Uzasadnienie
Zaskarżonym postanowieniem z dnia 22 stycznia 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił skarżącej wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w L. z dnia 24 października 2012 r. w przedmiocie orzeczenia o odpowiedzialności podatkowej za zobowiązania podatkowe S. z tytułu podatku od towarów i usług za lipiec i październik 2007 r., luty, kwiecień – grudzień 2008 r., luty – październik 2009 r. oraz odsetki za zwłokę i koszty egzekucyjne.
W ocenie Sądu, strona niedostatecznie udowodniła, że wykonanie decyzji spowoduje utratę podstawowych środków finansowych, koniecznych do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych strony. Przytoczona w skardze argumentacja nie pozwala na przyjęcie, że skarżąca wykazała okoliczności uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. We wniosku nie wskazano powiązania pomiędzy obciążeniem finansowym a niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie. Zarzuciła naruszenie przepisów postępowania:
- 1) art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270) dalej: P.p.s.a. poprzez:
- a. nieuzasadnione przyjęcie, że skarżąca nie wykazała okoliczności uzasadniających wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji;
- b. nieuzasadnione przyjęcie, że obciążenie finansowe wynikające z wykonywania decyzji nie wiąże się z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowaniem trudnych do odwrócenia skutków;
- c. poprzez pominięcie, tj. nieodniesienie się przy rozstrzyganiu wniosku zawartego w skardze do twierdzeń faktycznych podniesionych przez skarżącą.
- 2) art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez niewyjaśnienie podstawy faktycznej rozstrzygnięcia, w szczególności braku odniesienia się do okoliczności faktycznych podawanych w skardze (brak środków do zaspokojenia podstawowych potrzeb życiowych) na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonalności zaskarżonej decyzji.
W oparciu o powyższe zarzuty skarżący wniósł o:
- 1. zmianę zaskarżonego postanowienia i orzeczenie o wstrzymaniu wykonalności decyzji, względnie o:
- 2. uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Łodzi do ponownego rozpoznania.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie natomiast z § 3 powołanego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że co do zasady wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu w całości lub w części stanowi zatem odstępstwo od tej generalnej zasady i jest dopuszczalne jedynie po spełnieniu określonych w ustawie procesowej przesłanek. Istotne jest zatem, aby strona należycie uzasadniła swój wniosek, poprzez wykazanie istnienia przesłanek unormowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a.
Rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji przez Sąd zależy od spełnienia istnienia przesłanek niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ustawodawca nie sprecyzował, co należy rozumieć pod tymi pojęciami, dlatego ocena wystąpienia tych przesłanek za każdym razem zależy od sądu. Ocena ta jest swobodna, ale nie dowolna. Zatem sąd rozpoznając wniosek o udzielenie tymczasowej ochrony ma obowiązek za każdym razem wskazać podstawę uwzględnienia bądź odmowy uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Natomiast obowiązek wykazania okoliczności stanowiących podstawę wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz., Zakamycze 2005, s. 168).
Podkreślenia wymaga, że przesłanki wstrzymania wykonania aktu lub czynności zostały określone przy użyciu zwrotów nieostrych. Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających stwierdzić, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. Jego twierdzenia w tym zakresie powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi jego sytuacji finansowej oraz majątkowej, zmierzającymi do wykazania istnienia przesłanek. Wniosek nieuzasadniony w ten sposób uniemożliwia sądowi dokonania jego merytorycznej oceny (por. postanowienie NSA z dnia 19 czerwca 2009 r., sygn. akt II GSK 466/09, zbiór Lex nr 563508).
Przenosząc rozważania ogólne na grunt niniejszej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił wskazywane przez skarżącą w treści skargi okoliczności, mające jej zdaniem, uzasadniać złożony wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Twierdzenia te sprowadzały się bowiem do ogólnych sformułowań nieuprawdopodobnionych jakimikolwiek okolicznościami faktycznymi. W tym miejscu podkreślić wypada, że decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pociąga za sobą dolegliwość finansową, rodząc określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia, nie oznacza to jednak, że zawsze w takiej sytuacji należy zastosować wyjątkowe rozwiązanie prawne jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Nie można jednoznacznie stwierdzić, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje w omawianym stanie sprawy automatycznie skutki wskazane we wniosku. Wnioskowanie takie należy uznać za co najmniej przedwczesne wobec nieznajomości przez Sąd sytuacji finansowej skarżącej. Skarżąca zarówno we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jak również w zażaleniu nie wykazała, dlaczego Sąd winien uznać, iż jej wykonanie spowoduje wskazywane przez nią zagrożenia. Do akt nie złożono bowiem żadnych dowodów obrazujących stan finansowy i majątkowy skarżącej, które uprawdopodabniałyby wskazywane okoliczności, które pozwoliłyby Sądowi na dokonanie oceny faktycznego wpływu wykonania zaskarżonej decyzji na możliwość wyrządzenia skarżącej znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji.