Uzasadnienie
Postanowieniem z dnia 11 maja 2010 r., sygn. akt I SA/Wa 388/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] stycznia 2010 r., nr [...] w przedmiocie zwrotu części wywłaszczonej nieruchomości.
W motywach postanowienia Sąd I instancji podał, że pismem z dnia 4 lutego 2010 r. Miasto Stołeczne Warszawa, reprezentowane przez profesjonalnego pełnomocnika, złożyło powyższą skargę. Przy wniesieniu skargi pełnomocnik miasta nie dołączył do niej dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie do jej wniesienia i występowania w postępowaniu sądowoadministracyjnym w imieniu skarżącego. Zdaniem WSA w Warszawie dołączone do skargi pełnomocnictwo ogólne nie obejmuje swoim zakresem umocowania do działania w postępowaniu sądowoadministracyjnym w przedmiotowej sprawie. Dlatego, zgodnie z art. 49 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.- dalej powoływana jako P.p.s.a.), dnia 8 marca 2010 r. wezwano pełnomocnika skarżącego do uzupełnienia braków formalnych poprzez nadesłanie dokumentu, z którego wynikać będzie uprawnienie do działania w imieniu Miasta Stołecznego Warszawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym w niniejszej sprawie.
Ponieważ pełnomocnik strony pomimo upływu zakreślonego terminu nie uzupełnił braków formalnych, złożona przez niego skarga podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 P.p.s.a. Sąd podkreślił również, że pełnomocnik obowiązany jest przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa. Zatem pełnomocnik strony może ją skutecznie reprezentować, jeżeli ta udzieliła mu pełnomocnictwa do działania przed sądem administracyjnym.
Miasto Stołeczne Warszawa, reprezentowane przez radcę prawnego, w piśmie nazwanym zażaleniem zaskarżyło powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu stwierdzono, że błędny jest tok rozumowania Sądu I instancji, gdyż w żadnej z zaskarżonych decyzji nie pada kwota, co do której pełnomocnictwo mogłoby być kwestionowane. Jedyną wymienioną kwotą jest ta powołana w decyzji Starosty Piaseczyńskiego z dnia [...] kwietnia 2009 r., dotycząca odszkodowania podlegającego zwrotowi na rzecz gminy w wysokości 6095,00zł. Jednocześnie do wspomnianego pisma dołączono pełnomocnictwo do reprezentowania Miasta Stołecznego Warszawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym, w którym potwierdzone zostały wszystkie dotychczasowe czynności dokonane przez pełnomocnika w przedmiotowej sprawie.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje.
Skarga kasacyjna, mylnie nazwana zażaleniem, podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Zgodnie z art.173 § 1 ustawy Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi od wydanego przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku lub postanowienia kończącego postępowanie w sprawie przysługuje skarga kasacyjna do Naczelnego Sądu Administracyjnego, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W niniejszej sprawie przedmiotem zaskarżenia było postanowienie o odrzuceniu skargi, stąd w związku z brakiem przepisu szczególnego służyła na nie skarga kasacyjna. O możliwości wniesienia takiego środka prawnego strona została poinformowana przy nadesłanym odpisie postanowienia. Tymczasem, wbrew pouczeniu, wniosła ona od tego orzeczenia pismo nazwane zażaleniem. Z uwagi na treść art.173 § 1 P.p.s.a. pismo to zostało ocenione z punktu widzenia wymogów odnoszących się do skargi kasacyjnej.
Stosownie do treści art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania.
Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny, dokonał kontroli zaskarżonego postanowienia w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej.
Zgodnie z art.176 P.p.s.a. każda skarga kasacyjna winna spełniać dwojakiego rodzaju wymagania. Po pierwsze powinna ona czynić zadość wymienionym w art. 46 i art. 47 P.p.s.a. ogólnym warunkom formalnym przewidzianym dla pisma w postępowaniu sądowym. Po drugie zaś musi zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości, czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie oraz wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany.
