Uzasadnienie
Wyrokiem z 4 lutego 2015 r., sygn. akt II SA/Rz 1036/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie oddalił skargę Gminy [..]na zarządzenie Burmistrza Miasta i Gminy [..]z dnia 27 lutego 2014 r., nr [..]w przedmiocie sprzedaży nieruchomości gruntowej.
Skarżąca Gmina złożyła skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Z kolei w piśmie z dnia 15 czerwca 2015 r. skarżąca kasacyjnie wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonego zarządzenia Burmistrza Miasta i Gminy [..].
W uzasadnieniu wniosku podniosła, że Burmistrz Miasta i Gminy [..]ogłosił w Biuletynie Informacji Publicznej wykaz nieruchomości przeznaczonych do sprzedaży w drodze przetargu nieograniczonego, z którego wynika, że działki nr [..]będące przedmiotem postępowania zostaną sprzedane bez zgody zebrania wiejskiego w m. [..].
Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 24 lipca 2015 r. odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego zarządzenia. W uzasadnieniu postanowienia wskazano, iż bez podania konkretnych okoliczności uzasadniających wystąpienie przesłanki "znacznej szkody" lub "trudnych do odwrócenia skutków" oraz bez przedstawienia stosownych dokumentów, potwierdzających ich istnienie, nie jest możliwa ocena wniosku. Skoro nie wykazano w sposób jednoznaczny i nie budzący wątpliwości, że w sprawie zachodzi realna możliwość zaistnienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to wówczas brak jest podstaw do udzielenia skarżącej ochrony tymczasowej. Podkreślono również, iż argumentacja strony skarżącej kasacyjnie przedstawiona w uzasadnieniu wniosku, sprowadza się do stwierdzenia, iż przedmiotowe nieruchomości zostaną sprzedane przez Gminę bez zgody zebrania wiejskiego.
NSA zauważył, że są to argumenty podniesione przez skarżącą kasacyjnie w skardze kasacyjnej i dotyczą naruszenia przepisów prawa przez organy orzekające w sprawie, które nie mogą jednocześnie stanowić okoliczności uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Ponadto NSA wyjaśnił, że zawarte w skardze kasacyjnej zarzuty dotyczące legalności zarządzenia Burmistrza Miasta i Gminy [..], Naczelny Sąd Administracyjny podda ocenie w trakcie rozpoznawania skargi kasacyjnej, gdyż wchodzenie w meritum sprawy na etapie badania zasadności wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego zarządzenia mijało by się z celem tej instytucji.
W dniu 14 sierpnia 2015 r. skarżąca złożyła kolejny wniosek o wstrzymanie wykonania zarządzenia, podnosząc, że w dniu 2 października 2015 r. odbędzie się przetarg nieograniczony na sprzedaż działek nr [..]położonych w miejscowości [..]. Burmistrz Miasta i Gminy [..]sukcesywnie zmierza do sprzedaży tych działek bez ustawowego wymogu zgody zebrania wiejskiego w [..]. Podkreślono, że sprzedaż tych działek stanowi potencjalną możliwość wyrządzenia Gminie [..]znacznej szkody z tytułu utraty drzewostanu zasadzonego przez wieś [..]o wartości 1080 zł.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
W myśl art. 61 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 2012 r., poz. 270 - zwanej dalej "P.p.s.a.") wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności.
Przede wszystkim należy zauważyć, że sprawa z wniosku skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonego zarządzenia została prawomocnie rozstrzygnięta postanowieniem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 lipca 2015 r., którym odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonego zarządzenia.
Stosownie do art. 61 § 4 P.p.s.a., postanowienia w sprawie wstrzymania aktu lub czynności wydane na podstawie art. 61 § 2 i 3 P.p.s.a. sąd może zmienić lub uchylić w każdym czasie w razie zmiany okoliczności. Zatem warunkiem wskazanej zmiany postanowienia – w tym postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego na mocy tego przepisu w związku z art. 193 P.p.s.a. – jest zmiana takich okoliczności, które warunkowały jego podjęcie, tj. były analizowane przy wydawaniu postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania aktu.
