Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie wyrokiem z dnia 13 stycznia 2016 r., sygn. akt III SA/Lu 1108/14 oddalił skargę M. P. decyzję Dyrektora Izby Celnej w B. P. z dnia [...] września 2014 r. w przedmiocie podatku akcyzowego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożył M. P. Jednocześnie w skardze kasacyjnej skarżący zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazując, że jednorazowe wydatkowanie kwoty określonej w decyzji (2 788 253 zł) wraz z odsetkami jest w praktyce niemożliwe do zrealizowania, bez wyrządzenia mu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podał, że jego łączna kwota zobowiązań, wynikająca z decyzji organu wydanych za inne okresy podatkowe, wynosi blisko 6 000 000 zł. Skarżący nie prowadzi faktycznie działalności gospodarczej ani rolniczej, a jego jedynym źródłem utrzymania jest wynagrodzenie za pracę na ¼ etatu w kwocie 462,50 zł oraz z prac dorywczych, z których uzyskuje dochód miesięczny w wysokości 700 zł. Jego majątek w postaci samochodów, nieruchomości i rachunków bankowych został zajęty przez organy podatkowe.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2012 r., poz. 270, dalej: p.p.s.a.) sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia - znaczna szkoda lub trudne do odwrócenia skutki wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (zob. postanowienia NSA: z dnia 13 maja 2010 r., II FZ 182/10, z dnia 15 września 2010 r., II FZ 417/10, z dnia 29 grudnia 2010 r., II FSK 1836/10, z dnia 18 kwietnia 2012 r., II FSK 528/12, publik.: http://orzeczenia.nsa.gov.pl/). To na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Uzasadnienie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione (zob. B. Dauter, Komentarz do art. 61 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.02.153.1270), [w:] B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Komentarz, LEX, 2009, wyd. III, pkt 9). Natomiast brak uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji uniemożliwia jego merytoryczną ocenę (tak: postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04).
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego skarżący wystarczająco uprawdopodobnił zaistnienie przesłanek ochrony tymczasowej wymienionych w treści art. 61 § 3 p.p.s.a. Spór w sprawie dotyczy kwoty 2 788 253 zł, wynikającej z określonego wobec skarżącego zobowiązania w podatku akcyzowym. Z danych wynikających z akt sprawy a dotyczących postępowania w zakresie przyznania prawa pomocy i znanych Sądowi z urzędu wynika, że posiadane przez skarżącego środki trwałe (trzy autocysterny i wywrotki), ze względu na wiek i stan techniczny, bez znacznych nakładów finansowych, nie nadają się do dalszej eksploatacji. Są one również przedmiotem zajęcia w ramach postępowania egzekucyjnego, a wysokość zajęć jego rachunków bankowych sięga kwoty ponad 16 000 000 zł. Zła sytuacja materialna skarżącego była podstawą do przyznania mu przez Sąd I instancji postanowieniem z dnia 29 października 2015 r., sygn. akt I SA/Lu 1108/14 prawa pomocy w zakresie częściowym poprzez zwolnienie od kosztów sądowych.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.