Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 22 października 2004 r., sygn. akt 3/I SA/Po 811/02 po rozpoznaniu skargi Polskiej Izby Ogrodniczej "[...]" Sp. z o.o. w Ożarowie Mazowieckim na decyzję Prezesa Głównego Urzędu Ceł w Warszawie z dnia 30 stycznia 2002r. Nr [...] w przedmiocie klasyfikacji taryfowej – oddalił skargę.
Spółka "[...]" dokonała zgłoszenia celnego jednolitymi dokumentami SAD o nr [...] z dnia 8 stycznia 1999 r. oraz nr [...] z dnia 4 lutego 1999 r. określając sprowadzony z Izraela towar jako saletra potasowa i klasyfikując go w zgłoszeniu celnym pod kodem PCN 310490000 ze stawką celną 0%.
Dyrektor Urzędu Celnego w Poznaniu decyzją z dnia 5 kwietnia 2001 r. uznał powyższe zgłoszenie celne za nieprawidłowe w zakresie klasyfikacji taryfowej towaru zawarte we wskazanych powyżej dokumentach SAD. Organ stwierdził, że sprowadzoną saletrę potasową należy sklasyfikować do kodu [...] ze stawką procentową 9% i określił kwotę długu celnego.
Orzekając w II instancji Prezes Głównego Urzędu Ceł decyzją z dnia 30 stycznia 2002 r. nr [...] utrzymał w mocy wcześniejszą decyzję Dyrektora Urzędu Celnego w Poznaniu. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia organ odwoławczy podzielił ustalenia faktyczne i prawne organu I instancji. Prezes GUC stwierdził między innymi, iż z materiału dowodowego zebranego w sprawie wynika, że przedmiotem importu była saletra potasowa nawozowa. Skład ten został potwierdzony przez firmę [...]. z Izraela. Skład chemiczny sprowadzonego towaru był zatem bezsporny i wskazywał, iż zawiera min. 99% azotanu potasu. Składy chemiczne saletry potasowej nawozowej i technicznej są porównywalne i nazywane są saletrami potasowymi z tym, że saletra potasowa techniczna stosowana jest na ogół w rolnictwie, zaś saletra techniczna może być stosowana w przemyśle ceramicznym, do produkcji szkła kineskopowego oraz do konserwacji mięsa i niektórych gatunków sera.
Organ odwoławczy stwierdził, że w niniejszej sprawie towarem zaimportowanym była saletra potasowa, azotan potasowy o zawartości czystego azotanu potasu min. 99% i ten fakt miał decydujące znaczenie przy ustalaniu klasyfikacji taryfowej produktu do kodu 2834, a nie jak to zrobiła strona do kodu 3104.
Ponadto Prezes GUC wskazał, że w odniesieniu do preferencyjnego pochodzenia przedmiotowego towaru, ani importer, ani działająca w jego imieniu Agencja celna nie zgłaszali w tym zakresie żadnego wniosku. Wniosek taki złożony został dopiero po zakończeniu postępowania i wydaniu decyzji przez organ celny I instancji. Przedłożone świadectwo pochodzenia EUR 1 nr [...] zostało wystawione z powołaniem się na umowę dotyczącą preferencyjnego handlu między Izraelem a EWG, jako obszar przeznaczenia również wskazano EWG, której Polska nie była członkiem. Świadectwo jest zatem nieprawidłowe. Świadectwo nr [...] w rubryce 11 dodatkowo nie zawierało podpisu funkcjonariusza administracji celnej, zatem nie mogło być uznane.
Po rozpoznaniu skargi na decyzję Prezesa GUC, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu uznał, iż skarga była bezzasadna. Sąd stwierdził, że za klasyfikacją przyjętą przez organy celne przemawiają zasady dotyczące taryfikacji towaru określone w Ogólnych Regułach Interpretacji Nomenklatury Scalonej. Organ odwoławczy szczegółowo wyjaśnił przesłanki, którymi kierował się dokonując przyjętej klasyfikacji taryfowej odnoszącej się zarówno do brzmienia pozycji 2834, łącznie z wyjaśnieniami zawartymi w uwagach do tej pozycji oraz składu chemicznego towaru.
Sąd stwierdził, iż po porównaniu obu pozycji taryfy celnej tj. 3104 i 2834, można uznać za przekonywujące argumenty przemawiające za przyjęciem pozycji (2834) zastosowane przez organy celne. Stanowisko to znajduje także odzwierciedlenie w uwagach do działu 31 Wyjaśnień do Taryfy celnej stanowiących obowiązujący akt prawny. Z powyższych względów Sąd uznał, iż zarzut niewłaściwej klasyfikacji towaru przez organy celne nie znajduje odzwierciedlenia w materiale dowodowym. Sąd podzielił także stanowisko organów celnych odnośnie zastosowania zerowej obniżonej stawki celnej. Zastosowanie preferencyjnych stawek celnych, jako odstępstwa od ogólnych zasad uiszczania cła w odniesieniu do importowanych towarów jest możliwe tylko w przypadkach przewidzianych przepisami prawa i przy spełnieniu przez importerów określonych wymogów. Skarżąca spółka wymogów tych nie spełniła. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu nie dopatrzył się także naruszenia przez organy celne przepisów Ordynacji podatkowej i uznał, że w toku postępowania zebrano pełny, wszechstronny materiał dowodowy pozwalający na rozstrzygnięcie sprawy.
