Wyrok NSA z 14 października 2004 r., FSK 566/04

Sąd

Naczelny Sąd Administracyjny

Rozpoznanie

w dniu 14 października 2004 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej Przedsiębiorstwa Handlowo Usługowego Agencja Ochrony "P." Spółki z o.o. w L.

Od orzeczenia

od wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie z dnia 9 grudnia 2003 r. sygn. akt I SA/Lu 342/03

Skład

Przewodniczący Sędzia NSA Antoni Hanusz Sędziowie NSA Sylwester Marciniak (spr.) Bogusław Dauter
Natalia Prałat protokolant

Sprawa

w sprawie ze skargi Przedsiębiorstwa Handlowo Usługowego Agencja Ochrony "P." Spółki z o.o. w L. na decyzję Izby Skarbowej w L. z dnia 20 maja 2003 r. (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2002 r. oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie

Naczelny Sąd Administracyjny w Warszawie Ośrodek Zamiejscowy w Lublinie wyrokiem z dnia 9 grudnia 2003 r. I SA/Lu 342/03 rozpoznając skargę Przedsiębiorstwa Handlowo Usługowego Agencja Ochrony "P." Spółki z o.o. w L. na decyzję Izby Skarbowej w L. z dnia 20 maja 2003 r. (...) w przedmiocie podatku od towarów i usług za styczeń 2002 r., skargę oddalił.

W uzasadnieniu Sąd stwierdził, iż zaskarżoną decyzją Izba Skarbowa w L., po rozpoznaniu odwołania PHU Agencja Ochrony "P." spółki z o.o. w L., utrzymała w mocy decyzję (...) Urzędu Skarbowego w L. z dnia 18 lutego 2003 r. określającą skarżącej zobowiązanie w podatku od towarów i usług za styczeń 2002 r. w kwocie 30.409 zł i ustalającą dodatkowe zobowiązanie podatkowe w tym podatku w kwocie 1.140 zł.

Uzasadniając swoją decyzję organ odwoławczy wskazał, że w wyniku kontroli podatkowej Urząd Skarbowy ustalił zaniżenie wartości sprzedaży systemu telewizji przemysłowej oraz ruchomego punktu obserwacyjnego dokonanej w dniu 27 lipca 2000 r. na rzecz (...) Giełdy Rolno-Ogrodniczej w E. W par. 10 umowy strony ustaliły, że w razie rozwiązania umowy między 12 a 25 miesiącem jej trwania Giełda zobowiązana będzie wykupić przedmiot sprzedaży za 67.583 + VAT.

W dniu 27 listopada 2001 r. strony umowy zawarły porozumienie o jej rozwiązaniu uzgadniając w pkt 4 porozumienia, że kwota wykupu systemu telewizji przemysłowej oraz ruchomego punktu obserwacyjnego pomniejszona zostanie o należne zleceniodawcy od zleceniobiorcy odszkodowanie w wysokości 21.081,60 zł obejmujące należności czynszowe zleceniodawcy od Centrum Dystrybucji M. R. Sprzedaż urządzeń została udokumentowana fakturą z dnia 2 stycznia 2002 r. na kwotę 50.303 i VAT - 11.066,66 zł.

W ocenie organów podatkowych wartość sprzedanych urządzeń wynosiła 67.583 + VAT - 14.868,26 zł, natomiast kwota 21.081,60 zł podlegała opodatkowaniu na podstawie art. 2 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym, jako że stanowiła wartość towarów wydanych w zamian za wierzytelność.

W skardze do Naczelnego Sądu Administracyjnego spółka wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji zarzucając naruszenie prawa materialnego i proceduralnego, tj. art. 2 pkt 3 ustawy o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym przez uznanie, że doszło do wydania towaru w zamian za wierzytelności, art. 65 Kodeksu cywilnego przez błędne ustalenie rzeczywistej treści porozumienia z dnia 27 listopada 2001 r. oraz art. 353 Kc przez bezpodstawne przyjęcie, iż między spółką a Giełdą istniało zobowiązanie do zapłaty i nie wskazanie podstawy tego zobowiązania.

