Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w P. postanowieniem z dnia 9 maja 2012 r. o sygn. akt III SA/Po 80/12 odmówił J. T. przywrócenia terminu do wniesienia wpisu sądowego od skargi na postanowienie Dyrektora Izby Celnej w P. z dnia [...] listopada 2011 r. w przedmiocie uchybienia terminowi do wniesienia odwołania od decyzji dotyczącej podatku akcyzowego. W uzasadnieniu postanowienia Sąd I instancji stwierdził, że J. T., dalej Skarżący, nie uprawdopodobnił, aby uchybienie 7 - dniowego terminu do opłacenia skargi było spowodowane okolicznościami od niego niezależnymi. Wezwanie do uiszczenia wpisu zostało, bowiem doręczone na adres wskazany przez Skarżącego, jako adres do korespondencji i odebrane przez osobę zamieszkującą z nim we wspólnym gospodarstwie domowym tj. żonę A. T., co wynika z załączonego do akt dowodu odbioru potwierdzenia korespondencji sądowej.
Sąd I instancji podkreślił, że brak dobrych stosunków z żoną, na które powołał się Skarżący we wniosku o przywrócenie terminu nie jest okolicznością wyłączającą winę Skarżącego w niezachowaniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
W zażaleniu na powyższe postanowienie J. T. wniósł o zmianę zaskarżonego orzeczenia i przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie podlega oddaleniu.
W myśl art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), dalej p.p.s.a. stronie, która nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei stosownie do treści art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w ciągu siedmiu dni od daty ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.).
Kryterium braku winy będące przesłanką zasadności wniosku o przywrócenie terminu, polega na dopełnieniu przez stronę obowiązku dołożenia szczególnej staranności przy dokonywaniu czynności procesowej. W doktrynie prawa przyjmuje się, że sąd oceniając wystąpienie tej przesłanki, powinien przyjąć obiektywny miernik staranności przy dokonywaniu czynności procesowej (por. Jan Paweł Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz LexisNexis, Warszawa 2006, str. 226 i n.). Przykładowo o braku winy w uchybieniu terminu do dokonania konkretnej czynności procesowej można mówić wówczas gdy, strona nie mogła usunąć przeszkody nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku (por.postanowienie NSA z dnia 2 października 2002 r. o sygn. akt V SA 793/02).
Zatem przy ocenie zachowania strony jako niezawinionego sąd powinien brać pod uwagę te okoliczności, na które strona nie miała jakiekolwiek wpływu, czyli takie które były od niej niezależne a przeszkodziły jej w dokonaniu czynności procesowej w wyznaczonym przez sąd lub przepisy prawa terminie. W sprawie objętej zażaleniem, Skarżący we wniosku o przywrócenie terminu nie wykazał, aby nieuiszczenie wpisu sądowego od skargi w wyznaczonym przez Sąd I instancji terminie było następstwem okoliczności, za które Skarżący nie ponosi odpowiedzialności. Skarżący nie uprawdopodobnił braku winy w niedokonaniu tej czynności procesowej. Wyjaśnienia Skarżącego podnoszone zarówno we wniosku o przywrócenie terminu jak i w zażaleniu, że żona nie dostarczyła mu bezpośrednio korespondencji sądowej po jej odebraniu, gdyż Skarżący nie utrzymuje z nią najlepszych stosunków nie mogą być traktowane, jako przesłanka wyłączająca winę Skarżącego w niedochowaniu terminu do uiszczenia wpisu sądowego w rozumieniu art. 87 § 2 p.p.s.a. Taki stan rzeczy nie może być uznany, jako obiektywna przeszkoda uniemożliwiająca Skarżącemu dokonanie wyznaczonym przez Sąd terminie wpisu sądowego od skargi.
Powoływanie się na tego rodzaju okoliczności, jak słusznie zauważył Sąd I instancji, wskazuje raczej na brak dbałości Skarżącego w prowadzeniu swoich spraw związanych z wykonywaną przez siebie działalnością gospodarczą. Od przedsiębiorcy, jako profesjonalnego uczestnika obrotu gospodarczego należy, bowiem oczekiwać większej staranności w wykonywaniu czynności w postępowaniach prowadzonych w jego sprawach zarówno przed organami administracji publicznej jak i również w postępowaniach sądowych.
Należy również podkreślić, że odpis postanowienia Sądu I instancji z dnia 22 lutego 2012 r. o odrzuceniu skargi wraz z pouczeniem o prawie wniesienia skargi kasacyjnej Skarżący odebrał w dniu 27 lutego 2012 r. W dniu 3 kwietnia 2012 r. Skarżący wniósł wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Zgodnie z art. 87 § 1 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania czynności procesowej wnosi się w terminie 7 dni od ustania przyczyny uchybienia terminu. W tym przypadku przyczyna uchybienia terminu do dokonania wpisu sądowego od skargi ustała w dniu doręczenia Skarżącemu postanowienia Sądu I instancji o odrzuceniu skargi. Od tego dnia należało bowiem liczyć bieg terminu do złożenia wniosku. Pismo złożone w dniu 3 kwietnia 2012 r. zostało zatem wniesione po terminie. Z tego względu Sąd I instancji powinien był wydać rozstrzygnięcie na podstawie art. 88 p.p.s.a. o odrzuceniu wniosku o przywrócenie terminu, jako spóźnionego, a nie oddalić wniosek Skarżącego w oparciu o art. 86 § 1 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego powyższe uchybienie Sądu I instancji nie jest jednak naruszeniem przepisów postępowania mającym istotnym wpływ na wynik sprawy, a tylko takie naruszenie prawa procesowego mogłoby prowadzić, stosownie do art. 197 § 2 p.p.s.a., do wzruszenia zaskarżonego orzeczenia Sądu I instancji.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.