Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 2 grudnia 2011 r. (sygn. akt II SA/Wa 1484/11) Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę G. P. na decyzję Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uwzględnienia wniosku.
Wyrok został wydany w następujących okolicznościach faktycznych i prawnych sprawy:
Decyzją z dnia [...] kwietnia 2011 r. nr [...] Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., art. 12 pkt 2, art. 22, art. 23 ust. 1 pkt 2 i art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U. z 2002 r. Nr 101, poz. 926 z późn. zm.) - po ponownym rozpoznaniu sprawy zakończonej decyzją z dnia [...] listopada 2010 r. ([...]), odmawiającą uwzględnienia skargi G. P. na udostępnienie przez Prezesa Sądu Okręgowego w P. jej danych osobowych Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych, utrzymał w mocy swoją poprzednią decyzję.
W motywach rozstrzygnięcia organ podał, że G. P. - sędzia w stanie spoczynku wystąpiła do Biura Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych (GIODO) ze skargą na udostępnienie, bez jej zgody, przez Prezesa Sądu Okręgowego w P. jej danych osobowych Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych. W związku z powyższym, wnioskodawczyni wnosiła o zbadanie (cyt.): "czy doszło do naruszenia ustawy z dnia 29.08.1997 r. o ochronie danych osobowych (Dz. U Nr 133, poz. 883 z późn. zm.) w szczególności art. 23 pkt 5 i art. 27 tej ustawy poprzez przekazanie do badań psychiatrycznych do ZUS postanowienia z uzasadnieniem z dnia [...] maja 2006 r. wydanego w sprawie [...] zawierającym moje dane osobowe". Wskazała też, iż (cyt.) "do badań psychiatrycznych w ZUS II Oddział w P. (...), które odbyły się w lipcu 2006 r. przez Prezesa Sądu Okręgowego w P. zostało załączone bez mojej wiedzy i zgody na wykorzystanie w badaniach postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] w P. [...] Wydział Karny z dnia [...].05.2006 r. wydane w sprawie podejrzenia prześladowań w ramach zbrodni komunistycznej (sygn. akt [...])".
Na podstawie wyjaśnień udzielonych przez Prezesa Sądu Okręgowego w P. GIODO ustalił, iż G. P. jest sędzią Sądu Rejonowego dla [...] w P., obecnie w stanie spoczynku. Udostępnienie zaś jej danych osobowych nastąpiło w związku z realizacją obowiązku wynikającego z art. 180 ust. 3 Konstytucji, uszczegółowionego w art. 70 § 1 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 z późn. zm.), zgodnie z którym sędziego przenosi się w stan spoczynku na jego wniosek lub wniosek Kolegium, jeżeli z powodu choroby lub utraty sił został uznany przez lekarza orzecznika ZUS za trwale niezdolnego do pełnienia obowiązków sędziego. Na organie Sądu Okręgowego w P. spoczywał zatem obowiązek ustalenia, czy sędzia G. P. - ze względu na stan zdrowia - może orzekać bez szkody dla interesu publicznego. Realizacja tego obowiązku wymagała zaś z kolei przekazania do ZUS danych, pozwalających lekarzowi orzecznikowi na zbadanie skarżącej pod kątem istnienia choroby, która uniemożliwiała pełnienie przez nią obowiązków sędziego.
Na potwierdzenie powyższych wyjaśnień Prezes Sadu Okręgowego w P. przedłożył organowi kopię postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w P. z dnia [...] maja 2006 r. (sygn. akt [...]) wraz z uzasadnieniem, które – oprócz imienia i nazwiska skarżącej – zawierało również tzw. dane wrażliwe (dane o stanie zdrowia skarżącej) oraz informacje o orzeczeniach wydanych w postępowaniu sądowym.
Na podstawie natomiast wyjaśnień Zakładu Ubezpieczeń Społecznych GIODOP ustalił, iż w dniu [...] czerwca 2006 r. Prezes Sądu Okręgowego w P. wystąpił do Oddziału Zakładu w P. z wnioskiem o ustalenie, czy u sędzi G. P. występuje trwała niezdolność do pracy na stanowisku sędziego, w tym również z punktu widzenia zdrowia psychicznego. Do wniosku dołączony był odpis postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] maja 2006 r. (sygn. akt[...]), z zastrzeżeniem wykorzystania go wyłącznie do użytku służbowego oraz zwrotu po wykorzystaniu.
Ponadto, z wyjaśnień Prezesa Zakładu wynikało także, iż lekarze orzecznicy – na podstawie art. 70 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych – zobowiązani są do ustalania trwałej niezdolności do pełnienia obowiązków sędziego z powodu choroby lub utraty sił, a zadania w powyższym zakresie realizowane są przez Zakład, w oparciu o art. 71 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych – na zasadach określonych w umowie zawieranej na wniosek prezesa właściwego sądu, w każdej indywidualnej sprawie.