W zakresie postępowania zarzucono naruszenie art. 122 i 210 Ordynacji podatkowej. Zdaniem skarżącej fakt, iż wierzytelności od Centrum Dystrybucji nadal dochodzi Giełda wskazuje, iż spółka wierzytelności tej nie przejęła. Organy nie wskazały podstawy istnienia zobowiązania "P." wobec Giełdy ani nie określiły charakteru, wysokości i rodzaju wierzytelności, za którą miały być wydane towary. Pominęły też zgodne twierdzenia stron porozumienia, że określa ono cenę sprzedaży urządzeń, a niejasny znaczeniowo fragment tego porozumienia miał jedynie na celu określenie ceny sprzedaży urządzeń na kwotę 50.303 zł netto.

Naczelny Sąd Administracyjny stwierdzając, iż skarga nie zasługuje na uwzględnienie w pierwszym rzędzie podniósł, iż organy podatkowe podjęły wszelkie działania w celu dokładnego wyjaśnienia sprawy, wyczerpująco zebrały materiał dowodowy, przez co decyzja została wydana z zachowaniem wymogów art. 122, art. 187 par. 1, art. 191 i art. 210 par. 4 Ordynacji podatkowej.

Odnosząc się do zarzutu naruszenia prawa materialnego Sąd wskazał, że organy słusznie uznały, iż doszło do cesji wierzytelności pomiędzy skarżącą a Giełdą, ponieważ czynność ta wynikała wprost z punktu 4 porozumienia zawartego w dniu 27 listopada 2001 r. i jego realizacji potwierdzonej fakturą i zapisami w ewidencji księgowej. Na wskazanej wyżej podstawie skarżąca przejęła wierzytelność przysługującą Giełdzie od Centrum, gdyż strony porozumienia nie zmniejszyły ceny urządzeń ustalonej w umowie z dnia 9 lipca 2000 r., a jedynie wskazały na sposób wzajemnych rozliczeń z tytułu sprzedaży tych urządzeń na skutek przejęcia wierzytelności przysługującej Giełdzie. Brak ustaleń faktycznych w zakresie powiadomienia Centrum będącego wcześniej dłużnikiem Giełdy o dokonanej cesji wierzytelności nie miał wpływu na rozstrzygnięcie niniejszej sprawy i dokonaną ocenę zawartego i zrealizowanego porozumienia z listopada 2001 r.

W ocenie Sądu, wbrew wywodom zawartym w skardze organy podatkowe nie mogły pominąć jako dowodu treści zawartej i zrealizowanej przez strony umowy w szczególności pkt 4, który określał wierzyciela przejmowanej wierzytelności, dłużnika, tytuł roszczenia, kwotę wierzytelności oraz odpowiadającego jej zobowiązania skarżącej. Stosownie do art. 509 Kc dla przeniesienia wierzytelności nie była konieczna zgoda dłużnika, a bezspornym było, że przelew nie następował w wykonaniu innego zobowiązania. Organy zasadnie zatem wskazały, że realizacja tego punktu umowy w oczywisty sposób wpłynęła na wzajemne rozliczenia stron a tym samym na należność uzyskaną przez skarżącą z tytułu tej umowy, ale pozostała bez wpływu na ustaloną w umowie wartość należności z tytułu sprzedaży towarów.

W skardze kasacyjnej spółka, reprezentowana przez radcę prawnego Izabelę M., wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i zasądzenie kosztów postępowania zarzucając mu naruszenie prawa materialnego, tj. art. 2 ust. 3a ustawy o podatku od towarów i usług, art. 509 i 510 Kc, art. 65 par. 2 Kc podtrzymując w tym zakresie argumentację zawartą w skardze do Sądu I instancji. Zarzucono także naruszenie prawa proceduralnego, tj. art. 7, art. 77 par. 1 i art. 80 Kodeksu postępowania administracyjnego oraz art. 328 par. 2 Kodeksu postępowania cywilnego w związku z art. 59 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym, poprzez nierozpatrzenie całości materiału dowodowego zebranego w sprawie i nie odniesienie się od niego w uzasadnieniu wyroku.

Dyrektor Izby Skarbowej w L. nie złożył odpowiedzi na skargę kasacyjną i nie uczestniczył w rozprawie sądowej.

Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje

Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw i podlega oddaleniu.

Zgodnie z treścią art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270 - zwanej dalej w skrócie p.p.s.a./ skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.

