Uzasadnienie
Skarga F. W. o wznowienie postępowania zakończonego postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 10 czerwca 2014 r. o odrzuceniu skargi F. W. (sygn. akt II SA/Ol 293/14) wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie w dniu 23 października 2014 r. (sygn. akt II SA/Ol 1139/14). W tym dniu przeprowadzono losowanie składu orzekającego w tej sprawie.
Zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z dnia 29 października 2014 r. skarżący został wezwany do wskazania podstawy wniesionej skargi o wznowienie postępowania wraz z uzasadnieniem w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi o wznowienie. W piśmie z dnia 7 listopada 2014 r. skarżący podał podstawę wymienioną w art. 271 pkt 2 p.p.s.a.
Zarządzeniem z dnia 13 listopada 2014 r. Przewodniczący Wydziału wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi o wznowienie postępowania w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy. Postanowieniem z dnia 3 grudnia 2014 r. referendarz sądowy odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy. Na skutek sprzeciwu skarżącego od tego postanowienia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie ponownie rozpoznał wniosek i postanowieniem z dnia 21 stycznia 2015 r. odmówił przyznania skarżącemu prawa pomocy.
Skarżący wniósł zażalenie na to postanowienie w dniu 29 stycznia 2015 r. Postanowieniem z dnia 20 lutego 2015 r., I OZ 130/15 Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie i przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Akta sprawy zwrócono do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie w dniu 4 marca 2015 r. Zarządzeniem z dnia 9 marca 2015 r. sędzia sprawozdawca wezwał skarżącego do wyjaśnienia dodatkowych okoliczności dotyczących jego sytuacji majątkowej. Skarżący odpowiedział na to wezwanie pismem z dnia 13 marca 2015 r. Postanowieniem z dnia 20 kwietnia 2015 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie przyznał skarżącemu prawo pomocy w zakresie całkowitym. W piśmie z dnia 25 maja 2015 r. Okręgowa Rada Adwokacka w O. poinformowała o osobie wyznaczonej do reprezentowania skarżącego w tym postępowaniu.
Zarządzeniem sędziego sprawozdawcy z dnia 1 czerwca 2015 r. sprawa została skierowana do spraw oczekujących na wyznaczenie rozprawy.
W dniu 1 października 2015 r. skarżący wniósł skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 1139/14. Skarżący wniósł o stwierdzenie, że w przedmiotowym postępowaniu nastąpiło naruszenie jego prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki, o zlecenie podjęcia przez Sąd I instancji odpowiednich czynności w wyznaczonym terminie oraz o zasądzenie na jego rzecz odpowiedniej sumy pieniężnej w wysokości 1 200 000 zł.
W uzasadnieniu skargi na przewlekłość skarżący podniósł, iż postępowanie w tej sprawie toczy się od 2012 r. Skarżący wystąpił w dniu 26 maja 2015 r. z wnioskiem do Prezesa Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie o bezzwłoczne rozpoznanie tej sprawy, lecz wniosek ten nie przyniósł zamierzonego skutku.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Skarga F. W. na naruszenie jego prawa do rozpoznania sprawy bez nieuzasadnionej zwłoki w postępowaniu sądowym toczącym się przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie w sprawie o sygn. akt II SA/Ol 1139/14 nie zasługuje na uwzględnienie.
Skarga o stwierdzenie, że w postępowaniu przed sądem administracyjnym nastąpiła przewlekłość postępowania może być uwzględniona, jeśli są podstawy do przyjęcia, że na skutek działania lub bezczynności tego sądu naruszone zostało prawo strony do rozpoznania jej sprawy w postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (art. 1 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki - Dz.U. Nr 179, poz. 1843 ze zm.). Konieczne jest więc ustalenie, że wystąpiła zwłoka w postępowaniu sądowym (przewlekłość postępowania) oraz że zwłoka ta jest nieuzasadniona. Stosownie do art. 2 ustawy, o nieuzasadnionej zwłoce można mówić wówczas, jeśli postępowanie w sprawie trwa dłużej niż to konieczne do jego zakończenia, uwzględniając ocenę terminowości i prawidłowości czynności sądowych, ale także zachowań stron, a w szczególności strony, która zarzuca przewlekłość postępowania.
Ocena ta nie może być oderwana od obowiązku sądu rozpoznawania wszystkich spraw wniesionych do sądu bez nieuzasadnionej zwłoki, przy zachowaniu zasady rozpoznawania spraw według kolejności ich wpływu oraz uwzględnieniu przepisów nakazujących rozpoznawanie niektórych rodzajów spraw w ustawowo określonych terminach.
Ustawa nie określa wprost, jaki okres oczekiwania na rozpoznanie sprawy należy uznać za nieuzasadnioną zwłokę. Pewna wskazówka wynika jednak z art. 14 ustawy, który stanowi, że skarżący może wystąpić z nową skargą w tej samej sprawie po upływnie 12 miesięcy. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wskazuje się więc, iż ustawodawca uznał za przewlekłe takie postępowanie, które trwa dłużej niż 12 miesięcy. Przy czym, jeżeli postępowanie trwa dłużej niż 12 miesięcy nie oznacza to samo przez się, że nastąpiła przewlekłość postępowania w rozumieniu tej ustawy (por. postanowienia NSA: z dnia 7 marca 2014 r., II OPP 14/14, z dnia 25 lipca 2013 r., II OPP 25/13, z dnia 19 sierpnia 2011 r., II OPP 27/11, publikowane w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, www.nsa.gov.pl).
Postępowanie w tej sprawie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Olsztynie od dnia wpływu skargi o wznowienie postępowania do tego Sądu do dnia wpływu skargi na przewlekłość postępowania trwało 11 miesięcy. Wszystkie czynności podjęte w tej sprawie przez Sąd były terminowe.
Skarżący w skardze o wznowienie postępowania nie wskazał ustawowej podstawy, na jakiej opiera swoją skargę, co spowodowało konieczność skierowania do niego przez Sąd odrębnego wezwania w tym przedmiocie (zarządzenie sędziego sprawozdawcy z dnia 29 października 2014 r.). Postępowanie to przedłużyło się również z uwagi na konieczność rozpoznania przez Sąd wniosku skarżącego o przyznanie prawa pomocy.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 12 ust. 1 powołanej ustawy orzekł jak w sentencji.