Organ ustalił również, iż lekarz orzecznik wydał orzeczenie w sprawie trwałej niezdolności do pełnienia obowiązków sędziego przez G. P., które to orzeczenie zostało przekazane zainteresowanej oraz Prezesowi Sądu Okręgowego w P. Biorąc powyższe pod uwagę Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych w dniu [...] listopada 2010 r. wydał decyzję odmawiającą uwzględnienia skargi zainteresowanej. Rozpatrując zaś sprawę, na skutek wniosku o ponowne jej rozpatrzenie, złożonego przez G. P., Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych podtrzymał swoje dotychczasowe rozstrzygnięcie, uznając argumenty podnoszone przez wnioskodawczynię za nie zasługiwały na uwzględnienie.
W szczególności, GIODO wyjaśnił, że przedmiotem niniejszego postępowania było przetwarzanie danych zainteresowanej przez Sąd Okręgowy w P. oraz przez ZUS i w wydanym rozstrzygnięciu organ wyraźnie odniósł się do powyższej kwestii. Wskazane zostały przy tym przesłanki przetwarzania danych osobowych G. P. przez w/w organy. Bezzasadne zatem były zarzuty, zawarte we wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy, dotyczące przetwarzania danych wnioskodawczyni przez Kolegium Sądu lub lekarzy orzeczników ZUS, bowiem podmioty te nie miały odrębnego statusu administratora danych. Jednocześnie GIODO podkreślił, iż jego ocenie - jako organu ochrony danych osobowych - podlega udostępnienie danych osobowych, a nie dokumentów zawierających te dane, które są jedynie nośnikami danych.
Mając na uwadze, iż G. P. poddawała w wątpliwość legalność przetwarzania jej danych przez Sąd Okręgowy w P., w zaskarżonej decyzji organ wskazał, iż Sąd ten jest administratorem danych osobowych sędziów, bowiem -zgodnie z art. 22 § 3 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów powszechnych - prezes sądu okręgowego wykonuje czynności administracji sądowej w stosunku do sądów rejonowych na obszarze właściwości sądu okręgowego oraz sprawuje nadzór nad działalnością tych sądów. Pojęcie zaś administracji sądowej obejmuje – zdaniem doktryny - także tzw. politykę kadrową (sprawy powoływania na stanowiska sędziowskie w zakresie niezastrzeżonym dla innych organów, awanse, kierowanie wewnętrznymi jednostkami organizacyjnymi sądów, kierowanie personelem administracyjnym i pomocniczym itp.), oczywiście z uwzględnieniem konsekwencji, wynikających w tym zakresie z zasady niezawisłości sędziowskiej i sposobu powoływania na poszczególne stanowiska sędziowskie, realizujące tę zasadę.
W tej sytuacji, udostępnienie ZUS-owi m.in. danych zainteresowanej, o których mowa w art. 27 ust. 1 ustawy, nastąpiło w celu oceny, czy zainteresowana - jako sędzia - winna być przeniesiona w stan spoczynku ze względu na jej stan zdrowia, w oparciu o przesłankę z art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy, który stanowi, iż przetwarzanie danych, o których mowa w ust. 1, jest jednak dopuszczalne, jeżeli przepis szczególny innej ustawy zezwala na przetwarzanie takich danych bez zgody osoby, której dane dotyczą, i stwarza pełne gwarancje ich ochrony. Organ w tym miejscu wskazał, iż powyższa kwestia została uregulowana w ustawie – Prawo o ustroju sądów powszechnych, zgodnie bowiem z art. 70 w/w ustawy, sędziego przenosi się w stan spoczynku na jego wniosek albo na wniosek właściwego kolegium sądu, jeżeli z powodu choroby lub utraty sił uznany został przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za trwale niezdolnego do pełnienia obowiązków sędziego (§ 1). Z żądaniem przeniesienia w stan spoczynku oraz zbadania niezdolności do pełnienia obowiązków przez sędziego i wydania orzeczenia może wystąpić zainteresowany sędzia lub właściwe kolegium sądu.
