Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 27 listopada 2007 r., sygn. akt I SA/Po 1101/07, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowił wznowić postępowanie w sprawie T. S.A. w Z. zakończonej postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego OZ w Poznaniu z dnia 26 listopada 2002 r., sygn. akt I SA/Po 237/01 w przedmiocie umorzenia postępowania.
Na to postanowienie Dyrektor Izby Skarbowej w Z. w oparciu o art. 194 § 1 w związku z art. 166 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270, ze zm.), zwanej dalej w skrócie p.p.s.a., wniósł zażalenie. W zażaleniu tym zarzucił naruszenie przepisów:
- 1. art. 141 § 4 w związku z art. 166 p.p.s.a. przez sporządzenie uzasadnienia postanowienia w sposób nie odpowiadający prawu,
- 2. art. 273 § 2 i 3 i art. 281 p.p.s.a. przez przyjęcie przez Sąd, że w sprawie zachodzą przesłanki do wznowienia postępowania,
- 3. art. 190 p.p.s.a. przez niezbadanie przez Sąd, pod wpływem jakich zdarzeń procesowych dotkniętych wadą nieważności spółka cofnęła skargę.
W oparciu o te zarzuty wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia i orzeczenie o oddaleniu skargi T. o wznowienie postępowania sądowego, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy do WSA w Poznaniu celem jej ponownego rozpoznania. Niezależnie od powyższego strona wniosła o zasądzenie na jej rzecz kosztów postępowania zażaleniowego.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie jako niedopuszczalne podlega odrzuceniu. Przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyraźnie wskazują, że zażalenie do Naczelnego Sądu Administracyjnego przysługuje na postanowienie wojewódzkiego sądu administracyjnego w przypadkach przewidzianych w ustawie, a ponadto na postanowienie enumeratywnie wyliczone w § 1 art. 194 tejże ustawy. W przepisie tym wymienia się dziesięć postanowień, od których przysługuje zażalenie. Żadne z nich nie jest postanowieniem o wznowieniu postępowania. Dział VII Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poświęcony wznowieniu postępowania nie zawiera regulacji, poświęconych możliwości zaskarżania tego typu orzeczeń. W związku z tym należy uznać, że na tego typu postanowienie zażalenie nie przysługuje.
Również przepisy poświęcone skardze kasacyjnej nie dają możliwości zaskarżenia takich postanowień. Art. 173 § 1 p.p.s.a. wskazuje, że od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Skoro zaś postanowienie o wznowieniu postępowania nie jest postanowieniem kończącym postępowaniem, to a contrario nie może ono również być zaskarżone skargą kasacyjną. W związku z czym należy uznać, że nie podlega ono w ogóle zaskarżeniu.
Należy ponadto wskazać, że okoliczność błędnego pouczenia przez Sąd I instancji w piśmie z dnia 15 grudnia 2007 r., załączonym do odpisu postanowienia z dnia 27 listopada 2007 r., o możliwości złożenia zażalenia, nie powoduje, że droga sądowa do zaskarżenia takiego postanowienia zostaje otwarta.
Odrębnym zagadnieniem jest kwestia potrzeby wydawania tego rodzaju postanowień. Sąd I instancji kierując sprawę zainicjowaną skargą o wznowienie postępowania sądowego na rozprawę winien był przejść do rozpoznania tej sprawy. Wydanie osobnego postanowienia, którym to wznawia się postępowanie sądowe jest zbędne, gdyż do wznowienia postępowania dochodzi w momencie, w którym sąd postanawia skargę o wznowienie postępowania rozpoznać w sposób merytoryczny.
Sąd I instancji uznając, że skarga o wznowienie była dopuszczalna, powinien był wydać stosowne rozstrzygnięcie, o jakim mowa w art. 282 § 2 p.p.s.a., a nie wydawać osobne postanowienie o wznowieniu postępowania sądowego. Jednakże, pomimo swej wadliwości, zaskarżone postanowienie pozostanie w obrocie prawnym, z uwagi na brak możliwości jego skutecznego zaskarżenia.
W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 180 w związku z art. 190 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji.