Interpretacja indywidualna wiąże organ tylko w sprawie osoby, która o nią wystąpiła, i tylko przy opisanym stanie faktycznym. Innym pokazuje, jak organ rozumie przepisy.
Interpretacja indywidualna – stanowisko prawidłowe Szanowni Państwo, stwierdzam, że Państwa stanowisko w sprawie oceny skutków podatkowych opisanego zdarzenia przyszłego w podatku od towarów i usług jest prawidłowe. Zakres wniosku wspólnego o wydanie interpretacji indywidualnej 20 października 2025 r. wpłynął Państwa wniosek wspólny o wydanie interpretacji indywidualnej, który dotyczy m.in. podatku od towarów i usług w zakresie nieuznania Sprzedających za podatników podatku VAT i braku opodatkowania sprzedaży nieruchomości.
Uzupełnili go Państwo pismem z 28 października 2025 r. oraz w odpowiedzi na wezwanie pismem z 26 listopada 2025 r. Treść wniosku wspólnego jest następująca: Zainteresowani, którzy wystąpili z wnioskiem 1) Zainteresowany będący stroną postępowania: (X.) (ul. (…), (…)-(…) (…)) 2) Zainteresowany niebędący stroną postępowania: M. G. (ul. (…) (…), (…)-(…) (…)) 3) Zainteresowany niebędący stroną postępowania: A. A. G. (ul.
(…) (…), (…)-(…) (…)) Opis zdarzenia przyszłego wraz z uzupełnieniem Transakcja Wnioskodawca jest inwestorem, zainteresowanym nabyciem praw do nieruchomości gruntowej (dalej: „Nieruchomość”) pod inwestycję polegającą na budowie parku magazynowo-produkcyjno-logistycznego z zapleczem socjalno-biurowym oraz infrastrukturą towarzyszącą (dalej: „Inwestycja”, planowane nabycie będzie dalej określane jako „Transakcja”). W ramach Transakcji Wnioskodawca nabędzie działkę o numerze ewidencyjnym (…), objętą księgą wieczystą (…), położoną w miejscowości (…), w gminie (…), w powiecie (…), w województwie (…) (dalej: „Działka”).
Inwestycja Wnioskodawca planuje wybudowaną w ramach Inwestycji powierzchnię parku magazynowo-produkcyjno-logistycznego z zapleczem socjalno-biurowym i infrastrukturą towarzyszącą wynająć lub sprzedać w ramach prowadzonej działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu VAT. Tym samym, po nabyciu przedmiotowej Działki, Wnioskodawca planuje wykorzystywać ją w prowadzonej działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu VAT oraz niepodlegającej zwolnieniu z VAT. Miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego/decyzja o warunkach zabudowy Nieruchomość nie jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego.
Natomiast dla Nieruchomości przed Transakcją zostanie wydana decyzja o warunkach zabudowy. Strony planują, że przed Transakcją zostanie również wydane pozwolenie na budowę oraz dojdzie do zmiany oznaczenia Nieruchomości w ewidencji gruntów z gruntów rolnych (R) na tereny przemysłowe (Ba) lub zurbanizowane tereny niezabudowane (Bp). Budynki, budowle lub ich części Na Działce znajdują się zabudowania w postaci obiektów służących odprowadzaniu wód opadowych, a także sieci elektroenergetyczne, w tym słupy elektroenergetyczne (dalej łącznie: „Sieci”). Sieci nie stanowią własności Sprzedających. Sieci stanowią budowle w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j.
Dz. U. z 2025 r. poz. 418). Nabycie Nieruchomości przez Sprzedających Sprzedający nabyli Nieruchomość na podstawie umowy przekazania gospodarstwa rolnego zawartej w (…) roku. Sprzedający nabyli Nieruchomość na prawach wspólności ustawowej majątkowej małżeńskiej i są wyłącznymi właścicielami nieruchomości. Nabycie Nieruchomości w roku (…) nie podlegało opodatkowaniu VAT. W konsekwencji Sprzedającym nie mogło przysługiwać prawo odliczenia VAT naliczonego, ponieważ VAT w ogóle nie został naliczony w związku z tą transakcją. Nieruchomość nie została nabyta przez Sprzedających w celu jej dalszej odsprzedaży.
Działalność Sprzedających względem Nieruchomości Sprzedający prowadzili oraz prowadzą działalność rolniczą. Pobierają również świadczenia emerytalne. Sprzedający posiadają status rolników ryczałtowych. Nie byli i nie są zarejestrowani jako czynni podatnicy VAT. Nieruchomość była wykorzystywana na cele rolnicze – Sprzedający dokonywali sprzedaży płodów rolnych pochodzących z Nieruchomości jako rolnicy ryczałtowi. Nieruchomość nie była również przedmiotem dzierżawy (była natomiast przedmiotem użyczenia, które zostało opisane poniżej).
Sprzedający nie podejmowali w stosunku do Nieruchomości również następujących czynności: - ponoszenie nakładów finansowych związanych z przygotowaniem działki do sprzedaży; - dokonywanie podziału działki lub jej połączeń z innymi; - podejmowanie działań mających na celu uzbrojenie działki; - wydzielanie drogi wewnętrznej; - podejmowanie działań marketingowych w celu sprzedaży działki; - występowanie do organów z wnioskami o przekształcenie działki pod zabudowę, wydanie decyzji o warunkach zabudowy lub zmianę zagospodarowania przestrzennego, wycinkę drzew i krzewów, uzyskanie warunków technicznych przyłączenia działki do infrastruktury technicznej.
Umowa przedwstępna sprzedaży i umowa użyczenia W celu przedstawienia pełnego opisu zdarzenia przyszłego, Zainteresowani wskazują, że Sprzedający zawarli przedwstępną umowę sprzedaży Nieruchomości (dalej: „Umowa przedwstępna”) z podmiotem trzecim (dalej: „Deweloper”).
W Umowie przedwstępnej Sprzedający przyznali Deweloperowi prawo do dysponowania Nieruchomością dla celów budowlanych w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane, tj. dla celów koniecznych do uzyskania decyzji zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej pozwolenia na budowę, przygotowania planowanej przez kupującego Inwestycji w zakresie przewidzianym przez Prawo Budowlane w tym dla składania oświadczeń o posiadanym prawie do dysponowania nieruchomością na cele budowlane (z prawem do cesji tego prawa na dowolną osobę trzecią), składania wniosków oraz uzyskiwania pozwoleń, uzgodnień, sprawdzeń, opinii, warunków technicznych i przyłączeniowych, a także do wejścia na teren Nieruchomości w celu prowadzenia badań i odwiertów w zakresie niezbędnym do potwierdzenia, iż Nieruchomość jest wolna od zanieczyszczeń, a warunki glebowe umożliwiają realizację na nim Inwestycji.
Sprzedający przyznali również Deweloperowi prawo dysponowania Nieruchomością dla celów budowlanych w rozumieniu ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. prawo budowlane, tj. (a) składania wniosków oraz uzyskiwania pozwoleń wodnoprawnych dla Inwestycji planowanej na Nieruchomości, o ile okaże się do konieczne zgodnie z przepisami prawa; (b) uzyskania decyzji zezwalającej na prowadzenie badań archeologicznych (o ile będzie to konieczne), (c) występowania do właściwych organów w celu uzyskania decyzji zatwierdzającej projekt planu remediacji dla Nieruchomości (o ile będzie to konieczne); (d) wejścia na Nieruchomość w celu wykonania inwentaryzacji dendrologicznej, przyrodniczej, opisu taksacyjnego lasu, mapy do celów projektowych i innych pomiarów geodezyjnych (o ile będzie to konieczne); (d) występowania do właściwych organów w celu uzyskania decyzji zezwalających na wycinkę drzew i krzewów znajdujących się na Nieruchomości oraz do wykonania nasadzeń zastępczych w tym składania oświadczeń dotyczących Nieruchomości w tym zakresie (o ile będzie to konieczne); (e) dokonywania wszelkich uzgodnień dotyczących włączenia Nieruchomości do układu drogowego, w tym występowania do właściwych organów i służb w celu uzyskania warunków na zjazd oraz decyzji o lokalizacji zjazdu z drogi publicznej; (f) składania wniosków oraz uzyskiwania decyzji o pozwoleniu na budowę dla Inwestycji planowanej na Nieruchomości.
(…) (…) (…) r. Deweloper dokonał cesji praw i obowiązków z Umowy przedwstępnej na rzecz Wnioskodawcy. Tym samym finalne nabycie Nieruchomości nastąpi od Sprzedającego do Wnioskodawcy. Deweloper oraz Wnioskodawca stanowią podmioty powiązane osobowo. W związku z planowaną Transakcją, (…) (…) (…) roku Sprzedający zawarli z Wnioskodawcą umowę użyczenia Nieruchomości (dalej: „Umowa użyczenia”).