Polska Izba Ogrodnicza "[...]" Sp. z o.o. w Ożarowie Mazowieckim wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę kasacyjną wnosząc o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu oraz o uchylenie decyzji Prezesa Głównego Urzędu Ceł w Warszawie z dnia 30 stycznia 2002 r., a także poprzedzającej jej decyzji Dyrektora Urzędu Celnego w Poznaniu z dnia 5 kwietnia 2001 r., bądź o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi, który wydał orzeczenie oraz w obu przypadkach o zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa przed sądami administracyjnymi.
Spółka zarzuciła zaskarżonemu wyrokowi następujące uchybienia:
- 1) niezastosowanie art. 27 ust. 1 Protokołu nr 3 stanowiącego załącznik do umowy o wolnym handlu pomiędzy Rzeczypospolitą Polską a państwem Izrael zawartym w Warszawie w dniu 21 lipca 1997 r. wobec dokumentu EUR 1 nr A 0499091,
- 2) brak zastosowania art. 30 Protokołu nr 3 stanowiącego załącznik do umowy o wolnym handlu pomiędzy Rzeczypospolitą Polską a państwem Izrael wobec dokumentu EUR 1 625359,
- 3) niewłaściwe zastosowanie art. 16 Protokołu nr 3 do w/w umowy o wolnym handlu,
- 4) niezastosowanie art. 4 ust. 3 umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Państwa Izrael o współpracy i wzajemnej pomocy w sprawach celnych (Dz.U. Nr 2002 poz. 1710).
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Dyrektor Izby Celnej w Poznaniu wniósł o jej oddalenie przytaczając argumentację zgodną z uzasadnieniem decyzji oraz odniósł się do zarzutów zawartych w skardze kasacyjnej. Strona skarżąca zaś w pismach z dnia 22 marca 2005 r. i z dnia 23 maja 2005 r., złożonych w toku postępowania przed Naczelnym Sądzie Administracyjnym w Warszawie podtrzymała w całości argumentację zawartą w skardze kasacyjnej i ustosunkowała się do odpowiedzi organu celnego na skargę kasacyjną.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, że:
Instytucja skargi kasacyjnej uregulowana w przepisach ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270), zwanej dalej ustawą procesową, stanowi odwzorowanie kasacji przewidzianej w procedurze cywilnej, stanowiącej środek odwoławczy od orzeczeń sądów drugiej instancji w sprawach cywilnych. Uwaga ta dotyczy w szczególności określenia podstaw skargi kasacyjnej w art. 174 ustawy procesowej oraz przyjęcia zasady związania sądu granicami tej skargi (art. 183 § 1 ustawy procesowej). Z tych też powodów stosowanie (interpretacja) przepisów ustawy procesowej o skardze kasacyjnej nie może nie uwzględniać dorobku orzecznictwa Sądu Najwyższego i doktryny prawniczej dotyczącego kasacji rozpatrywanej przez Sąd Najwyższy.
Sąd Najwyższy wielokrotnie i konsekwentnie podkreślał, że związanie Sądu granicami kasacji oznacza konieczność wskazania w kasacji m.in. jej podstaw. Prawidłowe sformułowanie podstaw kasacji polega zaś na powołaniu konkretnych przepisów prawa, którym - zdaniem skarżącego - uchybił Sąd, uzasadnieniu zarzutu ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia prawa procesowego - na wykazaniu dodatkowo, że to wytknięte uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (np. wyrok SN 11 stycznia 2001r., IV CKN 1594/00, Lex nr 53119). Wymaganie określenia podstaw kasacji i ich uzasadnienia obejmuje wskazanie, które przepisy - oznaczone numerem artykułu (paragrafu, ustępu) ustawy - zostały naruszone, na czym to naruszenie polegało i jaki mogło mieć wpływ na wynik sprawy (postanowienie SN z 11 marca 1997 r. III CKN 13/97, OSN z 1997 r., nr 8, poz. 114). Nie stanowi zatem przytoczenia podstawy kasacyjnej zgłoszenie np. zarzutu naruszenia przepisów postępowania bez wskazania konkretnego przepisu, który - zdaniem skarżącego - został naruszony.
Nie wystarcza też samo wykazanie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli skarżący nie wykazał, że następstwa tego naruszenia były tego rodzaju lub rozmiarów, że kształtowały lub współkształtowały treść kwestionowanego w kasacji orzeczenia (np. postanowienie SN z 5 grudnia 1997 r. III CKN 491/97, Lex nr 50542 i wyrok SN z 24 kwietnia 2003 r. I CKN 317/01, Lex nr 7888).