Zakres udostępnianych danych wynikał zaś z § 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 14 grudnia 2004 r. w sprawie orzekania o niezdolności do pracy (Dz. U. 2004 r. Nr 273, poz. 2711), który stanowi, iż wniosek o wydanie orzeczenia o niezdolności do pracy zawiera: 1) imię i nazwisko, datę urodzenia, numer PESEL i NIP, a w razie nienadania tych numerów lub jednego z nich – serię i numer dowodu osobistego lub paszportu oraz miejsce zamieszkania osoby, w stosunku do której ma być wydane orzeczenie;
- 2) określenie celu wydania orzeczenia i wskazanie okoliczności, które lekarz orzecznik jest obowiązany ustalić (pkt 2 ww. przepisu). Do wniosku dołącza się dokumentację obejmującą: 1) zaświadczenie o stanie zdrowia wydane przez lekarza, pod którego opieką lekarską znajduje się osoba, w stosunku do której ma być wydane orzeczenie, wystawione nie wcześniej niż na miesiąc przed datą złożenia wniosku;
- 2) wywiad zawodowy dotyczący charakteru i rodzaju pracy;
- 3) dokumentację medyczną i rentową oraz inne dokumenty mające znaczenie dla wydania orzeczenia, a w szczególności dokumenty, o których mowa w § 5, kartę badania profilaktycznego, dokumentację rehabilitacji leczniczej lub zawodowej (pkt 3 ww. przepisu).
Zatem – zdaniem organu - udostępnienie danych osobowych zainteresowanej ZUS-owi przez Sąd Okręgowy w P., w celu wydania przez lekarza orzecznika orzeczenia o niezdolności G. P. do pracy na stanowisku sędziego, nastąpiło na podstawie w/w przepisów prawa, co znajdowało uzasadnienie w art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych, a w odniesieniu do udostępnienia wrażliwych danych skarżącej, przesłanką legalizującą ten proces był art. 27 ust. 2 pkt 2 tej ostatniej ustawy. Jeżeli bowiem Sąd uznał, że dołączenie do wniosku kierowanego do ZUS postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w P. z dnia [...] maja 2006 r. (sygn. akt [...]), które zawierało dane osobowe skarżącej, miało znaczenie dla wydania orzeczenia, to działanie takie znajdowało uzasadnienie w wyżej powołanym rozporządzeniu, bowiem wynikało z niego, że do wniosku dołącza się również inne dokumenty niż wymienione w w/w przepisie, mające znaczenie dla wydania orzeczenia.
Poza tym - ocenie Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych - istotnym w sprawie był również fakt, podniesiony w wyjaśnieniach złożonych przez Prezesa Sądu, iż kwestia przeniesienia skarżącej w stan spoczynku była przedmiotem rozpoznania przez Sąd Najwyższy – Izbę Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych, który w wyroku z dnia [...] stycznia 2007 r. (sygn. akt [...]) stwierdził, iż Prezes Sądu Okręgowego był uprawniony do przedstawienia lekarzowi orzecznikowi ZUS, a za jego pośrednictwem, poproszonemu o konsultację psychiatryczną, specjaliście psychiatrze, dokumentu, którym dysponowało Kolegium i Prezes, a mianowicie odpisu postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z dnia [...] maja 2006 r. (sygn. akt [...]), na podstawie którego – po zapoznaniu się z jego treścią – organy sądowe mogły powziąć wątpliwości, co do stanu zdrowia psychicznego sędzi G. P. Na wyżej przedstawioną decyzję G. P. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, w której zarzuciła organowi naruszenie szeregu przepisów procesowych oraz obrazę prawa materialnego i wnosiła o uchylenie decyzji Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych z dnia [...] czerwca 2011 r., jako wydanej bez podstawy prawnej i z rażącym naruszeniem prawa, ewentualnie o jej zmianę poprzez uwzględnienie stanowiska skarżącej, zajmowanego w sprawie oraz o zobowiązanie organu do wydania merytorycznego rozstrzygnięcia w zakresie całego wniosku skierowanego do GIODO.
Ponadto skarżąca wnosiła również o dołączenie wskazanych w skardze szeregu akt (Sądu Najwyższego, jej akt osobowych, z wyłączeniem dokumentów i szczegółowych danych z akt sprawy [...], dotyczących jej osoby – w tym rodziny i znajomych) a także o zobowiązanie Sądu Okręgowego w P. do przedłożenia dokumentów w postaci pisma Prezesa Sądu Rejonowego dla [...] w P. wymienionego w protokole z posiedzenia Kolegium z dnia [...] marca 2006 r. i pełnego odpisu protokołu z posiedzenia Kolegium Sądu z dnia [...] marca 2006 r.
Poza tym, skarżąca domagała się również przesłuchania wskazanych w skardze osób i członków Kolegium Sądu biorących udział w jego posiedzeniu w dniu [...] marca 2006 r.
W odpowiedzi na skargę, Generalny Inspektor Ochrony Danych Osobowych wnosił o jej oddalenie, podtrzymując dotychczasowe swoje stanowisko zawarte uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Oddalając skargę – na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej: "P.p.s.a." - Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że zaskarżone decyzja nie naruszały prawa.