Sprzedający udzielili w niej Wnioskodawcy prawa do dysponowania Nieruchomością na cele budowlane w zakresie: - występowania do dostawców mediów i gestorów sieci i uzyskiwanie pozwoleń, uzgodnień, sprawdzeń i opinii dotyczących warunków technicznych przyłączenia Nieruchomości do sieci elektroenergetycznej, gazowej, teleinformatycznej, wodociągowej, ciepłowniczej, kanalizacji deszczowej i sanitarnej lub innej infrastruktury technicznej, umożliwiającej odprowadzenie wód opadowych, jak również uzyskania warunków technicznych oraz dokonywania wszelkich uzgodnień w zakresie relokacji przebiegu mediów znajdujących się na Nieruchomości i urządzeń z nimi związanych, a kolidujących z planowaną na Nieruchomości inwestycją; - uzyskiwania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla Nieruchomości oraz uzyskania decyzji o warunkach zabudowy dla Nieruchomości, w tym składania i podpisywania wszelkich wniosków i dokumentów w tym zakresie, ich zmiany, cofania oraz odbioru; - składania wniosków o pozwolenie na budowę i uzyskania decyzji zatwierdzających projekt budowlany dla inwestycji planowanej na Nieruchomości polegającej na budowie budynków magazynowo-produkcyjnych wraz z zapleczami socjalno-biurowym oraz infrastrukturą towarzyszącą, w tym składania i podpisywania wniosków i innych dokumentów z tym związanych w tym oświadczeń o prawie do dysponowania Nieruchomością na cele budowlane, ich zmiany, cofania oraz odbioru; - składania wniosków oraz uzyskiwania pozwoleń wodnoprawnych dla inwestycji planowanej na Nieruchomości, o ile okaże się do konieczne zgodnie z przepisami prawa; - składania oświadczeń woli, w tym zgód na likwidację studni głębinowych na Nieruchomości (o ile będzie konieczne); - wejścia na Nieruchomość w celu prowadzenia na niej badań i odwiertów, niezbędnych do potwierdzenia, iż warunki gruntowe umożliwiają realizację planowanej na Nieruchomości inwestycji; po uzgodnieniu wcześniej z Właścicielem; - występowania do właściwych organów w celu uzyskania decyzji zezwalających na wycinkę drzew i krzewów znajdujących się na Nieruchomości oraz decyzji o wykonaniu nasadzeń zastępczych w tym składania oświadczeń dotyczących Nieruchomości w tym zakresie (o ile znajduje to uzasadnienie); - uzyskania decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej oraz wszelkich czynności związanych ze zmianą klasyfikacji gruntów; - dokonywania wszelkich uzgodnień dotyczących włączenia Nieruchomości do układu drogowego, w tym występowania do właściwych organów i służb w celu uzyskania warunków na zjazd oraz decyzji o lokalizacji zjazdu z drogi publicznej, w tym składania i podpisywania wniosków i innych dokumentów, ich zmiany, cofania oraz odbioru.
Sprzedający (…) (…) (…) r. zawarli również wcześniej umowę użyczenia z jedną ze spółek z grupy kapitałowej Wnioskodawcy, w której oddali tej spółce Nieruchomość do bezpłatnego używania oraz zezwolili jej na dysponowanie Nieruchomością na cele budowlane w rozumieniu przepisów ustawy Prawo budowlane, jednakże wyłącznie w zakresie wskazanym poniżej.
Strony umowy uzgodniły, że umowa ta stanowi tytuł do korzystania z Nieruchomości, na podstawie którego biorący w użyczenie uprawniony jest we własnym imieniu do: - występowania do dostawców mediów i gestorów sieci i uzyskiwanie pozwoleń, uzgodnień, sprawdzeń i opinii dotyczących warunków technicznych przyłączenia Nieruchomości do sieci elektroenergetycznej, gazowej, teleinformatycznej, wodociągowej, ciepłowniczej, kanalizacji deszczowej i sanitarnej lub innej infrastruktury technicznej, umożliwiającej odprowadzenie wód opadowych, jak również uzyskania warunków technicznych oraz dokonywania wszelkich uzgodnień w zakresie relokacji przebiegu mediów znajdujących się na Nieruchomości i urządzeń z nimi związanych, a kolidujących z planowaną na Nieruchomości Inwestycją; - uzyskiwania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach dla Nieruchomości, w tym składania i podpisywania wszelkich wniosków i dokumentów w tym zakresie, ich zmiany, cofania oraz odbioru; - uzyskiwania decyzji o warunkach zabudowy dla Nieruchomości, w tym składania i podpisywania wszelkich wniosków i dokumentów w tym zakresie, ich zmiany, cofania oraz odbioru; - składania wniosków o pozwolenie na budowę i uzyskania decyzji zatwierdzających projekt budowlany dla inwestycji planowanej na Nieruchomości polegającej na budowie budynków magazynowo-produkcyjnych wraz z zapleczami socjalno-biurowym oraz infrastrukturą towarzyszącą, w tym składania i podpisywania wniosków i innych dokumentów z tym związanych w tym oświadczeń o prawie do dysponowania Nieruchomością na cele budowlane, ich zmiany, cofania oraz odbioru; - składania wniosków oraz uzyskiwania pozwoleń wodnoprawnych dla inwestycji planowanej na Nieruchomości, o ile okaże się do konieczne zgodnie z przepisami prawa; - składania oświadczeń woli, w tym zgód na likwidację studni głębinowych na Nieruchomości (o ile będzie to konieczne); - wejścia na Nieruchomość w celu prowadzenia na niej badań i odwiertów, niezbędnych do potwierdzenia, iż warunki gruntowe umożliwiają realizację planowanej na Nieruchomości inwestycji (po uzgodnieniu wcześniej ze Sprzedającymi); - występowania do właściwych organów w celu uzyskania decyzji zezwalających na wycinkę drzew i krzewów znajdujących się na Nieruchomości oraz decyzji o wykonaniu nasadzeń zastępczych w tym składania oświadczeń dotyczących Nieruchomości w tym zakresie (o ile znajduje to uzasadnienie); - uzyskania decyzji o wyłączeniu gruntów z produkcji rolnej oraz wszelkich czynności związanych ze zmianą klasyfikacji gruntów; - dokonywania wszelkich uzgodnień dotyczących włączenia Nieruchomości do układu drogowego, w tym występowania do właściwych organów i służb w celu uzyskania warunków na zjazd oraz decyzji o lokalizacji zjazdu z drogi publicznej, w tym składania i podpisywania wniosków i innych dokumentów, ich zmiany, cofania oraz odbioru.
Deweloper pozyskał informacje o Nieruchomości poprzez pośrednika, który sam zgłosił się do Sprzedających. Następnie Deweloper doprowadził do podpisania Umowy przedwstępnej oraz cesji. Sprzedający nie podejmowali działań marketingowych w celu sprzedaży Działki. Działalność Sprzedających względem pozostałych składników majątku Dla przedstawienia pełnego opisu zdarzenia przyszłego, Zainteresowani wskazują, że Sprzedający posiadają również inne nieruchomości oprócz Działki objętej zakresem niniejszego wniosku. Nieruchomości te nie są wykorzystywane w ramach działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu VAT (ponieważ Sprzedający takiej działalności nie prowadzą).
Sprzedający nie planują zbycia ww. nieruchomości. Sprzedający dokonali w przeszłości (w latach (…)-tych) jednostkowej sprzedaży nieruchomości, przy czym nie była ona dokonana w ramach działalności gospodarczej opodatkowanej VAT (ponieważ Sprzedający takiej działalności nie prowadzą) i w związku z tym nie podlegała ona opodatkowaniu VAT.
Udzielone przez Sprzedających pełnomocnictwa W Umowie przedwstępnej, Sprzedający udzielił pełnomocnictwa osobom fizycznym działającym w imieniu Dewelopera (a następnie w aneksie do umowy również przedstawicielom Wnioskodawcy) do przeglądania akt Księgi Wieczystej KW nr (…), prowadzonej dla Nieruchomości (w tym ksiąg wieczystych i hipotecznych wcześniej dla niej prowadzonych lub ich części lub dla nieruchomości, z których Nieruchomość została wydzielona), prowadzonej przez Sąd Rejonowy (…) – (…) (…) w (…) (…) Wydział Ksiąg Wieczystych.
Udzielone pełnomocnictwo obejmuje również upoważnienie do składania w imieniu Sprzedających wniosków o sporządzenie kserokopii z akt oraz odbioru takich kserokopii, wniosku o ujawnienie podziału geodezyjnego nieruchomości w prowadzonej dla Nieruchomości księdze wieczystej oraz właściwym rejestrze ewidencji gruntów i budynków, a także do ustanawiania dalszych pełnomocników, jak również występowania o, uzyskiwania i odbioru zaświadczeń, informacji, wypisów oraz wyrysów od wszelkich podmiotów, w tym organów administracji publicznej, dotyczących Nieruchomości, w tym w szczególności, ale nie wyłącznie: - wypisów z rejestru gruntów, rejestru budynków i rejestru lokali wraz z wyrysem z odpowiednich map ewidencyjnych; - wszelkich urzędowych dokumentów stanowiących podstawę dokonania zmian oznaczenia poszczególnych części Nieruchomości; - wszelkich dokumentów dotyczących miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego; - zaświadczeń dotyczących ewentualnych roszczeń reprywatyzacyjnych oraz roszczeń związanych z prawidłowością nabycia własności Nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego; - zaświadczeń dotyczących wpisów do rejestru bądź ewidencji zabytków; - zaświadczeń dotyczących kwestii ochrony środowiska i ochrony przyrody; - zaświadczeń dotyczących kwestii obszaru rewitalizacji oraz specjalnej strefy rewitalizacji w stosunku do Nieruchomości; - zaświadczeń dotyczących kwestii leśnego statusu nieruchomości w stosunki do Nieruchomości; - informacji dotyczących specjalnej strefy ekonomicznej w stosunku do Nieruchomości; - zaświadczeń dotyczących zaległości w opłatach danin publicznych; - innych odpisów, informacji i zaświadczeń od właściwych organów dotyczących Nieruchomości, które mogą okazać się potrzebne w ocenie pełnomocnika oraz podejmowania wszelkich innych czynności prawnych lub faktycznych, składania wszelkich oświadczeń woli lub wiedzy, podpisywania, składania i odbioru wszelkich dokumentów, które mogą się okazać konieczne lub przydatne w celu realizacji zakresu pełnomocnictwa.
W Umowie przedwstępnej, Sprzedający udzielił również przedstawicielom Dewelopera pełnomocnictwa do reprezentowania Sprzedających w toku wszelkich postępowań zmierzających do uzyskania prawomocnej i ostatecznej decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach zgody na realizację przedsięwzięcia, prawomocnej i ostatecznej decyzji o warunkach zabudowy, prawomocnej i ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę inwestycji na Nieruchomości, prawomocnej i ostatecznej decyzji lokalizacji zjazdu, pozwolenia wodnoprawnego, decyzji zezwalającej na prowadzenie badań archeologicznych, decyzji o wyłączeniu gruntu z produkcji rolnej lub leśnej przed wszelkimi organami administracji publicznej, instytucjami, strażami, dostawcami mediów, w tym do składania w imieniu Sprzedających wszelkich oświadczeń, wniosków, odwołań, zażaleń, skarg, cofania i modyfikowania złożonych wniosków, a także pełnomocnictwa do wszczęcia i prowadzenia w imieniu i na rzecz Sprzedających postępowania w celu doprowadzenia do zmiany oznaczenia Nieruchomości w ewidencji gruntów, wskutek której nastąpi zmiana oznaczenia działek stanowiących Nieruchomość z gruntów rolnych (R) na tereny przemysłowe (Ba) lub zurbanizowane tereny niezabudowane (Bp) w tym uzyskania wszelkich wymaganych prawem dokumentów i map, jak również do dokonania wszelkich czynności prawnych i faktycznych, niezbędnych do ujawnienia tej zmiany w ewidencji gruntów oraz w prowadzonej dla Nieruchomości księdze wieczystej.
Dodatkowo, Sprzedający udzielili również oddzielnego pełnomocnictwa przedstawicielowi Dewelopera - do występowania o, uzyskiwania i odbioru zaświadczeń, informacji, wypisów oraz wyrysów od wszelkich podmiotów, w tym organów administracji publicznej, dotyczących Nieruchomości, w tym w szczególności: - wypisów z rejestru gruntów, rejestru budynków i rejestru lokali wraz z wyrysem z odpowiednich map ewidencyjnych; - wszelkich urzędowych dokumentów stanowiących podstawę dokonania zmiany oznaczenia poszczególnych części Nieruchomości; - wszelkich dokumentów dotyczących miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego; - zaświadczeń dotyczących ewentualnych roszczeń reprywatyzacyjnych oraz roszczeń związanych z prawidłowością nabycia własności Nieruchomości przez Skarb Państwa lub jednostki samorządu terytorialnego; - zaświadczeń dotyczących wpisów do rejestru bądź ewidencji zabytków; - zaświadczeń dotyczących kwestii ochrony środowiska i ochrony przyrody; - zaświadczeń dotyczących kwestii obszaru rewitalizacji oraz specjalnej strefy rewitalizacji w stosunku do Nieruchomości; - zaświadczeń dotyczących kwestii leśnego statusu nieruchomości w stosunku do Nieruchomości; - zaświadczeń dotyczący specjalnej strefy ekonomicznej w stosunku do Nieruchomości; - zaświadczeń dotyczących zaległości w opłatach danin publicznych.
(…) (…) (…) roku Sprzedający upoważnił również osoby działające w imieniu Wnioskodawcy poprzez udzielenie im pełnomocnictwa do uzyskiwania dokumentów i informacji dotyczących Nieruchomości, w tym do otrzymywania od właściwych sądów i urzędów wszelkich informacji i dokumentów, w tym w szczególności do: - przeglądania i sporządzania odpisów (w tym fotografii cyfrowych) z akt księgi wieczystej prowadzonej dla Nieruchomości oraz dokumentów załączonych do nich; - otrzymywania odpisów z księgi wieczystej prowadzonej dla Nieruchomości; - przeglądania i sporządzania odpisów (w tym fotografii cyfrowych) z wniosków (i załączników do nich) złożonych do z księgi wieczystej prowadzonej dla Nieruchomości; - przeglądania i sporządzania odpisów (w tym fotografii cyfrowych) z dokumentów załączonych do innych ksiąg historycznych dotyczących Nieruchomości, w tym ksiąg wieczystych, z których została odłączona Nieruchomość oraz zbiorów dokumentów prowadzonych dla Nieruchomości przed założeniem dla niej księgi wieczystej, jak i innych ksiąg wieczystych, do których złożono dokumenty dotyczące Nieruchomości; - otrzymywania wypisów i wyrysów z ewidencji gruntów i budynków; - otrzymywania informacji o przeznaczeniu Nieruchomości w miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego i studiach uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego (w tym wypisów i wyrysów z takich planów i studiów) oraz otrzymywania zaświadczeń o braku miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego obowiązującego dla Nieruchomości lub o przeznaczeniu Nieruchomości w obowiązujących miejscowych planach zagospodarowania przestrzennego; - wglądu do oraz otrzymywania wszelkich dokumentów związanych z procesem inwestycyjnym przeprowadzonym na terenach Nieruchomości, w tym między innymi decyzji o pozwoleniu na budowę oraz pozwoleniu na użytkowanie; - występowania do właściwych organów z wnioskami o wydanie kopii i duplikatów w dokumentów związanych z wszelkimi procesami inwestycyjnymi przeprowadzonymi w odniesieniu do Nieruchomości, występowania z procedurą uzyskania klauzul ostateczności wszelkich dokumentów związanych z procesami inwestycyjnymi przeprowadzonymi w odniesieniu do Nieruchomości; - otrzymywania informacji o toczących się lub zakończonych postępowaniach dotyczących Nieruchomości oraz wydanych w tych postępowaniach decyzjach administracyjnych; - otrzymywania informacji dotyczących roszczeń reprywatyzacyjnych w stosunku do Nieruchomości (w tym nieruchomości, z których powstała Nieruchomość); - uzyskiwania wszelkich informacji i zaświadczeń związanych z Nieruchomością od konserwatora zabytków właściwego ze względu na miejsce położenia Nieruchomości, w tym uzyskiwania wypisów z rejestru zabytków; - uzyskiwania zaświadczeń od właściwych organów i urzędów czy Nieruchomość stanowi las w rozumieniu art. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach lub grunt przeznaczony pod zalesienie lub jest objęta uproszczonym planem urządzenia lasu lub decyzją określającą zadania z zakresu gospodarki leśnej, o której mowa w art. 19 ust. 3 ustawy z dnia 28 września 1991 roku o lasach; - otrzymywania od właściwych organów i urzędów informacji i zaświadczeń o stanie środowiska Nieruchomości; - przeglądania i sporządzania oraz uzyskiwania odpisów i kopii z dokumentów dotyczących Nieruchomości znajdujących się we wszelkich archiwach, urzędach i rejestrach, a także uzyskiwania innych informacji (w tym zaświadczeń, wypisów itp.) dotyczących Nieruchomości, w tym między innymi: kwestii reprywatyzacyjnych, rewitalizacyjnych, środowiskowych, geologicznych i górniczych, komunikacyjnych, budowlanych i ochrony konserwatorskiej oraz archeologicznej; - otrzymywania jakichkolwiek innych zaświadczeń, informacji, dokumentów lub wypisów dotyczących Nieruchomości od wszelkich podmiotów publicznych, osób prawnych, osób fizycznych oraz jednostek organizacyjnych nieposiadających osobowości prawnej, w tym w szczególności informacji i dokumentów dotyczących objęcia Nieruchomości jakąkolwiek koncesją (w tym koncesją na poszukiwanie i rozpoznawanie złóż ropy naftowej i gazu ziemnego lub koncesją na wydobywanie kopalin ze złóż) oraz informacji i dokumentów dotyczących wszelkich postępowań administracyjnych związanych z wyżej opisanymi koncesjami.
