Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 28 września 2018 r., sygn. akt V SA/Wa 986/18 odmówił A. Spółce z o.o. w W. wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia [...] kwietnia 2018 r., nr [...] w przedmiocie podatku akcyzowego.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym sprawy:
W skardze na ww. decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie skarżąca – działając przez profesjonalnego pełnomocnika – zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Uzasadniając wniosek, wskazano, że naliczony podatek akcyzowy w kwocie 747 zł w postępowaniu sądowoadministracyjnym może okazać się nienależny. Skarżąca podała, że nie prowadzi działalności (została zawieszona), nie osiąga zysków, a jej dalszy byt pozostaje pod dużym znakiem zapytania.
Odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie stwierdził, że skarżąca nie wykazała istnienia okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd stwierdził, że wniosek został niedostatecznie uzasadniony. Strona wnioskująca nie określiła nawet, czy w jej przypadku zachodzi "niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody", czy też "niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków". Ponadto w uzasadnieniu skargi, poza zarzutami odnoszącymi się bezpośrednio do zaskarżonej decyzji, których Sąd na tym etapie rozpoznawania sprawy nie bierze pod rozwagę, skarżąca nie zawarła żadnych twierdzeń odnoszących się wprost do wniosku i przemawiających za jego uwzględnieniem.
Oceniając wniosek w zakresie badania przesłanki dotyczącej niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody materialnej zauważył, iż przesłanka ta nie została uprawdopodobniona, nie przedstawiono na tą okoliczność żadnych dokumentów źródłowych, zwłaszcza dotyczących sytuacji finansowej skarżącej spółki. Odnosząc się z kolei do drugiej z ustawowych przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej Sąd I instancji wskazał, iż rodzaj nałożonego obowiązku, tj. określenie wysokości zobowiązania podatkowego, nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro chodzi o świadczenie pieniężne, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne. W sytuacji ewentualnego uwzględnienia skargi istnieje oczywista możliwość zwrotu stronie skarżącej kwoty pieniężnej orzeczonej w skarżonej decyzji.
Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca spółka, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy WSA w Warszawie do ponownego rozpoznania.
Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm., dalej: p.p.s.a.) poprzez dokonanie jego niewłaściwej wykładni.
W uzasadnieniu skarżąca wskazała, że A. Sp. z o.o. ma zawieszone wykonywanie działalności gospodarczej, a co za tym idzie nie osiąga przychodów i nie dysponuje żadnymi środkami finansowymi umożliwiającymi jej uiszczenie kwoty.
Zdaniem skarżącej, nietrafione są argumenty Sądu jakoby w sytuacji ewentualnego uwzględnienia skargi istniała możliwość zwrotu skarżącej kwoty pieniężnej określonej w zaskarżonej decyzji. Takie odzyskanie kwoty pieniężnej uprzednio wyegzekwowanej przez organ jest czynnością skomplikowaną i czasochłonną i wymuszającą na skarżącym poczynienie nakładów finansowych. Ponadto skarżąca wskazała, że nie bez znaczenia jest fakt, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
W art. 61 § 3 p.p.s.a. określono przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. Sąd jest uprawniony do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione są przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa wyłącznie na wnioskodawcy. W tej kwestii stanowisko orzecznictwa i doktryny jest zgodne i niezmienne (por. postanowienie NSA z dni 27 lutego 2012 r., sygn. akt II FZ 140/12, postanowienie NSA z dnia 25 sierpnia 2011 r., sygn. akt II OZ 692/11, postanowienie NSA z dnia 14 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 1116/10, postanowienie NSA z dnia 6 listopada II OZ 975/09, postanowienie NSA z dnia 8 kwietnia 2012 r., sygn. akt II GZ 132/12; B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz., Zakamycze 2005, s. 168, Tarno J.P., Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2010, s. 207).
Domagając się wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, skarżący musi wykazać, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia tym aktem znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Niezbędne jest wskazanie na konkretne okoliczności pozwalające ocenić, czy wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne.
Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpoznawanej sprawy, stwierdzić należy, że Sąd I instancji prawidłowo uznał, iż skarżąca nie wykazała, aby zaistniały przesłanki umożliwiające jej uzyskanie ochrony tymczasowej. Zgodzić się bowiem należy z Sądem pierwszej instancji, że wniosek spółki nie zawiera konkretnych informacji o jej sytuacji majątkowej. Skarżąca wskazała jedynie, że w związku z zawieszeniem działalności gospodarczej od dnia [...] sierpnia 2016 r. nie osiąga przychodów i nie dysponuje środkami finansowymi. Skarżąca nie przedstawiła na tę okoliczność żadnych dokumentów. Twierdzenia strony co do jej trudnej sytuacji, powinny zostać poparte dokumentami, które uwiarygodniłyby sytuację finansową skarżącej (por. postanowienie NSA z dnia 18 października 2011 r., sygn. akt II GSK 1799/11, postanowienie NSA z dnia 30 września 2016 r., sygn. akt I FZ 222/16). Tylko bowiem w oparciu o takie dane sąd administracyjny może ocenić, czy wykonanie decyzji objętej skargą może spowodować potencjalne zagrożenie dla dalszej egzystencji spółki.
Natomiast sam fakt zawieszenia działalności gospodarczej nie uzasadnia zastosowania wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Nawet chwilowa utrata płynności finansowej, nie musi prowadzić do likwidacji podmiotu, zatem nie wywołuje trudnego do odwrócenia skutku (por. postanowienie NSA z dnia 20 grudnia 2011 r., sygn. akt I GZ 217/11).
W kontekście powoływanych przez skarżącą spółkę argumentów należy również dodać, że wykonanie świadczenia pieniężnego nie wywoła nieodwracalnych skutków, gdyż ewentualne uchylenie zaskarżonej decyzji spowoduje konieczność zwrotu należności. Należy podzielić argumentację Sądu I instancji, że nie ma też przy tym znaczenia kwestia skomplikowanego odzyskania uiszczonych kwot i czasu ich odzyskania, gdyż w wypadku pozytywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia będą mu przysługiwały określone środki prawne, które doprowadzą do zwrotu przez organ zapłaconych należności, w tym również z odsetkami.
Ponadto, należy wskazać, że na etapie rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji sąd nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji, jako że przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a nie są tożsame z tymi, które decydują o zasadności skargi (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 kwietnia 2004 r., sygn. akt FZ 33/04 i FZ 38/04). Dlatego też sąd przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie mógł brać pod uwagę argumentów podniesionych w zażaleniu odnoszących się do prawidłowości wydanej decyzji. Byłoby to wkraczanie w kompetencje zastrzeżone dla składu rozpoznającego sprawę co do istoty (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 listopada 2010 r., sygn. akt I FZ 432/10).
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.