Sąd podniósł, że organ ochrony danych osobowych prowadził postępowanie w przedmiocie zakreślonym skargą w sprawie przetwarzania danych skarżącej i w wydanym rozstrzygnięciu odniósł się do sposobu przetwarzania danych przez Sąd Okręgowy w P. i Zakład Ubezpieczeń Społecznych. Bezzasadne zatem były zarzuty skarżącej, dotyczące przetwarzania jej danych przez Kolegium Sądu, czy lekarzy orzeczników ZUS, gdyż podmioty te nie miały odrębnego statusu administratora danych.
Podstawę zaś materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 23 ust. 1 pkt 2 i art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych, których treść Sąd przytoczył.
Analizując treść w/w przepisów, Sąd Wojewódzki uznał, iż zasadne w sprawie było stanowisko Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych, że przekazanie przez Sąd Okręgowy w P. Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych m.in. tzw. "danych wrażliwych" skarżącej, tj. danych, o których mowa w art. 27 ust. 1 w/w ustawy, w celu zbadania przez lekarza orzecznika ZUS zdolności G. P. - jako sędziego, do pełnienia przez nią obowiązków służbowych znajdowało podstawę w art. 70 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych a zakres ich wynikał z § 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 14 grudnia 2004 r. w sprawie orzekania o zdolności do pracy (Dz. U. Z 2004 r. Nr 273, poz. 2711). W § 2 pkt 3 cytowanego wyżej rozporządzenia mowa jest bowiem o możliwości zawarcia, we wniosku o wydanie orzeczenia o niezdolności do pracy, dokumentacji medycznej i rentowej oraz innych dokumentów mających znaczenie dla wydania orzeczenia.
W tej sytuacji Sąd Wojewódzki podzielił pogląd organu, że skoro udostępnienie danych osobowych skarżącej ZUS-owi przez Sąd, w celu wydania przez lekarza orzecznika orzeczenia o niezdolności skarżącej do pracy na stanowisku sędziego nastąpiło na podstawie w/w przepisów prawa, to znajdowało to uzasadnienie w art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy o ochronie danych osobowych, zaś - w odniesieniu do udostępnienia wrażliwych danych skarżącej - przesłanką legalizującą ten proces był art. 27 ust. 2 pkt 2 w/w ustawy. Jeżeli bowiem Sąd Okręgowy w P. uznał, że załączenie do wniosku kierowanego do ZUS postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w P. z dnia [...] maja 2006 r. (sygn. akt [...]), zawierającego dane osobowe skarżącej, miało znaczenie dla wydania orzeczenia, to działanie takie znajdowało uzasadnienie w wyżej powołanym rozporządzeniu.
Sąd Wojewódzki nadmienił także, iż kwestia przeniesienia skarżącej w stan spoczynku była przedmiotem rozpoznania przez Sąd Najwyższy – Izbę Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych, który w wyroku z dnia [...] stycznia 2007 r. (sygn. akt [...]) stwierdził, iż Prezes Sądu Okręgowego był uprawniony do przedstawienia lekarzowi orzecznikowi ZUS, a za jego pośrednictwem, poproszonemu o konsultację psychiatryczną, specjaliście psychiatrze, dokumentu, którym dysponowało Kolegium i Prezes Sądu, a mianowicie odpisu postanowienia Sądu Rejonowego w P. z dnia [...] maja 2006 r. w sprawie o sygnaturze akt [...], na podstawie którego – po zapoznaniu się z jego treścią – organy sądowe mogły powziąć wątpliwości, co do stanu zdrowia psychicznego sędziego G. P. Stwierdzając zatem, iż zaskarżona decyzja nie naruszała prawa materialnego, a przytoczona w niej argumentacja zasługiwała na uwzględnienie, Sąd Wojewódzki podkreślił również, że nie dopatrzył się - w działaniu organu - naruszeń przepisów procesowych, które mogłyby przemawiać za zasadnością skargi.