Status VAT Wnioskodawcy Wnioskodawca jest i na moment dokonania Transakcji będzie podmiotem prowadzącym działalność gospodarczą i czynnym podatnikiem podatku VAT. Data Transakcji Końcowo Zainteresowani wskazują, że planowane jest przeprowadzenie Transakcji w (…) r. W uzupełnieniu z 26 listopada 2025 r. w odpowiedzi na pytania wskazali Państwo: 1) czy wskazane we wniosku sieci: w postaci obiektów służących odprowadzaniu wód opadowych, a także sieci elektroenergetyczne, w tym słupy elektroenergetyczne (niebędące własnością Sprzedającego), są własnością przedsiębiorstwa przesyłowego – odpowiedzi należy udzielić dla każdego z tych naniesień.
Odpowiedź Zainteresowanych: Wskazane we Wniosku Sieci, tj. obiekty służące odprowadzaniu wód opadowych oraz sieci elektroenergetyczne (w tym słupy elektroenergetyczne) stanowią własność przedsiębiorstw przesyłowych. 2) czy ww. sieci znajdujące się na działce, której własność będzie przedmiotem sprzedaży stanowią ruchomości (w rozumieniu Kodeksu cywilnego), tj. nie są częścią składową gruntu? Odpowiedź Zainteresowanych: Ponieważ powyższe Sieci stanowią własność przedsiębiorstw przesyłowych, na podstawie art. 49 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. Kodeks cywilny (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 1071) nie stanowią one części składowej gruntu.
3) Czy obiekty służące odprowadzaniu wód opadowych, stanowią budowle w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.)?a jeśli nie 4) Czy obiekty służące odprowadzaniu wód opadowych, stanowią urządzenia budowle w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz. U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.)? Odpowiedź Zainteresowanych w zakresie pytań 3-4: Jak zostało wskazane w opisie zdarzenia przyszłego we Wniosku, wszystkie Sieci, w tym również urządzenia służące odprowadzaniu wód opadowych, stanowią budowle w rozumieniu przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2025 r. poz. 418 ze zm.).
5) Jeżeli obiekty służące odprowadzaniu wód opadowych stanowią budowle w ww. rozumieniu to czy: - znajdowały się na sprzedawanej działce nr (…) w momencie jej nabycia czy zostały przez Sprzedających wybudowane? Jeśli Sprzedający je wybudowali, prosimy wskazać kiedy to nastąpiło? - z tytułu wybudowania obiektów służących do odprowadzaniu wód opadowych znajdujących się na ww. działce, przysługiwało Sprzedającym prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z faktur dokumentujących nabycie lub wydatki poniesione na ich budowę?
(należy odnieść się do każdego obiektu osobno) - od pierwszego zajęcia (używania) budowli (obiektów służących do odprowadzaniu wód opadowych) do chwili ich sprzedaży upłynie okres dłuższy niż 2 lata?
(należy odnieść się do każdego obiektu osobno) 6) Jeżeli (obiekty służące do odprowadzaniu wód opadowych) są budowlą stanowiącą własność Sprzedających i będą przedmiotem sprzedaży proszę wskazać również: - czy Sprzedający ponosili wydatki na ulepszenie obiektów w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym? - kiedy Sprzedający ponosili wydatki na ulepszenie obiektów? - czy wydatki te stanowiły co najmniej 30% wartości początkowej obiektów? - czy od rozpoczęcia wykorzystywania/użytkowania obiektów, po dokonanych ulepszeniach stanowiących co najmniej 30% ich wartości początkowej do dnia sprzedaży minął/minie okres co najmniej 2 lat. - czy Sprzedający mieli prawo do obniżenia kwoty podatku należnego o kwotę podatku naliczonego od wydatków poniesionych na ulepszenie obiektów?
7) Czy w sytuacji gdy obiekty służące do odprowadzaniu wód opadowych są budowlą i uznania, że Sprzedający powinni zostać uznani za występujących w Transakcji w charakterze podatników VAT i w efekcie Transakcja powinna podlegać przepisom VAT, to czy: - Sprzedający zarejestrują się jako czyni podatnicy VAT - Strony zrezygnują ze zwolnienia o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT na podstawie art. 43 ust. 10 w zw. z ust. 11 ustawy o VAT, przy zachowaniu norm przewidzianych w tym przepisie.
8) Czy budowle/urządzenia budowlane (obiekty służące do odprowadzaniu wód opadowych) były przedmiotem najmu, dzierżawy lub umów o podobnym charakterze, jeśli tak to należy wskazać dokładne daty najmu (należy odnieść się do każdego obiektu osobno)? 9) Czy budowle/urządzenia budowlane (obiekty służące do odprowadzaniu wód opadowych) były wykorzystywane przez Sprzedających wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku (należy wskazać przepis na podstawie którego działalność korzystała ze zwolnienia) (należy odnieść się do każdego obiektu osobno)?
Odpowiedź Zainteresowanych w zakresie pytań 5-9: Jak zostało wskazane we Wniosku oraz niniejszej odpowiedzi, obiekty służące odprowadzaniu wód opadowych nie stanowią własności Sprzedających, a stanowią one własność przedsiębiorstwa przesyłowego. Tym samym, jak wskazano we Wniosku, nie będą one przedmiotem Transakcji. W związku z tym, zdaniem Zainteresowanych odpowiedź na powyższe pytania nie powinna wpłynąć na konsekwencje podatkowe Transakcji. Obiekty służące odprowadzaniu wód opadowych nie będą bowiem jej przedmiotem. Tym niemniej, Zainteresowani poniżej przedstawiają odpowiedzi na przedmiotowe pytania w celu przedstawienia pełnego opisu faktów.
Obiekty służące odprowadzaniu wód opadowych znajdowały się na Działce w momencie jej nabycia przez Sprzedających w (…)r. Sprzedający nie wybudowali tych obiektów. W konsekwencji Sprzedającym nie mogło również przysługiwać prawo do odliczenia podatku VAT naliczonego z tytułu wybudowania obiektów. Sprzedający nie ponosili również wydatków na ulepszenie obiektów. Obiekty nie były oddane przez Sprzedających w najem, dzierżawę lub inną umowę o podobnym charakterze, a także nie były wykorzystywane przez Sprzedających wyłącznie na cele działalności zwolnionej od podatku, ponieważ Sprzedający nie są właścicielami obiektów.
Ponieważ zabudowania znajdujące się na Działce nie stanowią własności Sprzedających, nie będą one przedmiotem Transakcji. Przedmiotem Transakcji będzie Działka. Tym samym, Zainteresowani nie zamierzają składać oświadczenia o rezygnacji ze zwolnienia, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 10 ustawy o VAT. Pytania w zakresie podatku od towarów i usług (oznaczone jak we wniosku) 1. Czy w zakresie Transakcji Sprzedający powinni zostać uznani za podmioty niewystępujące w charakterze podatników VAT, a w konsekwencji Transakcja powinna pozostawać poza zakresem ustawy o VAT i jako taka podlegać opodatkowaniu PCC według stawki 2% od wartości rynkowej przedmiotu Transakcji?
2. W przypadku uznania, iż Sprzedający powinni zostać uznani za występujących w Transakcji w charakterze podatników VAT i w efekcie Transakcja powinna podlegać przepisom VAT, to czy planowana Transakcja będzie podlegała w całości opodatkowaniu VAT oraz nie będzie podlegała zwolnieniu z VAT, a Sprzedający będą mieli obowiązek wystawienia faktur VAT z tego tytułu?
3. W przypadku uznania, iż Sprzedający powinni zostać uznani za występujących w Transakcji w charakterze podatników VAT i w efekcie Transakcja powinna podlegać przepisom VAT jako podlegającą w całości opodatkowaniu VAT oraz nie podlegająca zwolnieniu z VAT, to czy Wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty VAT należnego o kwotę VAT naliczonego wynikającego z faktur otrzymanych od Sprzedających dokumentujących sprzedaż przedmiotowej Nieruchomości, na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, prawo do zwrotu nadwyżki VAT naliczonego nad należnym na rachunek bankowy Wnioskodawcy lub obniżenia o tę różnicę kwoty VAT należnego za następne okresy rozliczeniowe na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy o VAT?