W orzecznictwie Sądu Najwyższego nie budzi również wątpliwości teza, że kasacja nie odpowiadająca wymaganiom ustawowym w zakresie określenia podstaw i ich uzasadnienia zawiera istotny brak, ponieważ uniemożliwia sądowi ocenę zasadności tego środka zaskarżenia. Wymaganie przytoczenia podstaw kasacji i ich uzasadnienia nie jest przy tym równoznaczne z wymaganiami stawianymi pismu procesowemu, nadającymi się do naprawienia w trybie wezwania do uzupełnienia braków formalnych pisma procesowego.
Wysokie wymagania stawiane skardze kasacyjnej przewidziane w ustawie procesowej korespondują z ustanowionym w tej ustawie przymusem adwokacko-radcowskim do sporządzenia tej skargi (art. 175 § 1). Przymus ten ma na celu zapewnienie skardze kasacyjnej odpowiedniego poziomu merytorycznego oraz formalnego. Od adwokata czy radcy prawnego można bowiem oczekiwać i egzekwować znajomości przepisów procedury obowiązującej w postępowaniu sądowym.
W myśl art. 174 ustawy procesowej skarga kasacyjna od wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego może być oparta na następujących podstawach:
- 1. naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie;
- 2. naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
W przedmiotowej sprawie Skarżąca zarzuciła wyrokowi WSA jedynie "następujące uchybienia", tj.:
- 1. niezastosowanie art. 27 ust. 1 Protokołu nr 3 stanowiącego załącznik do umowy o wolnym handlu pomiędzy Rzeczypospolitą Polską a państwem Izrael zawartym w Warszawie w dniu 21 lipca 1997 r. wobec dokumentu EUR 1 nr A 0499091,
- 2. brak zastosowania art. 30 Protokołu nr 3 stanowiącego załącznik do umowy o wolnym handlu pomiędzy Rzeczypospolitą Polską a państwem Izrael wobec dokumentu EUR 1 625359,
- 3. niewłaściwe zastosowanie art. 16 Protokołu nr 3 do w/w umowy o wolnym handlu,
- 4. niezastosowanie art. 4 ust. 3 umowy między Rządem Rzeczypospolitej Polskiej a Rządem Państwa Izrael o współpracy i wzajemnej pomocy w sprawach celnych (Dz.U. Nr 2002 poz. 1710).
W przedmiotowej sprawie Skarżąca ograniczyła się jedynie do wskazania jak to nazwała "następujących uchybień". W sprawie tej nie powołano konkretnych przepisów o postępowaniu, które by miały zostać naruszone działaniem Sądu. Nie jest bowiem dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków, zaś skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana, aby nie stwarzała wątpliwości interpretacyjnych w tym zakresie. Wobec takiego sformułowania skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny związany jest stanem faktycznym sprawy będącym podstawą wydania zaskarżonego wyroku (por. wyrok Sądu Najwyższego z dnia 10 04 2002 r., sygn. akt IV CKN 930/00, Lex nr 55106).
Regulacja zawarta w art. 174 pkt. 1 i 2 p.p.s.a. wyraźnie wskazuje, że naruszenie przepisów procesowych i materialnych oparte musi być na niewłaściwym ich zastosowaniu bądź błędnej wykładni. Dodatkowo obowiązkiem strony jest wskazać czy naruszenie przepisów postępowania mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przymus taki ma za zadanie zapewnienie skardze kasacyjnej odpowiedniego poziomu merytorycznego i formalnego. Zarówno w zarzutach jak i w uzasadnieniu skargi kasacyjnej nie można znaleźć wywodów dotyczących wpływu uchybień na wynik sprawy sądowoadministracyjnej. W punktach 1,2 i 4 skargi kasacyjnej Skarżąca zarzuca niezastosowanie i brak zastosowania co przesądza o niemożności odniesienia się przez Sąd do tych zarzutów z uwagi na ich błędne sformułowanie niezgodne z przepisem art. 174 p.p.s.a. W punkcie 3 Skarżąca co prawda zarzuca niewłaściwe zastosowanie art. 16 Protokołu nr 3 do w/w umowy o wolnym handlu, jednakże z powodu niewykazania czy jest to zarzut prawnoprocesowy czy materialnoprawny Sąd nie widzi możliwości odniesienia się do tego zarzutu, ponieważ zarzut naruszenia prawa "materialnego", jako podstawa skargi kasacyjnej, nie może się ograniczać do powołania przepisu prawa bez konkretnego wskazania sposobu jego naruszenia i wyjaśnienia na czym polega błędna wykładnia lub niewłaściwe zastosowanie.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 powołanej ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę kasacyjną, jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw.