Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku – uwzględniając skargę J. H., A. R. i M. W. – wyrokiem z dnia 30 marca 2006 r. Ii SA/Gd 191/04 uchylił decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...] z dnia [...] sygn. akt [...] oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] [...], którą – na podstawie art. 1 ust. 2 ustawy z dnia 26 lipca 2001 r. o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości (Dz. U. Nr 113, poz. 1209 ze zm.) – odmówiono skarżącym nieodpłatnego nabycia własności nieruchomości pozostającej w ich współużytkowaniu wieczystym dlatego, że – chociaż dwie ze skarżących nabyły użytkowanie wieczyste w drodze dziedziczenia przed dniem 26 maja 1990 r. – M. W. nabyła je w drodze darowizny umową z dnia 16 maja 1996 r., nie zostały więc spełnione ustawowe warunki.
Sąd nie podzielił stanowiska orzekających w sprawie organów aby była wymagana tożsamość osób, które w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie ustawy (24 października 2001 r.), pozostawały użytkownikami wieczystymi nieruchomości i aby tylko następcom prawnym osób spełniających ten warunek przysługiwało prawo nabycia własności nieruchomości.
Sąd uznał bowiem, że – powołując się w swej wykładni na konstytucyjne zasady: zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa (art. 2 Konstytucji RP) oraz równości wobec prawa (art. 32 Konstytucji RP) – "art. 1 ust. 1 i 2 ustawy odnosi się do następców prawnych, niezależnie od formy następstwa prawnego oraz niezależnie od tego czy nastąpiło ono przed 24 października 2001 r. czy też po tej dacie..."
Wnosząc skargę kasacyjną Samorządowe Kolegium Odwoławcze w [...], jako jej podstawę przytoczyło naruszenie prawa materialnego, tj. art. 1 ust. 1 w związku z art. 2 ust. 2 ustawy o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości "poprzez błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że zawarte w ust. 1 określenie podmiotu uprawnionego do nabycia własności nieruchomości jako osoby fizycznej będącej w dniu 26 maja 1990 r. oraz w dniu wejścia w życie powołanej ustawy (tj. w dniu 24 października 2001 r.) użytkownikiem lub współużytkownikiem wieczystym nieruchomości, nie zawiera wymogu zachowania tożsamości użytkownika wieczystego w obydwu tych datach, lecz stosując konstytucyjne zasady zaufania obywateli do państwa i stanowionego przez nie prawa (art.
- 2) oraz równości wobec prawa (art.
- 32) należy uznać, że art. 1 ust. 1 powołanej ustawy odnosi się do następców prawnych wskazanych w ust. 2 tegoż artykułu niezależnie od formy następstwa prawnego oraz niezależnie od tego, czy nastąpiło ono przed 24 października 2001 r., czy tez po tej dacie".
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono przede wszystkim, że wyraźnie określanie (w art. 1 ust.
1) dwóch dat połączonych spójnikiem "oraz" świadczy bez wątpienia, że chodzi tylko o użytkownika wieczystego, który posiadał ten status w obydwu tych datach, a zatem następcą prawnym – w rozumieniu art. 1 ust. 2 – jest osoba fizyczna, która nabyła użytkowanie wieczyste po dniu 24 października 2001 r. od użytkownika wieczystego spełniającego warunek objęty ust. 1, zwłaszcza, że uprawnienie do nabycia własności nie istniało przed tym dniem, nie mogło więc być przedmiotem obrotu.
Naczelny Sad Administracyjny zważył, co następuje
Wprawdzie literalne brzmienie art. 1 ust. 1 ustawy o nabywaniu przez użytkowników wieczystych prawa własności nieruchomości wydaje się potwierdzać prezentowane w skardze kasacyjnej stanowisko, jednak – jak wyjaśniono w wyroku z dnia 17 listopada 2004 r. OSK 745/04 i w kolejnych orzeczeniach (z dnia 7 lutego 2006 r. I OSK 410/05, z dnia 15 marca 2006 r. I OSK 638/05, czy też z dnia 8 lutego 2007 r. I OSK 467/06) – już okoliczność, że o nabycie mogą się ubiegać następcy prawni prowadzi do odmiennego wniosku.
Nie można bowiem przyjąć, aby sytuacja prawna następców pierwotnego użytkownika wieczystego była zależna od chwili nabycia przez nich prawa do gruntu, gdyż dla każdej osoby fizycznej, będącej użytkownikiem wieczystym w dniu 26 maja 1990 r., z tym dniem rozpoczął się okres prowadzący do nabycia własności, a następca użytkownika wieczystego jest kontynuatorem wszelkich uprawnień związanych z wykonywaniem użytkownika wieczystego przez swego poprzednika.
Wobec powyższego orzeczono jak w sentencji na mocy art. 184 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.