Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z 6 lutego 2013 r., sygn. akt III SA/Gl 1481/12 oddalił skargę [...] na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego.
W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku [...] – dalej: skarżąca - zawarła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W jego uzasadnieniu skarżąca podniosła, że kwota żądana przez organ stanowi poważną pozycję w budżecie spółki, zaś jej egzekucja spowoduje zachwianiem jej kondycji finansowej.
Podkreślono, że zapłata tak dużej kwoty będzie się wiązała z wszczęciem postępowania egzekucyjnego wobec spółki, co z kolei może spowodować zajęcie jej składników majątkowych i w konsekwencji zaprzestanie działalności gospodarczej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego zasługuje na uwzględnienie.
W treści art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 dalej: p.p.s.a.) ustawodawca przewiduje, że po przekazaniu sądowi skargi, Sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części. Użyte w cyt. przepisie prawa wyrażenie "sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie" oznacza, że orzeczenie o wstrzymaniu wykonania zaskarżonej decyzji może, lecz nie musi, być wydane nawet w wypadku, gdy występują w sprawie przesłanki przewidziane w powołanym przepisie, od zaistnienia których ustawodawca uzależnia wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu (rozstrzygnięcie o charakterze uznaniowym).
Sąd, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien zbadać czy zaistniały przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, tj. niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowanie trudnych do odwrócenia skutków. Jednakże uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 13 grudnia 2004 r., sygn. akt FZ 495-497/04; z dnia 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04; z dnia 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04, niepublikowane). W doktrynie podkreśla się, że z uprawdopodobnieniem wiąże się ustalenie jakiegoś faktu w oparciu o wiarygodne środki dowodowe, pozwalające na przekonaniu się o zgodności danych faktów z rzeczywistością (zob. A. Hanusz, Podstawa faktyczna rozstrzygnięcia podatkowego, Kraków 2006, s. 221.).
W rozpatrywanej sprawie w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wnioskodawca uprawdopodobnił wystąpienie przesłanki określonej w art. 61 § 3 p.p.s.a., tj. spowodowania trudnych do odwrócenia skutków finansowych dla budżetu Spółki w przypadku wyegzekwowania przez organ żądanej kwoty [...] zł wraz z odsetkami. Stwierdzenia zawarte w uzasadnieniu wniosku, a odnoszące się do mogących zaistnieć sytuacji wprost do sytuacji finansowej skarżącej, mogą być przyjęte za podstawę wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w K. z [...] lipca 2012 r., w przedmiocie podatku akcyzowego.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wszczęcie postępowania egzekucyjnego celem zwrotu przez skarżącą Spółkę do budżetu państwa zwrotu kwoty wynikającej z zobowiązania podatkowego wraz z odsetkami spowoduje trudność w utrzymaniu płynności finansowej spółki. Powód ten jest przesłanką umożliwiającą zastosowanie tymczasowej ochrony w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Za zasadnością wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji przemawia również fakt, iż na obecnym etapie postępowania decyzja Dyrektora Izby Celnej w K. z [...] lipca 2012 r., w przedmiocie podatku akcyzowego, może być wykonana. Może zatem dojść do realnego wystąpienia jednej z wymienionych w powołanym art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanek. Możliwość wykonania rzeczonej decyzji może bowiem spowodować trudne do odwrócenia skutki. Szczególnie, jak wskazała to strona w uzasadnieniu wniosku, że obowiązek natychmiastowego uiszczenia przez spółkę żądanej kwoty spowoduje konieczność postawienia przedsiębiorstwa w stan upadłości jeszcze przed prawomocnym rozstrzygnięciem sprawy sądowo – administracyjnej. Taki stan rzeczy będzie stanem powodującym znaczącą zmianę rzeczywistości dla Skarżącej.
Ryzyko powstania znacznej szkody – o jakiej mowa w treści art. 61 § 3 p.p.s.a. – jest związane z sytuacją, gdy w świetle okoliczności sprawy możliwe jest powstanie szeroko rozumianych strat w majątku strony postępowania. Przesłanka powyższa jest spełniona, gdy prowadzenie egzekucji skierowanej do majątku skarżącej spółki rodzi wysokie prawdopodobieństwo spowodowania takiej zmiany w rzeczywistości, że powrót do stanu poprzedniego wymagały znacznego nakładu środków lub byłby niemożliwy.
Co prawda, nałożony na Skarżącą obowiązek ma charakter świadczenia pieniężnego i z natury rzeczy skutki wykonania takiego świadczenia są niewątpliwie odwracalne. Niemniej jednak skutków zapłaty należności pieniężnej, które co do zasady są odwracalne, nie można rozpatrywać w oderwaniu od jej wysokości, zwłaszcza gdy wysokość należności pieniężnej jest znaczna. Sądowi z urzędu wiadomym jest, że przed tut. Sądem toczy się również inna sprawa skarżącej Spółki, dotycząca podatku akcyzowego za inne okresy rozliczeniowe (sygn. akt WSA III SA/Gl 1480/12, sygn. akt NSA I GSK 986/13). Kwota do zapłaty wynikająca z tej ostatniej decyzji to [...] zł. W takiej sytuacji istnieje również potencjalna możliwość utraty źródła dochodu związanego z prowadzoną działalnością gospodarczą, na co Skarżący zwraca uwagę we wniosku stwierdzając, że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do upadłości jej firmy.
Natomiast wykonanie zaskarżonej decyzji skutkujące zakończeniem prowadzonej działalności gospodarczej, a w konsekwencji utratę przez stronę jedynego źródła utrzymania stanowi spełnienie przesłanek z art. 61 § 3 u.p.p.s.a. (por. postanowienie NSA z 18 czerwca 2004 r., FZ 136/04, cytowane (w:) B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek "Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi". Komentarz, Zakamycze 2005, s.167).
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, działając na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a.