Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 26 czerwca 2024 r., sygn. akt III SA/Wr 68/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Warszawie odrzucił skargę B. W. na decyzję Dyrektora Oddziału Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z dnia 18 stycznia 2023 r. w przedmiocie przyznania płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego.
Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału III WSA z dnia 6 grudnia 2023 r. wezwano stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało doręczone skarżącej w dniu 14 grudnia 2023 r.
W odpowiedzi na wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego, strona skarżąca złożyła wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został zarejestrowany pod sygn. III SPP/Wr 6/24. Postanowieniem z dnia 28 marca 2024 r. starszy referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym we Wrocławiu pozostawił bez rozpoznania wniosek strony skarżącej o przyznanie prawa pomocy. Odpis zarządzenia wraz z pouczeniem o prawie wniesienia sprzeciwu został doręczony stronie skarżącej w dniu 9 kwietnia 2024 r. Od zarządzenia strona nie wniosła sprzeciwu.
Pismem z dnia 30 kwietnia 2024 r. strona skarżąca została wezwana do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III z dnia 6 grudnia 2023 r., tj. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 100 zł, w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Pismo to zostało doręczone skarżącej w dniu 6 maja 2024 r. Strona skarżąca nie uczyniła zadość wezwaniu.
W odpowiedzi na pismo z dnia 30 kwietnia 2024 r. wzywające stronę do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącej Wydziału III do uiszczenia wpisu sądowego, strona skarżąca pismem z dnia 10 maja 2024 r. złożyła ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, który został zarejestrowany w sprawie o sygn. III SPP/Wr 32/24.
W związku z upływem terminu na uiszczenie wpisu od skargi oraz brakiem jego opłacenia, WSA postanowił odrzucić skargę na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), dalej "p.p.s.a.".
Skarżąca złożyła zażalenie na powyższe orzeczenie, wnosząc o jego uchylenie w całości oraz ponowne rozpoznanie sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały, przy czym jednym z tego rodzaju pism jest skarga. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata.
Jak wynika z akt sprawy, pismem z dnia 30 kwietnia 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, wykonując zarządzenie Przewodniczącego Wydziału, wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi - w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie zostało prawidłowo doręczone w dniu 6 maja 2024 r. Siedmiodniowy termin do uzupełnienia braków formalnych skargi upłynął w niniejszej sprawie z dniem 13 maja 2024 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu stwierdził, że skarżąca nie uiściła należnego wpisu od skargi.
W ślad za Sądem pierwszej instancji Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że ponowne wystąpienie przez stronę skarżącą z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy pismem z dnia 10 maja 2024 r., nadanego w dniu 11 maja 2024 r., a więc już po doręczeniu stronie wezwania do wykonania prawomocnego zarządzenia o wpisie, nie miało już wpływu na obowiązek jego wykonania. W związku z tym, że prawomocnie zakończono postępowanie w przedmiocie prawa pomocy, złożenie kolejnego wniosku o prawo pomocy nie chroniło już strony przed skutkami niewykonania w siedmiodniowym terminie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 6 grudnia 2023 r. dotyczącego wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi.
Słusznie zatem uznał Sąd I instancji, że skarga podlega odrzuceniu wskutek braku uiszczenia wpisu sądowego w terminie.
Ponadto, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w sprawie nie zachodzi wyjątek od zasady ponoszenia kosztów postępowania – ani na mocy ustawy (art. 239 i następne p.p.s.a.), ani postanowienia sądu w przedmiocie przyznania prawa pomocy.
Argumenty zażalenia nie podważają dokonanej oceny, ponieważ skarżąca nie kwestionuje faktu nieopłacenia skargi. Podnosi w zażaleniu, że przedmiotem postępowania incydentalnego było przyznanie prawa pomocy a spełniała ona wszystkie wymogi a instytucja zwolnienia od kosztów sądowych jest nierozerwalnym elementem prawa do sądu.
W ocenie NSA w związku z upływem terminu na opłacenie wpisu z dniem 13 maja 2024 r. WSA słusznie odrzucił skargę.
Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.