Uzasadnienie
1. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 11 września 2009 r., sygn. akt VIII SA/Wa 549/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę C. D. i R. W. spółki jawnej "A." na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 26 maja 2009 r. w przedmiocie określenia zobowiązania w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące 2004 r.
Sąd I instancji wskazał, że pismem z 6 sierpnia 2009 r. wezwano pełnomocnika spółki do uzupełnienia braków formalnych skargi przez złożenie aktualnego odpisu spółki z Krajowego Rejestru Sądowego w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało skutecznie doręczone 11 sierpnia 2009 r. Termin do uzupełnienia braków formalnych skargi bezskutecznie upłynął z dniem 18 sierpnia 2009 r. Nieuzupełnienie w wyznaczonym terminie wskazanego braku formalnego skutkowało odrzuceniem wniesionej skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej P.p.s.a.).
2. W skardze kasacyjnej od powyższego postanowienia, błędnie nazwanej "zażaleniem", strona wniosła o jego uchylenie w całości przy orzeczeniu o kosztach postępowania według norm przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej jej autor wskazał, że jest pełnomocnikiem A. sp. z o.o. w L., a z dotychczasowej korespondencji i toku postępowania przed organami wynika, że właśnie tej spółki dotyczy sprawa. Pełnomocnik nigdy nie był umocowany przez wskazaną przez Wojewódzki Sąd Administracyjny spółkę jawną i takiej spółki nie zna, jednak z korespondencji wynika, iż jest to całkiem inny podmiot praw i obowiązków. W tych okolicznościach niezrozumiałe jest żądanie przedstawienia aktualnego wypisu z rejestru wskazanej spółki jawnej, która dotychczas nie brała w sprawie udziału. Dowód z KRS co do okoliczności niezwiązanych ze sprawą jest nieprzydatny dla rozstrzygnięcia, a niedostarczenie takiego dowodu, który dodatkowo nie jest w posiadaniu strony, nie może powodować negatywnych skutków prawnych. Podkreślono też, że rejestr KRS jest ogólnie dostępny i ogólnie znany, także w tzw. systemie on line w wersji elektronicznej bezpiecznej. W tych okolicznościach nikt nie może się powoływać na nieznajomość wpisów w tym rejestrze.
- 3. Organ nie skorzystał z możliwości złożenia odpowiedzi na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
- 4. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
- 5. Zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Zauważyć należy, iż w rozpatrywanej skardze kasacyjnej nie jest kwestionowane to, że wezwanie zostało skutecznie doręczone, ani to, że wskazany w nim brak formalny nie został uzupełniony w wyznaczonym terminie. Argumenty skargi kasacyjnej koncentrują się na tym, że pełnomocnik wezwany został do nadesłania odpisu z KRS spółki, która nie brała udziału w postępowaniu, a zatem nieuzupełnienie tego braku nie powinno wywołać negatywnych skutków procesowych dla strony. Stąd też kluczowe znaczenie dla zbadania zasadności skargi kasacyjnej ma analiza treści wezwania o uzupełnienie braków. Wezwanie z 6 sierpnia 2009 r. zostało skierowane na adres adwokata M. S., określonego jako "pełnomocnik C. D., R. W., Spółka jawna "A." z siedzibą w L.". W treści wezwania wskazano, że wzywa się do: "usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia niniejszego wezwania, braków formalnych skargi z dnia 30 czerwca 2009 r. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. nr [...] z dnia 26 maja 2009 r. przez: złożenie pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi zgodnie z art. 35 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) wraz z aktualnym odpisem z Krajowego Rejestru Sądowego." Kierując się wezwaniem tej treści pełnomocnik nie miał wątpliwości, że ma przedstawić pełnomocnictwo od spółki, w której imieniu działał, stąd niezasadny jest jego argument, że wymagano od niego, by dostarczył odpis z rejestru przedsiębiorców dotyczący niezwiązanego ze sprawą podmiotu. Co prawda w nagłówku wezwania określono adresata jako pełnomocnika spółki jawnej, lecz z brzmienia tego pisma wynika niezbicie, o skargę na jaką decyzję chodzi (wskazano organ, datę, numer) i z uzupełnienia braku formalnego w postaci pełnomocnictwa wynika, że nie było wątpliwości, której sprawy wezwanie dotyczy. Stąd też, skoro wezwano adresata do "złożenia pełnomocnictwa procesowego do działania w imieniu strony skarżącej (...) wraz z aktualnym odpisem z Krajowego Rejestru Sądowego", czytelne jest w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, że intencją Sądu I instancji było uzyskanie dowodu umocowania pełnomocnika przez skarżącą, a w przypadku spółek (zarówno jawnych jak i z o.o.) konieczne w tym zakresie jest pełnomocnictwo i dokument, z którego wynika umocowanie osób reprezentujących spółkę (tu: odpis z KRS). Wątpliwości w tym zakresie nie powinien mieć pełnomocnik wykonujący zawód adwokata. Stąd uznać należy, że przedłożenie pełnomocnictwa od spółki bez złożenia odpisu ze wskazanego rejestru przedsiębiorców tej samej spółki stanowi – przy prawidłowym sformułowaniu treści wezwania w tym zakresie – nieuzupełnienie braku formalnego skutkujące odrzuceniem skargi w myśl art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a. Podkreślić bowiem należy, że z treści wezwania wynika, iż należało złożyć aktualny KRS "strony skarżącej" – nie ma przy tym w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego decydującego znaczenia to, że Sąd I instancji rozumiał pod pojęciem "strony skarżącej" inny podmiot, niż pełnomocnik, bowiem pełnomocnik ten nie złożył nie tylko odpisu z KRS spółki jawnej (czego oczekiwał WSA), lecz również spółki z o.o., której pełnomocnikiem niewątpliwie jest i do działania w imieniu której przedłożono – w odpowiedzi na analizowane wezwanie – pełnomocnictwo. Na marginesie powyższych rozważań dodać jedynie można, że również pełnomocnik nie określił precyzyjnie, w imieniu jakiego podmiotu występuje w postępowaniu, gdyż z treści skargi nie wynika jednoznacznie, iż skarga została złożona w imieniu A. spółki z o.o. (autor skargi wskazał, że stroną skarżącą jest "A. w L."). Skoro, wbrew twierdzeniu skargi kasacyjnej, pełnomocnik nie uzupełnił braku formalnego skargi w postaci aktualnego odpisu z KRS-u strony skarżącej, brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutu naruszenia art. 58 § 1 pkt 3 P.p.s.a.
- 6. Zauważyć należy, że nie zasługuje na aprobatę stanowisko pełnomocnika skarżącej dotyczące możliwości pozyskiwania przez Sąd informacji z KRS drogą elektroniczną. Zgodnie bowiem z art. 29 P.p.s.a. to na podmiotach wymienionych w tym przepisie spoczywa obowiązek wykazania umocowania stosownym dokumentem, z całą pewnością natomiast nie do Sądu należy pozyskiwanie takiego dokumentu z KRS. Jednocześnie obligatoryjny wymóg wezwania strony lub jej pełnomocnika do wykazania umocowania osoby działającej za osobę prawną wynika z art. 49 § 1 P.p.s.a., a przewodniczący nie może od niego odstąpić. Związane jest to z gwarancją zapobiegania zaistnieniu przesłanki z art. 183 § 2 pkt 2 P.p.s.a. skutkującej nieważnością postępowania (por. post. NSA z 23 września 2009 r., I FSK 735/09, post. NSA z 1 października 2009 r., I FSK 736/09).
- 7. Z tych to względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu zgodnie z art. 184 w zw. z art. 182 § 1 P.p.s.a.