Oceniając pod tym względem skargę kasacyjną należy zauważyć, iż wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku nie jest jednoznaczny, gdyż nie zawiera wskazania zawartego w przepisie 185 par. 1 p.p.s.a. /czyli przekazania sprawy do ponownego rozpoznania/ czy też żądania z art. 188 p.p.s.a. /rozpoznania skargi/. Aczkolwiek jest to wada skargi kasacyjnej, należy uznać, iż nie jest z tego powodu niedopuszczalna. Nadto skarga kasacyjna w swoim petitum w bardzo ogólny sposób przytacza podstawy kasacyjne bez wskazania jakichkolwiek przepisów prawnych, a dopiero na stronie 4 uzasadnienia powołuje szereg przepisów, które zdaniem strony skarżącej Sąd naruszył. Taki sposób przedstawienia podstaw kasacyjnych należy oceniać ujemnie, tym niemniej nie wpływa to na niedopuszczalność rozpoznania skargi kasacyjnej.

W tym miejscu trzeba podkreślić, iż Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej /art. 183 par. 1 p.p.s.a./ Przy czym w myśl art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach:

1. naruszeniu prawa materialnego przez błędna jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
2. naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.

Strona skarżąca wyraźnie się na ten przepis nie powołuje, jednakże z treści skargi kasacyjnej wynika, że przepis ten jest jej znany.

Przechodząc zatem do podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., strona skarżąca w pierwszym rzędzie zarzuciła Sądowi naruszenie art. 7 Kpa, art. 77 par. 1 Kpa oraz art. 80 Kpa w związku z art. 59 ustawy o Naczelnym Sądzie Administracyjnym. Zarzut ten jest o tyle bezzasadny, iż w okresie wydania zaskarżonego wyroku /dnia 9 grudnia 2003 r./ przepis art. 59 ustawy z dnia 11 maja 1995 r. o Naczelnym Sądzie Administracyjnym /Dz.U. nr 74 poz. 368 ze zm./ określał, iż w sprawach nienormowanych do postępowania przed Sądem stosuje się odpowiednio w sprawach z zakresu prawa podatkowego ściśle wymienione przepisy Ordynacji podatkowej. Z tego też względu Sąd nie mógł naruszyć wskazanych przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego. Tym samym zarzut nierozpatrzenia wszystkich zebranych w toku sprawy dowodów oraz uznania bez wystarczających ku temu dowodów, że pomiędzy Giełdą S.A. a spółką "D." doszło do zawarcia umowy przelewu wierzytelności należy uznać za chybiony.

Z kolei zarzut strony skarżącej naruszenia art. 328 par. 2 Kpc w związku z art. 59 ustawy o NSA o tyle nie jest trafny, iż Sąd w zaskarżonym wyroku wyraźnie powołał się na przepisy art. 122, art. 187 par. 1, art. 191 i art. 210 par. 4 Ordynacji podatkowej, uznając, że zaskarżona decyzja wydana została z zachowaniem wymogów tych przepisów. Zatem Sąd przyjął w tym zakresie stan faktyczny ustalony przez organy podatkowe, w tym przyczyny, dla których innym dowodom organy odmówiły wiarygodności /art. 210 par. 4 Ordynacji podatkowej/. Oparł się przy tym na punkcie 4 porozumienia z dnia 27 listopada 2001 r. i jego realizacji przez strony umowy potwierdzonej fakturą i zapisami w ewidencji księgowej.

Skoro więc strona skarżąca skutecznie nie zakwestionowała stanu faktycznego przyjętego w zaskarżonym wyroku, tym samym i zarzut naruszenia prawa materialnego należy uznać za chybiony. Zgodnie bowiem z treścią art. 2 ust. 3 pkt 3a ustawy z dnia 11 maja 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ opodatkowaniu podatkiem od towarów i usług podlega wydanie towarów lub świadczenie usług w zamian za wierzytelności. Tym samym zarzut niewłaściwego zastosowania art. 2 ust. 3a o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /brak takiego przepisu w ustawie/ należy uznać za zupełnie chybiony. Z tych też względów niezasadny jest także zarzut błędnej wykładni art. 509 i art. 510 Kc oraz niezastosowania reguły interpretacyjnej wskazanej w art. 65 par. 2 Kc.

Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.