Jeżeli skarga kasacyjna nie odpowiada wymaganiom przewidzianym dla każdego pisma w postępowaniu sądowym, czyli zawiera braki formalne, mogą one zostać uzupełnione w trybie przewidzianym w art. 49, stosowanym w postępowaniu kasacyjnym odpowiednio, zgodnie z art.193 P.p.s.a. Tryb ten polega na tym, że przewodniczący formułuje wezwanie do uzupełnienia lub poprawienia skargi kasacyjnej w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia.
Jeżeli natomiast skarga kasacyjna nie czyni zadość wymaganiom szczególnym, o charakterze konstrukcyjnym, czyli zawiera braki materialne, to uchybienia te nie podlegają sanacji i powodują odrzucenie skargi jako niedopuszczalnej.
Rozpoznawane pismo nie spełnia wymagań formalnych. Nie zawiera bowiem przytoczenia podstaw kasacyjnych. Przytoczenie podstaw kasacyjnych polega na wskazaniu czy strona skarżąca zarzuca złamanie prawa materialnego, czy przepisów postępowania, ewentualnie oba naruszenia łącznie. Należy też precyzyjnie określić wszystkie przepisy prawa, którym miał uchybić Sąd I instancji, z podaniem numeru artykułu, paragrafu, ustępu, punktu lub ewentualnie innych jednostek redakcyjnych. Prawidłowe przytoczenie podstaw kasacyjnych jest niezwykle istotne z uwagi treść powołanego art.176 P.p.s.a. oraz z uwagi na zasadę przewidzianą w art.183 § 1 P.p.s.a. W myśl tego przepisu sąd II instancji związany jest granicami skargi kasacyjnej, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, której przesłanki ustawodawca enumeratywnie wymienił w § 2 art.183 P.p.s.a. Zasada ta oznacza, że jeżeli- tak jak w niniejszej sprawie-nie występuje nieważność postępowania sądowego w takim ujęciu- Naczelny Sąd Administracyjny ocenia jedynie zasadność zarzutów kasacyjnych.
Nie jest przy tym uprawniony do ich konkretyzowania, jeżeli zostały postawione w sposób nieprecyzyjny lub niejasny. Nie może też ich uzupełniać, ani dokonywać kontroli zaskarżonego orzeczenia pod kątem naruszenia innych przepisów niż wskazane przez samego kasatora. Zakres kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego jest zatem ograniczony określonymi w skardze kasacyjnej przyczynami wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia. Skarga kasacyjna powinna być tak zredagowana, aby nie stwarzała wątpliwości interpretacyjnych, gdyż nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków. Dlatego też ustawodawca w art. 175 § 1-3 P.p.s.a. określił krąg podmiotów uprawnionych do sporządzenia omawianego środka zaskarżenia. Nałożenie tego obowiązku na ustawowo określonych profesjonalistów miało gwarantować sporządzenie skargi kasacyjnej na odpowiednim poziomie merytorycznym i formalnym.
Dodać również trzeba, że zgodnie z art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na dwóch podstawach: naruszeniu prawa materialnego oraz naruszeniu przepisów postępowania. Naruszenie przepisów prawa materialnego może polegać na jego błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu. Naruszenie przepisów postępowania może mieć taką samą postać jak uchybienie normom prawa materialnego, jednakże stanowi ono podstawę kasacyjną, jeżeli uchybienie sądu mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy.
Przenosząc powyższe rozważania na grunt przedmiotowej sprawy, należy podkreślić, że skarga kasacyjna nie wymienia jakichkolwiek przepisów prawa materialnego, ani też przepisów postępowania, które w ocenie skarżącego kasacyjnie miał naruszyć Sąd I instancji. W tej sytuacji i skoro Naczelny Sąd Administracyjny nie jest uprawniony do uzupełniania za kasatora niewskazanych przez niego przepisów oraz samodzielnego- jedynie na podstawie opisu wytykanych uchybień- stawiania hipotez co do ewentualnego kierunku zaskarżenia kwestionowanego postanowienia, to tak sporządzona skarga kasacyjna nie mogła być uwzględniona i podlegała odrzuceniu jako niedopuszczalna.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 180 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzygnął jak w sentencji.