Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 4 grudnia 2007 r., sygn. akt I OSK 1664/06 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną K. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 czerwca 2006 r., sygn. akt II SA/Wa 592/06 w sprawie ze skargi K. C. na decyzję Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lipca 2005 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji dyrektora Oddziału Rejonowego WAM w B. w sprawie przydzielenia kwatery stałej.
W dniu 14 października 2010 r. K. C. złożył, sporządzoną przez adwokata, skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 grudnia 2007 r. Jako podstawę wznowienia wskazano art. 273 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.). W uzasadnieniu skargi o wznowienie doprecyzowano, że zapadł wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lipca 2010 r., sygn. akt I OSK 270/10, który rozstrzygnął odmiennie co do istoty sprawy niż w sprawie I OSK 1664/06.
Skarżący przedstawił, że w wyroku z dnia 16 lipca 2010 r. sygn. akt I OSK 270/10 Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że "sprostowanie decyzji nie może prowadzić do ponownego rozstrzygnięcia sprawy, odmiennego od pierwotnego". Zdaniem skarżącego dowodzi to, iż do przydziału kwatery decyzją nr [...] doszło na podstawie § 11 ust 1 pkt 2 i 3 rozporządzenia Ministra Obrony Narodowej z dnia 27 maja 1996 r. w sprawie wykonania niektórych przepisów ustawy o zakwaterowaniu Sił Zbrojnych RP (Dz.U. Nr 65, poz. 320 ze zm.).
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje
Wniesiona przez K. C. skarga o wznowienie postępowania w przedmiotowej sprawie nie spełnia warunków koniecznych do jej merytorycznego rozpoznania, w szczególności nie została oparta na ustawowej podstawie. Tym samym jako niedopuszczalna podlega odrzuceniu.
Na wstępie wskazać należy, że instytucja wznowienia postępowania polega na ponownym rozpatrzeniu i rozstrzygnięciu sprawy zakończonej prawomocnym orzeczeniem w przypadkach zajścia ustawowych przyczyn wznowienia. Jest to instytucja wyjątkowa, bowiem przysługuje od ściśle określonych orzeczeń i może być oparta na wąsko określonych podstawach, zgodnie z zasadą legalności - jest to uzasadnione w szczególności ze względu na konieczność zapewnienia stabilności orzeczeń sądowych (por. wyrok NSA z dnia 6 lipca 2005 r., sygn. akt FSK 2647/04 – Lex nr 173066).
Skarga o wznowienie postępowania powinna odpowiadać wymaganiom formalnym stawianym pismom strony (art. 46 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – zwanej dalej p.p.s.a.), a ponadto zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenia, podstawę wznowienia i jej uzasadnienie, okoliczności stwierdzające zachowanie terminu do wniesienia skargi oraz żądanie uchylenia lub zmiany zaskarżonego orzeczenia (art. 279 p.p.s.a.). Podanie podstawy wznowienia powinno zawierać powołanie i wyraźne określenie, które z podstaw wymienionych w art. 271-274 p.p.s.a. uzasadniają wznowienie postępowania w danej sprawie, natomiast uzasadnienie podstaw wznowienia powinno zawierać w szczególności powołanie okoliczności powodujących istnienie wskazanej podstawy wznowienia.
Zgodnie z art. 280 § 1 p.p.s.a. Sąd bada na posiedzeniu niejawnym, czy skarga jest wniesiona w terminie i czy opiera się na ustawowej podstawie wznowienia. W braku jednego z tych wymagań Sąd skargę odrzuci.
Należy przy tym wskazać, iż samo sformułowanie podstawy w sposób odpowiadający przepisom art. 271-274 p.p.s.a. (powołanie się na te przepisy) nie oznacza, że skarga opiera się na ustawowej podstawie wznowienia, jeżeli już z samego uzasadnienia skargi wynika, że podnoszona podstawa nie zachodzi. Taka skarga, jako nieoparta na ustawowej podstawie wznowienia, podlega odrzuceniu na podstawie art. 280 § 1 ustawy (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 19 kwietnia 2005 r., sygn. akt GSK 1242/04 – Lex nr 176988; z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt II OSK 45/06 – niepubl.; z dnia 17 kwietnia 2007 r., sygn. akt I FSK 607/06 – Lex nr 341337; analogiczne stanowisko prezentowane jest w orzecznictwie Sądu Najwyższego – por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 14 stycznia 1999 r., sygn. akt II UKN 417/98 - OSNAPiUS 2000/6/254; uchwała Sądu Najwyższego z dnia 21 lutego 1969 r., sygn. akt III PZP 63/68 - NC 1969/12/208).
