Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w G. wyrokiem z dnia 30 listopada 2010 r., sygn. akt III SA/Gl 1469/10 oddalił skargę S. P. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w K. z dnia [...] marca 2010 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego.
S. P. zaskarżyła powyższy wyrok skargą kasacyjną.
Pismem z dnia [...] maja 2011 r. skarżąca wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji podnosząc, iż Dyrektor Izby Celnej w K. podjął postępowanie egzekucyjne w celu wyegzekwowania od strony kwoty 233.823,00 złotych plus 90.217,00 złotych odsetek z tytułu zaległości w podatku akcyzowym. Zdaniem skarżącej, wyegzekwowanie tej kwoty może doprowadzić do wyrządzenia znacznej szkody oraz trudnych do odwrócenia skutków. Strona podkreśliła, że utrzymuje się z jednego wynagrodzenia, które w całości przeznacza na potrzeby życiowe i bytowe.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm., dalej: p.p.s.a.), wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Natomiast w myśl art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi, jeśli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności. Zawarty w powyższym przepisie katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia jest zamknięty. Oznacza to, że ustawa w sposób wyczerpujący wskazuje przesłanki wstrzymania wykonania orzeczenia ostatecznego, uzależniając tę możliwość wyłącznie od wykazania istnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Z powołanego przepisu wynika, iż wstrzymanie przez sąd wykonania zaskarżonego aktu lub czynności ma charakter wyjątkowy. Strona skarżąca dążąc do wstrzymania wykonania decyzji musi złożyć stosowny wniosek i uprawdopodobnić, że istnieją przesłanki uzasadniające odstąpienie od zasady wykonalności orzeczeń ostatecznych i wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia.
Pod pojęciem wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę – majątkową lub niemajątkową – której nie będzie można wynagrodzić przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub nie będzie można jej wyegzekwować ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (vide postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 138/04). Natomiast trudne do odwrócenia skutki, to takie skutki prawne lub faktyczne, które raz zaistniałe, spowodują istotną bądź trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Sąd, wydając orzeczenie w omawianym przedmiocie, powinien swoje rozstrzygnięcie oprzeć zarówno na ocenie wniosku strony skarżącej, jak i na materiale dowodowym zgromadzonym w aktach sprawy, w aspekcie wystąpienia, bądź też nie wystąpienia, przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, tj. niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Jednakże należy mieć przy tym na uwadze, że uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na składającym wniosek (vide postanowienie NSA z dnia 31 marca 2011 r., sygn. akt II FSK 632/11).
Rozpatrując wniosek S. P. Naczelny Sąd Administracyjny wziął pod uwagę fakt, iż przesłanki wstrzymania wykonania decyzji wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a. były już przedmiotem rozważań Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w G. w postanowieniu z dnia 29 września 2010 r., sygn. akt III SA/Gl 1469/10. W orzeczeniu tym Sąd I instancji wskazał, że za uwzględnieniem wniosku przemawiała kwota zaległości w podatku akcyzowym w znacznym stopniu przekraczająca miesięczne dochody skarżącej oraz trudna sytuacja materialna S. P., znajdująca potwierdzenie w postanowieniu WSA w G. z dnia 17 września 2010 r. o przyznaniu skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych.
Naczelny Sąd Administracyjny w pełni podziela stanowisko prezentowane w postanowieniu z dnia 29 września 2010 r., uznając że sytuacja wnioskodawczyni uzasadnia udzielenie jej tymczasowej ochrony sądowej w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.
Mając na uwadze treść dokumentów załączonych przez skarżącą do wniosku o udzielenie prawa pomocy, Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że sytuacja majątkowa wnioskodawczyni wskazuje, iż wykonanie zaskarżonej decyzji odbyłoby się z uszczerbkiem dla jej majątku, a wyegzekwowanie należnej kwoty podatku akcyzowego prowadziłoby do zaistnienia sytuacji dalszego pogłębiania stanu zadłużenia. Biorąc pod uwagę porównanie zobowiązań ciążących na skarżącej oraz osiągane przez nią dochody uznać należało, że odtworzenie substancji majątkowej naruszonej dodatkowo na skutek egzekucji zobowiązania podatkowego połączone byłoby z koniecznością stosowania znacznego nakładu sił i środków. Dlatego też, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, wykonanie zaskarżonej decyzji wiązałaby się z niebezpieczeństwem spowodowania trudnych do odwrócenia skutków.
Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.