W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższy wyrok w całości, G. P. zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie:
- I. przepisów postępowania, które miało istotnych wpływ na wynik sprawy, tj.:
1). art. 145 § 1 pkt 1 c) P.p.s.a. w związku z art.1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 z późn. zm.) i art. 3 § 1 i 2 pkt 1 i 8, art.151, art. 149 i art.134 § 1, art. 141 § 4 P.p.s.a oraz art.6 k.p.a. i art.45 ust. 1 i art.77 ust.2 Konstytucji RP poprzez brak należytej kontroli wydanych przez GIODO rozstrzygnięć oraz w zakresie skargi na bezczynność i oddalenie skargi skutkującej możnością poniesienia szkody oraz brak w sentencji wyroku nakazania GIODO wydania decyzji administracyjnej w stosunku do SO w P. obejmującej całość czynności przetwarzania danych i wobec ZUS - zgodnej z treścią art. 104, art. 107 § 1 i 3 k.p.a. 2). art. 145 § 1 pkt 1 c) P.p.s.a w związku z art.1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art.3 § 1 i 2 pkt1, art.141 § 4 P.p.s.a. w związku z art.7, art.77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. - poprzez brak uwzględnienia niedokładnego wyjaśnienia w rozstrzygnięciach GIODO stanu faktycznego sprawy, sprzeczności ustaleń oraz osnowy decyzji z ich z uzasadnieniem, braku rozważań prawnych z odniesieniem się do poszczególnych czynności przetwarzania danych, 3). art. 145 § 1 pkt 1 c) P.p.s.a. w związku z art. l § 1 i 2 pkt 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 3 § 1 i 2 pkt 1, art. 141 § 4 P.p.s.a. poprzez brak uwzględnienia, że rozstrzygnięcia GIODO zostały wydane z naruszeniem treści art. 104, art.107 § 1 i 3 k.p.a. w zw. z art. 12 pkt.l i 2 art. 18 ust.1 pkt.1 ustawy uodo i zasad wynikających z art. 6,7, 8, 9 k.p.a., 4). art. 145 § 1 pkt 1 c) P.p.s.a. w związku z art.1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 3 § 1, art.111 § 1 i 2 k.p.a. art.107 § 1 k.p.a., art.127 § 3, art.129 § 2, art.142 k.p.a. poprzez brak uwzględnienia, iż postanowienie GIODO z dnia [...].04.2011 r. nie zawierało pouczenia o biegu nowego terminu do wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy przez GIODO oraz faktu wydania decyzji GIODO z dnia [...].04.2011 r. przed upływem terminu do złożenia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy, co skutkowało pozbawieniem prawa do złożenia środka zaskarżenia do GIODO oraz wydanie postanowienia o odmowie uzupełnienia decyzji z przekroczeniem zakresu wniosku o uzupełnienie, 5). art. 145 § 1 pkt 1 c) P.p.s.a w związku z art.141 § 4 P.p.s.a. i art.1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, art.3 § 1 i 2 pkt 1 i 8, art. 134 § 1 i art. 106 § 3 P.p.s.a. poprzez niepełne ustalenie stanu faktycznego sprawy, brak dokonania właściwych ustaleń w oparciu o dowody, sprzeczność ustaleń w tym co do przyjęcia, że wniosek skierowany do GIODO obejmował przetwarzanie danych przez Kolegium Sądu i przez lekarzy orzeczników ZUS jako podmioty przeciwko, którym został skierowany wniosek do GIODO i samodzielnie występującym w obrocie prawnym, brak wyczerpującego rozpatrzenia materiału dowodowego, niepełność ocen co do stanu faktycznego i prawnego, brak zamieszczenia w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku pełnego stanowiska co do stanu faktycznego i prawnego - w tym co do skargi na bezczynność, 6). art. 145 § 1 c) P.p.s.a. w zw. z art.125 § 1 pkt 2 P.p.s.a. i z art. 1 § 1 i 2 ustawy - Prawo o ustroju sądów administracyjnych, art. 3 § 1 i 2 pkt 1 i 8 i art. 106 § 3, art.141 § 4 P.p.s.a. poprzez brak zawieszenia postępowania w związku z zawiadomieniem Prokuratury pismem z dnia [...].11. 2011 r.
- II. prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy, to jest:
1). art. 145 § 1 pkt1 a) P.p.s.a. w związku z art. 23 ust. 1 pkt 2 u.o.d.o i art.70 § 1-3 ustawy z dnia 27.07.2001r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz. 1070 z późn. zm.) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie wobec nieuwzględnienia braku niezbędności przetwarzania danych akt [...] ([...]) - postanowienia z dnia [...].05.2006 r. do badań w przedmiocie trwałej niezdolności do pracy i na potrzeby procedury przeniesienia mnie w stan spoczynku, 2). art. 145 § 1 pkt 1 a) P.p.s.a w związku z art.23 ust.1 pkt 2 u.o.d.o, art.70 § 1-3 usp i § 2 ust.3 pkt 3 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 14.12.2004 r. w sprawie orzekania o niezdolności do pracy (Dz. U. Nr 274, poz.2711) poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz przyjęcie, że w/w przepisy usp i rozporządzenia stanowiły podstawę legalizującą przetwarzania danych zwykłych z akt [...] ([....]) - postanowienia z dnia [...].05.2006 r. 3). art. 145 § 1 pkt 1 a) P.p.s.a w związku z art. 26 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 29.08.1997r o ochronie danych i osobowych (tekst jedn.
Dz. U. Z 2002 r. Nr 101, poz. 926 z późn. zm.) poprzez brak zastosowania do przetwarzania danych osobowych z akt [...] ([...]) - postanowienia z dnia [...].05.2006 r. zbieranych w innym celu niż stosunek służbowy sędziego w tym badań lekarskich i przeniesienia sędziego w stan spoczynku przesłanek z art. 26 ust. 2 u.o.d.o oraz pominięcie wymogów przetwarzania danych z art. 26 ust. 1 u.o.d.o - podstawowych kryteriów dopuszczalności przetwarzania danych osobowych oraz wynikających z art.8 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (Dz. U. z 1999 r. Nr 61, poz. 284), art. 8 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej, art. 5 Konwencji nr 108 Rady Europy z 28.01.1981 r. o ochronie danych osobowych w związku z automatycznym przetwarzaniem danych, art.6 i pkt 28 preambuły Dyrektywy 95/46 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 24.10.1995 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w zakresie przetwarzania danych osobowych i swobodnego przepływu tych danych (Dz. Urzędowy Unii Europejskiej PL. 13/t 15358), 4). art.145 § 1 pkt. 1 a) P.p.s.a w związku z art. 27 ust. 2 pkt.2 u.o.d.o i art. 70 § 1-3 ustawy z dnia 27.07.2001r. - Prawo o ustroju sądów powszechnych (Dz. U. Nr 98, poz,1070 z późn. zm,) oraz § 2 ust.3 pkt.3 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 14.12.2004r w sprawie orzekania o zdolności do pracy (Dz. U. Nr 274, poz.2711) poprzez błędną, wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz przyjęcie, iż w/w przepisy usp i rozporządzenia stanowiły podstawę legalizującą przetwarzanie danych wrażliwych z akt [...] ([...]) - postanowienia z dnia [...].05.2006r 5). art.145 § 1 pkt 1 a) P.p.s.a w związku z art. 23 ust.1. pkt 1 i art. 27 ust. 2 pkt 1 u.o.d.o poprzez brak zastosowania i przyjęcie, że przetworzenie danych osobowych z akt [...] ([...]) - postanowienia z dnia [...].05.2006r mogło nastąpić bez jej zgody 6). art.145 § 1 pkt 1a) P.p.s.a w związku z § 1 ust.1 i 2 rozporządzenia Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z dnia 28.05.1996r w sprawie prowadzenia przez pracodawców dokumentacji w sprawach związanych ze stosunkiem pracy oraz sposobu prowadzenia akt osobowych (Dz. U. Nr 62, poz.286 z późn. zm) i art. 67 § 1 w zw. z art.70 § 1-3, art.71 § 2, art. 73, art. 55 § 1, art. 22 § 1 pkt 4, art. 22 § 3, art. 37 § 1 i 3, art. 38 § 1 - 3 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych poprzez brak zastosowania i uwzględnienia zakresu danych osobowych wynikającego ze stosunku służbowego oraz przyjęcia, że SO w P. mógł przetwarzać dane osobowe z akt [...]([...]) - postanowienia z dnia [...].05.2006r - bez jej zgody w procedurze przeniesienia jej w stan spoczynku 7).art.145 § 1 pkt 1 a) P.p.s.a w zw. z § 2 ust.3 pkt.3 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia [...].12.2004r w sprawie orzekania o zdolności do pracy i art.70 § 2 i 3 u.s.p. poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie oraz przyjęcie, że zakres udostępnienia danych wynikający z tegoż przepisu pozwalał na przekazanie do ZUS odpisu postanowienia z dnia [...].06.2006 r. (sygn. akt [...]) bez jej zgody oraz że dokument ten miał znaczenie dla wydania orzeczenia lekarskiego, a także że do kompetencji SN należy wskazywanie przyczyn kierowania na badania w przedmiocie trwałej niezdolności do pracy i wydania orzeczenia przez lekarza orzecznika ZUS.
Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji wraz z zasadzeniem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
W bardzo obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej oraz w kolejnych pismach procesowych, G. P. sformułowała rozbudowaną argumentację dotyczącą podniesionych zarzutów, a która - w zasadzie – zawarta została już w samych w/w zarzutach.
W odpowiedzi na skargę kasacyjną Generalny Inspektor Danych Osobowych wnosił o jej oddalenie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Stosownie do art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Sąd rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności podstaw kasacyjnych, przytoczonych w skardze kasacyjnej, a które okazały się nieusprawiedliwione.
Odnosząc się w pierwszej kolejności do zarzutów procesowych wskazać trzeba, że wbrew twierdzeniom skarżącej, Sąd Wojewódzki dokonał prawidłowej kontroli decyzji Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych odmawiającej uwzględnienia skargi G. P. na udostępnienie przez Prezesa Sądu Okręgowego w P. jej danych osobowych Zakładowi Ubezpieczeń Społecznych.
