Postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnegoz 14 lutego 2018 r., sygn. akt I FZ 5/18

Uzasadnienie

1. 1. I. L. (dalej "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w P. z 27 grudnia 2016 r. utrzymującą w mocy decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w P. z 16 czerwca 2015 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług. W skardze określiła wartość przedmiotu zaskarżenia na kwotę 2.431.031,00 zł wskazując, że stanowi ona różnicę pomiędzy określoną przez organy kontroli wartością podatku od towarów i usług do zapłaty za poszczególne okresy 2010 r. a wartością uiszczonego podatku.
2. 2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w P. wartość przedmiotu zaskarżenia określił na 4.852.121,00 zł wyjaśniając, że składa się na nią suma kwot 2.431.031,00 zł stanowiąca sumę podatku naliczonego wykazanego w deklaracjach VAT-7 na poszczególne miesiące 2010 r., której odliczenie zakwestionowano w zaskarżonej decyzji i 2.421.090,00 zł stanowiąca różnicę między kwotą podatku od towarów i usług podlegającego wpłacie do urzędu skarbowego zadeklarowaną przez skarżącą, tj. 32.785,00 zł a łączną kwotą podatku określoną zakwestionowaną decyzją, tj. 2.453.875 zł.
3. 3. Zarządzeniem z 27 października 2017 r., sygn. akt I SA/Po 345/17, Przewodniczący Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu, wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 48.522 zł stosownie do § 1 pkt 4 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm., dalej zwane "rozporządzeniem") w terminie 7 dni od doręczenia zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi.
4. 4. W zażaleniu na powyższe zarządzenie skarżąca wnosząc o jego zmianę przez ustalenie, że powinna zostać wezwana do zapłaty wpisu w kwocie 24.211,00 zł, zarzuciła naruszenie:
5. 4.1. § 1 pkt 4 rozporządzenia poprzez jego niewłaściwe zastosowanie na skutek błędnego przyjęcia, że wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi w niniejszej sprawie 4.852.121,00 zł
6. 4.2. art. 216 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 j.t., zwana dalej: "ustawą - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi"), przez jego niewłaściwe zastosowanie i błędne ustalenie, że należność pieniężna będąca przedmiotem zaskarżenia opiewa w niniejszej sprawie na kwotę 4.852.121,00 zł i wyznacza wartość przedmiotu zaskarżenia w tej wysokości;
7. 4.3. art. 45 ust. 1 Konstytucji RP poprzez ograniczenie skarżącej prawa do sądu wskutek ustalenia wysokości wpisu sądowego w kwocie wyższej niż wymagana.
8. 4.4. W odpowiedzi na zażalenie pełnomocnik Dyrektora Izby Administracji Skarbowej wniósł o jego oddalenie.
9. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
10. 5.1. Zażalenie jest uzasadnione.
11. 5.2. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym zażalenie podziela pogląd wyrażony w orzecznictwie, że z uwagi na odpowiednie stosowanie art. 163 § 2 w związku z art. 167 i art. 227 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu, wydane na podstawie art. 220 § 1 zdanie drugie tej ustawy, w przypadku kwestionowania przez przewodniczącego wydziału podanej w skardze wartości przedmiotu zaskarżenia, wymaga uzasadnienia i nie może ograniczać się wyłącznie do podania podstawy prawnej wyliczenia tej opłaty sądowej (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 13 września 2017 r., sygn. akt I FZ 197/17).

Mając to na względzie stwierdzić należało, że skarżąca w skardze podała wartość przedmiotu zaskarżenia inną niż przyjęta w zarządzeniu i przytoczyła argumentację, która, w jej ocenie, przemawiała za prawidłowością określonej przez nią kwoty. Z doręczonego jej zarządzenia nie wynika natomiast dlaczego wartość przedmiotu zaskarżenia określono na kwotę 4.852.121,00 zł. W tej sytuacji zarządzenie wydane na podstawie art. 220 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, wzywające do uiszczenia wpisu powinno być uzasadnione. Umożliwi to bowiem ocenę przez skarżąca, organ odwoławczy oraz przez Naczelny Sąd Administracyjny w postępowaniu odwoławczym prawidłowości ustalonego wpisu stosunkowego. Innymi słowy, jak wyjaśnił Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu postanowienia z 13 września 2017 r., sygn. akt I FZ 197/17, w realiach rozpoznawanej sprawy, Przewodniczący Wydziału powinien w zarządzeniu wzywającym do uiszczenia wpisu wskazać jaką wartość przedmiotu zaskarżenia przyjął i jakie były tego powody.

Samo wskazanie podstawy prawnej obliczenia wpisu nie wyjaśniało bowiem, dlaczego wartość przedmiotu zaskarżenia podana i uzasadniona w skardze została zakwestionowana. Tym bardziej, że skarżącej, stosownie do art. 227 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przysługiwało prawo do wniesienia zażalenia od tego zarządzenia, w którym, jak wynika z akt sprawy, nie kwestionowała sposobu obliczenia wpisu (stosownie do odpowiedniego przepisu rozporządzenia), lecz kwotę stanowiącą punkt wyjścia do tych obliczeń.

1. 5.3. Mając na względzie powyższe Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnił zażalenie, przy czym z uwagi na brak uzasadnienia zarządzenia o ustaleniu wysokości należnego wpisu przyczyny zakwestionowania podanej w skardze wartości przedmiotu zaskarżenia przedwczesne jest stwierdzenie, czy wpis w niniejszej sprawie został ustalony w prawidłowej wysokości.

1. 5.4. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 198 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł jak w sentencji postanowienia.