W tym miejscu należy podnieść, iż z treści art. 61 § 4 P.p.s.a. wynika, że na podstawie tego przepisu sąd administracyjny może zmienić postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności i wstrzymać jego wykonanie gdy nastąpi zmiana okoliczności sprawy i w ramach tej zmiany zaistnienie jednej z przesłanek uzasadniających wstrzymanie.
Aby możliwe było zastosowanie tej instytucji prawnej strona w pierwszej kolejności jest zobowiązana wskazać istnienie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. tj. niebezpieczeństwa wystąpienia szkody i wykazać, że szkoda która powstanie na skutek wykonania decyzji, będzie znaczna, a skutki jakie wywoła wykonanie decyzji będą trudne do odwrócenia. Oznacza to, że obowiązek wskazania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności spoczywa na wnioskodawcy, a nie na sądzie. Sąd jedynie ocenia, czy w istocie wskazana przez stronę szkoda ma znaczny rozmiar lub istnieje niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym celu skarżący winni tak określić ewentualną szkodę lub w taki sposób wskazać skutki, które nastąpiłyby w związku z wykonaniem decyzji, by Sąd mógł stwierdzić w oparciu o konkretne dane (dokumenty źródłowe) na podstawie akt sprawy czy wymienione przesłanki zostały spełnione.
Inicjatywa dowodowa zmierzająca do wykazania, iż zachodzą przesłanki uzasadniające zmianę postanowienia w sprawie wstrzymania decyzji spoczywa na wnioskodawcy. Dodatkowo twierdzenia skarżących powinny zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi ich sytuacji finansowej oraz majątkowej (por.: J. P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, LexisNexis 2006, s. 188).
Stwierdzić należy, iż nie zostały spełnione przesłanki zawarte w art. 61 § 4 P.p.s.a. do zmiany bądź uchylenia poprzednio wydanego postanowienia odmawiającego wstrzymania wykonania zaskarżonego zarządzenia. W rzeczywistości bowiem podnoszone w kolejnym wniosku okoliczności stanowiły już przedmiot rozważań Naczelnego Sądu Administracyjnego poprzednio rozpoznającego sprawę. Natomiast okoliczność ogłoszenia przetargu na dzień 2 października 2015 r. nie ma znaczenia dla postępowania prowadzonego przed Naczelnym Sądem Administracyjnym. Zaznaczyć bowiem należy, że zaskarżone zarządzenie nie może bezpośrednio spowodować zmiany stosunków w sferze prawa własności nieruchomości, bowiem sprzedaż nieruchomości gruntowej wymaga zawarcia umowy w formie aktu notarialnego.
Zatem kwestia wstrzymania lub odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonego zarządzenia nie ma bezpośredniego znaczenia dla wywołania znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, czyli nie zachodzą w niniejszej sprawie przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. na jakie wskazywano we wniosku o wstrzymanie wykonania zarządzenia. Ponadto, z informacji zawartych we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego zarządzenia wynika, że zaskarżony akt został już wykonany bowiem w dniu 2 października 2015 r. o godz. 10:00 odbył się przetarg ustny nieograniczony na sprzedaż ww. nieruchomości. Okoliczność, że zaskarżony akt został już wykonany, sama w sobie uniemożliwia uwzględnienie wniosku strony (zob. postanowienie NSA z dnia 21 listopada 2008 r., sygn. akt I FZ 405/08).
Odnosząc się natomiast do możliwości wyrządzenia Gminie [..]znacznej szkody wskazać należy, że dla spełnienia przesłanki warunkującej wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji konieczne jest wykazanie, że uszczuplenie majątkowe będzie "znaczne" dla strony skarżącej. W niniejszej sprawie skarżąca, we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego zarządzenia nie przedstawiła żadnych konkretnych okoliczności dotyczących stanu majątkowego Gminy. Ponadto wstrzymanie wykonania zaskarżonego zarządzenia nie jest uzasadnione z uwagi na wysokość kwoty, którą Gmina [..]poniosła na zasadzenie drzewostanu. Tym samym strona nie wskazała również na okoliczności mogące wywołać znaczną szkodę.
Mając na uwadze powyższe rozważania i oceniając, że wniosek skarżącej nie zawiera niezbędnego wykazania zasadności jej żądania, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji na podstawie art. 61 § 3 i § 4 w związku z art. 193 P.p.s.a.