Państwa stanowisko w sprawie w zakresie podatku od towarów i usług (oznaczone jak we wniosku) 1. Zdaniem Zainteresowanych, w ramach planowanej Transakcji Sprzedający nie występują jako podatnicy VAT, a w konsekwencji Transakcja powinna pozostawać poza zakresem ustawy o VAT i jako taka podlegać opodatkowaniu PCC według stawki 2% od wartości rynkowej przedmiotu Transakcji.
2. Zdaniem Zainteresowanych, w przypadku uznania stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania pierwszego za nieprawidłowe (tj. uznania, że Sprzedający powinni zostać uznani za występujących w Transakcji w charakterze podatników VAT i w efekcie Transakcja powinna podlegać przepisom VAT), planowana Transakcja będzie podlegała w całości opodatkowaniu oraz nie będzie podlegała zwolnieniu z VAT, a Sprzedający będą mieli obowiązek wystawienia faktur VAT z tego tytułu.
3. Zdaniem Zainteresowanych, w przypadku uznania stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania pierwszego za nieprawidłowe (tj. uznania, że Sprzedający powinni zostać uznani za występujących w Transakcji w charakterze podatników VAT i w efekcie Transakcja powinna podlegać przepisom VAT), w zakresie w jakim Transakcja będzie opodatkowana VAT oraz nie będzie podlegała zwolnieniu z VAT, Wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty VAT należnego o kwotę VAT naliczonego wynikającego z otrzymanych od Sprzedających faktur dokumentujących dostawę przedmiotowej Nieruchomości na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, prawo do zwrotu nadwyżki VAT naliczonego nad należnym na rachunek bankowy Wnioskodawcy lub obniżenia o tę różnicę kwoty VAT należnego za następne okresy rozliczeniowe na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy o VAT.
1. Uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania 1 Zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 lit. a ustawy o PCC, podatkowi podlegają m. in. umowy sprzedaży. Jednocześnie w myśl z art. 7 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o PCC, stawka PCC przy umowie sprzedaży nieruchomości czy prawa użytkowania wieczystego wynosi 2% wartości rynkowej nieruchomości lub prawa użytkowania wieczystego. Jednak zgodnie z art. 2 pkt 4 lit. a ustawy o PCC nie podlegają opodatkowaniu podatkiem od czynności cywilnoprawnych czynności cywilnoprawne, inne niż umowa spółki i jej zamiany w zakresie, w jakim są opodatkowanie VAT.
Tym samym, dla oceny czy planowana Transakcja podlega PCC, należy w pierwszej kolejności dokonać analizy, czy będzie ona podlegać opodatkowaniu VAT. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu VAT podlega m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Jednocześnie, zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, przez „towary” rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii.
W myśl art. 2 pkt 22 ustawy o VAT przez „sprzedaż” rozumie się m.in. odpłatną dostawę towarów. Nie każda czynność stanowiąca dostawę towarów lub świadczenie usług podlega opodatkowaniu VAT, bowiem aby była objęta tym podatkiem musi być wykonana przez podatnika. Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności.
Należy więc ustalić, czy planowana dostawa Nieruchomości stanowi przejaw działalności gospodarczej wskazującej na występowanie Sprzedających w charakterze podatników VAT czy też nie mieści się w zakresie „działalności gospodarczej” i jest zwykłym zarządzaniem majątkiem prywatnym, niepodlegającym opodatkowaniu VAT. W myśl art. 15 ust. 2 ustawy o VAT działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody.
Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Biorąc pod uwagę definicję działalności gospodarczej zawartą w ustawie o VAT, dla uznania określonych działań podejmowanych przez konkretny podmiot za działalność gospodarczą istotne znaczenie ma ich zorganizowany charakter. Dodatkowo, zdaniem Zainteresowanych, działalność gospodarcza powinna cechować się stałością, powtarzalnością i niezależnością jej wykonywania, ponieważ związana jest z profesjonalnym obrotem gospodarczym.
Na wstępie należy zauważyć, co jest również potwierdzane w licznym orzecznictwie sądów administracyjnych, że dla oceny czy dana czynność wykonywana jest w ramach działalności gospodarczej należy wziąć pod uwagę całokształt okoliczności oraz aktywności stron transakcji. W opinii Zainteresowanych, okoliczności planowanej Transakcji wskazują, że jest ona wykonywana w ramach zarządu majątkiem prywatnym. Nieruchomość została nabyta przez Sprzedających na podstawie umowy przekazania gospodarstwa rolnego w (…) r. Działka nie została nabyta w ramach działalności gospodarczej Sprzedających podlegającej opodatkowaniu VAT. Działka nie została również nabyta w celu jej dalszej odsprzedaży.
Nieruchomość była wykorzystywana w celach rolniczych – była uprawiana a Sprzedający dokonywali sprzedaży płodów rolnych działając jako rolnicy ryczałtowi. Nabycie nie podlegało opodatkowaniu VAT, nie zostało udokumentowane fakturami VAT, a Sprzedający nie odliczyli VAT z tytułu nabycia (ponieważ podatek VAT nie został naliczony w związku z nabyciem). Od momentu nabycia Sprzedający w praktyce nie wykonywali żadnej aktywności mającej na celu zwiększenie wartości posiadanego gruntu, poza nielicznymi czynnościami ściśle związanymi z dbaniem o posiadany majątek.
Również sposób nawiązania kontaktu Sprzedających z Wnioskodawcą od strony Sprzedających nie jest charakterystyczny dla profesjonalnych podmiotów działających na rynku nieruchomościowym. Sprzedający nie podejmowali żadnych działań marketingowych w celu sprzedaży Działki. Deweloper pozyskał informacje o Nieruchomości poprzez pośrednika, który sam zgłosił się do Sprzedających. Sprzedający nie dążyli zatem aktywnie do sprzedaży Nieruchomości. Także fakt udzielenia prawa do dysponowania Nieruchomością na cele budowlane oraz odpowiednich pełnomocnictw nie wskazuje na zorganizowany charakter działalności Sprzedających.
W opinii Zainteresowanych, podjęte przez Sprzedających czynności nie wykraczają poza zwykłe czynności właściwe dla zarządu majątkiem prywatnym. Powyższe czynności (udzielenie pełnomocnictwa / prawa do dysponowania gruntem) stanowiły warunki wymagane przez Dewelopera. Sprzedający podjęli je już po tym jak rozpoczęto dyskusje o sprzedaży gruntu. Sprzedający nie wykonywali tych działań w celu uatrakcyjnienia gruntu, a jedynie negocjując jego sprzedaż zgodzili się na niektóre warunki Dewelopera. Jest to typowe zachowanie przy każdym procesie sprzedaży, w którym strony ustalają czynności/zachowania poprzedzające sprzedaż i nie mogą mieć one znamion „prowadzenia działalności”.
Należy więc uznać, że Sprzedający nie podejmowali działań charakterystycznych dla podmiotów prowadzących profesjonalną działalność gospodarczą.
Za takie działania można by uznać przykładowo (wskazano przykładowe czynności, które w ocenie Zainteresowanych samoistnie nie powinny przesądzać o charakterze działalności, ale powinny być brane pod uwagę w ocenie całokształtu działalności): - finansowanie nabycia kredytem inwestycyjnym, - nabycie w ramach działalności gospodarczej opodatkowanej VAT, - rozpoznawanie kosztów podatkowych/odliczanie VAT w związku z zakupami, - uzbrojenie działek, - wydzielanie dróg wewnętrznych, - podziały / połączenia nieruchomości, - występowanie o decyzje o warunkach zabudowy, - angażowanie profesjonalnych zasobów w celu sprzedaży nieruchomości.
Natomiast należy podkreślić, że Sprzedający nie podejmowali żadnej ze wskazanych powyżej czynności, a okoliczności Transakcji odbiegają zdecydowanie od występujących w profesjonalnym obrocie nieruchomościami. Sprzedający weszli w posiadanie Działki w wyniku umowy przekazania gospodarstwa rolnego. Zdaniem Zainteresowanych zbycie Nieruchomości należy oceniać w ramach zwykłego wykorzystywania majątku prywatnego, a nie zorganizowanej działalności gospodarczej nastawionej na generowanie zysków, która miałyby podlegać opodatkowaniu VAT.
Również działania zmierzające do zbycia nie odbiegają od typowych działań przy sprzedaży majątku prywatnego, w których sprzedający (w miarę swojej oceny opłacalności) w toku negocjacji dopasowuje się do potrzeb kupującego, tak aby doprowadzić do transakcji na warunkach satysfakcjonujących obie strony.
