można skutecznie udokumentować nieściągalności wierzytelności okolicznościami innymi niż wskazane w tym przepisie. W konsekwencji powyższego, udokumentowanie nieściągalności nastąpi dopiero z momentem, w którym Bank jako podatnik, a przede wszystkim osoby prowadzące rozliczenia podatkowe Banku, mają możliwość ustalenia i odpowiedniego udokumentowania spełnienia danej przesłanki, tj. wejdą w posiadanie stosownych dokumentów lub informacji to potwierdzających.
Nie ma bowiem możliwości, by Bank rozpoznawał w kosztach uzyskania przychodu wartości, co do których nie jest w stanie prawidłowo udokumentować prawa ich rozpoznania. W związku z powyższym, możliwość rozpoznania kosztu uzyskania przychodów powinna być powiązana z momentem, w którym Bank posiada potwierdzenie wystąpienia przesłanki udokumentowania i informacja taka została przekazana do osoby prowadzącej rozliczenia podatkowe.
W szczególności, dopiero w momencie, w którym taka osoba uzyska informację o zaistnieniu danej przesłanki oraz odnotuje ten fakt na potrzeby rozliczeń podatkowych Banku, dochodzi do spełnienia wymogu należytego udokumentowania wydatku w celu zaliczenia go do kosztów uzyskania przychodów.
Mając na względzie powyższe, stwierdzić należy, że Państwa stanowisko w zakresie pytania Nr 3, zgodnie z którym Wnioskodawca jest uprawniony do rozpoznania wartości wierzytelności kredytowych odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w związku ze spełnieniem przesłanki udokumentowania nieściągalności wierzytelności, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT w momencie, w którym osoby prowadzące rozliczenia podatkowe Wnioskodawcy uzyskują informację o jej zaistnieniu na potrzeby uwzględnienia wartości w rozliczeniach podatkowych Banku – należało uznać za prawidłowe.
Nie można natomiast podzielić Państwa stanowiska do pytania Nr 5, że w przypadku, gdy spełnienie obu przesłanek (tj. dokonania spisania wierzytelności oraz udokumentowania nieściągalności wierzytelności zgodnie z art. 16 ust. 2 ustawy o CIT) nastąpi przed przedawnieniem wierzytelności, natomiast osoby prowadzące rozliczenia podatkowe Wnioskodawcy otrzymają informację o zaistnieniu przesłanki udokumentowania dopiero po przedawnieniu się wierzytelności, wówczas Wnioskodawca będzie mieć prawo do dokonania korekty rozliczeń podatkowych roku podatkowego, w którym doszło do spełnienia się późniejszej z tych dwóch przesłanek, celem rozpoznania wartości wierzytelności odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w roku podatkowym, w którym obie te przesłanki były spełnione.
W tym miejscu zauważyć należy, że z wyżej cyt. art. 16 ust. 1 pkt 20 ustawy o CIT wynika, że: Nie uważa się za koszty uzyskania przychodów wierzytelności odpisanych jako przedawnione. Zauważyć należy, że we własnym stanowisku w zakresie pytania Nr 3 wskazali Państwo, że Bank jest uprawniony do rozpoznania wartości wierzytelności kredytowych odpisanych jako nieściągalne jako koszty uzyskania przychodów w CIT w związku ze spełnieniem przesłanki udokumentowania nieściągalności wierzytelności, o której mowa w art. 16 ust. 2 Ustawy o CIT w momencie, w którym Bank posiada potwierdzenie udokumentowania i informacja taka została przekazana do osoby prowadzącej rozliczenia podatkowe Banku.
W szczególności, w ocenie Wnioskodawcy, dopiero w momencie, w którym taka osoba uzyska informację o zaistnieniu danej przesłanki oraz odnotuje ten fakt na potrzeby rozliczeń podatkowych Banku, dochodzi do spełnienia wymogu należytego udokumentowania wydatku w celu zaliczenia go do kosztów uzyskania przychodów.
Tym samym stanowisko zaprezentowane przez Państwa w odniesieniu do pytania Nr 5 pozostaje w sprzeczności z własnym stanowiskiem wyrażonym na gruncie pytania Nr 3. Skoro bowiem – jak sami Państwo wskazali – dopiero uzyskanie przez osobę prowadzącą rozliczenia podatkowe informacji o zaistnieniu przesłanki z art. 16 ust. 2 ustawy o CIT oraz odnotowanie tego faktu dla celów podatkowych przesądza o spełnieniu wymogu należytego udokumentowania nieściągalności wierzytelności, to przed tym momentem przesłanka ta nie jest spełniona.
W sytuacji zatem, gdy informacja o udokumentowaniu nieściągalności wierzytelności zostanie przekazana osobie prowadzącej rozliczenia podatkowe Banku dopiero po upływie terminu przedawnienia tej wierzytelności, w dacie spełnienia się wymogu należytego udokumentowania wierzytelność ta ma już status wierzytelności przedawnionej. W konsekwencji brak jest podstaw zarówno do rozpoznania jej wartości w kosztach uzyskania przychodów na bieżąco, jak i do dokonania korekty wstecznej za rok podatkowy, w którym wydano sam dokument potwierdzający nieściągalność, gdyż w tamtym okresie nie dysponowali Państwo wiedzą o jego istnieniu i nie odnotowali tego faktu w rozliczeniach podatkowych.
Powyższe wyklucza możliwość zaliczenia takiej wierzytelności do kosztów uzyskania przychodów z uwagi na treść art. 16 ust. 1 pkt 20 ustawy o CIT. Mając powyższe na względzie, Państwa stanowisko dotyczące pytania Nr 5 jest nieprawidłowe.
Dodatkowe informacje
Informacja o zakresie rozstrzygnięcia Interpretacja dotyczy stanu faktycznego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dacie zaistnienia zdarzenia w przedstawionym stanie faktycznym oraz zdarzenia przyszłego przedstawionego przez Wnioskodawcę i stanu prawnego obowiązującego w dniu wydania interpretacji. Odnosząc się do przywołanych przez Państwa interpretacji wskazać należy, że zostały one wydane w indywidualnych sprawach i nie mają zastosowania ani konsekwencji wiążących w odniesieniu do żadnego innego stanu faktycznego czy też zdarzenia przyszłego.
Natomiast organ, mimo że w ocenie indywidualnych spraw podatników posiłkuje się wydanymi rozstrzygnięciami, to nie ma możliwości zastosowania ich wprost, ponieważ nie stanowią materialnego prawa podatkowego. Pouczenie o funkcji ochronnej interpretacji - Funkcję ochronną interpretacji indywidualnych określają przepisy art. 14k-14nb ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 622 ze zm.).
Interpretacja będzie mogła pełnić funkcję ochronną, jeśli Państwa sytuacja będzie zgodna (tożsama) z opisem stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego i zastosują się Państwo do interpretacji. - Zgodnie z art. 14na § 1 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli stan faktyczny lub zdarzenie przyszłe będące przedmiotem interpretacji indywidualnej stanowi element czynności będących przedmiotem decyzji wydanej: 1) z zastosowaniem art. 119a; 2) w związku z wystąpieniem nadużycia prawa, o którym mowa w art. 5 ust. 5 ustawy z dnia 11 marca 2004 r. o podatku od towarów i usług; 3) z zastosowaniem środków ograniczających umowne korzyści. - Zgodnie z art. 14na § 2 Ordynacji podatkowej: Przepisów art. 14k-14n nie stosuje się, jeżeli korzyść podatkowa, stwierdzona w decyzjach wymienionych w § 1, jest skutkiem zastosowania się do utrwalonej praktyki interpretacyjnej, interpretacji ogólnej lub objaśnień podatkowych.
Pouczenie o prawie do wniesienia skargi na interpretację
Mają Państwo prawo do zaskarżenia tej interpretacji indywidualnej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego (…). Zasady zaskarżania interpretacji indywidualnych reguluje ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej jako „PPSA”). Skargę do Sądu wnosi się za pośrednictwem Dyrektora KIS (art. 54 § 1 PPSA). Skargę należy wnieść w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia interpretacji indywidualnej (art. 53 § 1 PPSA): - w formie papierowej, w dwóch egzemplarzach (oryginał i odpis) na adres: Krajowa Informacja Skarbowa, ul. Warszawska 5, 43-300 Bielsko-Biała (art.
47 § 1 PPSA), albo - w formie dokumentu elektronicznego, w jednym egzemplarzu (bez odpisu), na adres Krajowej Informacji Skarbowej na platformie ePUAP: /KIS/wnioski albo /KIS/SkrytkaESP (art. 47 § 3 i art. 54 § 1a PPSA). Skarga na interpretację indywidualną może opierać się wyłącznie na zarzucie naruszenia przepisów postępowania, dopuszczeniu się błędu wykładni lub niewłaściwej oceny co do zastosowania przepisu prawa materialnego. Sąd jest związany zarzutami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 57a PPSA). Podstawa prawna dla wydania interpretacji Podstawą prawną dla wydania tej interpretacji jest art. 13 § 2a oraz art. 14b § 1 Ordynacji podatkowej.
Podstawą prawną dla odstąpienia od uzasadnienia interpretacji w zakresie pytań Nr 1-2, Nr 4, Nr 6-10 jest art. 14c § 1 Ordynacji podatkowej zgodnie z którym: Interpretacja indywidualna zawiera wyczerpujący opis przedstawionego we wniosku stanu faktycznego lub zdarzenia przyszłego oraz ocenę stanowiska wnioskodawcy wraz z uzasadnieniem prawnym tej oceny. Można odstąpić od uzasadnienia prawnego, jeżeli stanowisko wnioskodawcy jest prawidłowe w pełnym zakresie.