Sąd Wojewódzki, określając przedmiot postępowania administracyjnego podkreślił, że organ ochrony danych osobowych prowadził postępowanie w przedmiocie zakreślonym przez skarżącą, a - w wydanym rozstrzygnięciu - odniósł się do sposobu przetwarzania jej danych przez Sąd Okręgowy w P. i Zakład Ubezpieczeń Społecznych.
Sąd Wojewódzki wyjaśnił także, iż wskazane przez Generalnego Inspektora Ochrony Danych Osobowych przepisy art. 23 ust. 1 pkt 2 i art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych, istotnie stanowiły podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji. Okoliczność zaś, że wyrok Sądu Wojewódzkiego nie był dla skarżącej satysfakcjonujący, nie oznaczała jeszcze, iż nie została w nim dokonana kontrola zaskarżonej decyzji. Z tej przyczyny niezasadne było zarzucanie Sądowi I instancji naruszenia art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25.07.2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych i art. 3 § 1 i 2 pkt 1 oraz art.134 § 1 P.p.s.a.
Nietrafnym był także zarzut dotyczący art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) i art.141 § 4 P.p.s.a. w związku z art.7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 1 i 3 k.p.a. Organ ochrony danych osobowych wyjaśnił bowiem wszechstronnie stan faktyczny sprawy, a który był w zasadzie bezsporny. Istota sprawy sprowadzała się bowiem do kwestii prawidłowości udostępnienia przez Prezesa Sądu Okręgowego w P. ZUS-owi danych osobowych skarżącej, wynikających z treści postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w P. z dnia [...] maja 2006 r. (sygn. akt [...]), bez zgody zainteresowanej.
Wyjaśnić w tym miejscu należy, że analizowana sprawa dotyczyła zatem skargi G. P. na decyzję GIODO a nie na jego bezczynność. W świetle procedury sądowoadminstracyjnej skarga na bezczynność organu wszczyna bowiem odrębną sprawę.
Brak pouczenia natomiast skarżącej przez organ o możliwości zaskarżenia postanowienia, od którego nie przysługiwał środek odwoławczy, także nie mogło dowodzić wadliwości postępowania administracyjnego. Skoro bowiem odwołanie nie przysługiwało to brak było uzasadnienia do odmiennego pouczania.
Zarzucana zaś w skardze kasacyjnej kwestia przetwarzania danych skarżącej przez Kolegium Sądu Okręgowego również była przedmiotem wyjaśnień zarówno przez organ jak i Sąd Wojewódzki. Uzupełniająco zatem jedynie wskazać trzeba, że Kolegium jest wewnętrznym organem sądu okręgowego a zatem nie jest odrębnym od sądu, administratorem danych osobowych sędziów. Ponadto, skoro – wg art. 70 § 1 ustawy - Prawo o ustroju sądów powszechnych, sędziego przenosi się w stan spoczynku na jego wniosek albo na wniosek właściwego kolegium sądu, jeżeli z powodu choroby lub utraty sił uznany został przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za trwale niezdolnego do pełnienia obowiązków sędziego, to - by móc podjąć decyzję w kwestii wniosku w sprawie przeniesienia skarżącej w stan spoczynku - Kolegium Sądu Okręgowego w P. miało prawo a nawet obowiązek zapoznania się z całością dokumentacji istotnej dla w/w sprawy.
Nietrafnym był również zarzut naruszenia przez Sąd Wojewódzki art. 125 § 1 pkt 2 P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd administracyjny może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli ujawni się czyn, którego ustalenie w drodze karnej lub dyscyplinarnej mogłoby wywrzeć wpływ na rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej. W rozpatrywanym przypadku taka sytuacja w ogóle nie zachodziła. Fakt, że skarżąca domagała się, aby prokuratura wszczęła postępowanie karne w stosunku do lekarza, który wydał orzeczenie, co do jej stanu zdrowia, nie wyczerpywało normy określonej w w/w przepisie a ponadto przepis ten przewiduje jedynie możliwość zawieszenia postępowania a nie stanowi o obowiązku sądu w tym zakresie.
Nieuzasadnionym okazał się także zarzut dotyczący naruszenia art. 106 § 3 P.p.s.a. Jak wyżej wspomniano, ustalony przez organ stan faktyczny był wystarczający dla wydania rozstrzygnięcia i nie zachodziła potrzeba jego uzupełniania poprzez przeprowadzanie obszernego postępowania dowodowego, o które wnosiła w skardze skarżąca. Wyjaśnić w tym miejscu również wypada, że sąd administracyjny nie ma możliwości prawnych do przeprowadzania dowodu z zeznań świadków, zaś dowody z dokumentów przeprowadza jedynie uzupełniająco i to o tyle, o ile jest to niezbędne do wyjaśnienia istotnych wątpliwości w sprawie i fakt ten nie spowoduje nadmiernego przedłużenia postępowania.