W tym miejscu, na co powołuje się też liczne orzecznictwo polskich sądów administracyjnych, należy przytoczyć wyrok TSUE z dnia 15 września 2011 r. w sprawach połączonych C-180/10 i C-181/10 Jarosław Słaby przeciwko Ministrowi Finansów (C-180/10), oraz Emilian Kuć i Halina Jeziorska-Kuć przeciwko Dyrektorowi Izby Skarbowej w Warszawie (C-181/10), w którym wskazano m.in. kryteria, jakimi należy kierować się dla uznania danej transakcji dostawy (sprzedaży) gruntów za czynności podlegające opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług. Trybunał stwierdził, iż czynności związane ze zwykłym wykonywaniem prawa własności nie mogą same z siebie być uznawane za prowadzenie działalności gospodarczej.
Nadto sama liczba i zakres transakcji sprzedaży dokonanych nie ma charakteru decydującego, gdyż zakres transakcji sprzedaży nie może stanowić kryterium rozróżnienia między czynnościami dokonywanymi prywatnie, które znajdują się poza zakresem zastosowania dyrektywy, a czynnościami stanowiącymi działalność gospodarczą. W ocenie planowanej Transakcji kluczowe jest, że w jej ramach Sprzedający nie angażują środków podobnych do wykorzystywanych przez podmioty profesjonalne (producentów, handlowców i usługodawców). Trybunał stwierdził, że charakteru decydującego nie mają również takie okoliczności jak długość okresu, w jakim te transakcje następowały, ani wysokość osiągniętych z nich przychodów.
Całość powyższych elementów może bowiem odnosić się do zarządzania majątkiem prywatnym zainteresowanego. Inaczej jest natomiast w wypadku, gdy zainteresowany podejmuje aktywne działania w zakresie obrotu nieruchomościami, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców w rozumieniu art. 9 ust. 1 akapit drugi dyrektywy VAT. Takie aktywne działania mogą polegać na przykład na uzbrojeniu terenu albo na działaniach marketingowych, które nie wystąpiły w ramach przedmiotowej Transakcji.
W orzecznictwie podkreśla się również, że fakt wystąpienia pojedynczych z ww. działań nie decyduje o uznaniu, że sprzedaż działek można uznać za działalność gospodarczą, profesjonalną. O działalności takiej można mówić jedynie wówczas, gdy wskazuje na nią ciąg działań podejmowanych przez sprzedawcę.
Tym samym, zdaniem Zainteresowanych, okoliczność, że Sprzedający nie podejmowali działań marketingowych w celu sprzedaży Działki, nie zaciągali kredytu inwestycyjnego, nie podejmowali działań zmierzających do wzrostu wartości Nieruchomości oraz nie zaangażowali w ramach sprzedaży środków podobnych do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców, dodatkowo przemawia za uznaniem, że Sprzedający nie powinni zostać uznani za podatników VAT z tytułu planowanej Transakcji.
Konkludując, w opinii Zainteresowanych, ogół przedstawionych powyżej przesłanek wskazuje, że dokonanie dostawy Nieruchomości przez Sprzedających nastąpi w ramach zarządzania przez nich majątkiem prywatnym oraz nie będzie stanowiło działalności gospodarczej w rozumieniu ustawy o VAT i w konsekwencji nie będzie podlegać opodatkowaniu VAT, a co za tym idzie, biorąc pod uwagę przedstawione powyżej przepisy, będzie podlegać opodatkowaniu PCC według stawki 2% od wartości rynkowej przedmiotu Transakcji.
W szczególności, powyższej konkluzji, zdaniem Zainteresowanych, nie zmienia fakt udzielenia przez Sprzedających pełnomocnictwa na rzecz przedstawicieli Dewelopera/Wnioskodawcy oraz udzielenia prawa do dysponowania Nieruchomością. Czynności te mają na celu ocenę stanu/przygotowanie Nieruchomości na potrzeby prowadzenia działalności przez Wnioskodawcę, a nie na potrzeby Sprzedających. Rola Sprzedających ogranicza się do udzielenia pełnomocnictwa/prawa do dysponowania gruntem i końcowo zbycia Nieruchomości. Jest więc to rola bierna, wynikająca jedynie z faktu posiadania przez Sprzedającego praw do Działki.
Celem Sprzedających jest jedynie incydentalna sprzedaż Działki (warto podkreślić, że Sprzedający nie planują obecnie kolejnych sprzedaży w przyszłości), a czynności podejmowane przez Dewelopera/Wnioskodawcę mają umożliwić prowadzenie działalności gospodarczej przez Wnioskodawcę. Tym samym, fakt udzielenia pełnomocnictwa/prawa do dysponowania gruntem nie może być uznawany za stanowiący o zorganizowanym czy profesjonalnym charakterze działań Sprzedających. Należy też podkreślić, że gdyby Transakcja nie doszła do skutku, to Sprzedający nie skorzystają w żaden sposób z działań podejmowanych przez Dewelopera/Wnioskodawcę.
Zdaniem Zainteresowanych, powyższa konkluzja pozostaje również spójna z bogatym orzecznictwem sądów administracyjnych w zakresie podlegania VAT dostawy nieruchomości przez osoby fizyczne.
Stanowisko w zakresie niewystępowania sprzedającego w charakterze podatnika VAT zostało przyjęte m. in. w następujących orzeczeniach sądów administracyjnych oraz interpretacjach podatkowych, w których zakres czynności podejmowanych przez sprzedających był często szerszy od czynności podjętych przez Sprzedających w przedmiotowej sprawie: - orzeczeniu NSA z dnia 3 lipca 2020 r. o sygn. I FSK 1888/17 (podjęte działania obejmowały takie czynności jak umieszczenie ogłoszenia na portalu internetowym lub skorzystanie z biura nieruchomości), - orzeczeniu NSA z dnia 30 lipca 2020 r. o sygn. I FSK 357/19 (podjęte działania obejmowały m.in. podział działki, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy), - orzeczeniu NSA z dnia 24 listopada 2023 r. o sygn. I FSK 816/20 (podjęte działania obejmowały m.in. dokonanie podziału działek, udzielenie prawa do dysponowania nieruchomością na cele budowlane oraz udzielenie kupującemu pełnomocnictwa w celu m.in. składania wniosków oraz uzyskiwania pozwoleń, uzgodnień, sprawdzeń, opinii, warunków technicznych przyłączy, w tym dotyczących relokacji linii energetycznej i urządzenia melioracji - rowu krytego, a także do prowadzenia na nim - w terminie uzgodnionym ze sprzedającymi i na koszt kupującego - badań i odwiertów, niezbędnych do potwierdzenia, iż przedmiot sprzedaży wolny jest od zanieczyszczeń, a warunki gruntowe umożliwiają realizację na nim inwestycji), - orzeczeniu NSA z dnia 12 maja 2023 r. o sygn. I FSK 724/20 (podjęte działania obejmowały m. in. kilkuletnią umowę dzierżawy nieruchomości), - orzeczeniu NSA z dnia 8 grudnia 2022 r. o sygn. I FSK 863/19 (posiadanie kilku nieruchomości, zakup w celu lokaty kapitału), - orzeczeniu NSA z dnia 12 maja 2023 r. o sygn. I FSK 724/20 (kilkuletnia dzierżawa), - orzeczeniu NSA z 20 czerwca 2024 r. o sygn. I FSK 1233/20 (ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu, wystąpienie z wnioskiem o wydanie decyzji o warunkach zabudowy, podział, wcześniejsze transakcje sprzedaży), - orzeczeniu NSA z 12 maja 2023 r. o sygn. I FSK 727/20 (na moment sporządzenia wniosku, brak uzasadnienia pisemnego), - orzeczeniu WSA w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 18 czerwca 2020 r. o sygn. I SA/Go 215/20 (podjęte działania obejmowały ustanowienie odpłatnej służebności przesyłu), - orzeczeniu WSA w Opolu z dnia 30 stycznia 2019 r. o sygn. I SA/Op 377/18, w którym sąd uznał, że „całokształt okoliczności przedstawionych we wniosku o udzielenie interpretacji przemawiał za uznaniem, że warunki, w jakich odbędzie się przyszła transakcja sprzedaży działek gruntu odbiegają zdecydowanie od występujących w profesjonalnym obrocie nieruchomościami.
Z treści wniosku wynika, że skarżąca wraz z mężem nabyli przedmiotową nieruchomość do majątku wspólnego, za wspólne środki, z zamiarem wykorzystania na cele osobiste (z jednej strony jako lokatę kapitału, z drugiej w celu odgrodzenia się od sąsiedztwa osób trzecich).
