Uzasadnienie
- 1. Postanowieniem z dnia 26 lutego 2014 r., sygn. akt I SA/Łd 411/13, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy.
- 2. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji przypomniał, że wniosek strony był kolejnym w sprawie wnioskiem o przyznanie prawa pomocy. Poprzedni został oddalony postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnemu z dnia 2 lipca 2013 r. Orzeczenie to utrzymał w mocy Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 3 września 2013 r.
Sąd wskazał, że w obecnie rozpoznawanym wniosku skarżącego wnioskodawca jako nową okoliczność wskazał na zajęcie rachunku bankowego oraz emerytury, jednak pomimo wystosowanego do niego wezwania, okoliczności tych w żaden sposób nie udokumentował. Nie przedstawił także zeznania podatkowego za rok 2012 obrazującego poziom jego dotychczasowych dochodów, w celu ustalenia czy jego stopa życiowa uległa radykalnemu obniżeniu. Poza deklaracją wnioskodawcy, że praktycznie nie uzyskuje dochodów z zarejestrowanej działalności gospodarczej brak było jakichkolwiek dokumentów okoliczność tę potwierdzających. Nadesłane zeznanie podatkowe PIT-28 za 2012 r. wskazywało, że przychody z niej stanowiły istotne dodatkowe źródło utrzymania wnioskodawcy.
Skarżący jedynie zadeklarował wysokość stałych obciążeń swojego gospodarstwa domowego, która jednak w kontekście braku wiedzy dotyczącej posiadanych na utrzymanie miesięcznie środków nie pozwalała na ocenę jego możliwości płatniczych w kontekście spełniania przesłanek z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. 2002 r. nr 153, poz. 1270 ze zm.) (dalej: u.p.p.s.a.).
Sąd zaznaczył, że w obecnym wniosku o prawo pomocy skarżący nie zadeklarował już posiadania żadnych oszczędności, zaś w złożonych na wezwanie referendarza sądowego wyjaśnieniach wskazał, że wypłaca z lokat kwoty rzędu 1.000 - 1.200 zł nie wskazując jednak stanu swoich oszczędności. Powyższe czyniło niewiarygodnym oświadczenie wnioskodawcy o braku jakichkolwiek środków umożliwiających mu poniesienie kosztów pełnomocnika z wyboru. Wnioskodawca nie załączył do sprzeciwu żadnego z dokumentów, o które wystąpił do skarżącego referendarz sądowy. Odmawiając prawa pomocy sąd wziął przede wszystkim pod uwagę, że skarżący pobiera świadczenie emerytalne w wysokości 1.542 zł oraz uzyskuje dochody z działalności gospodarczej.
- 3. W piśmie z dnia 10 marca 2014 r. skarżący nie zgodził się z wydanym postanowieniem. Wskazał, że decyzja Naczelnika Urzędu Skarbowego została podjęta na podstawie zarządzenia Ministra Finansów, które wydano w 2006 r. a zastosowano do rozliczenia podatkowego w 2005 r.
- 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W złożonym piśmie skarżący wskazał, że dotyczy ono postanowienia o sygn. akt I SA/Łd 411/13 z dnia 26 lutego 2014 r. Pismo skarżącego, mimo, że nie zostało zatytułowane, należało potraktować jako zażalenie, gdyż skarżący nie zgadza się z rozstrzygnięciem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.
Skarżący w sprawie składał już wniosek o przyznanie prawa pomocy, który to postanowieniem z dnia 2 lipca 2013 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił. Naczelny Sąd Administracyjny utrzymał to postanowienie w mocy. W tej sytuacji rzeczą Sądu pierwszej instancji było rozpatrzenie kolejnego wniosku mając na względzie przepis art. 165 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) (dalej u.p.p.s.a.), który to stanowi, że postanowienia niekończące postępowania w sprawie mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Z zaskarżonego postanowienia wynika, że Sąd pierwszej instancji miał na uwadze treść wymienionego przepisu.
Sąd wskazując, że ponowne rozstrzygnięcie w przedmiocie prawa pomocy jest dopuszczalne, ale tylko z uwagi na takie okoliczności, które powstały później i w sposób zasadniczy zmieniają sytuację materialną strony, powołał się przy tym na orzecznictwo.
Wojewódzki Sąd Administracyjny odnotował, że wnioskodawca jako nową okoliczność wskazywał na zajęcie rachunku bankowego oraz emerytury, jednak pomimo wystosowanego do niego wezwania, okoliczności tych w żaden sposób nie udokumentował. Podzielić więc tutaj należało ocenę Sądu pierwszej instancji, że w sytuacji uchylenia się przez skarżącego od przestawienia dokumentów źródłowych nie uprawdopodobnił on podnoszonych przez siebie okoliczności. Trzeba w tym miejscu wyjaśnić, że zgodnie z art. 243 u.p.p.s.a. sąd administracyjny orzeka o przyznaniu prawa pomocy jedynie na wniosek strony, zatem to w jej interesie jest przedstawienie i uwiarygodnienie okoliczności uzasadniających ten wniosek. To strona ma zatem przekonać sąd o tym, że jej sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania. W gestii sądu administracyjnego pozostaje zaś ocena przedstawionych okoliczności. To strona powinna (czego w rozpoznawanej sprawie Skarżący nie uczynił) przekonać sąd o tym, że jej sytuacja materialna nie pozwala na poniesienie kosztów postępowania (por postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 kwietnia 2014 r., sygn. akt II FZ 457/14, dostępne w bazie internetowej CBOIS).
Zauważyć również należy, że skarżący pobiera świadczenie emerytalne oraz uzyskuje dochody z działalności gospodarczej. Co prawda skarżący nie zadeklarował już posiadania żadnych oszczędności, zaś w złożonych na wezwanie referendarza sądowego wyjaśnieniach wskazał, że "pobrał" kwoty rzędu 1.000 - 1.200 zł nie wskazując jednak stanu swoich oszczędności. Powyższe czyniło niewiarygodnym oświadczenie wnioskodawcy o braku jakichkolwiek środków umożliwiających mu poniesienie kosztów pełnomocnika z wyboru.
Skarżący w treści zażalenia nie podnosi jakichkolwiek argumentów wskazujących na błędne stanowisko Sądu pierwszej instancji. Nie przedstawia również dokumentów potwierdzających swoje wcześniejsze twierdzenia.
Biorąc pod uwagę powyższe uznać należy, że zaskarżone postanowienie nie narusza prawa. Z tych względów stosownie do art. 184 w związku z art. 197 § 2 u.p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji.