Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 19 października 2017 r., sygn. akt III SA/Gd 615/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku oddalił skargę A. K.-M. i I. M. na sprecyzowaną w sentencji decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w [...].
Pismem z dnia 15 grudnia 2017 r. skarżący wnieśli skargę kasacyjną od powyższego wyroku, natomiast pismem z dnia 24 kwietnia 2018 r., złożyli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Umotywowali go tym, iż ich zdaniem podstawa prawna zaskarżonej decyzji jest niezgodna z prawem, zatem jej wykonanie "spowodowałoby trudny do odwrócenia skutek (z braku posiadania wolnych środków, a raczej posiadania sporej ilości kredytów i zobowiązań) w postaci poniesienia dużej straty na aktywach materialnych i zmuszenia (...) do występowania o pożyczki finansowe okupione niemałymi odsetkami."
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie.
Stosownie do treści przepisu art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.) – dalej: P.p.s.a., wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. W myśl przepisu art. 61 § 3 tej ustawy, po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...). Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych w granicach tej samej sprawy. W przypadku wydania przez wojewódzki sąd administracyjny wyroku oddalającego skargę, wniosek o wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności dopuszczalny jest również na etapie postępowania kasacyjnego i podlega wówczas rozpoznaniu przez Naczelny Sąd Administracyjny (p. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07 (ONSA i WSA 2007/4/77).
Wyjaśnić należy, że przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. przewiduje możliwość wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na wniosek strony, którą uzależnia od wykazania zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia stronie znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Możliwość udzielenia ochrony tymczasowej została zatem ograniczona do sytuacji wystąpienia jednej z dwóch przesłanek zawartych w omawianym przepisie. Obowiązkiem strony jest wskazanie okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z nich. Innymi słowy uprawnienie to wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku, poprzez poparcie go stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji (p. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 listopada 2007 r., sygn. II FZ 338/07, publ. CBOSA). Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu musi w sposób przekonywujący wskazać na konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji, a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 P.p.s.a. (p. m.in. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 21 grudnia 2006 r., sygn. I FZ 525/06, publ. j.w.).
Z konstrukcji powyższego przepisu wynika, że w zasadzie to na wnioskodawcy spoczywa ciężar wykazania przesłanek zawartych w cytowanym przepisie, zaś sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli jest spełniona ustawowa przesłanka określona jako potencjalna możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, gdyby akt lub czynność zostały wykonane.
W niniejszej sprawie strona skarżąca kasacyjnie nie wykazała, aby w występujących w niej okolicznościach zachodziły przesłanki udzielenia ochrony tymczasowej. Wniosek skarżących z powodu lakonicznego i ogólnikowego wskazania, że uiszczenie kwoty określonej zaskarżoną decyzją będzie znacznym obciążeniem finansowym nie pozwalał Sądowi na jego merytoryczną analizę pod kątem spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami wykonania decyzji, lecz jedynie przed takimi, które nie mogłyby zostać odwrócone albo skutkowałyby znacznych rozmiarów szkodą. Tylko niebezpieczeństwo wystąpienia takich okoliczności stanowi przesłankę umożliwiającą skorzystanie z instytucji wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Tymczasem w orzecznictwie utrwalony jest pogląd, wedle którego świadczenie pieniężne jest odwracalne, choćby na drodze sądowej; zwrot pieniędzy z reguły jest prosty i możliwy do realizacji. Przedmiotowa kwota nie nosi też znamion szczególnie wysokiej.
Odnosząc się natomiast do argumentów, że decyzja została wydana w oparciu o błędną podstawę prawną, stwierdzić należy, że prawidłowość wydania decyzji nie jest przedmiotem badania Sądu na tym etapie postępowania. Dla kwestii wstrzymania wykonania decyzji nie mają znaczenia podniesione argumenty związane z oceną legalności decyzji. Zgodność z prawem decyzji będzie podlegać kontroli sądowej w postępowaniu merytorycznym. Postępowanie w przedmiocie wniosku o zastosowanie na podstawie art. 61 § 3 P.p.s.a. ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym jest natomiast tylko postępowaniem wpadkowym, w którym sąd nie jest uprawniony do wypowiadania się co do istoty sprawy.
Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 61 § 3 w związku z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
- - ---------------------- 3