Od momentu zakupu nieruchomość nie była w żaden sposób wykorzystywana do czynności opodatkowanych bądź zwolnionych z podatku VAT”, - orzeczeniu WSA w Bydgoszczy z 15 stycznia 2020 r., o sygn. I SA/Bd 688/19, w którym sąd uznał, że „warunkiem uznania osoby fizycznej za podatnika podatku od towarów i usług - w świetle przywołanego orzeczenia TSUE - jest to, czy ta osoba podejmuje aktywne działania w celu dokonania sprzedaży gruntu, angażując środki podobne do wykorzystywanych przez producentów, handlowców i usługodawców.
Co oznacza, że jeśli osoba fizyczna dokonuje sprzedaży swojego majątku osobistego, a czynność ta wykonywana jest okazjonalnie i osoba ta nie podejmuje aktywnych działań w celu dokonania sprzedaży, nie oznacza to prowadzenia działalności gospodarczej w rozumieniu art. 15 ust. 2 u.p.t.u.”, - orzeczeniu WSA w Łodzi z 14 stycznia 2020 r. o sygn. I SA/Łd 505/19, w którym sąd uznał, że „organ nie uwzględnił w swojej ocenie pozostałych, istotnych okoliczności sprawy. (…) Dyrektor nie uwzględnił także zakresu działań podejmowanych przez stronę w zakresie pozyskania ewentualnych nabywców działek.
Zgodnie z treścią wniosku skarżąca miała zrezygnować z usług biur obrotu nieruchomościami i ograniczyć się do zwykłych ogłoszeń. Poszukiwanie nabywcy nieruchomości poprzez zamieszczenie zwykłych ogłoszeń na portalu ogłoszeniowym nie jest działaniem wyróżniającym podmioty prowadzące działalność gospodarczą.
Powyższe argumenty świadczą, zdaniem Sądu, o wadliwej ocenie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej o możliwości zastosowania w tej sprawie art. 15 ust. 1 i 2 ustawy o VAT”, - orzeczeniu WSA w Krakowie z dnia 13 marca 2024 r. o sygn. I SA/Kr 103/24 (podjęte działania obejmowały udzielenie pełnomocnictwa kupującemu do wykonywania wszelkich czynności związanych m.in. z uzyskaniem decyzji związanych z możliwością zabudowania przedmiotowego terenu oraz uzyskaniem pozwolenia na realizację inwestycji w takim zakresie, który przewidywała umowa przedwstępna), - orzeczeniu WSA w Łodzi z dnia 3 czerwca 2020 r. o sygn. I SA/Łd 155/20 (podjęte działania obejmowały m.in. udzielenie pełnomocnictwa w celu uzyskania przez nabywcę: (i) ostatecznej i prawomocnej decyzji o warunkach zabudowy, (ii) dwóch zjazdów z drogi publicznej, (iii) dostępu do mediów, (iv) badania stanu prawnego, badania geodezyjne oraz geotechniczne - dotyczące Nieruchomości, (v) pozwolenia na wycinkę drzew i krzewów, (vi) ostatecznej i prawomocnej decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę), - orzeczeniu WSA w Łodzi z dnia 12 marca 2020 r. o sygn. I SA/Łd 777/19 (podjęte działania obejmowały m.in. podziały geodezyjne nieruchomości, uzyskanie decyzji o warunkach zabudowy, wykonanie zjazdu na drogę wewnętrzną z drogi powiatowej),orzeczeniu WSA w Poznaniu z dnia 18 grudnia 2019 r. o sygn. I SA/Po 804/19 (podjęte działania obejmowały m.in. zawarcie umowy dzierżawy), - orzeczeniu WSA w Gliwicach z dnia 18 grudnia 2019 r. o sygn. I SA/Gl 798/19, - interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z dnia 8 lipca 2020 r. o sygn. 0114-KDIP4-2.4012.162.2020.2.AA, - interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z dnia 25 marca 2020 r. o sygn. 0111-KDIB3-3.4012.11.2020.2.MS, - interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z dnia 30 września 2019 r. o sygn. 0114-KDIP1-1.4012.414.2019.1.KOM, - interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z dnia 13 czerwca 2025 r. o sygn. 0114-KDIP1-1.4012.308.2025.2.ESZ, - interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z dnia 13 czerwca 2025 r. o sygn. 0111-KDIB3-1.4012.303.2025.2.AB, - interpretacji indywidualnej Dyrektora KIS z dnia 17 czerwca 2025 r. o sygn. 0111-KDIB3-2.4012.307.2025.3.AK.
2. Uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania 2 Poniżej przedstawione zostało uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania 2, które zachowuje przedmiotowość jedynie w przypadku uznania stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania 1 za nieprawidłowe, co w ocenie Zainteresowanych nie powinno mieć miejsca. Tym niemniej, Zainteresowani zadają wskazane pytanie i przedstawiają poniżej swoje stanowisko, w celu pełnego określenia konsekwencji podatkowych planowanego zdarzenia przyszłego. Należy również podkreślić, że pytanie 2 i kolejne są niezbędna dla wyjaśnienia wszystkich konsekwencji Transakcji w przypadku gdyby odpowiedź na pytanie 1 była negatywna.
Jak zostało wskazane powyżej, zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT opodatkowaniu VAT podlega m.in. odpłatna dostawa towarów i odpłatne świadczenie usług na terytorium kraju. W myśl art. 7 ust. 1 ustawy o VAT, przez dostawę towarów, o której mowa w art. 5 ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT rozumie się przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel. Jednocześnie, zgodnie z definicją zawartą w art. 2 pkt 6 ustawy o VAT, przez „towary” rozumie się rzeczy oraz ich części, a także wszelkie postacie energii. W myśl art. 2 pkt 22 ustawy o VAT przez „sprzedaż” rozumie się m.in. odpłatną dostawę towarów.
Stosownie do art. 15 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikami są osoby prawne, jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej oraz osoby fizyczne, wykonujące samodzielnie działalność gospodarczą, o której mowa w art. 15 ust. 2 ustawy o VAT, bez względu na cel lub rezultat takiej działalności. Z kolei, w myśl art. 15 ust. 2 ustawy o VAT działalność gospodarcza obejmuje wszelką działalność producentów, handlowców lub usługodawców, w tym podmiotów pozyskujących zasoby naturalne oraz rolników, a także działalność osób wykonujących wolne zawody.
Działalność gospodarcza obejmuje w szczególności czynności polegające na wykorzystywaniu towarów lub wartości niematerialnych i prawnych w sposób ciągły dla celów zarobkowych. Co do zasady, zbycie nieruchomości gruntowych traktowane jest jako czynność odpłatnej dostawy towarów. Niemniej zgodnie z art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT zwalnia się z VAT dostawę terenów niezabudowanych innych niż tereny budowlane. Zdaniem Zainteresowanych, Nieruchomość powinna zostać uznana za teren niezabudowany. Sieci znajdujące się na Nieruchomości nie stanowią własności Sprzedających. Nie mogą być więc one przedmiotem Transakcji.
Tym samym, biorąc pod uwagę definicję odpłatnej dostawy towaru, tj. przeniesienie prawa do rozporządzania towarami jak właściciel, w ramach Transakcji w zakresie Sieci nie dojdzie do odpłatnej dostawy towarów. W konsekwencji, zdaniem Wnioskodawcy Nieruchomość należy uznać za teren niezabudowany na gruncie ustawy o VAT, a jej sprzedaż za dostawę terenu niezabudowanego. Stanowisko takie zostało potwierdzone m.in. w interpretacji indywidualnej z 17 marca 2022 roku o sygn. 0111-KDIB3-1.4012.107.2022.2.KO oraz interpretacji indywidualnej z 26 maja 2022 roku o sygn. 0114-KDIP4-3.4012.194.2022.2.MAT. W dalszej kolejności należy rozważyć, czy Nieruchomość stanowi teren budowlany.
Zgodnie z art. 2 pkt 33 ustawy o VAT przez pojęcie „tereny budowlane” rozumie się grunty przeznaczone pod zabudowę zgodnie z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, a w przypadku braku takiego planu - zgodnie z decyzją o warunkach zabudowy i zagospodarowania terenu, o których mowa w przepisach o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Nieruchomość nie jest objęta miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego, natomiast dla Nieruchomości zostanie wydana przed Transakcją decyzja o warunkach zabudowy.
Tym samym, Nieruchomość będąca przedmiotem Transakcji, na chwilę dokonania Transakcji, powinna zostać uznana w całości za „grunty przeznaczone pod zabudowę”, o których mowa w art. 2 pkt 33 ustawy o VAT, a więc powinna zostać uznana za tzw. teren budowlany w myśl ustawy o VAT. Wobec powyższego w ocenie Wnioskodawcy nie można przyjąć, że dla dostawy Nieruchomości istnieją podstawy do zastosowania zwolnienia wskazanego w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT. W ocenie Zainteresowanych, w odniesieniu do Transakcji nie będą również miały zastosowania inne zwolnienia wskazane w ustawie o VAT, a w szczególności zwolnienie, o którym mowa w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT.