Odnosząc się do zarzutów prawnomaterialnych także należy stwierdzić, że nie były one zasadne. Zarówno bowiem Sąd Wojewódzki, jak i organ prawidłowo uznały, że podstawę materialnoprawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy art. 23 ust. 1 pkt 2 i art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych.
Zgodnie z art. 23 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. o ochronie danych osobowych, przetwarzanie danych jest dopuszczalne wtedy, gdy jest to niezbędne dla zrealizowania uprawnienia lub spełnienia obowiązku wynikającego z przepisu prawa. W myśl zaś art. 27 ust. 2 pkt 2 cytowanej ustawy, przetwarzanie danych sensytywnych (o których mowa w ust.
- 1) jest dopuszczalne, jeżeli przepis szczególny innej ustawy zezwala na przetwarzanie takich danych bez zgody osoby, której dane dotyczą, i stwarza pełne gwarancje ich ochrony.
W analizowanej sprawie Sąd Okręgowy w P. udostępnił ZUS-owi dane G. P., o których mowa w art. 27 ust. 1 ustawy, ale wyłącznie w celu oceny, czy skarżąca - jako sędzia - winna być przeniesiona w stan spoczynku ze względu na jej stan zdrowia. Powyższe nastąpiło zatem w oparciu o przesłankę z w/w art. 27 ust. 2 pkt 2 ustawy, gdyż - na zasadzie art. 70 § 1 ustawy – Prawo o ustroju sądów powszechnych - sędziego przenosi się w stan spoczynku na jego wniosek albo na wniosek właściwego kolegium sądu, jeżeli z powodu choroby lub utraty sił uznany został przez lekarza orzecznika Zakładu Ubezpieczeń Społecznych za trwale dane zdolnego do pełnienia obowiązków sędziego. Z żądaniem przeniesienia w stan spoczynku oraz zbadania niezdolności do pełnienia obowiązków przez sędziego i wydania orzeczenia może wystąpić przy tym sam zainteresowany sędzia lub właściwe kolegium sądu. W przypadku sędziego pełniącego funkcję prezesa sądu okręgowego i apelacyjnego z wnioskiem może wystąpić także Minister Sprawiedliwości (§ 2).
Orzeczenie w sprawie trwałej niezdolności do pełnienia obowiązków sędziego, o którym mowa w § 1 i 2 cytowanej wyżej ustawy, wydaje lekarz orzecznik Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, który orzeczenie to doręcza zainteresowanemu sędziemu oraz odpowiednio prezesowi sądu okręgowego albo apelacyjnego, a w przypadku sędziego pełniącego funkcję prezesa sądu okręgowego albo apelacyjnego orzeczenie doręcza się także Ministrowi Sprawiedliwości (§ 3).
Zakres udostępnianych danych określa § 2 rozporządzenia Ministra Polityki Społecznej z dnia 14 grudnia 2004 r. w sprawie orzekania i niezdolności do pracy, który oprócz szeregu danych w ust. 2 pkt 3 przewiduje, że do wniosku dołącza się dokumentację obejmującą m. in. dokumentację medyczną i rentową oraz inne dokumenty mające znaczenie dla wydania orzeczenia.
Podkreślenia wymaga, że powyższe rozporządzenie zostało wydane na podstawie delegacji ustawowej to jest art. 14 ust. 6 ustawy z dnia 17 grudnia 1998 r. o emeryturach i rentach z Funduszu Ubezpieczeń Społecznych (Dz. U. Nr 39, poz. 353) a użycie w nim określenia ogólnego, jakim jest sformułowanie (cyt.) "inne dokumenty mające znaczenie dla wydania orzeczenia", było konieczne, gdyż w różnych przypadkach mogą mieć znaczenie różne dokumenty.
W związku z powyższym, prawidłowo zarówno Sąd Wojewódzki, jak i Generalny Inspektor Danych Osobowych przyjęli, iż udostępnienie danych osobowych skarżącej ZUS-owi przez Sąd Okręgowy w P., w celu wydania przez lekarza orzecznika orzeczenia o niezdolności skarżącej do pracy na stanowisku sędziego, nastąpiło na podstawie w/w przepisów prawa. Jeżeli bowiem Sąd Okręgowy w P. uznał, że dołączenie do wniosku kierowanego do ZUS postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] w P. z dnia [...] maja 2006 r. (sygn. akt [...]), zawierającego dane osobowe skarżącej, miało znaczenie dla wydania orzeczenia, to działanie takie – w świetle przepisów powołanego wyżej rozporządzenia - było legalne. Z tej przyczyny nie można było zasadnie twierdzić, że zaskarżony wyrok naruszał prawo materialne, w tym także powołane w skardze kasacyjnej akty prawa międzynarodowego.
Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny – z mocy art. 184 P.p.s.a. - orzekł jak w sentencji.