Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 18 kwietnia 2005 r., I SA/Po 599/03 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu oddalił skargę Karola H. na decyzję Izby Skarbowej w P. Ośrodek Zamiejscowy w K. z dnia 11 marca 2003 r., (...) w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie restrukturyzacji zadłużenia w podatku od towarów i usług.
Sąd ustalił, że zaskarżoną decyzją utrzymano w mocy decyzję Urzędu Skarbowego w K. z dnia 16 grudnia 2002 r., (...) umarzającą wszczęte, na podstawie wniosku skarżącego o restrukturyzację zaległości podatkowych w podatku od towarów i usług od sprowadzanych z zagranicy towarów, w związku z decyzjami wydanymi przez Urząd Celny w P., postępowanie z uwagi na jego bezprzedmiotowość.
Sąd powołał się na art. 6 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców /Dz.U. 155 poz. 1287 ze zm./ i stwierdził, że w rozpatrywanej sprawie na dzień 30 czerwca 2002 r. organowi restrukturyzacyjnemu nie była znana żadna z należności, objęta wnioskiem, będąca zaległością podatkową, albowiem na ten dzień nie stwierdzono zaległości w zakresie podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru. Zaległością podatkowa, zgodnie z art. 51 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, jest podatek niezapłacony w terminie płatności. Decyzje Urzędu Celnego, przekazane do Urzędu Skarbowego określały wyłącznie wysokość długu celnego, który dopiero może stanowić podstawę do ustalenia podatku VAT w prawidłowej wysokości. Organ podatkowy na wniosek strony zawiesił postępowanie w sprawie ustalenia zobowiązania w podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru do czasu wydania decyzji ostatecznych przez organy celne, ponieważ konieczne było ostateczne rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego dla tego postępowania.
Sąd wskazał, że zgodnie z art. 11c ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./, jeżeli organ celny nie pobrał podatku lub pobrał podatek w kwocie niższej od należnej, właściwy organ wydaje decyzję ustalającą podatek w prawidłowej wysokości. Podatnik jest obowiązany zapłacić różnicę między podatkiem wynikającym z decyzji organy podatkowego, a podatkiem pobranym przez organ celny, w terminie 14 dni od daty otrzymania tej decyzji. Decyzja wydana w trybie art. 11c ustawy o podatku od towarów i usług ma charakter konstytutywny.
W ocenie Sądu nie można uznać, że na dzień 30 czerwca 2002 r. istniała jakakolwiek zaległość objęta wnioskiem restrukturyzacyjnym, ponieważ z nieostatecznych decyzji Urzędu Celnego otrzymanych przez organ restrukturyzacyjny przed dniem 30 czerwca 2002 r. nie wynikają należności z tytułu podatku od towarów i usług.
Skargą kasacyjną zaskarżono powyższy wyrok i wniesiono o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania, a także zasądzenie na rzecz strony od Dyrektora Izby Skarbowej w P. kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego.
Wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez:
- - błędną wykładnię art. 11c ust. 1 ustawy z dnia 8 stycznia 1993 r. o podatku od towarów i usług oraz o podatku akcyzowym /Dz.U. nr 11 poz. 50 ze zm./ polegającą na błędnym przyjęciu, że decyzja wydana w trybie art. 11c ustawy o VAT ma charakter konstytutywny,
- - niewłaściwe zastosowanie art. 6 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców /Dz.U. nr 155 poz. 1287/ polegające na błędnym przyjęciu, że zaległości podatkowe zgłoszone przez stronę do restrukturyzacji nie stanowią należności znanych w rozumieniu przepisów ustawy o restrukturyzacji.