Z sytuacją taką mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Autor skargi o wznowienie postępowania powołał co prawda, jako podstawę żądania, art. 273 § 3 p.p.s.a., a więc "późniejsze wykrycie prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy", jednakże z przedstawionych przez stronę okoliczności i z uzasadnienia skargi o wznowienie wynika, że skarga ta nie została oparta na ustawowej podstawie wznowienia.
Dokonując analizy przywołanej w skardze podstawy wznowienia, należy wskazać, że w myśl art. 273 § 3 p.p.s.a., skarżący może żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia prawomocnego orzeczenia dotyczącego tej samej sprawy. Przy rozważaniu przesłanki wznowienia określonej w powołanym przepisie za aktualny uznać należy pogląd wyrażony w postanowieniu Sądu Najwyższego z dnia 5 maja 1967 r., sygn. akt I PZ 20/67 (OSNC 1967, nr 11, poz. 209), iż podstawę skargi o wznowienie postępowania stanowić może tylko takie wykryte później prawomocne orzeczenie dotyczące tego samego stosunku prawnego, które było już prawomocne, zanim zapadł wyrok w postępowaniu, którego wznowienia żąda strona. Orzeczenie to musi dotyczyć tej samej sprawy, a więc musi zachodzić tożsamość przedmiotu i stron postępowania. Sformułowanie, zawarte w przepisie art. 273 § 3 p.p.s.a., a odnoszące się do orzeczenia "dotyczącego tej samej sprawy" oznacza, że przedmiotem rozstrzygnięcia w tym wyroku są te same prawa i obowiązki, dotyczące tych samych podmiotów, wynikające z określonych norm prawnych, które pomiędzy nimi były przedmiotem rozstrzygnięcia w postępowaniu, którego wznowienia dotyczy skarga (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 26 marca 1999 r., sygn. akt III AO 10/99 - Lex nr 36977).
Chodzi więc o sytuację, w której w późniejszym postępowaniu można było i należało, zgłosić zarzut powagi rzeczy osądzonej. Pogląd ten przyjęto również w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 21 lutego 2006 r., sygn. akt II GSK 361/05 – Lex nr 193332; z dnia 8 lipca 2008 r., sygn. akt II OSK 983/08 – Lex nr 506014; z dnia 22 maja 2009 r., sygn. akt I OSK 535/09 – Lex nr 574194) oraz w doktrynie (patrz J.P. Tarno: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Wydawnictwo LexisNexis, Wydanie 4, Warszawa 2010, s.625).
Podzielając powyższe poglądy, należy wskazać po pierwsze, że nie zachodzi tożsamość pomiędzy rozpoznanymi przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawami o sygn. I OSK 1664/06 i I OSK 270/10. Stroną skarżącą w obydwu sprawach był K. C. i w tym zakresie można mówić o tożsamości podmiotowej spraw, ale nie zachodzi tożsamość przedmiotowa, bowiem w sprawie o sygn. I OSK 1664/06 przedmiotem kontroli sądu była decyzja Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] lipca 2005 r. utrzymująca w mocy decyzję Dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] kwietnia 2005 r. odmawiającą (po wznowieniu postępowania) uchylenia decyzji dyrektora Oddziału Rejonowego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] kwietnia 1998 r. nr [...] w sprawie przydzielenia kwatery stałej, natomiast w sprawie o sygn. I OSK 270/10 badano legalność postanowienia Prezesa Wojskowej Agencji Mieszkaniowej z dnia [...] kwietnia 2009 r. utrzymującego w mocy postanowienie Dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] lutego 2009 r. o odmowie sprostowania w trybie art. 113 k.p.a. omyłki w powołanej decyzji dyrektora Oddziału Regionalnego Wojskowej Agencji Mieszkaniowej w B. z dnia [...] kwietnia 1998 r. nr [...] w sprawie przydzielenia kwatery stałej.
Po drugie, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego w sprawie I OSK 1664/06, w której skarżący domaga się wznowienia postępowania sądowego, został wydany w dniu 4 grudnia 2007 r., natomiast orzeczenie NSA w sprawie I OSK 270/10, wskazane jako podstawa wznowienia postępowania, zapadło w dniu 16 lipca 2010 r. i dotyczyło wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wydanego w dniu 24 listopada 2009 r. W dacie wydania wyroku w sprawie I OSK 1664/06 orzeczenie wskazane jako podstawa wznowienia postępowania w tej sprawie, nie istniało.
Z powyższych względów uznać należy, iż w przedmiotowej sprawie skarga o wznowienie postępowania nie została oparta na podstawie art. 273 § 3 p.p.s.a., a zatem Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 280 § 1 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.