Aby sprzedaż towaru była objęta zwolnieniem z VAT na podstawie tej regulacji, muszą bowiem zostać spełnione łącznie dwa warunki: a) towar musiał być wykorzystywany wyłącznie na cele działalności zwolnionej z VAT, b) dokonującemu dostawy nie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty VAT należnego o kwotę VAT naliczonego z tytułu jego nabycia (importu lub wytworzenia).
Mając na uwadze, że jak wskazano powyżej, nabycie Nieruchomości przez Sprzedających nie podlegało opodatkowaniu VAT, a w konsekwencji Sprzedającym nie mogło przysługiwać prawo odliczenia VAT naliczonego, ponieważ VAT w ogóle nie został naliczony w związku z tą transakcją, nie zostanie spełniona przesłanka do zastosowania zwolnienia z VAT przewidzianego w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT. Zdaniem Zainteresowanych, do Transakcji nie będą miały zastosowania również inne zwolnienia wskazane w ustawie o VAT.
Zgodnie z art. 106b ust. 1 pkt 1 ustawy o VAT podatnik jest obowiązany wystawić fakturę dokumentującą sprzedaż, a także dostawę towarów i świadczenie usług, o których mowa w art. 106a pkt 2, dokonywane przez niego na rzecz innego podatnika podatku, podatku od wartości dodanej lub podatku o podobnym charakterze lub na rzecz osoby prawnej niebędącej podatnikiem.
Mając na uwadze powyższe, zdaniem Zainteresowanych w przypadku uznania stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania pierwszego za nieprawidłowe (tj. uznania, że Sprzedający powinni zostać uznani za występujących w Transakcji w charakterze podatników VAT i w efekcie Transakcja powinna podlegać przepisom VAT), planowana Transakcja w ramach przedstawionego zdarzenia przyszłego będzie podlegała w całości opodatkowaniu oraz nie będzie podlegała zwolnieniu z VAT, a Sprzedający będą mieli obowiązek wystawienia na rzecz Wnioskodawcy faktur z tytułu dostawy Nieruchomości.
Zainteresowani pragną jednak ponownie wskazać, że powyższe stanowisko Zainteresowanych wraz z uzasadnieniem są przedmiotowe jedynie w przypadku uznania stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania 1 za nieprawidłowe. Końcowo, Zainteresowani pragną wskazać, że powyższa konkluzja nie ulegnie zmianie, nawet gdyby uznać Nieruchomość za teren zabudowany na potrzeby niniejszej Transakcji (pomimo, że Sieci nie będą przedmiotem dostawy towarów na gruncie ustawy o VAT). Gdyby uznać Nieruchomość za teren zabudowany na potrzeby niniejszej Transakcji, to w stosunku do Transakcji również zastosowania nie znajdzie żadne ze zwolnień wskazanych w ustawie o VAT.
W szczególności, zastosowania nie znajdzie zwolnienie zawarte w art. 43 ust. 1 pkt 9 ustawy o VAT, ponieważ zwolnienie to ma zastosowanie jedynie do terenów niezabudowanych, ani zwolnienie zawarte w art. 43 ust. 1 pkt 2 ustawy o VAT, z uwagi na argumentację wskazaną powyżej. Co więcej, gdyby uznać Nieruchomość za teren zabudowany na potrzeby Transakcji, ponieważ Sieci nie stanowią własności Sprzedającego, nie będą one przedmiotem dostawy, a tym samym zastosowania nie będą miały również wskazane w ustawie o VAT zwolnienia przewidziane dla dostawy budynków, budowli lub ich części.
3. Uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania 3 Poniżej przedstawione zostało uzasadnienie stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania 3, które zachowuje przedmiotowość jedynie w przypadku uznania stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania 1 za nieprawidłowe, co w ocenie Zainteresowanych nie powinno mieć miejsca. Tym niemniej, Zainteresowani zadają wskazane pytanie i przedstawiają poniżej swoje stanowisko, w celu pełnego określenia konsekwencji podatkowych planowanego zdarzenia przyszłego.
Z kolei, w odniesieniu do możliwości rozliczenia VAT naliczonego związanego z Transakcją, zdaniem Zainteresowanych, elementem kluczowym dla rozstrzygnięcia o prawie Wnioskodawcy do obniżenia VAT należnego o VAT naliczony przy nabyciu przedmiotowej Nieruchomości, zgodnie z art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, jest potwierdzenie faktu, iż Nieruchomość będąca przedmiotem planowanej Transakcji będzie wykorzystywana przez Wnioskodawcę do wykonywania czynności opodatkowanych VAT.
Jak wynika z treści art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, podatnikowi przysługuje prawo do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o kwotę podatku VAT naliczonego przy nabyciu towarów i usług w zakresie, w jakim są one wykorzystywane do wykonywania przez podatnika czynności opodatkowanych VAT. Jeśli zatem dane towary i usługi są wykorzystywane wyłącznie do wykonywania czynności opodatkowanych, podatnikowi przysługuje prawo do odliczenia całości VAT naliczonego przy nabyciu. Wnioskodawca jest i na dzień dokonania Transakcji będzie zarejestrowanym, czynnym podatnikiem VAT i będzie spełniać ustawową definicję podatnika w rozumieniu art. 15 ustawy o VAT.
Po nabyciu przedmiotowej Nieruchomości, Wnioskodawca będzie wykorzystywać ją w prowadzonej działalności gospodarczej podlegającej opodatkowaniu VAT oraz niepodlegającej zwolnieniu z VAT (realizacja Inwestycji). W świetle powyższego, zdaniem Zainteresowanych, po dokonaniu Transakcji i otrzymaniu prawidłowo wystawionych faktur VAT potwierdzających jej faktyczne dokonanie, Wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty podatku VAT należnego o podatek VAT naliczony przy nabyciu przedmiotowej Nieruchomości, gdyż spełniony będzie warunek niezbędny do dokonania takiego obniżenia, określony w art. 86 ust. 1 ustawy o VAT.
Dodatkowo, zdaniem Zainteresowanych, do dostawy Nieruchomości w ramach Transakcji nie znajdzie zastosowania art. 88 ust. 3a ustawy o VAT, w szczególności pkt 2, w myśl którego „nie stanowią podstawy do obniżenia podatku należnego (…) faktury (…) w przypadku gdy (…) transakcja udokumentowana fakturą nie podlega opodatkowaniu albo jest zwolniona od podatku (…)”. Wynika to z faktu, że jak wskazano powyżej, Transakcja będzie podlegać przepisom ustawy o VAT jako dostawa towarów, nie podlegając pod żadne wymienione w ustawie zwolnienia.
Zgodnie zaś z art. 87 ust. 1 ustawy o VAT, w przypadku gdy kwota podatku naliczonego jest w okresie rozliczeniowym wyższa od kwoty podatku należnego, podatnik ma prawo do zwrotu tej różnicy na rachunek bankowy lub obniżenia o tę różnicę kwoty VAT należnego za następne okresy rozliczeniowe. Tak jak wskazano w zdarzeniu przyszłym Zainteresowani występują wspólnie z przedmiotowym wnioskiem jako strony Transakcji, która będzie mieć określone skutki podatkowe dla obu stron Transakcji. W szczególności zasady opodatkowania VAT Transakcji wpływają na obowiązki podatkowe Sprzedających.
Po stronie Wnioskodawcy odpowiedzi na wskazane pytania wiążą się ze skutkami prawno-podatkowymi w zakresie ewentualnego prawa do odliczenia VAT naliczonego oraz ewentualnych obowiązków w zakresie PCC (którego Wnioskodawca byłby podatnikiem).
Podsumowując, w przypadku uznania stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania pierwszego za nieprawidłowe (tj. uznanie, że Sprzedający powinni zostać uznani za występujących w Transakcji w charakterze podatników VAT i w efekcie Transakcja powinna podlegać przepisom VAT), w zakresie w jakim Transakcja będzie opodatkowana VAT oraz nie będzie podlegała zwolnieniu z VAT, Wnioskodawcy będzie przysługiwało prawo do obniżenia kwoty VAT należnego o kwotę VAT naliczonego wynikającego z otrzymanych od Sprzedających faktur dokumentujących dostawę przedmiotowej Nieruchomości na podstawie art. 86 ust. 1 ustawy o VAT, prawo do zwrotu nadwyżki VAT naliczonego nad należnym na rachunek bankowy Wnioskodawcy lub obniżenia o tę różnicę kwoty VAT należnego za następne okresy rozliczeniowe na podstawie art. 87 ust. 1 ustawy o VAT.
Zainteresowani pragną jednak ponownie wskazać, że powyższe stanowisko Zainteresowanych wraz z uzasadnieniem są przedmiotowe jedynie w przypadku uznania stanowiska Zainteresowanych w zakresie pytania 1 za nieprawidłowe.