Autor skargi kasacyjnej wskazał, że Sąd oddalając skarżony wyrok oparł się na błędnej wykładni przepisu art. 11c ust. 1 ustawy o VAT. Błąd ten ma zasadnicze znaczenie dla przedmiotowej sprawy, gdyż doprowadził do utrzymania w obrocie prawnym decyzji organów administracji w przedmiocie umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego sprzecznych z obowiązującym prawem. Wykładnia Sądu, w której to zaległość podatkowa w podatku VAT powstaje dopiero w wyniku wydania decyzji wymiarowej wydawanej na podstawie art. 11c ust. 1 ustawy o VAT jako decyzji konstytutywnej jest wadliwa. Decyzja ta ma charakter deklaratoryjny, stąd nie można, zdaniem autora skargi kasacyjnej, twierdzić, że należności strony nie były znane, bo nie wydano w odniesieniu do nich decyzji wymiarowej i na tym twierdzeniu opierać ocenę prawidłowości umorzenia postępowania restrukturyzacyjnego.
Podniesiono, że niezależnie od błędnej wykładni art. 11c ust. 1 ustawy o VAT Sąd nie zastosował art. 6 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 3 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców mimo, że w świetle tego przepisu należności wynikające z danych znajdujących się w posiadaniu organu, a w szczególności z decyzji, są należnościami organowi znanymi. Przepis ten nie wymaga stwierdzenia należności w decyzji, ale tylko - aby ta należność z decyzji wynikała. Mimo, że w niniejszej sprawie organy skarbowe miały do czynienia z należnościami wynikającymi z posiadanych przez nie decyzji, to nie uznały ich za znane w świetle art. 6 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 3 ustawy o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Skarbowej w P. wniósł o jej oddalenie w całości oraz zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Wskazał, że Sąd uznał, iż organ restrukturyzacyjny zasadnie przyjął, że na koniec czerwca 2002 r. nie istniała jakakolwiek zaległość objęta wnioskiem restrukturyzacyjnym podatnika, ponieważ z niestatecznych decyzji Urzędu Celnego nie wynikały należności z tytułu podatku od towarów i usług.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje
Zgodnie z art. 176 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi /Dz.U. nr 153 poz. 1270/ skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom określonym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać: oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
Z kolei art. 183 tej ustawy stanowi, iż Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania.
Jeżeli zatem nie wystąpiły przesłanki nieważności postępowania wymienione w art. 183 par. 2 ustawy, a w rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły, to Sąd związany był granicami skargi kasacyjnej.
Skarga kasacyjna nie zawiera żadnego zarzutu naruszenia przepisów postępowania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny. Zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany jest stanem faktycznym przyjętym przez Sąd I instancji. Konsekwencją tego jest ocena zarzutów naruszenia prawa materialnego w świetle stanu faktycznego przyjętego przez Sąd I instancji.
A Sąd ten przyjął, że w rozpatrywanej sprawie na dzień 30.06.2002 r. organowi restrukturyzacyjnemu nie była znana żadna z należności, objęta wnioskiem, będąca zaległością podatkową, albowiem na ten dzień nie stwierdzono zaległości w zakresie podatku od towarów i usług z tytułu importu towaru /strona 3 uzasadnienia zaskarżonego wyroku/.
Elementem hipotezy normy prawnej zawartej w art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o restrukturyzacji niektórych należności publicznoprawnych od przedsiębiorców jest okoliczność by należności stanowiły znane na dzień 30 czerwca 2002 r. zaległości, z zastrzeżeniem ust. 4 i art. 16, z tytułu podatków.
Skoro nie podważono w sposób skuteczny w skardze kasacyjnej ustalenia Sądu I instancji, że zaległości nie były znane organowi podatkowemu, to nie można zasadnie twierdzić, że przepisy prawa materialnego zostały niewłaściwie zastosowane.
Warunkiem bowiem zastosowania przepisów o restrukturyzacji było stwierdzenie, że zaległości są znane organowi.
W tej sytuacji bezprzedmiotowe są rozważania na temat charakteru decyzji wydawanej na podstawie art. 11c ust. 1 ustawy o podatku od towarów i usług, gdyż okoliczność ta nie ma żadnego wpływu na ocenę zgodności zaskarżonego wyroku z wyżej powołaną ustawą.
Rozważania powyższe prowadzą do wniosku, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw w rozumieniu art. 174 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Wobec stwierdzenia, że skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 oraz art. 204 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnym /Dz.U. nr 153 poz. 1270 ze zm./ orzekł jak w sentencji.